![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/rus-anayasa.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Rusya Federasyonu Devlet Ba\u015fkan\u0131 Vladimir Putin\u2019in, ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l sonunda verdi\u011fi talimat \u00e7er\u00e7evesinde haz\u0131rlanan yeni anayasa tasla\u011f\u0131, \u00f6nce Anayasa Mahkemesi ard\u0131ndan Rusya Dumas\u0131\u2019n\u0131n onay\u0131ndan ge\u00e7tikten sonra, halk oylamas\u0131na sunularak kabul edildi. 22 Nisan 2020 tarihinde yap\u0131lmas\u0131 planlanan ancak \u00c7in Vir\u00fcs\u00fc salg\u0131n\u0131 nedeniyle ertelenen halk oylamas\u0131ndan nas\u0131l bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131, e\u015fi benzeri olmayan Rus demokrasisinin ge\u00e7mi\u015fte verdi\u011fi \u00f6rneklerden hareketle, tasar\u0131n\u0131n ilk konu\u015fulmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerden belli idi.<\/p>\n
Bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan de\u011fi\u015fikli\u011fin Federasyon vatanda\u015f\u0131 olan ve b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funu T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman halklar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu gayr-\u0131 Rus halklar\u0131n, c\u0131l\u0131z bir \u015fekilde de olsa, en \u00e7ok itiraz ettikleri yeni anayasa maddelerini k\u0131saca incelemekte ve gelecekte ya\u015fanmas\u0131 muhtemel geli\u015fmelere kar\u015f\u0131 kay\u0131t etmekte var. \u00d6zellikle Federasyonun kurucu unsuru olan gayr-\u0131 Rus ve \u00e7o\u011funlu\u011fu T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman halklar\u0131n gelece\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehlikeyi ortaya koyan a\u015fa\u011f\u0131daki yeni anayasa h\u00fckm\u00fc ile ba\u015flayal\u0131m:\u201cRusya Federasyonu topraklar\u0131nda, devlet kurucu halk\u0131n dili olan Rus\u00e7a devlet dilidir. Rus halk\u0131 devlet kurucu bir halk oldu\u011fu gibi, Rusya Federasyonunun ortak hukuka sahip halklar\u0131n\u0131n \u00e7ok milletli ittifak\u0131na dahildir.\u201d<\/em><\/p>\n Ge\u00e7ti\u011fimiz 2018 y\u0131l\u0131 A\u011fustos ay\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lan kanunla Rusya Federasyonu i\u00e7inde ya\u015fayan gayr-\u0131 Rus halklar\u0131n anadilde e\u011fitim zorunlulu\u011fu, y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki Anayasaya ayk\u0131r\u0131 bir \u015fekilde kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bu, federasyon topraklar\u0131 i\u00e7inde gayr-\u0131 Rus halklar\u0131n \u00f6l\u00fcm ferman\u0131yd\u0131. Ne yaz\u0131k ki meselenin ciddiyetini kavram\u0131\u015f birka\u00e7 ayd\u0131n ve aktivist d\u0131\u015f\u0131nda kimsenin pek ilgisini ve tepkisini \u00e7ekmeyen bu \u00f6l\u00fcm ferman\u0131, bu anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi ile gayr-\u0131 Rus halklar\u0131n tabutuna son \u00e7ivinin \u00e7ak\u0131lmas\u0131yla art\u0131k h\u00fckm\u00fcn\u00fc tamamlanm\u0131\u015f oldu. Anayasan\u0131n bu yeni maddesinin ilk c\u00fcmlesi ile Rus\u00e7a tek devlet dili olarak anayasa kural\u0131 haline geldi ve b\u00f6ylelikle zaten g\u00f6r\u00fcn\u00fcrde \u201cfederatif cumhuriyet\u201d ya da \u201cmill\u00ee \u00f6zerklik\u201d olarak tan\u0131nan ve Federasyonu olu\u015fturan di\u011fer halklar\u0131n dilleri resmi dil ve devlet dili olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Bu de\u011fi\u015fikli\u011fin devam\u0131nda bu halklar\u0131n asimile edilerek tamamen yok olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak kanun, karar ve uygulamalar\u0131n gelmesi mutlakt\u0131r.<\/p>\n Buna ilaveten madde metni, bir ba\u015fka tehlikeli ve felakete sebebiyet verecek yakla\u015f\u0131ma da sahiptir. Metinde ge\u00e7en \u201cdevlet kurucu halk\u201d<\/em> ibaresi, a\u00e7\u0131k ve net bir \u015fekilde Rus halk\u0131n\u0131n devlet kurucu halk olarak di\u011fer halklara \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn alt\u0131n\u0131 \u00e7izmektedir. Bu gerek Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin gerekse Rusya Federasyonu\u2019nun kurulu\u015funda g\u00f6stermelik de olsa ilke olarak kabul edilen \u201chalklar\u0131n e\u015fitli\u011fi\u201d, \u00fclke topraklar\u0131nda ya\u015fayan t\u00fcm halklar\u0131n Sovyetler Birli\u011fi ya da Rusya Federasyonu\u2019nun \u201ckurucu unsuru\u201d oldu\u011fu ilkesinin ve kabul\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131k\u00e7a terk edilmesi anlam\u0131na gelmektedir. \u201cDevlet kurucu halk\u0131n dili olan Rus\u00e7a devlet dilidir<\/em>\u201d c\u00fcmlesi bu tespitimizin do\u011frulu\u011funun delilidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Rus halk\u0131 hem devlet kurucu halk olarak tan\u0131mlanmakta hem de Rus\u00e7a devlet dili olarak ilan edilerek bu halk\u0131n di\u011ferlerine \u00fcst\u00fcn hale gelmesi sonucunu do\u011furmaktad\u0131r.<\/p>\n Bu maddenin ikinci c\u00fcmlesi, meseleyi daha a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ortaya koymaktad\u0131r. Bu c\u00fcmleye g\u00f6re Rus halk\u0131, devlet kurucu halk olarak, di\u011fer halklar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu \u00e7ok milletli ittifaka dahil olmaktad\u0131r. Ruslar, di\u011fer halklar\u0131n ortak hukukuna dahil olmakla birlikte, dillerinin devlet dili olmas\u0131 hasebiyle, bu ittifak\u0131n \u00fcst\u00fcn ve egemen idarecisi haline gelmektedir. Yak\u0131n gelecekte g\u00f6r\u00fcnen o ki bu tespitimizi destekleyen ve Ruslar\u0131n \u00fcst\u00fcn halk olu\u015funu, di\u011fer halklar\u0131n onlar\u0131n egemenli\u011finde oldu\u011funu sabitleyecek kanun ve kararlar bu de\u011fi\u015fikli\u011fin ard\u0131ndan gelecektir.<\/p>\n Evrensel hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fi\u015fiklik tasar\u0131s\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, yeni Rus anayasas\u0131n\u0131n bu maddesinin a\u00e7\u0131k\u00e7a \u0131rk\u00e7\u0131 ve ayr\u0131mc\u0131 bir niteli\u011fi oldu\u011funu rahatl\u0131kla s\u00f6yleyebiliriz. Rusya, ironik bir \u015fekilde II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda yok etmekten gurur duydu\u011fu Nazizm\u2019i, \u0131rk\u00e7\u0131 ve ayr\u0131mc\u0131 uygulamalar\u0131 bu anayasa tasar\u0131s\u0131yla, kendi anayasa kural\u0131 haline getirmektedir. Esasen, Hitler dahi d\u00f6nemin Alman anayasas\u0131nda bu kadar a\u00e7\u0131k \u0131rk\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmlere yer verememi\u015fken Putin Rusyas\u0131n\u0131n Hitler\u2019in r\u00fcyas\u0131n\u0131 Rusya\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fini hep birlikte bu anayasan\u0131n kabul\u00fc ile g\u00f6rece\u011fimiz g\u00fcnler yak\u0131nd\u0131r.<\/p>\n Bu anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi ile Rusya Federasyonu\u2019nda ya\u015fayan ve \u00e7o\u011funlu\u011funu T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu gayr-\u0131 Rus halklar\u0131n hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinin, 1905 Me\u015frutiyeti \u00f6ncesi Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemine yani s\u0131f\u0131r noktas\u0131na, hatta ve hatta bunun dahi alt\u0131na inmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Kremlin y\u00f6netiminin, sadece dil konusunda, bu anayasa de\u011fi\u015fmeden \u00f6nce ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 uygulamalar\u0131n bundan b\u00f6yle mill\u00ee ve k\u00fclt\u00fcrel kimlik, din ve milleti millet yapan di\u011fer unsurlara y\u00f6nelik olarak da ba\u015flat\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmek i\u00e7in k\u00e2hin olmaya gerek yoktur. Halen y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan ve din\u00ee rit\u00fceller konusunda pek \u00e7ok k\u0131s\u0131tlama i\u00e7eren Yaroslava Kanunu<\/em> gibi kanunlar\u0131n \u00fcst\u00fcn(!) devlet kurucu halk olan Ruslar taraf\u0131ndan h\u0131zla y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulaca\u011f\u0131ndan hi\u00e7 \u015f\u00fcpheniz olmas\u0131n. Putin ve Moskova Kilisesi Patri\u011fi Kirill\u2019 in defalarca ifade etti\u011fi gibi Rusya\u2019da ya\u015fayan herkesin Rus d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7inde eriyerek yok olmas\u0131 i\u00e7in Rusya anayasal zeminini, bu de\u011fi\u015fikli\u011fin kabul\u00fc ile haz\u0131rlam\u0131\u015f olacakt\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131da i\u015fleyece\u011fimiz bir madde bu tespitimizi daha da net bir \u015fekilde g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serecektir.<\/p>\n Anayasan\u0131n dikkat \u00e7eken bir di\u011fer yeni maddesi de \u015f\u00f6yle: \u201cRusya kanunlar\u0131 uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131ndan \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.\u201d<\/em> Bu d\u00fczenleme II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra olu\u015fturulan evrensel hukuk d\u00fczeninin a\u00e7\u0131k\u00e7a ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. D\u00fczenlemenin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrdeki amac\u0131; Rusya\u2019n\u0131n insan haklar\u0131 ve di\u011fer konulardaki uluslararas\u0131 mahkemelerde, Rusya aleyhine verilen kararlar\u0131n uygulanmamas\u0131 imk\u00e2n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. Maddenin y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ile Rusya, Birle\u015fmi\u015f Milletler T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc\u2019nden Avrupa G\u00fcvenlik ve \u0130\u015fbirli\u011fi Antla\u015fmas\u0131na, \u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi\u2019nden Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesine, akl\u0131n\u0131za gelebilecek ve alt\u0131na imza atm\u0131\u015f oldu\u011fu b\u00fct\u00fcn uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131n\u0131 tek kelime ile \u00e7\u00f6pe atm\u0131\u015f olacakt\u0131r. Esasen benzer bir d\u00fczenlemeyi daha evvel de yapan Rusya, bu anayasa maddesi ile mevcut d\u00fcnya d\u00fczenini, ilke ve normlar\u0131n\u0131 temelinden sarsacak bir bomban\u0131n fitilini de ate\u015fleyecektir.<\/p>\n Ba\u011f\u0131ms\u0131z Devletler Toplulu\u011fu Antla\u015fmas\u0131, So\u00e7i ve Astana Mutabakatlar\u0131, Minsk Antla\u015fmas\u0131, Helsinki Nihai Antla\u015fmas\u0131, N\u00fckleer Silahlar\u0131n Azalt\u0131lmas\u0131 antla\u015fmalar\u0131n\u0131n mukadderat\u0131n\u0131 \u015fimdi bir daha d\u00fc\u015f\u00fcnelim\u2026<\/p>\n Bu yeni anayasa maddesi ile Rusya, b\u00fct\u00fcn uluslararas\u0131 antla\u015fmalar\u0131 kendi topraklar\u0131nda ge\u00e7ersiz hale getiriyor. Romantik milliyet\u00e7i bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla “ne var bunda, biz de yapal\u0131m” diye sorabilirsiniz. Basit bir \u00f6rnekle cevap verelim: Siz T\u00fcrkiye-Rusya Ticaret Antla\u015fmas\u0131 kapsam\u0131nda Rusya’ya domates sat\u0131yorsunuz. Bu anayasa y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdikten sonra T\u00fcrkiye-Rusya Ticaret Antla\u015fmas\u0131 art\u0131k size hi\u00e7bir koruma sa\u011flamayacak. Tamamen Rus yasalar\u0131n\u0131n ve mahkemelerinin insaf\u0131na kalm\u0131\u015f olacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n Yahut, Rusya’da ya\u015fayan bir yabanc\u0131 \u00fclke vatanda\u015f\u0131s\u0131n\u0131z. \u0130\u015flemedi\u011finiz bir su\u00e7 y\u00fcz\u00fcnden ki bu Rusya’da gayet normal, yarg\u0131lan\u0131p mahkum oldunuz. Hakk\u0131n\u0131z\u0131 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019nde arayamayacaks\u0131n\u0131z.Bir \u00f6rnek daha verelim: Misal, Akkuyu N\u00fckleer Antla\u015fmas\u0131. Bu antla\u015fman\u0131n h\u00fck\u00fcmleri Rus kanunlar\u0131na uygun de\u011filse art\u0131k \u00e7\u00f6p h\u00fckm\u00fcnde olacak.<\/p>\n Bu madde ile birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi gereken ancak Rus dezenformasyonunun sonucu olarak sempatik g\u00f6r\u00fclen, iki anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi daha dikkati \u00e7ekiyor. Bunlardan ilki \u201cd\u0131\u015f \u00fclkede oturum hakk\u0131 olanlar\u0131n ve \u00e7ifte vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131n, y\u00fcksek vazifeler almas\u0131na s\u0131n\u0131r konulmas\u0131\u201d<\/em> di\u011feri \u201cy\u00fcksek vazifeli \u015fah\u0131slar\u0131n d\u0131\u015far\u0131da banka hesaplar\u0131n\u0131n olmas\u0131 veya di\u011fer faaliyetlerde bulunmas\u0131na yasak getirilmesi<\/em>\u201d d\u00fczenlemeleridir. \u00dclkede yayg\u0131n bir kanser haline gelen yolsuzluklar\u0131 engelleme \u015feklinde bir gerek\u00e7e ile makyajlanan bu iki c\u00fcmlelik d\u00fczenlemeler, Rus halk\u0131n\u0131n ve di\u011fer federasyon halklar\u0131n\u0131n tabiri caizse g\u00f6zlerini boyayan niteli\u011fi haizdir. Ancak biraz d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce her iki c\u00fcmlenin de Putin\u2019in, Rusya\u2019y\u0131 d\u00fcnyaya kapal\u0131 bir toplum yapma arzusunun a\u00e7\u0131k bir tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Federasyon vatanda\u015flar\u0131n\u0131n ikamet, ya\u015fama, seyahat ve \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini ortadan kald\u0131ran bu iki d\u00fczenleme, Rusya\u2019n\u0131n ikinci bir Kuzey Kore olmas\u0131 i\u00e7in gerekli ortam\u0131 haz\u0131rlamakta ve bu kap\u0131y\u0131 Kremlin idarecileri i\u00e7in sonuna kadar a\u00e7maktad\u0131r. Bir \u00fcst paragrafta yer alan madde tasar\u0131s\u0131 ile birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, b\u00fct\u00fcn Rusya Federasyonu vatanda\u015flar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan, en temel insan haklar\u0131 anayasa ile ortadan kald\u0131r\u0131lmakta; Rusya kapal\u0131, totaliter ve tam anlam\u0131yla bask\u0131c\u0131 bir rejimi \u00fcst\u00fc kapal\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kart\u0131p a\u00e7\u0131k bir hale getirmektedir.<\/p>\n Okuyan pek \u00e7ok ki\u015fiyi g\u00fcl\u00fcmsetecek iki d\u00fczenleme daha bu tasar\u0131 ile anayasa h\u00fckm\u00fc haline gelmektedir. Birincisi \u201cHalk\u0131n, B\u00fcy\u00fck Vatan Sava\u015f\u0131\u2019ndaki kahramanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcltmeye izin verilmez\u201d<\/em> c\u00fcmlesi, ikincisi ise \u201cRusya Federasyonu, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri Birli\u011fi\u2019nin varisidir\u201d<\/em> c\u00fcmlesidir. \u0130kinci c\u00fcmlenin anayasa d\u00fczenlemesi \u015fu \u015fekilde kabul edilmi\u015ftir: \u201cRusya Federasyonu, SSCB topraklar\u0131n\u0131n yasal halefi olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra; Sovyetler Birli\u011finin uluslararas\u0131 kurulu\u015flara ve organlara \u00fcyeli\u011finin, uluslararas\u0131 anla\u015fmalara kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n ve ayn\u0131 zamanda b\u00f6lge d\u0131\u015f\u0131ndaki uluslararas\u0131 anla\u015fmalarda da SSCB’nin yasal halefidir.\u201d<\/em><\/p>\n Baz\u0131lar\u0131 naif bir \u015fekilde \u201cne var bunda, adamlar tarihlerine sahip \u00e7\u0131k\u0131yor anayasa h\u00fckm\u00fcyle\u201d diyebilir. Do\u011frusu, siyasi bir liderin ya da b\u00fcrokrat\u0131n ya da diplomat\u0131n bu \u015fekilde sarf edece\u011fi s\u00f6zler olabilir ve gayet do\u011fald\u0131r. Dahas\u0131, Rusya Federasyonu zaten resmen SSCB\u2019nin varisi oldu\u011funu da ilan etmi\u015ftir. Hatta K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131, Kafkas halklar\u0131, Litvanyal\u0131lar ve ilahiri halklar bu c\u00fcmleden hareketle tarihte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrg\u00fcn ve katliam\u0131n tazminini Rusya\u2019dan talep de edebilir ve hukuken buna haklar\u0131 da vard\u0131r. Ancak bunun anayasa h\u00fckm\u00fc haline gelmesi meseleyi dikkat \u00e7ekici hale getirmektedir.<\/p>\n Bu noktada madalyonun bir di\u011fer y\u00fcz\u00fcne bakmak gerekir. Her varis miras b\u0131rakan\u0131n t\u00fcm varl\u0131\u011f\u0131nda hak sahibidir ayn\u0131 zamanda. Yani bor\u00e7lar ve alacaklar t\u00fcm malvarl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde k\u00fcl olarak varise intikal eder. Sovyetler Birli\u011fi\u2019nden ayr\u0131lan hi\u00e7bir devlet kendisini SSCB miras\u00e7\u0131s\u0131 olarak g\u00f6rmemi\u015f ve o miras\u0131 kabul etmemi\u015ftir. Rusya Federasyonu ise o devletlerden ayr\u0131larak kendisini SSCB\u2019nin miras\u00e7\u0131s\u0131 olarak ilan etti\u011fi gibi bu verasetini anayasa h\u00fckm\u00fc haline getirmektedir. Yani Rus emperyalizmi ve yay\u0131lmac\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131k anayasan\u0131n Rus Devleti\u2019ne emri, halk\u0131n Kremlin\u2019e bir talimat\u0131 haline gelmi\u015ftir.<\/p>\n \u201cRuslar\u0131n B\u00fcy\u00fck Vatan Sava\u015f\u0131nda yani II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndaki kahramanl\u0131\u011f\u0131, Sovyetler Birli\u011fi s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 Almanya i\u00e7lerine kadar ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. \u015eimdi, yeni anayasa ile bu kahramanl\u0131\u011f\u0131n yani s\u0131n\u0131rlar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fclmesine izin verilemez \u015feklinde bir yasak getirilmektedir. O halde Rus devleti bu yasa\u011fa uymak ve B\u00fcy\u00fck Vatan Sava\u015f\u0131\u2019ndaki, kahramanl\u0131klarla, ula\u015f\u0131lan s\u0131n\u0131rlara tekrar kavu\u015fmak mecburiyetindedir. Aksi durum halk\u0131n kahramanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fclmesi anlam\u0131na gelir.\u201d Madalyonun di\u011fer y\u00fcz\u00fc ilgin\u00e7mi\u015f de\u011fil mi?<\/p>\n Biraz daha madalyonun bu y\u00fcz\u00fcn\u00fc t\u00f6rp\u00fcleyelim \u015fimdi. Bu iki anayasa d\u00fczenlemesi birlikte incelendi\u011finde, 1991 y\u0131l\u0131nda Sovyetler Birli\u011fi\u2019nden ayr\u0131larak ba\u011f\u0131ms\u0131z olan b\u00fct\u00fcn devletlerin ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131, egemenli\u011fi ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc do\u011frudan Rusya Federasyonu\u2019nun tehdidi alt\u0131na girmektedir. Hatta Sovyet uydusu devletler dahi bu iki d\u00fczenleme ile tehditten nasibini almaktad\u0131r.\u00a0 \u00c7\u00fcnk\u00fc bu devletler B\u00fcy\u00fck Vatan Sava\u015f\u0131\u2019nda halk\u0131n kahramanl\u0131\u011f\u0131 ile edinilen kazan\u0131mlar\u0131n ya da Rusya\u2019n\u0131n varisi oldu\u011fu SSCB\u2019nin topraklar\u0131 \u00fczerinde yer almaktad\u0131r; ve yeni Rusya Anayasas\u0131 bunlar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fclmemesine ve varisi olduklar\u0131 topraklar \u00fczerinde hak iddia edilmesine dair emir vermektedir. Rusya, bu devletlere kar\u015f\u0131 ileride giri\u015fece\u011fi her t\u00fcrl\u00fc askeri ve siyasi i\u015fgal operasyonunun anayasal zeminini haz\u0131rlamaktad\u0131r. Bu durumda uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131 Rus kanunlar\u0131na, dahas\u0131 Rus anayasas\u0131na ayk\u0131r\u0131d\u0131r.<\/p>\n \u015eimdi meseleyi daha da ilgin\u00e7 hale getirecek ve Rusya\u2019n\u0131n yay\u0131lmac\u0131 k\u00f6keninin d\u0131\u015favurumunu \u00e7ok keskin \u00e7izen bir maddeye daha g\u00f6z atal\u0131m: \u201cBin y\u0131ll\u0131k tarihin birle\u015ftirdi\u011fi Rusya Federasyonu, Tanr\u0131’ya olan inan\u00e7 ve ideallerini bizlere ileten atalar\u0131n\u0131n an\u0131s\u0131n\u0131 koruyarak, Rus Devleti\u2019nin geli\u015fimindeki s\u00fcreklili\u011fi ve tarihsel olarak kurulan devlet birli\u011fini kabul eder.<\/em>”<\/p>\n Rusya’da ya\u015famak zorunda kalan,\u00a0Rus<\/a>\u00a0olmayan, milletleri ve etnik gruplar\u0131 ink\u00e2r eden bir ba\u015fka madde de budur. Bu d\u00fczenleme ile Rus olmayan halklar\u0131n yani ba\u015fta\u00a0T\u00fcrk ve Kafkas\u00a0halklar\u0131 olmak \u00fczere Ruslar\u0131n, s\u00f6z\u00fcm ona bin y\u0131ll\u0131k, tarihlerinden binlerce y\u0131l \u00f6ncesinden beri \u00fclke topraklar\u0131nda ya\u015fayan uluslar\u0131n tarihleri, ge\u00e7mi\u015fleri ve medeniyetleri a\u00e7\u0131k\u00e7a yok say\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n Rus \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n anayasaya bir di\u011fer yans\u0131mas\u0131 olan bu madde biraz daha irdelendi\u011finde,\u00a0Moskova<\/a>\u00a0Ortodokslu\u011funun Federasyon\u2019a egemenli\u011finin de bir g\u00f6stergesidir. Yani temelde bu d\u00fczenleme ile\u00a0Moskova<\/a>\u00a0Kilisesi\u2019nin H\u0131ristiyan-Ortodoks anlay\u0131\u015f\u0131, anayasan\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ile b\u00fct\u00fcn\u00a0Rusya<\/a>\u00a0Federasyonu\u2019nda h\u00e2kim tek din\u00ee anlay\u0131\u015f olmu\u015ftur.<\/p>\n B\u00f6ylelikle Kremlin<\/a>\u00a0idaresinin, s\u00f6zde b\u00fct\u00fcn dinlere ve inan\u0131\u015flara sayg\u0131l\u0131 ve adil yakla\u015f\u0131m g\u00f6sterdi\u011fi, \u015feklindeki \u015fehir efsanesinin makyaj\u0131 da akm\u0131\u015f ve\u00a0Rusya<\/a>‘n\u0131n dinlere kar\u015f\u0131 ger\u00e7ek bak\u0131\u015f\u0131 da ortaya d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n Maddenin y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ile\u00a0Rusya<\/a>‘da ya\u015fayan\u00a0M\u00fcsl\u00fcman<\/a>,\u00a0Yahudi<\/a>,\u00a0Budist<\/a>\u00a0ve hatta di\u011fer\u00a0H\u0131ristiyan<\/a>\u00a0mezheplere inanan ya da herhangi bir inanc\u0131 olmayan insanlar\u0131n, din ve vicdan \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn de ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n Esasen bu madde, yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz, SSCB\u2019nin varisi<\/em> olma d\u00fczenlemesi ile de \u00e7eli\u015fkilidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc SSCB, kom\u00fcnist bir \u00fclke olarak inan\u00e7s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 tercih etmi\u015f ve temelde kendi topraklar\u0131ndaki t\u00fcm dinlere en az\u0131ndan belirli ve tart\u0131\u015fmal\u0131 bir e\u015fitlik \u00e7er\u00e7evesinde yakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bu madde ise ger\u00e7ekte Rus devletinin kurulu\u015f kodlar\u0131na yani Moskova Knezli\u011fi\u2019 nin, Moskova Kilisesi merkezli Ortodoks-H\u0131ristiyan k\u00f6klerine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn, daha do\u011frusu bu kodlar\u0131n hi\u00e7bir zaman kaybedilmedi\u011finin ve korundu\u011funun a\u00e7\u0131k bir itiraf\u0131 olarak anayasada yer alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Ba\u015fka bir ifade ile bug\u00fcnk\u00fc Rus devleti, sadece SSCB halefi olmaktan daha geriye, tam anlam\u0131yla Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 rejimine geri d\u00f6nmektedir. Son olarak payla\u015faca\u011f\u0131m\u0131z bir ba\u015fka yeni anayasa maddesi zaten bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn a\u00e7\u0131k bir g\u00f6stergesidir. Bu yeni maddeye g\u00f6re: \u201cRusya Federasyonu topraklar\u0131, kurucu unsurlar\u0131n topraklar\u0131, i\u00e7 sular ve karasular\u0131 ile bunlar\u0131n \u00fcstlerindeki hava sahas\u0131n\u0131 i\u00e7erir.\u00a0Rusya Federasyonu topraklar\u0131nda, Federal Yasalar\u2019a g\u00f6re federal b\u00f6lgeler olu\u015fturulabilir. Federal b\u00f6lgelerde kamu otoritesi, belirtilen federal yasa ile organize edilir.\u201d<\/em><\/p>\n Maddenin ilk c\u00fcmlesi zaten anayasada mevcuttu. De\u011fi\u015fiklik ile ikinci c\u00fcmle anayasaya eklenmi\u015f oldu. Bu yeni madde ile Kremlin idaresi \u00fclkedeki federe devletleri, \u00f6zerk b\u00f6lgeleri ve di\u011fer idar\u00ee yap\u0131lar\u0131 yeniden tasarlama; istedi\u011fi zaman federe devlet ve \u00f6zerk b\u00f6lgeleri la\u011fvedip yenilerini kurma; bunlar\u0131 olu\u015fturaca\u011f\u0131 ba\u015fka yap\u0131lara ba\u011flama ya da tamamen ortadan kald\u0131r\u0131p merkeze ba\u011flama yetkisini eline alm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n Putin\u2019in, iktidara geldikten sonra Ba\u015fkanl\u0131k kararnameleri ile olu\u015fturdu\u011fu ve anayasaya ayk\u0131r\u0131 \u015fekilde federe devletlerin y\u00f6netimini ba\u011flad\u0131\u011f\u0131, b\u00f6lge valilikleri gibi idari yap\u0131lar art\u0131k anayasal bir h\u00fcviyete de kavu\u015fmu\u015f oldu. Federasyon mant\u0131\u011f\u0131na ve federe devletlerin kurucu devlet olma hakk\u0131na, federe devletler aras\u0131nda e\u015fitlik ilkesi ve yerinden y\u00f6netim ilkeleri gibi federatif yap\u0131 ilkelerine tamamen ters bu d\u00fczenleme ile Rusya\u2019n\u0131n ger\u00e7ek niyetinin, \u00fcniter bir devlet haline gelmek oldu\u011fu, b\u00f6ylelikle ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n Yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz can al\u0131c\u0131 d\u00fczenlemelerle birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde bu yeni anayasa ile \u00c7arl\u0131k ve Sovyet rejiminden melezlenen, Rus \u015fovenizmi ve \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fclkeye egemenli\u011fini tescilleyen, yeni bir Rus devletinin do\u011fdu\u011funu s\u00f6ylemekte bir beis g\u00f6rm\u00fcyoruz. Burada i\u015flemedi\u011fimiz ancak di\u011fer halklar\u0131n haklar\u0131n\u0131, k\u00fclt\u00fcr ve mill\u00ee varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6z\u00fcm ona garantileyen ancak tarih boyunca Rusya\u2019ya h\u00e2kim olan rejimlerin, ger\u00e7ekte hi\u00e7 i\u015fletmedi\u011fi eski ve makyaj malzemesi olarak i\u015flenen yeni bir iki anayasa maddesinden bahse l\u00fczum yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc, yukar\u0131da verdi\u011fimiz yeni h\u00fck\u00fcmler zaten bu bir iki d\u00fczenlemeyi esasen kad\u00fck b\u0131rak\u0131yor.<\/p>\n Son olarak, Rusya Federasyonu Dumas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klama ile yeni anayasan\u0131n uygulamaya konulabilmesi i\u00e7in gerekli olan, 90 kanununun bir ay i\u00e7inde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131, ortaya koydu\u011fumuz tablonun ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7ok yak\u0131n zamanda biraz ayd\u0131nlanabilece\u011fini g\u00f6steriyor. Ancak Kremlin y\u00f6netiminin bir \u015fekilde egemen oldu\u011fu topraklarda ya\u015fayan, Rus olmayan milletlerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 zamana yayarak, ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 \u015fimdiden s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Anayasa maddesiyle Rusya,Birle\u015fmi\u015f Milletler T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc\u2019nden Avrupa G\u00fcvenlik ve \u0130\u015fbirli\u011fi Antla\u015fmas\u0131na, \u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi\u2019nden Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesine kadar alt\u0131na imza atm\u0131\u015f oldu\u011fu uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6pe atm\u0131\u015f olur<\/p>\n","protected":false},"author":148,"featured_media":10913,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[2,70,67,69],"tags":[1332,360,717,164],"coauthors":[1428],"class_list":["post-10910","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-rusya","category-tehditler","category-yakin-cografya","tag-anayasa","tag-federasyon","tag-irkcilik","tag-rusya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10910","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/148"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10910"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10910\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10915,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10910\/revisions\/10915"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10913"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10910"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10910"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10910"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=10910"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Duma.jpg\")
<\/p>\n