![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/turk-tarihinin-caglari-b-1590224541.png\")
<\/p>\n<\/p>\n
\u0130skender \u00d6ks\u00fcz’\u00fcn Tarih yazmak i\u00e7in bilmek laz\u0131m zannedersiniz. Do\u011fru zannedersiniz. Fakat bilgi, tarih\u00e7i olmaya yetmez. \u0130nternet ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn tarih\u00e7ilerden daha bilgilidir. Bir bilgisayar diski, hatta bir fla\u015f disk bile \u00f6yledir. Tarih\u00e7i olmak i\u00e7in k\u00fclt\u00fcr gerekir, sezgi gerekir. Bunlars\u0131z tarih\u00e7i olunmaz. Belki tarih teknisyeni olunur.<\/p>\n Rahmetli Y\u0131lmaz \u00d6ztuna bir defas\u0131nda bunun ad\u0131n\u0131 da koymu\u015ftu: “Benim ekol\u00fcm int\u00fcitif ekold\u00fcr”<\/em> dedi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. Sezgiye dayanan. Sezgiye dayanan dediyse, havariler gibi gaipten sezgi al\u0131p yazan de\u011fil tabi. Tarih\u00e7i temelde belgeye dayan\u0131r ve baz\u0131lar\u0131 sadece belgeye dayan\u0131r. \u00d6ztuna \u00f6yleydi. Arkeolojiye, linguisti\u011fe ve sosyolojiye ihtiyatla yakla\u015f\u0131rd\u0131. Peki sezgi? Sezgi belgelerin sentezinde, yorumunda \u00f6ne \u00e7\u0131kar.<\/p>\n Ben sezgi yerine ba\u015fka bir kelime daha kullanmak isterim. Tarih\u00e7i, y\u0131llar\u0131n\u0131, g\u00fcnde 24 saatini verdi\u011fi tarihte ustala\u015ft\u0131k\u00e7a tayyi zaman edip tarihe g\u00f6\u00e7\u00fcyor ve onun i\u00e7inde ya\u015famaya ba\u015fl\u0131yor. \u0130\u015fte sezgi tam da bu “i\u00e7inde ya\u015famak”. G\u00fcnde 24 saat s\u00f6z\u00fcm\u00fc ciddiye al\u0131n. Her bilim dal\u0131 \u00f6yledir. \u00dcst\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z mesele, uykuya dalarken son d\u00fc\u015f\u00fcnceniz, uyan\u0131rken ilk d\u00fc\u015f\u00fcncenizdir. Muhtemelen uyurken de\u2026 Allah’tan onu hat\u0131rlamay\u0131z.<\/p>\n Tarihin i\u00e7inde ya\u015fayanlardan misaller vermi\u015ftim. Rahmetli Kafal\u0131 Hoca’n\u0131n, B\u00fcy\u00fck Taarruz’un be\u015f bin ki\u015filik o f\u0131rt\u0131na s\u00fcvari kolordusunda y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesinin y\u00fcz k\u00fcsur bin Anadolu ve Rumeli sipahisi ile K\u0131r\u0131m atl\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6rmesini\u2026 Amat\u00f6r bir tarih\u00e7i olan rahmetli b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcm ve dostum R\u0131za Akdemir’in \u0130ttihat\u00e7\u0131lar i\u00e7in, “Siz bilmezsiniz, onlar buralarda dola\u015f\u0131r. Pencereden d\u0131\u015far\u0131 bak\u0131nca ben onlar\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcm<\/em>” deyi\u015fini. Nihayet \u0130lber Ortayl\u0131’n\u0131n “Bize matbaa ni\u00e7in ge\u00e7 geldi?<\/em>” sorusuna verdi\u011fi cevab\u0131: “Ne yani, 15., 16. as\u0131rda adam evden \u00e7\u0131karken han\u0131m\u0131, ‘Bey, ak\u015fam gelirken bir Leyla ile Mecnun getir de \u00e7oluk \u00e7ocuk birlikte okuyal\u0131m’ m\u0131 diyecekti zannediyorsunuz? O toplumun hen\u00fcz matbaaya ihtiyac\u0131 yoktu da ondan.<\/em>” \u0130\u015fte bu zirveler tarihi ya\u015fayanlard\u0131r. Seziyorlard\u0131 ama ben b\u00f6yle sezdim diye de\u011fil, sezgilerinin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda aray\u0131p, i\u015fte belgesi diye yaz\u0131yorlard\u0131. Bilim adam\u0131yd\u0131lar.<\/p>\n Bu uzun giri\u015fi ni\u00e7in yapt\u0131m? \u00c7\u00fcnk\u00fc Konuralp Ercilasun’da o ya\u015fay\u0131\u015f\u0131, o sezgiyi g\u00f6rd\u00fcm. Bu bir tarih kitab\u0131 ama asl\u0131nda bir tarih felsefesi ve metodolojisi kitab\u0131. Sordu\u011fu soru \u015fu: T\u00fcrk tarihinin \u00e7a\u011flar\u0131 nelerdir? Eski \u00e7a\u011f, orta \u00e7a\u011f, yeni \u00e7a\u011f, yak\u0131n \u00e7a\u011f! Ezberimizdeki bu tasnifin Avrupa’ya ait ve ancak Avrupa i\u00e7in do\u011fru oldu\u011funu ilk s\u00f6yleyen Ercilasun de\u011fil. Bakal\u0131m okullar\u0131m\u0131zda b\u00f6yle \u00f6\u011fretmekten ne zaman vaz ge\u00e7ece\u011fiz. Fakat bu belirleme, konuyu kapatan bir cevap de\u011fil, konuyu ba\u015flatan bir tespit. O halde T\u00fcrk Tarihinin \u00c7a\u011flar\u0131 nas\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeli? \u015e\u00f6yle diyor yazar: “Avrupa gibi k\u00fc\u00e7\u00fck ve ayn\u0131 kalan bir b\u00f6lgede tasnif yapmak \u015f\u00fcphesiz b\u00fct\u00fcn Avrasya\u2019da rol oynayan ve b\u00fcy\u00fck bir n\u00fcfus kaymas\u0131 da ger\u00e7ekle\u015ftiren T\u00fcrklerin tarihini tasniften kolayd\u0131r.<\/em> ”<\/p>\n \u0130\u015fte \u00e7a\u011flar demeden \u00f6nce de uyar\u0131lar\u0131 var. \u00c7a\u011flar\u0131 bir birinden ay\u0131ran, \u00e7a\u011f a\u00e7\u0131p \u00e7a\u011f kapatan d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131 var ya\u2026 \u0130\u015fte onlar yok asl\u0131nda. Kimse bir gece bir \u00e7a\u011fda yat\u0131p ertesi sabah ba\u015fka bir \u00e7a\u011fa uyanmam\u0131\u015f. Bilim adam\u0131 Ercilasun uyar\u0131yor:<\/p>\n \u201cBurada \u00f6nemli bir nokta \u00e7a\u011f ba\u015flang\u0131\u00e7 ve biti\u015flerinin birer s\u00fcre\u00e7 olarak ele al\u0131nmas\u0131 gere\u011fidir. Bir\u00e7ok ki\u015fi, \u00e7a\u011f ba\u015flang\u0131\u00e7 ve biti\u015flerini keskin birer nokta olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmekle yan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ba\u015flang\u0131\u00e7 ve biti\u015fler, keskin bir nokta olmaktan ziyade yeni s\u00fcre\u00e7leri ba\u015flatan birer kataliz\u00f6rden ibarettir yaln\u0131zca<\/em>.\u201d<\/p>\n \u2026<\/p>\n “\u00d6ncelikle belirtmek gerekir ki \u00e7a\u011f tasnifindeki tarihler birer nokta olarak de\u011fil, birer s\u00fcre\u00e7 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc. Yani belli bir s\u00fcrecin ba\u015flamas\u0131na sebep olan bir olay esas al\u0131nd\u0131. Ancak \u00e7o\u011fu durumda o olay sonucu ger\u00e7ekle\u015fen geli\u015fmeler daha sonradan d\u00f6neme damgas\u0131n\u0131 vurur h\u00e2le geldi. \u015eematik olarak anlatmak gerekirse tarihi \u00e7izgilerle b\u00f6l\u00fcnen birbirinden kopuk par\u00e7alar \u015feklinde de\u011fil, birbiriyle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7en bir k\u00fcmeler b\u00fct\u00fcn\u00fc \u015feklinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc belirtmek isterim. B\u00f6ylece bu tasnif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 T\u00fcrk tarihini daha b\u00fct\u00fcnc\u00fcl anlamam\u0131z\u0131 sa\u011flayan bir y\u00f6ntemdir. Bu \u00e7a\u011flar esas\u0131nda diyebiliriz ki T\u00fcrk tarihi, zaman\u0131yla ve co\u011frafyas\u0131yla ne kadar yay\u0131lm\u0131\u015f olursa olsun bir b\u00fct\u00fcnd\u00fcr, b\u00f6l\u00fcnemez, birbirinden kopuk d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Kitapta da g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere her bir \u00e7a\u011f\u0131n i\u00e7inde yatay ve \u00e7a\u011flar aras\u0131nda da dikey g\u00fc\u00e7l\u00fc ba\u011flar mevcuttur. Bu da b\u00fct\u00fcne bak\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/em>“<\/p><\/blockquote>\n K\u00f6kleri toplumda b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fiklikten \u00f6ncelere uzanan, a\u011f\u0131r a\u011f\u0131r y\u00fckselen ve sonra toplumu ilelebet de\u011fi\u015ftiren b\u00fcy\u00fck olaylar. Biz bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bunlar\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz ama as\u0131l g\u00f6r\u00fclmesi gereken o patlamadan \u00f6nceki biriki\u015f ve o birikimin sebepleridir. Bu bize bir de \u00f6l\u00e7\u00fc veriyor. Tarih \u00e7a\u011flar\u0131n\u0131 bir birinden ay\u0131ran “kataliz\u00f6r”ler \u00f6yle patlamalar olmal\u0131 ki, toplum bir daha asla eskisi gibi olmas\u0131n. O toplum geri d\u00f6n\u00fclmez \u015fekilde de\u011fi\u015fsin. Kopu\u015f mu? Hem evet, hem hay\u0131r. O \u00e7a\u011f\u0131n sebebi bir \u00f6nceki \u00e7a\u011fd\u0131r ve bir sonraki \u00e7a\u011f\u0131n dinamikleri de \u015fimdikinin i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r bile. Biraz Hegel hissetmi\u015fseniz hakl\u0131s\u0131n\u0131z. Her tarih\u00e7ide bir miktar sosyoloji, bir miktar dil bilimi, biraz arkeoloji ve ba\u015fka bilimlerden bir \u015feyler bulunur zaten. Fakat T\u00fcrk Tarihinin \u00c7a\u011flar\u0131<\/em>‘n\u0131 yazabilmek i\u00e7in b\u00fct\u00fcn bunlara felsefeyi de eklemelisiniz. Ve tabi sezgiyi!<\/p>\n T\u00fcrk devletinin Asya’n\u0131n Kuzeydo\u011fu’sundan Kuzeybat\u0131’s\u0131na, Asya’n\u0131n G\u00fcney’ine, Avrupa’n\u0131n Kuzey’den ve G\u00fcney’den ortas\u0131na, hatta Bat\u0131’s\u0131na gidi\u015flerini, geli\u015flerini biliyoruz. Bir “med zaman\u0131<\/em>” Pasifik’ten Atlantik’e uzanm\u0131\u015f\u0131z. \u00d6ztuna, T\u00fcrk ba\u015fkenti, binlerce y\u0131lda, Kuzey Do\u011fu’dan G\u00fcnay Bat\u0131’ya y\u00fcr\u00fcd\u00fc derdi. Fakat Ercilasun bize, y\u00fcr\u00fcyenin yaln\u0131z ba\u015fkent olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bizim yan\u0131m\u0131za b\u00fcy\u00fck n\u00fcfuslar\u0131m\u0131z\u0131 da alarak y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc anlat\u0131yor. D\u00fcndar Ta\u015fer, T\u00fcrk, bayra\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6lgesi \u00e7ekilince o da bayrakla beraber o co\u011frafyadan \u00e7ekilir, derdi. \u0130ki bin y\u0131l \u00f6nce de \u00f6yle yaparm\u0131\u015f\u0131z me\u011fer! Ordos’tan, Orhun’dan \u0130li-Is\u0131k’a ta\u015f\u0131nm\u0131\u015f\u0131z. Sonra da ta\u015f\u0131nmaya devam etmi\u015fiz. “Sa\u011fa, sola, ileri.<\/em>”<\/p>\n Bir d\u00f6nem bilinip yaz\u0131labilir. Fakat binlerce y\u0131l\u0131 bilmek\u2026 Yetmez. Duymak… Hissetmek\u2026 Sonra da bunlar\u0131n tamam\u0131n\u0131 bir arada g\u00f6rebilmek! \u00c7a\u011flar\u0131 ancak \u00f6yle yazabilirsiniz. Ne demek istedi\u011fimi tam anlamak i\u00e7in okumaya devam etmelisiniz. Fakat size kitab\u0131n son b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden bir paragrafla ipucu vereyim. \u0130\u015fte b\u00f6yle bir hissedi\u015f:<\/p>\n \u201cTan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00fcnyan\u0131n, bize a\u015f\u0131m\u0131z\u0131, i\u015fimizi, evimizi sunan tabiat\u0131n \u00e2\u015f\u0131\u011f\u0131 olduk. Tabiata uygun bir hayat tarz\u0131 geli\u015ftirdik ve her zaman i\u00e7in tabiata sayg\u0131 duyduk. D\u00fcnyan\u0131n en hareketli insanlar\u0131 olarak evimiz de buna uygun yap\u0131lmal\u0131yd\u0131 ve y\u00fcr\u00fcyen ev icat ettik. Ota\u011flar\u0131m\u0131z\u0131 bir saatte kurup bir saate toplayacak teknikler geli\u015ftirdik. Tabiata sayg\u0131y\u0131 hi\u00e7bir zaman kaybetmedik. Unuttu\u011fumuzu sand\u0131\u011f\u0131m\u0131z hasletlerimiz g\u00fcn\u00fcn birinde hi\u00e7 beklemedi\u011fimiz yerden ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve Atat\u00fcrk \u00e7\u0131nar a\u011fac\u0131 dal\u0131n\u0131 kesmemek i\u00e7in k\u00f6\u015fk\u00fc y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u2026\u201d <\/em><\/p><\/blockquote>\n Konuralp Ercilasun, t\u0131pk\u0131 babas\u0131 b\u00fcy\u00fck Ercilasun gibi her biri kendi alan\u0131nda nirengi noktas\u0131 olan eserler verme\u011fe devam ediyor!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" T\u00fcrk Tarihinin \u00c7a\u011flar\u0131 i\u00e7in yaz\u0131lan bu sunu\u015f, kitab\u0131n bize Avrupa dayatmas\u0131 bir \u00e7a\u011f bilinci yerine T\u00fcrklerin \u00e7a\u011flar\u0131n\u0131, onun sayg\u0131s\u0131n\u0131 kazanan de\u011ferleri felsefi a\u00e7\u0131dan ele almay\u0131 \u00f6\u011fretece\u011finin ipucunu verirken T\u00fcrk’\u00fc \u00f6\u011frenmek i\u00e7in okumak gerek diyor!<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10606,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[62,2,66,68],"tags":[],"yoast_head":"\n
\n<\/em>T\u00fcrk Tarihinin \u00c7a\u011flar\u0131 <\/em>kitab\u0131na yazd\u0131\u011f\u0131
\n<\/em>Sunu\u015f’u okurlar\u0131m\u0131zla payla\u015f\u0131yoruz.<\/em><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/tarihcaglar-768x433.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/maxresdefault-768x432.jpg\")
<\/p>\n