{"id":12958,"date":"2021-04-22T19:30:00","date_gmt":"2021-04-22T16:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=12958&#038;preview=true&#038;preview_id=12958"},"modified":"2021-04-22T03:28:57","modified_gmt":"2021-04-22T00:28:57","slug":"milli-siyaset-ataturk-ve-kibris","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/milli-siyaset-ataturk-ve-kibris\/","title":{"rendered":"Mill\u00ee siyaset, Atat\u00fcrk ve K\u0131br\u0131s"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right;\"><em>Hikmet Tanyu taraf\u0131ndan yaz\u0131lan bu makale,\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Kas\u0131m 1974&#8217;de T\u00f6re dergisinin <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>42. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n<p>Atat\u00fcrk, mill\u00ee k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc \u00e7a\u011fda\u015f medeniyet seviyesine \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylerken, mill\u00ee bir bilin\u00e7 ve \u00fclk\u00fcy\u00fc belirtiyordu. D\u0131\u015f politikas\u0131nda sab\u0131r, olaylar\u0131 \u00f6nceden sezinleyen bir ileri g\u00f6r\u00fc\u015f, tedbir ve mill\u00ee hedeflere ad\u0131m ad\u0131m ula\u015fmak gayreti vard\u0131. B\u00fcy\u00fck T\u00fcrkiye&#8217;yi ger\u00e7ekle\u015ftirmek arzusundayd\u0131. Tam bir tarih \u015fuuruna sahip olarak, \u015fartlar\u0131 ve imk\u00e2nlar\u0131 ve kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7leri \u00f6l\u00e7mesini biliyor, zaman ve f\u0131rsatlar\u0131 en yararl\u0131 \u015fekilde de\u011ferlendiriyordu. Zorla, sil\u00e2htan, askerden, savunmadan mahrum b\u0131rak\u0131lan T\u00fcrk Bo\u011fazlar\u0131n\u0131, Montr\u00f6 Antla\u015fmas\u0131yla, yeniden T\u00fcrk askerine kavu\u015fturuyordu. T\u00fcrkiye o g\u00fcnlerde bu heyecan\u0131 ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131. O s\u0131ralarda liselerde \u00f6\u011frenciler her yaz mill\u00ee k\u0131yafetle en az 15 g\u00fcn kamp yaparlard\u0131. \u00c7anakkale&#8217;ye tekrar asker\u00ee birliklerin giri\u015fi, T\u00fcrkiye&#8217;de bir bayram sevinci yaratm\u0131\u015f ve ge\u00e7it t\u00f6renleri d\u00fczenlenmi\u015fti. Lise \u00f6\u011frencisi olarak bu t\u00f6renlere kat\u0131lm\u0131\u015f, \u015fehir i\u00e7inde g\u00f6steri y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri yapm\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n<h2><strong>Harp zaruri ve hayat\u00ee olmal\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Mill\u00ee ruh ve mill\u00ee \u015fuuru daima canl\u0131 ve sa\u011flam tutmak ve \u00f6nce T\u00fcrkiye&#8217;nin g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak onun ilk hedefi olmu\u015ftu. T\u00fcrk gen\u00e7li\u011fini, kendine g\u00fcvenen, milletine inanan, vatan sevgisiyle dolu bir g\u00fc\u00e7 olarak y\u00fcceltiyordu. &#8220;Her \u015feye ra\u011fmen muhakkak bir nura do\u011fru y\u00fcr\u00fcmekteyiz. Bende bu iman\u0131 ya\u015fatan kuvvet, yaln\u0131z aziz memleket ve milletim hakk\u0131ndaki payans\u0131z muhabbetim de\u011fil, bug\u00fcn\u00fcn karanl\u0131klar\u0131, ahl\u00e2ks\u0131zl\u0131klar\u0131, \u015farlatanl\u0131klar\u0131 i\u00e7inde s\u0131rf vatan ve hakikat a\u015fk\u0131yla ziya serpme\u011fe ve arama\u011fa \u00e7al\u0131\u015fan bir gen\u00e7lik g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmdendir.&#8221; diyordu. Daha sonralar\u0131 \u015f\u00f6yle demi\u015fti: &#8220;Ey y\u00fcksek yeni nesil! \u0130stikbal sizsiniz. Cumhuriyeti biz tesis ettik. Onu il\u00e2 ve id\u00e2me edecek sizsiniz.&#8221; Sava\u015f hakk\u0131nda da konu\u015fmu\u015ftu: &#8220;Harp zarur\u00ee ve hayat\u00ee olmal\u0131. Hakik\u00ee kanaatim \u015fudur: Milleti harbe g\u00f6t\u00fcr\u00fcnce vicdan\u0131m\u0131zda azap duymamal\u0131y\u0131z. \u00d6ld\u00fcrece\u011fiz diyenlere kar\u015f\u0131 &#8216;\u00f6Imeyece\u011fiz&#8217; diye harbe girebiliriz.\u00bb dedi\u011fine g\u00f6re, K\u0131br\u0131s&#8217;a T\u00fcrk ordusunun hareketi gene bu anlay\u0131\u015f i\u00e7indeydi: &#8220;T\u00fcrk vatanperverli\u011finin birinci farikas\u0131 vatan m\u00fcdafaas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda her i\u015fi b\u0131rakarak sil\u00e2h alt\u0131na ko\u015fmakt\u0131r.&#8221; \u0130\u015fte bu duyu\u015f ve g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7inde d\u0131\u015f siyasette haklar\u0131m\u0131za sayg\u0131 istiyoruz ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 bir d\u00fcnya nizam\u0131n\u0131 \u00f6zlerken s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle tamaml\u0131yordu: &#8220;Ancak hakk\u0131m\u0131z\u0131, hayat\u0131m\u0131z\u0131, memleketimizi, namusumuzu m\u00fcdafaa ediyoruz ve edece\u011fiz.&#8221;<\/p>\n<p>1935 y\u0131l\u0131nda, Rus \u0130htil\u00e2li&#8217;nin y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fcnden birka\u00e7 g\u00fcn \u00f6nce uzun bir konu\u015fma yapan Stalin, gizli niyetini a\u00e7\u0131\u011fa vuracak bir ta\u015fk\u0131nl\u0131k g\u00f6stermi\u015f, T\u00fcrkiye, \u0130ran, yak\u0131n ve Uzak Do\u011fu memleketlerini &#8220;Rus b\u00f6lgesi&#8221; diye adland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Moskova&#8217;daki T\u00fcrk B\u00fcy\u00fck El\u00e7isinin durumu derhal Atat\u00fcrk&#8217;e bildirmesi \u00fczerine, Ankara&#8217;da Sovyet Rusya B\u00fcy\u00fck El\u00e7isi Karahan&#8217;a: &#8220;Moskova&#8217;daki o herife, Kolinin midir, Stalin midir, ne Allan\u0131n bel\u00e2s\u0131 ise, o herife s\u00f6yleyin, biz T\u00fcrkler as\u0131rlarca Rusya&#8217;n\u0131n g\u00f6be\u011finde rak\u0131 i\u00e7mi\u015f milletiz. Gerekirse gene de i\u00e7mesini biliriz.&#8221; <a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a> demi\u015f, bir mill\u00ee f\u0131rt\u0131na halinde k\u00fckremi\u015f ve b\u00fct\u00fcn diplomatik s\u0131ray\u0131 bir yana iterek, Rusya i\u00e7in, Kalinin ve Stalin i\u00e7in en a\u011f\u0131r kelimelerle konu\u015fma\u011fa devam etmi\u015fti. Sonra kadehini kald\u0131rarak \u015f\u00f6yle demi\u015fti: &#8220;Bu kadehimi, T\u00fcrk milletinin hayr\u0131na ve hi\u00e7bir zaman &#8220;Rus b\u00f6lgesi&#8221; derekesine d\u00fc\u015fmeyecek olan istikl\u00e2linin \u015ferefine i\u00e7iyorum.&#8221; Esasen yak\u0131n arkada\u015flar\u0131yla yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel toplant\u0131larda, Stalin&#8217;i \u00abHaydut\u00bb kelimesiyle belirten Atat\u00fcrk 1935 y\u0131l\u0131nda, n\u00fcfusu ve sil\u00e2h g\u00fcc\u00fcyle \u00f6nemsenen bir devletin, T\u00fcrkiye hakk\u0131ndaki s\u00f6z\u00fcne katlanmayan ve mill\u00ee \u015fuurla f\u0131rt\u0131nala\u015fan Atat\u00fcrk, yendi\u011fi ve kovalad\u0131\u011f\u0131 Yunan&#8217;\u0131n &#8211; Rum&#8217;un, T\u00fcrkleri katletmesine, bask\u0131 alt\u0131nda ezmesine, ona t\u00fcrl\u00fc hakaretler ya\u011fd\u0131rmas\u0131na hi\u00e7 g\u00f6z yumar m\u0131yd\u0131? Ya\u015fasayd\u0131 daha 1963 veya 1964 y\u0131llar\u0131nda K\u0131br\u0131s facias\u0131 s\u0131ras\u0131nda d\u00fc\u015fman\u0131 peri\u015fan etme ve oraya hak ve h\u00fcrriyeti g\u00f6t\u00fcrme karar\u0131n\u0131 alamaz m\u0131yd\u0131?<\/p>\n<p>&#8220;Bir harstan (mill\u00ee k\u00fclt\u00fcrden) olan insanlardan m\u00fcrekkep cemiyete <em>millet<\/em> dersek milletin en k\u0131sa tarifini yapm\u0131\u015f oluruz.&#8221; dedi\u011fine g\u00f6re, ayn\u0131 mill\u00ee k\u00fclt\u00fcrdeki b\u00fct\u00fcn d\u0131\u015fta kalm\u0131\u015f, tutsak T\u00fcrkleri de ayn\u0131 millet i\u00e7ine alm\u0131\u015f olmuyor mu? D\u0131\u015f T\u00fcrkler konusunda \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc hareket etmek, onu \u00f6nce \u015fuurlu bir \u00fclk\u00fc meselesi olarak g\u00f6rmek ve bu \u015fuurlu \u00fclk\u00fcy\u00fc &#8220;m\u00fcsbet ilme, ilm\u00ee usullere dayand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir hedef ve gaye&#8221; \u015feklinde tan\u0131tmak istiyor ve olumlu y\u00f6ntemlerle bilhassa propagandaya \u00f6nem vermek gerekece\u011fini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor ve bu &#8220;Hareketlerin imk\u00e2n s\u0131n\u0131rlar\u0131 ve s\u0131ralar\u0131 mutlaka hesaba kat\u0131lmal\u0131d\u0131r.&#8221; diyordu. Mill\u00ee siyasetin ula\u015fmas\u0131 gereken hedefler nelerdi, nereleriydi? Atat\u00fcrk s\u0131r tutmas\u0131n\u0131, sabretmesini bilen bir devlet ba\u015fkan\u0131yd\u0131. &#8220;Atat\u00fcrk&#8217;e g\u00f6re siyaset kavramlar\u0131 aras\u0131nda \u00f6n pl\u00e2nda gelen de\u011fer, hakt\u0131r. Hak, ki\u015filer i\u00e7in oldu\u011fu gibi milletler i\u00e7in de temelli bir varl\u0131k garantisidir. Ki\u015filer aras\u0131ndaki m\u00fcnasebetler hakka dayanmad\u0131\u011f\u0131 vakit, barbarl\u0131k ortal\u0131\u011f\u0131 kas\u0131p kavurur; devletler aras\u0131nda ortak bir hak kavram\u0131 kabul edilmedi\u011fi vakitte de siyasette anar\u015fi s\u00fcrer.&#8221;<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a> K\u0131br\u0131s davas\u0131nda, Londra ve Z\u00fcrih anla\u015fmalar\u0131n\u0131 \u00e7i\u011fneyen Yunan &#8211; Rum, anla\u015fmay\u0131 ve haklar\u0131 bir tarafa atm\u0131\u015flard\u0131. T\u00fcrklerin haklar\u0131n\u0131 bir dereceye kadar g\u00fcven alt\u0131na almak isteyen anla\u015fmay\u0131, en haks\u0131z ve vah\u015f\u00ee, \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc darbelerle ink\u00e2r etmi\u015flerdi. O zamanlar Atat\u00fcrk olsayd\u0131 hi\u00e7 onlara bu f\u0131rsat ve cesareti verir miydi? Hak ve kuvvet aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi \u015fu s\u00f6zlerle belirten Atat\u00fcrk, hi\u00e7 bu duruma katlanabilir miydi? &#8220;Herh\u00e2lde \u00e2lemde bir hak vard\u0131r ve hak kuvvetin fevkindedir (\u00fcst\u00fcndedir). \u015eu kadar ki milletin haklar\u0131n\u0131 m\u00fcdrik olup m\u00fcdafaa ve muhafazas\u0131 emrinde her t\u00fcrl\u00fc fedak\u00e2rl\u0131\u011fa m\u00fcheyya oldu\u011funa dair bir kanaat vermek l\u00e2z\u0131md\u0131r. Siyaseti hariciyemizde herhangi bir devletin hukukuna tecav\u00fcz yoktur. Ancak hakk\u0131m\u0131z\u0131, namusumuzu m\u00fcdafaa ediyoruz ve edece\u011fiz. Ancak benim milletimi esir etmek isteyen bir milletin bu arzusundan sarf\u0131nazar edinceye kadar biaman d\u00fc\u015fman\u0131y\u0131m.&#8221;<\/p>\n<p>Bir vakitler, Sovyet Rusya&#8217;n\u0131n kanl\u0131, zalim i\u015fgalinden \u00f6nce, Azerbaycan&#8217;\u0131n istikl\u00e2li dolay\u0131s\u0131yla, Ankara&#8217;da Cebeci&#8217;de haz\u0131rlanan b\u00fcy\u00fck bir binaya, Atat\u00fcrk ba\u015fta olarak B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi&#8217;ndeki b\u00fct\u00fcn milletvekilleri kat\u0131lm\u0131\u015f ve b\u00f6ylece elli bin ki\u015filik bir halk toplanm\u0131\u015ft\u0131. Dualar, tekbirler, sevin\u00e7 sedalar\u0131 ve sevin\u00e7 g\u00f6zya\u015flar\u0131 aras\u0131nda, Atat\u00fcrk kendi eliyle, sefaret binas\u0131na T\u00fcrk Azerbaycan&#8217;\u0131n bayra\u011f\u0131n\u0131 \u00e7ekmi\u015fti.<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a> &#8220;Atat\u00fcrk, B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi&#8217;nde 24 Nisan 1920 de yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, Musul, S\u00fcleymaniye ve Kerk\u00fck b\u00f6lgelerini, mill\u00ee s\u0131n\u0131rlar i\u00e7ine ald\u0131\u011f\u0131 gibi, Lozan konferans\u0131 s\u0131ras\u0131nda 30 Ocak 1923&#8217;te \u0130zmir&#8217;de gazetecilerle yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, &#8220;Musul vilayeti, T\u00fcrkiye devletinin hududu mill\u00eesi dahilindedir. Buralar\u0131n\u0131 anavatandan kopar\u0131p \u015funa buna hediye etmek hakk\u0131 kimseye ait olamaz.&#8221; demi\u015ftir. T\u00fcrkiye&#8217;nin b\u00fct\u00fcn \u00e7abalar\u0131na ra\u011fmen, Lozan Antla\u015fmas\u0131nda Musul meselesi, T\u00fcrk &#8211; \u0130ngiliz m\u00fczakerelerine b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f ve bu da bir sonu\u00e7 vermeyip Milletler Cemiyeti&#8217;ne havale edilmi\u015f ve sonunda Musul b\u00f6lgesi \u0130ngiltere&#8217;nin elinde kalm\u0131\u015ft\u0131r.&#8221;<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a> 1961 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m, Atat\u00fcrk ve T\u00fcrk Milliyet\u00e7ili\u011fi, kitab\u0131ndan (Atat\u00fcrk Turanc\u0131 m\u0131yd\u0131?) ba\u015fl\u0131kl\u0131 b\u00f6l\u00fcmden iki olay\u0131, iki f\u0131kray\u0131 ilgisi dolay\u0131s\u0131yla buraya nakledece\u011fiz.<\/p>\n<h2><strong>\u0130kinci Hedef<\/strong><\/h2>\n<p>Ne\u015feli bir toplant\u0131n\u0131n hayli ilerlemi\u015f bir saatinde bir vatanda\u015f : \u2014 Abe Pa\u015fam, diye s\u00f6ze ba\u015flad\u0131; ne vakittir hep merak ederiz. Mill\u00ee M\u00fccadelenin sonuna do\u011fru : &#8216;Ordular ilk hedefiniz Akdenizdir, ileri!..&#8217; emrini vermi\u015ftiniz. Aradan bunca zaman ge\u00e7ti. Ordulara son, yahut ikinci hedefi g\u00f6stermediniz. Akdeniz ilk hedef oldu\u011funa g\u00f6re ikinci hedef neresidir? Atat\u00fcrk, kendisine teklifsizce &#8216;Abe Pa\u015fam&#8217; deyi\u015finden bile Rumelili oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan bu vatanda\u015fa dikkatle ve yumu\u015fak bir tebess\u00fcmle bakt\u0131ktan sonra, masadan alarak kadehini kald\u0131rd\u0131: \u2014 Abe hem\u015ferim, diye cevap verdi; hele \u015fimdilik ilk hedefin \u015ferefine i\u00e7elim!..<\/p>\n<p>Hat\u0131rlatal\u0131m ki, bu konu\u015fma yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman Hatay hen\u00fcz Anavatana kavu\u015fmam\u0131\u015ft\u0131!<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a><\/p>\n<h2><strong>K\u0131rk as\u0131rl\u0131k T\u00fcrk Yurdu<\/strong><\/h2>\n<p>1923 senesi Mart\u0131n\u0131n onbe\u015finci pazar g\u00fcn\u00fcyd\u00fc. Atat\u00fcrk Adana istasyonunda trenden inmi\u015f; sa\u011f\u0131 solu dolduran halk\u0131n co\u015fkun alk\u0131\u015flar\u0131; &#8220;Ya\u015fa, varol!&#8221; sesleri aras\u0131nda yaya olarak \u015fehre gidiyordu. Yan yolda karalar giyinmi\u015f olan bir kad\u0131n kalabal\u0131\u011f\u0131 g\u00f6ze \u00e7arpt\u0131 sonra onlar\u0131n aras\u0131ndan iki\u015fer levha ta\u015f\u0131yan d\u00f6rt gen\u00e7 k\u0131z \u00e7\u0131kt\u0131; Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn \u00f6n\u00fcnde durdular. Arkalar\u0131ndan bir k\u0131z daha g\u00f6r\u00fcnd\u00fc ve \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ti. H\u0131\u00e7k\u0131r\u0131klar, iniltiler ve yalvar\u0131\u015flarla dolu bir nutuk s\u00f6yleme\u011fe ba\u015flad\u0131. Bu gen\u00e7 k\u0131z\u0131n \u015fahs\u0131nda hen\u00fcz esir bulunan \u0130skenderun&#8217;la Antakya&#8217;n\u0131n T\u00fcrk halk\u0131 olan b\u00fct\u00fcn halk\u0131: &#8220;Bizi de kurtar!&#8221; diye yalvar\u0131yordu. Herkesin g\u00f6zleri ya\u015farm\u0131\u015ft\u0131; h\u0131\u00e7k\u0131r\u0131klar\u0131n\u0131 tutamayanlar vard\u0131. Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn de g\u00f6zleri nemliydi ve ba\u015f\u0131 e\u011filmi\u015f gibiydi. Gen\u00e7 k\u0131z\u0131n nutku bitince aln\u0131 y\u00fckseldi mavi g\u00f6zlerinde ve pembe y\u00fcz\u00fcnde bir \u00e7elik par\u0131lt\u0131s\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Her kelimesi \u00fczerinde kuvvetle durarak; &#8220;K\u0131rk as\u0131rl\u0131k T\u00fcrk yurdu yabanc\u0131 elinde kalamaz!&#8221; dedi. On alt\u0131 y\u0131l sonra Hatay d\u00e2vas\u0131n\u0131n en heyecanl\u0131 g\u00fcnlerinde hasta ve bitkin olmas\u0131na, mutlak istirahat tavsiyesine ra\u011fmen, Hatay&#8217;a yak\u0131n olmak i\u00e7in tekrar Adana&#8217;ya gitti. D\u00f6rt saat ayakta durmak ve \u00e7al\u0131\u015fmak gibi ola\u011fan\u00fcst\u00fc metanet g\u00f6sterdi. Hatay kurtuldu, fakat Atat\u00fcrk&#8217;\u00fc kaybettik. \u0130smail Habib bu bahsi \u015f\u00f6yle bitirir: &#8220;Hatay, Hatay! Seni kurtaran, ayn\u0131 zamanda senin \u015fehidin oldu.&#8221;<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a><\/p>\n<h2><strong>T\u00fcrk K\u0131br\u0131s<\/strong><\/h2>\n<p>Kanl\u0131 ve y\u0131prat\u0131c\u0131 sava\u015flardan \u00e7\u0131km\u0131\u015f T\u00fcrkiye&#8217;ye \u00f6nce nefes ald\u0131rmak, n\u00fcfusunu \u00e7o\u011faltmak, ilim ve teknik g\u00fcc\u00fcn\u00fc artt\u0131rmak, iktisad\u00ee hayat\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmek ve tarih \u015fuuru ba\u015fta olarak mill\u00ee k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc y\u00fckseltmek isteyen Atat\u00fcrk, elbette mill\u00ee \u00fclk\u00fcye ve mill\u00ee hedeflere ula\u015fma \u015fuuru ve iste\u011fi i\u00e7indeydi. Zaman\u0131nda T\u00fcrkiye&#8217;\u00adnin sab\u0131rl\u0131, temkinli, dikkatli ve g\u00fc\u00e7l\u00fc, itibarl\u0131 bir mill\u00ee siyaseti vard\u0131. Yak\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de yeniden bir mill\u00ee siyaset ve mill\u00ee hedefin hakl\u0131 d\u00e2vas\u0131, kahraman T\u00fcrk ordusunun komutan subay, astsubay ve erlerinin s\u00fcng\u00fcs\u00fcyle, kanat \u015fim\u015fe\u011fiyle ve deniz kuvvetlerinin g\u00fcrleyi\u015fiyle i\u015faretlenmi\u015ftir: T\u00fcrk K\u0131br\u0131s! Atat\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ve Atat\u00fcrk&#8217;e sadakat b\u00f6ylece, haklar\u0131n\u0131 \u00e7i\u011fnetmemek, T\u00fcrkleri ezdirmemek, insan hak ve h\u00fcrriyetini g\u00fcvene almak ve T\u00fcrk bayra\u011f\u0131n\u0131 zafer ve mutlulukta y\u00fcceltmekle olur, bunun yolu gerekince Allah Allah sedalar\u0131ndan ge\u00e7er, Allahu Ekber yank\u0131s\u0131yla g\u00f6klere y\u00fckselir. T\u00fcrk&#8217;\u00fcn K\u0131br\u0131s d\u00e2vas\u0131 bunu belgeleyen bir olay olarak, T\u00fcrk tarihinin emsalsiz sayfalar\u0131 i\u00e7erisinde de\u011ferli ve \u015ferefli yerini alacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> \u0130smet K\u00fcr, An\u0131lar\u0131yla Atat\u00fcrk, K\u00fcr Yay., (Gerekirse Gene de Rak\u0131m\u0131z\u0131 Rusya&#8217; n\u0131n G\u00f6be\u011finde \u0130\u00e7eriz) Sf. 45 &#8211; 47)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u00c2fet \u0130nan &#8211; E.Z. Karal, Atat\u00fcrk Hakk\u0131ndaki Konferanslar, Dil ve Tarih &#8211; Co\u011frafya Fak. Yay. Ankara 1946, (Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn Siyaset \u00dczerinde D\u00fc\u015f\u00fcnceleri) Sf. 37.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> Fahrettin Erdo\u011fan (I. D\u00f6nem Kars M.V.) T\u00fcrk Ellerinde Hat\u0131ralar\u0131m. 1954, Sf. 282.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Prof. Dr. Fahir H. Armao\u011flu, Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn D\u0131\u015f Politikas\u0131, Cam. 12 Kas\u0131m 1964, Sf. 4.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Dr. Hikmet Tanyu, Atat\u00fcrk ve T\u00fcrk Milliyet\u00e7ili\u011fi, Orkun Yay. Ankara 1961, Sf. 83. Niyazi Ahmet Bano\u011flu&#8217;nun \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a01954&#8217;te yay\u0131nlanan kitab\u0131ndan.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> Dr. Hikmet Tanyu, Atat\u00fcrk ve T\u00fcrk Milliyet\u00e7ili\u011fi, Ankara 1961. \u0130smail H. Sev\u00fck&#8217;ten. Sf. 84.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u0131ymetli fikir ve bilim adamlar\u0131m\u0131zdan rahmetli Hikmet Tanyu&#8217;nun 1974 y\u0131l\u0131nda T\u00f6re dergisinde yay\u0131mlanan, K\u0131br\u0131s sorununu mill\u00ee siyaset ve Atat\u00fcrk \u00fczerinden de\u011ferlendirdi\u011fi yaz\u0131s\u0131n\u0131 okurlar\u0131m\u0131za sunuyoruz.<\/p>\n","protected":false},"author":171,"featured_media":12963,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[2],"tags":[259,358,1770,82,425,406,1771],"coauthors":[1716],"class_list":["post-12958","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-ataturk","tag-dogu-akdeniz","tag-hikmet-tanyu","tag-kibris","tag-kktc","tag-kuzey-kibris-turk-cumhuriyeti","tag-milli-siyaset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12958","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/171"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12958"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12958\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12972,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12958\/revisions\/12972"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12963"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12958"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12958"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12958"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=12958"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}