{"id":15091,"date":"2022-03-01T19:00:33","date_gmt":"2022-03-01T16:00:33","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=15091"},"modified":"2022-03-01T01:22:43","modified_gmt":"2022-02-28T22:22:43","slug":"rusyanin-kirimi-isgali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/rusyanin-kirimi-isgali\/","title":{"rendered":"Rusya&#8217;n\u0131n K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131 i\u015fgali"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right;\"><a href=\"https:\/\/old.qha.com.ua\/tr\/analiz-haber\/prof-dr-ridvan-karluk-tan-genis-kirim-analizi\/174478\/\"><em>24 Ekim 2018 tarihinde K\u0131r\u0131m Haber Ajans\u0131\u2019nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/a><\/p>\n<p>CHP Eski\u015fehir Milletvekili Utku \u00c7ak\u0131r\u00f6zer, 17 Ekim 2018 tarihinde TBMM Genel Kurulu\u2019nda\u00a0 unutulan K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrklerinin\u00a0 kayg\u0131lar\u0131n\u0131 Meclis g\u00fcndemine ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r: <em>\u201d\u00dclkemizde say\u0131lar\u0131 milyonlar\u0131 bulan K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrk\u00fc vatanda\u015f\u0131m\u0131z ya\u015famakta. Onlar \u00c7anakkale\u2019de, Yemen\u2019de, \u0130stiklal Sava\u015f\u0131\u2019nda canlar\u0131n\u0131 bu topraklar i\u00e7in \u2018hi\u00e7 \u00e7ekinmeden\u2019 verdiler, bug\u00fcn de veriyorlar. Vatan\u0131m\u0131z\u0131n ortak kaderinin ayr\u0131lmaz par\u00e7as\u0131d\u0131rlar.\u201d <\/em>Utku\u00a0 \u00c7ak\u0131r\u00f6zer\u2019e hak vermemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bir K\u0131r\u0131m T\u00fcrk\u00fc olan annemin babas\u0131, Temmuz 1884\u00a0 K\u0131r\u0131m do\u011fumlu\u00a0 Seyit Abd\u00fclmecit, Filistin Cephesi\u2019nde (14.08.1916)\u00a0 \u015fehit d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>\u00c7ak\u0131r\u00f6zer \u015fu tespitte bulunmu\u015ftur:<em> \u201c2014 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n ana vatan\u0131 bir kez daha hukuksuzca i\u015fgal edildi. \u0130\u015fgalci Rusya y\u00f6netiminin insan haklar\u0131 ihlalleri art\u0131k insanl\u0131k su\u00e7lar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. 11 K\u0131r\u0131m Tatar\u0131, Rus cezaevlerinde hayat\u0131n\u0131 kaybetti. 16 K\u0131r\u0131m Tatar\u0131 kay\u0131p, 49 K\u0131r\u0131m Tatar\u0131 ise siyasi mahk\u00fbm. Hemen her hafta K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131na ait okullar, camiler ve evlere bask\u0131nlar d\u00fczenlenmekte. 3000\u2019in \u00fczerinde bask\u0131n yap\u0131ld\u0131. 50 bin\u00a0 K\u0131r\u0131m Tatar\u0131 Ukrayna\u2019ya g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131.&#8221;<\/em><\/p>\n<h2><strong>Bah\u00e7esaray&#8217;daki s\u00f6zde restorasyon!<\/strong><\/h2>\n<p>\u0130\u015fgalciler \u015fimdi de Bah\u00e7esaray\u2019da, K\u0131r\u0131m Hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ba\u015fkenti olan Bah\u00e7esaray\u2019daki Hansaray\u2019\u0131 tahrip etmekte. Maalesef K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin uluslararas\u0131 yapt\u0131r\u0131mlara kat\u0131lmamas\u0131n\u0131 kalpleri k\u0131r\u0131k bir \u015fekilde izliyorlar. Bu yapt\u0131r\u0131mlara kar\u015f\u0131 mutlaka bir \u00e7\u00f6z\u00fcm getirerek T\u00fcrkiye uluslararas\u0131 yapt\u0131r\u0131mlara kat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>T\u00fcrk kamuoyu K\u0131r\u0131m i\u015fgalinde sessiz kald\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019da ya\u015fananlar maalesef T\u00fcrk kamuoyuna hi\u00e7 yans\u0131mamaktad\u0131r. Avrupa Komisyonu, 30 Ocak 2017 tarihinde\u00a0 K\u0131r\u0131m\u2019daki insan haklar\u0131 ihlalleri uyar\u0131s\u0131nda bulunarak yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak edilen K\u0131r\u0131m\u2019daki Rus y\u00f6netiminin tutuklad\u0131\u011f\u0131\u00a0 avukatlardan Emil Kurbedinov\u2018un serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir.\u00a0 AB Komisyonu,\u00a0 Rusya\u2019n\u0131n ilhak etti\u011fi Ukrayna topra\u011f\u0131 K\u0131r\u0131m\u2019daki insan haklar\u0131 ihlallerine ili\u015fkin yaz\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131nda,\u00a0 K\u0131r\u0131m\u2019da sald\u0131r\u0131lar\u0131n endi\u015fe verici oldu\u011funu ve giderek artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015f,\u00a0 Rusya\u2019n\u0131n yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak\u0131ndan bu yana K\u0131r\u0131m\u2019da insan haklar\u0131 durumundaki bozulman\u0131n AB taraf\u0131ndan s\u00fcrekli g\u00fcndeme getirildi\u011finin alt\u0131 \u00e7izmi\u015ftir:<\/p>\n<p><em>\u201c\u00d6zellikle, K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n haklar\u0131, kendi egemenlik organlar\u0131 olan K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi faaliyetlerinin a\u015f\u0131r\u0131c\u0131 bir \u00f6rg\u00fct olarak nitelenerek yasaklanmas\u0131 suretiyle \u015fiddetle ihlal edildi. Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 \u0130lmi \u00dcmerov\u2019a y\u00f6neltilen son a\u015f\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k su\u00e7lamalar\u0131, Tatarlar\u0131n liderlerine y\u00f6nelik zul\u00fcmlerin ba\u015fka bir \u00f6rne\u011fini olu\u015fturuyor. Bu su\u00e7lamalar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesini ve \u00dcmerov\u2019un avukat hakk\u0131na tam sayg\u0131 g\u00f6sterilmesini bekliyoruz.\u201d<\/em><\/p>\n<p><em>25 Ocak\u2019ta Rusya Federal G\u00fcvenlik Servisi (FSB) g\u00f6revlileri,\u00a0 \u0130lmi \u00dcmerov\u2018un avukat\u0131 Nikolay Polozov\u2018u g\u00f6zalt\u0131na alm\u0131\u015f, ayn\u0131 g\u00fcn i\u00e7inde serbest b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131. Ertesi g\u00fcn de FSB\u2019nin\u00a0 Emil Kurbedinov\u2018u g\u00f6zalt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131, ard\u0131ndan da tutukland\u0131\u011f\u0131\u00a0 a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019daki\u00a0 i\u015fgal devam ederken\u00a0 Cumhurba\u015fkan\u0131\u00a0 Erdo\u011fan ile Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131\u00a0 Putin, 10\u2019ncu\u00a0 BRICS zirvesi kapsam\u0131nda 26 Temmuz 2018 tarihinde bir g\u00f6r\u00fc\u015fme yapm\u0131\u015flard\u0131r. Bu\u00a0\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015fmede\u00a0 Cumhurba\u015fkan\u0131, <em>\u201cAram\u0131zdaki her t\u00fcrl\u00fc dayan\u0131\u015fma, birilerini de ger\u00e7ekten k\u0131skand\u0131r\u0131yor.\u201d\u00a0 <\/em>demi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu a\u00e7\u0131klama T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan K\u0131r\u0131m k\u00f6kenli T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131n\u0131 \u00fczm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc, K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerinin anavatan\u0131\u00a0 Rusya taraf\u0131ndan i\u015fgal\u00a0 edilmi\u015ftir.\u00a0 Bunun\u00a0\u00a0 k\u0131skan\u0131lacak bir durum olmamas\u0131 gerekir.\u00a0 Bu kapsamda D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Mevl\u00fct \u00c7avu\u015fo\u011flu\u2019nun\u00a0 tespitlerini hat\u0131rlamakta yarar vard\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Yard\u0131mla\u015fma Derne\u011fi taraf\u0131ndan Ankara\u2019da 7 Haziran 2018 tarihinde d\u00fczenlenen iftara\u00a0 Eski\u015fehir K\u0131r\u0131m Derne\u011fi d\u00e2hil T\u00fcrkiye\u2019deki K\u0131r\u0131m diasporas\u0131ndan \u00e7ok\u00a0 yo\u011fun kat\u0131l\u0131m olmu\u015ftur. D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Mevl\u00fct \u00c7avu\u015fo\u011flu, Ukrayna D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Pavlo Klimin, K\u0131r\u0131m Tatar halk\u0131n\u0131n mill\u00ee lideri, Ukrayna Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131ndan Sorumlu Yetkilisi ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abd\u00fclcemil K\u0131r\u0131mo\u011flu, Ukrayna\u2019n\u0131n Ankara B\u00fcy\u00fckel\u00e7isi Andriy S\u0131biga\u00a0 iftara kat\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>&#8220;K\u0131r\u0131m davas\u0131n\u0131 hi\u00e7bir zaman unutmad\u0131k, unutmayaca\u011f\u0131z&#8221;<\/strong><\/h2>\n<p>Bakan \u00c7avu\u015fo\u011flu\u00a0 yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada<em> \u201cK\u0131r\u0131m davas\u0131n\u0131 hi\u00e7bir zaman unutmad\u0131k, unutmayaca\u011f\u0131z. K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n ilhak\u0131n\u0131 tan\u0131mad\u0131k, tan\u0131mayaca\u011f\u0131z.\u201d <\/em>demi\u015f, Avrupa\u2019daki baz\u0131 \u00fclkelerin K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 unutmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015f, son ABD ziyaretindeki temaslar\u0131nda da K\u0131r\u0131m konusunu g\u00fcndeme getirdiklerini \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n<p><em>\u201cAnadolu topraklar\u0131, y\u00fczy\u0131llard\u0131r evlerinden ve yurtlar\u0131ndan ayr\u0131lmak zorunda kalm\u0131\u015f olan pek \u00e7oklar\u0131 gibi Tatar karde\u015flerimize de ev sahipli\u011fi yapm\u0131\u015ft\u0131r. Sizler, y\u0131llar \u00f6nce anavatan K\u0131r\u0131m\u2019dan ikinci vatan\u0131n\u0131z T\u00fcrkiye\u2019ye gelmi\u015f olan karde\u015flerimizin evlatlar\u0131 olarak atalar\u0131n\u0131z\u0131n an\u0131s\u0131na sahip \u00e7\u0131k\u0131yorsunuz. Bunu T\u00fcrkiye\u2019nin her yerinde g\u00f6r\u00fcyoruz. K\u0131r\u0131m\u2019dan ayr\u0131 kalmak, K\u0131r\u0131m\u2019dan olmak anlam\u0131na gelmez. Sizler, anavatandan uzakta olsan\u0131z da K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 kalplerinizde ve akl\u0131n\u0131zda ya\u015fatmaya devam ediyorsunuz.<\/em><\/p>\n<p><em>Ge\u00e7mi\u015fte K\u0131r\u0131m Tatar\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z zor d\u00f6nemlerden ge\u00e7tiler. Bug\u00fcn de maalesef benzer s\u0131namalarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yalar. S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn ac\u0131s\u0131, yaralar\u0131 kapanmadan \u015fimdi de K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n ilhak\u0131. Zorluklar kar\u015f\u0131s\u0131nda do\u011fru bildi\u011fi yolda y\u00fcr\u00fcmekten vazge\u00e7meyen K\u0131r\u0131m Tatar halk\u0131, bu dik duru\u015fuyla b\u00fct\u00fcn mazlum halklar i\u00e7inde emsalsiz bir \u00f6rnek te\u015fkil ediyor. K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n haks\u0131zl\u0131\u011fa boyun e\u011fmeyen, hakk\u0131n\u0131 \u015fiddete ba\u015fvurmadan onurla ve vakarla aramay\u0131 bilen \u00fcst\u00fcn karakteriyle bug\u00fcn K\u0131r\u0131m ve Ukrayna\u2019daki m\u00fccadelesinden de hak etti\u011fi neticeyle \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcphemiz yok.<\/em><\/p>\n<p><em>Sevgili karde\u015flerim, sosyal, din\u00ee, k\u00fclt\u00fcrel, maddi, manevi her t\u00fcrl\u00fc s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131z kar\u015f\u0131s\u0131nda her zaman \u00e7alabilece\u011finiz bir kap\u0131n\u0131z var, T\u00fcrkiye var. Bu kap\u0131 size tarih boyunca a\u00e7\u0131k olmu\u015ftur, ilelebet de a\u00e7\u0131k olacakt\u0131r. T\u00fcrkiye, her zaman Ukrayna\u2019n\u0131n s\u0131n\u0131r ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden yana olmu\u015ftur ve Ukrayna\u2019n\u0131n egemenli\u011fini desteklemi\u015ftir. Bu \u00e7er\u00e7evede yine K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Ukrayna\u2019n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu hi\u00e7bir zaman unutmayaca\u011f\u0131z ve her platformda bunu dile getirmeye devam edece\u011fiz. Di\u011fer yandan, Ukrayna\u2019n\u0131n do\u011fusundaki sorunun da bir an \u00f6nce \u00e7\u00f6z\u00fclmesini ve Ukrayna\u2019n\u0131n istikrara kavu\u015fturulmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrece\u011fiz, Ukrayna\u2019ya verdi\u011fimiz deste\u011fi s\u00fcrd\u00fcrece\u011fiz.\u201d<\/em><\/p>\n<h2><strong>Bakan \u00d6zl\u00fc&#8217;n\u00fcn mesafe konu\u015fmas\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Bununla beraber ge\u00e7mi\u015fte Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakan\u0131 Faruk \u00d6zl\u00fc\u2019n\u00fcn<em> \u201cAnkara-Moskova aras\u0131ndaki mesafe, Ankara-Br\u00fcksel aras\u0131ndaki mesafeden daha yak\u0131nd\u0131r.\u201d <\/em><a href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/tr\/ekonomi\/ankara-moskova-arasi-mesafe-brukselden-kisa\/887269\">a\u00e7\u0131klamas\u0131\u00a0<\/a> unutulmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu a\u00e7\u0131klama ile Say\u0131n \u00c7avu\u015fo\u011flu\u2019nun\u00a0 konu\u015fmas\u0131 aras\u0131na \u00e7ok \u00f6nemli fark vard\u0131r. Ben, Bakan Faruk \u00d6zl\u00fc\u2019n\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klaman\u0131n \u201cfiziki km uzakl\u0131\u011f\u0131 olarak\u201d anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi kan\u0131s\u0131nday\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc Ankara-Moskova 2,406 km, Ankara -Br\u00fcksel ise 3,121 km\u2019dir. Bunu ba\u015fka bir \u015fekilde anlamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n<h2><strong>Mesafe yan\u0131lg\u0131s\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Say\u0131n Bakan\u2019\u0131n mant\u0131\u011f\u0131yla hareket edersek \u00e7ok farkl\u0131 bir sonu\u00e7la kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z: <em>\u201cAnkara-K\u0131r\u0131m Bah\u00e7esaray aras\u0131ndaki mesafe, Ankara-Moskova aras\u0131ndaki mesafeden daha yak\u0131nd\u0131r.\u201d\u00a0 <\/em>\u00c7\u00fcnk\u00fc bu mesafe 1,577 km\u2019dir. Aradaki fark 829\u2019dur. Di\u011fer bir deyi\u015fle Bah\u00e7esaray (K\u0131r\u0131m), Ankara\u2019ya Moskova\u2019dan 829 km daha yak\u0131n olup 2,406 rakam\u0131 1,577\u2019den daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. A\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemek gerekirse K\u0131r\u0131m ve K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri, T\u00fcrkiye i\u00e7in Rusya ve Ruslardan daha yak\u0131nd\u0131r, aksi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez.<\/p>\n<p>\u00c7avu\u015fo\u011flu, K\u0131r\u0131m konusundaki bu\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015flerini bir ay sonra,\u00a0 6 A\u011fustos 2017\u2019de Manila\u2019de toplanan 50\u2019nci G\u00fcneydo\u011fu Asya Uluslar Birli\u011fi (ASEAN)\u00a0 toplant\u0131s\u0131nda\u00a0 Sergey Lavrov\u2019a da iletmi\u015f midir?\u00a0 Say\u0131n Bakan\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015fmede,\u00a0<em> \u201cYine domates ba\u015fta olmak \u00fczere daha da ekonomik ili\u015fkilerimizi nas\u0131l geli\u015ftiririz, bunlar\u0131 de\u011ferlendirdik\u201d <\/em>demi\u015ftir.\u00a0 Rusya Tar\u0131m Bakan\u0131 Aleksandr Tkachev,\u00a0 Rus televizyonu Rossiya 24 kanal\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada kendisine y\u00f6neltilen T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelik domates yasa\u011f\u0131 ile ilgili soruya \u015fu cevab\u0131 vermi\u015ftir:<em> \u201cT\u00fcrkiye\u2019den domates ithal etmeye haz\u0131r de\u011filiz, bunu yapmayaca\u011f\u0131z.\u201d\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Rusya ile domates ihracat\u0131na getirilen k\u0131s\u0131tlaman\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6tesinde, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Rusya taraf\u0131ndan ilhak\u0131n\u0131n g\u00fcndeme gelmemesi dikkat \u00e7ekicidir.<\/p>\n<p>D\u00f6nemin\u00a0 Kalk\u0131nma Bakan\u0131 olan Cevdet Y\u0131lmaz (DPT\u2019deki son Avrupa Birli\u011fi Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Kurucu Genel M\u00fcd\u00fcr, o d\u00f6nemdeki ismiyle AET Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kuran bu sat\u0131rlar\u0131n yazar\u0131d\u0131r.), Rusya\u2019n\u0131n, T\u00fcrkiye\u2019nin \u00f6nemli bir ticari orta\u011f\u0131 ve kom\u015fusu oldu\u011funu belirterek \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemi\u015fti: <em>\u201c\u2026Ukrayna\u2019da ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn etnik gruplar\u0131n, b\u00fct\u00fcn de\u011fi\u015fik kesimlerin de memnun olaca\u011f\u0131 bir \u00e7er\u00e7evede bu sorunlar\u0131n a\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 arzu ediyoruz. Orada K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri de ya\u015f\u0131yor, biliyorsunuz. \u00d6zellikle K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerinin ko\u015fullar\u0131 tabii bizi \u00e7ok yak\u0131ndan da ilgilendiriyor.\u201d<\/em><\/p>\n<p>D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131\u00a0 \u00c7avu\u015fo\u011flu\u2019na K\u0131r\u0131m konusunda g\u00f6sterdi\u011fi hassasiyet ve K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerine verdi\u011fi destek i\u00e7in Eski\u015fehir K\u0131r\u0131m Derne\u011fi eski Ba\u015fkan\u0131 ve K\u0131r\u0131m Geli\u015fim Vakf\u0131 Kurucu \u00fcyesi olarak\u00a0 te\u015fekk\u00fcr ediyorum.<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan\u2019\u0131n\u00a0 kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 26 Temmuz\u2019daki BRICS zirvesinden\u00a0 yakla\u015f\u0131k bir ay sonra, 30 A\u011fustos D\u00fcnya Kay\u0131plar G\u00fcn\u00fc\u2019nde\u00a0 ka\u00e7\u0131r\u0131lan K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri hakk\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019den\u00a0\u00a0 hi\u00e7\u00a0 tepki\u00a0 gelmemi\u015ftir.\u00a0 Kiev\u2019de Rusya B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi binas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde 30 A\u011fustos 2018 tarihinde Rus i\u015fgali alt\u0131nda bulunan K\u0131r\u0131m\u2019da, ka\u00e7\u0131r\u0131lan insanlara ve onlar\u0131n akrabalar\u0131na destek eylemi yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m SOS\u00a0 koordinat\u00f6r\u00fc Tamila Ta\u015feva, <em>\u201cK\u0131r\u0131m ilhak\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana yar\u0131madada 44 ki\u015fi ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131. \u00c7o\u011fu serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131. Bug\u00fcn ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz 15 ki\u015fiden s\u00f6z ediyoruz.\u201d\u00a0<\/em> demi\u015ftir. K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerinin anavatan\u0131 K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n, uluslararas\u0131 hukukun yok say\u0131larak i\u015fgali edilmesinin T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrklerini k\u0131skand\u0131rmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n<p>Eski\u015fehir Odunpazar\u0131 Belediye Ba\u015fkan\u0131, K\u0131r\u0131m Geli\u015fim Vakf\u0131 kurucu \u00fcyesi\u00a0 Kaz\u0131m Kurt\u2019un 1 A\u011fustos 2018 tarihindeki a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 bu kapsamda\u00a0 dikkate almak gerekir.<\/p>\n<h2><strong>Kaz\u0131m Kurt&#8217;un a\u00e7\u0131klamalar\u0131<\/strong><\/h2>\n<p><em>\u201cK\u0131r\u0131m meselesinde Avrupa Parlamentosu\u2019nun tavr\u0131 \u00f6nemlidir. Demografik yap\u0131 dikkate al\u0131nmadan ger\u00e7ekle\u015ftirilen referandum, uluslararas\u0131 s\u00f6zle\u015fmelere uygun de\u011fil. Bat\u0131 Rusya\u2019n\u0131n bu karar\u0131n\u0131 tan\u0131m\u0131yor, T\u00fcrkiye ise karar\u0131 tan\u0131mayan s\u00f6zle\u015fmeye imza atsa bile yapt\u0131r\u0131m uygulamayan bir pozisyonda K\u0131r\u0131m meselesine g\u00f6z yumuyor.<\/em><\/p>\n<p><em>K\u0131r\u0131m, T\u00fcrkiye i\u00e7in Menbi\u00e7\u2019ten daha \u00f6nemli, stratejik bir nokta. Suriye\u2019nin i\u00e7 i\u015flerine kar\u0131\u015f\u0131p m\u00fcdahale ediyoruz. Ancak, K\u0131r\u0131m \u00f6zerk b\u00f6lgesinde soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n taleplerini dikkate alm\u0131yor, yapt\u0131r\u0131m uygulam\u0131yoruz. Bu bir \u00e7eli\u015fkidir. T\u00fcrkiye, Bat\u0131\u2019n\u0131n i\u00e7inde yer almay\u0131 hedefliyorsa Rusya\u2019ya onlar gibi yapt\u0131r\u0131mlar uygulamal\u0131, Putin ile ili\u015fkilerimiz iyiyse K\u0131r\u0131m meselesi konusunda Putin ikna edilmeli. \u015eayet bunlar yap\u0131lam\u0131yor ise d\u0131\u015f politikam\u0131z s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 demektir.\u201d<\/em><\/p>\n<h2><strong>Ruslar manevi de\u011ferlere hakaret ediyor<\/strong><\/h2>\n<p>Rusya destekli\u00a0 Ermeni\u00a0 birliklerinin Hocal\u0131 soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri 26 \u015eubat\u2019tan tam tam\u0131na 22 y\u0131l sonra\u00a0 26 \u015eubat 2014 tarihinde silahl\u0131 gruplar, K\u0131r\u0131m\u2019daki parlamento binas\u0131n\u0131 basarak i\u015fgali ba\u015flatm\u0131\u015flard\u0131r.\u00a0 Daha sonra K\u0131r\u0131m\u2019daki yasa d\u0131\u015f\u0131 silahl\u0131 Ruslar camilere girerek manevi de\u011ferlere hakaret etmeye ba\u015flam\u0131\u015f, Tatarlar \u00fczerinde yo\u011fun\u00a0 bask\u0131 kurulmu\u015f, K\u0131r\u0131m Mill\u00ee Meclisi ile T\u00fcrk\u00e7e yay\u0131n yapan TV kanallar\u0131, haber ajanslar\u0131, radyolar ve Tatar okullar\u0131 kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ukrayna\u2019da 26 \u015eubat, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Rus \u0130\u015fgaline Kar\u015f\u0131 Direni\u015f G\u00fcn\u00fc olarak kabul edilmektedir.\u00a0 Acaba y\u00fczbinlerce K\u0131r\u0131m T\u00fcrk\u00fcn\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de neden 26 \u015eubat K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Rus \u0130\u015fgaline Kar\u015f\u0131 Direni\u015f G\u00fcn\u00fc olarak kabul edilmemektedir?<\/p>\n<p>Putin taraf\u0131ndan atanan K\u0131r\u0131m Ba\u015fsavc\u0131s\u0131 Natalia Poklonskaya, Tatar Meclisi\u2019ni radikal faaliyetleri\u00a0 sebebiyle\u00a0 14 Nisan 2016 tarihinde yasaklama karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun gerek\u00e7esini Rus Tass Ajans\u0131\u2019na\u00a0 \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r: <em>\u201cBug\u00fcn (\u00c7ar\u015famba) halk birli\u011finin (K\u0131r\u0131m Tatar Halk\u0131 Meclisi) faaliyetlerini, federal yasalar\u0131n ihlallerini \u00f6nlemek i\u00e7in ask\u0131ya almaya karar verdim.\u201d<\/em><\/p>\n<h2><strong>K\u0131r\u0131m Tatar Meclisi&#8217;nin yalanlarla su\u00e7lanmas\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Rusya Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131, 18 Nisan 2016 tarihinde K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi\u2019ni, a\u015f\u0131r\u0131 faaliyetler sebebiyle \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 durdurulan din\u00ee ve sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri listesine alm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun \u00fczerine Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Thorbjorn Jagland, 26 Nisan\u2019da D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile AB D\u0131\u015f \u0130li\u015fkiler ve G\u00fcvenlik Y\u00fcksek Temsilcisi Federica Mogherini, 27 Nisan\u2019da Rus mahkemesinin K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi\u2019ni a\u015f\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6rg\u00fct kapsam\u0131na alarak faaliyetlerini yasaklama karar\u0131n\u0131 k\u0131nam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Karara g\u00f6re Tatar Meclisi\u2019nin t\u00fcm devlet ve belediye medyas\u0131n\u0131 kullanmas\u0131, toplu etkinlikler d\u00fczenlemesi, banka hesaplar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131 ve her t\u00fcrl\u00fc siyasi faaliyeti yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Uluslararas\u0131 Af \u00d6rg\u00fct\u00fc,\u00a0 karar\u0131n muhalifleri susturmaya y\u00f6nelik oldu\u011funu s\u00f6yleyerek Rusya\u2019n\u0131n eziyet etmek yerine korumas\u0131 gerekti\u011fi say\u0131l\u0131 az\u0131nl\u0131klar\u0131ndan birinin haklar\u0131n\u0131 yok etti\u011fini <em>belirtmi\u015ftir.<\/em><\/p>\n<p>Kiev Uluslararas\u0131 Sosyolojik Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Merkezi\u2019nin yapt\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re, K\u0131r\u0131m\u2019da halk\u0131n y\u00fczde 97\u2019si, Doneski\u2019de y\u00fczde 93\u2019\u00fc, Luganskaya\u2019da y\u00fczde 89\u2019u, Odesa\u2019da y\u00fczde 85\u2019i, Zaporojskaya\u2019da y\u00fczde 81\u2019i, Harkov\u2019da y\u00fczde 74\u2019\u00fc, Dinepropetrovskaya\u2019da y\u00fczde 72\u2019si ve Nikolayevskaya\u2019da da y\u00fczde 66\u2019s\u0131n\u0131n Rus\u00e7ay\u0131 ana dil olarak konu\u015fmas\u0131, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n ilhak\u0131 i\u00e7in gerek\u00e7elerden biri olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>16 Mart 2014 tarihinde\u00a0 BM Genel Kurulu,\u00a0 referandumu kabul etmemi\u015f ve hukuk d\u0131\u015f\u0131 saym\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0\u00a0 \u0130lhak,\u00a0 Rusya d\u0131\u015f\u0131nda Afganistan, Nikaragua, Venezuela ve Suriye taraf\u0131ndan tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bir anlamda Suriye Rusya\u2019n\u0131n do\u011fal m\u00fcttefiki oldu\u011funu bu \u015fekilde g\u00f6stermi\u015ftir. Bu devletlerin\u00a0 yan\u0131nda de facto devletler,\u00a0 Abhazya, Da\u011fl\u0131k Karaba\u011f ve G\u00fcney Osetya\u00a0 da ilhak\u0131\u00a0 uygun bulmu\u015ftur.<\/p>\n<h2><strong>Putin&#8217;in tarih\u00ee yalan\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Putin ve Ba\u015fbakan Medvedev, 18 A\u011fustos 2017 tarihinde K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 ziyaret etmi\u015ftir.\u00a0 Putin, Sivastopol\u2019\u00fcn (Akyar) i\u015fgalini tarih\u00ee adaletin yeniden sa\u011flanmas\u0131 olarak adland\u0131rm\u0131\u015f ve Sivastopol gibi SSCB d\u00f6neminde Moskova\u2019n\u0131n y\u00f6netiminde olan \u015fehirlerin anla\u015fmalara g\u00f6re SSCB\u2019nin y\u0131k\u0131lmas\u0131ndan sonra Rusya\u2019ya ge\u00e7mesi gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ziyaret sebebiyle Rusya\u2019ya protesto notas\u0131 g\u00f6nderen Ukrayna D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, ge\u00e7ici Rus i\u015fgali alt\u0131nda bulunan Sivastopol \u015fehrine Putin\u2019in ziyaretinin Rusya taraf\u0131ndan Ukrayna\u2019n\u0131n devlet egemenli\u011fi ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ihlali olarak kabul edildi\u011fini belirtmi\u015ftir:<\/p>\n<p><em>\u201c18 A\u011fustos 2017 tarihinde Rusya Federasyonu Devlet Ba\u015fkan\u0131 Vladimir Putin ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndaki heyetin Rusya taraf\u0131ndan ge\u00e7ici i\u015fgal edilen Ukrayna\u2019n\u0131n Sivastopol \u015fehrine s\u0131radaki ziyareti ba\u015flad\u0131. Ukrayna taraf\u0131, Rus yetkililerinin ge\u00e7ici i\u015fgal alt\u0131ndaki K\u0131r\u0131m \u00d6zerk Cumhuriyeti ve Sivastopol \u015fehrine daha \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri s\u00f6zde ziyaretleri gibi bu ziyareti de Rusya taraf\u0131ndan Ukrayna\u2019n\u0131n devlet egemenli\u011fi ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn kaba ihlali ve uluslararas\u0131 hukukun evrensel olarak tan\u0131nan normlar\u0131n\u0131n yok say\u0131lmas\u0131 olarak kabul ediyor.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Ankara\u2019da (AV\u0130M) 23 \u015eubat 2017 tarihindeki konferans\u0131nda,\u00a0 Rus uzman Dr. Olog Kuznetsov\u2019a, 26 \u015eubat 1992 Hocal\u0131 katliam\u0131 ile 26 \u015eubat 2014 Rusya\u2019n\u0131n K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 i\u015fgal tarihlerinin bir tesad\u00fcf olup olmad\u0131\u011f\u0131 konusundaki fikrini sormama ra\u011fmen cevap alamad\u0131\u011f\u0131m\u0131 burada belirtmek isterim. Bence\u00a0 K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n i\u015fgali ile\u00a0 Ermeniler taraf\u0131ndan\u00a0 ger\u00e7ekle\u015ftirilen Hocal\u0131 Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019n\u0131n ayn\u0131 tarihte (26 \u015eubat) ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi bir tesad\u00fcf olamaz. Bu, Rus derin devletinin T\u00fcrk k\u00f6kenlilere y\u00f6nelik\u00a0 planl\u0131 bir giri\u015fimidir.<\/p>\n<p>10 Aral\u0131k 2016 D\u00fcnya \u0130nsan Haklar\u0131 G\u00fcn\u00fc kapsam\u0131nda Ankara\u2019da Gazi \u00dcniversitesi\u2019nde Radio Liberty ve Novaya Gazeta gazetelerinin Rus muhabiri ve foto\u011fraf\u00e7\u0131s\u0131 Anton Naumluk\u2018un K\u0131r\u0131m\u2019da ya\u015fanan dram\u0131\u00a0 anlatan sergisi a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f, i\u015fgalden bu yana K\u0131r\u0131m\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen insan haklar\u0131 ihlalleri anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Do\u011fu Avrupa Genel M\u00fcd\u00fcr Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Ya\u011fmur G\u00fcldere de, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n i\u015fgalinin gayrime\u015fru oldu\u011funu ve K\u0131r\u0131m\u2019daki soyda\u015flarla yak\u0131ndan ilgilenildi\u011fini\u00a0a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. ODT\u00dc Sosyoloji \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Ay\u015feg\u00fcl Ayd\u0131ng\u00fcn, K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n m\u00fccadelesinin sadece\u00a0 K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n de\u011fil, b\u00fct\u00fcn\u00fcyle insan haklar\u0131n\u0131n savunulmas\u0131na dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131\u00a0 vurgulam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>Ruslar\u0131n K\u0131r\u0131m Tatar k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc i\u015fgali<\/strong><\/h2>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019da Rus i\u015fgalinden sonra K\u0131r\u0131m Tatarcas\u0131 ve Ukrayna dili resm\u00ee dil olmas\u0131na ra\u011fmen hi\u00e7bir okulda bu dillerde e\u011fitim yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 belirtilerek K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n asimile edilmek istendi\u011fi ve K\u0131r\u0131m\u2019dan g\u00f6\u00e7e zorland\u0131klar\u0131 konu\u015fmac\u0131lar taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Rusya B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi; gerek Gazi \u00dcniversitesi\u2019ndeki ve gerekse daha sonra TEPAV\u2019daki etkinliklerin\u00a0 yap\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015f ve\u00a0 diplomatik bask\u0131 uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Bu giri\u015fimlere ra\u011fmen Gazi \u00dcniversitesi\u00a0 ve TEPAV geri ad\u0131m atmam\u0131\u015f,\u00a0 TOBB \u00dcniversitesi ve TEPAV i\u015fbirli\u011finde benzer bir etkinlik de yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, T\u00fcrkiye Ukrayna Y\u00fcksek D\u00fczeyli Stratejik Konseyi\u2019nin alt\u0131nc\u0131 toplant\u0131s\u0131 i\u00e7in 9 Ekim 2017 tarihinde\u00a0 Ukrayna\u2019y\u0131 ziyaret\u00a0 etmi\u015ftir. Erdo\u011fan, g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde ikili ili\u015fkileri kapsaml\u0131 bir \u015fekilde ele alma imk\u00e2n\u0131 bulduklar\u0131n\u0131\u00a0 \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n<p><em>\u201c\u2026Say\u0131n Poro\u015fenko\u2019ya T\u00fcrkiye\u2019nin Ukrayna\u2019n\u0131n egemenli\u011fini, K\u0131r\u0131m d\u00e2hil toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve siyasi birli\u011fini desteklemeye devam edece\u011fini bir kez daha ifade ettim. K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak\u0131n\u0131 tan\u0131mad\u0131k ve tan\u0131mayaca\u011f\u0131z. Ukrayna\u2019n\u0131n \u00fclkelerine sadakatlerini kan\u0131tlam\u0131\u015f K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131na (T\u00fcrklerine) verdi\u011fi destekten b\u00fcy\u00fck bir memnuniyet duyuyoruz. Soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n durumunu yak\u0131ndan takip etmeye ve bu konuyu uluslararas\u0131 kamuoyunun g\u00fcndeminde tutmaya devam edece\u011fiz. K\u0131r\u0131m\u2019daki yasa d\u0131\u015f\u0131 durumun a\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in diplomasi ve hukuk \u00e7er\u00e7evesinde at\u0131lacak ad\u0131mlar\u0131n \u00f6nemine inan\u0131yoruz. Bu konuda Ukrayna ile e\u015fg\u00fcd\u00fcm halinde \u00e7al\u0131\u015fmaya devam edece\u011fiz.\u201d<\/em><\/p>\n<h2><strong>&#8220;K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131n yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak\u0131n\u0131 tan\u0131mad\u0131k&#8221;<\/strong><\/h2>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan\u2019\u0131n\u00a0 <em>\u201cK\u0131r\u0131m\u2019\u0131n yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak\u0131n\u0131 tan\u0131mad\u0131k ve tan\u0131mayaca\u011f\u0131z.\u201d <\/em>a\u00e7\u0131klamas\u0131 \u00e7ok yerindedir ama K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Rusya taraf\u0131ndan uluslararas\u0131 hukuka ayk\u0131r\u0131 bir \u015fekilde ilhak\u0131 devam ederken iki cumhurba\u015fkan\u0131 aras\u0131nda 3 May\u0131s 2017 tarihindeki g\u00f6r\u00fc\u015fmede \u00f6ne \u00e7\u0131kan ba\u015fl\u0131klardan biri \u201cdomates krizi\u201d olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Rusya\u2019n\u0131n Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131ndaki So\u00e7i\u2019de Putin ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesinin ard\u0131ndan bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda konu\u015fan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan,<em> \u201cDomates d\u0131\u015f\u0131nda her konuda mutab\u0131k kal\u0131nd\u0131.&#8221;<\/em> derken, Putin de \u015fu a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r:<em> \u201cDomates d\u0131\u015f\u0131nda k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in anla\u015ft\u0131k.\u201d\u00a0 <\/em>Bu g\u00f6r\u00fc\u015fme sonras\u0131nda Turkish Forum\u2019da\u00a0 4 May\u0131s 2017 tarihinde yay\u0131nlanan yaz\u0131m\u0131n ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u015f\u00f6yleydi:<em> \u201cK\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Domates Kadar \u00d6nemi Yok mu?\u201d <\/em>(https:\/\/www.turkishnews.com\/tr\/content\/2017\/05\/04\/kirimin-domates-kadar-onemi-yok-mu\/)<\/p>\n<p>So\u00e7i\u2019de Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131, YPG ile Rus askerlerinin foto\u011fraflar\u0131n\u0131 Putin\u2019e g\u00f6sterdi\u011fini s\u00f6yleyerek <em>\u201cFoto\u011fraflar\u0131 ilettik. Tarihleri yerleri ile verdik. Konuyu anlatt\u0131k. \u0130nceleyece\u011fini s\u00f6yledi. Bundan sonraki s\u00fcre\u00e7 Putin\u2019e kald\u0131.\u201d <\/em>demi\u015ftir ama Putin\u2019in bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda bu askerlerin orada bulunmas\u0131 imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<p>Ukrayna\u2019y\u0131\u00a0 ilk\u00a0 ziyareti dokuzuncu Cumhurba\u015fkan\u0131 merhum S\u00fcleyman Demirel yapm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0 23 May\u0131s 1998\u2019de\u00a0 ger\u00e7ekle\u015fen ziyaret \u00f6ncesinde merhum Demirel, 20 May\u0131s 1998\u2019de\u00a0 K\u0131r\u0131m Geli\u015fim Vakf\u0131 Kurucu Y\u00f6netim Kurulu \u00fcyelerini kabul etmi\u015f,\u00a0 Vak\u0131f Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 olarak sundu\u011fum brifingi dinleyerek notlar alm\u0131\u015f,\u00a0 K\u0131r\u0131m davas\u0131na deste\u011fini\u00a0 g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<h2><strong>Rusya&#8217;n\u0131n K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131 i\u015fgal s\u00fcreci<\/strong><\/h2>\n<p>K\u0131r\u0131m, Sovyetler Birli\u011fi d\u00f6neminde 1954 y\u0131l\u0131ndan 1991\u2019e kadar Ukrayna\u2019n\u0131n bir b\u00f6lgesi (Oblast) olmu\u015f, bu y\u0131ldan sonra Rusya\u2019n\u0131n i\u015fgaline kadar Ukrayna\u2019ya ba\u011fl\u0131 K\u0131r\u0131m Otonom Cumhuriyeti olarak kalm\u0131\u015ft\u0131r. Ukrayna Cumhurba\u015fkan\u0131 Viktor Yanukovi\u00e7\u2019in 23 \u015eubat 2014 tarihinde g\u00f6revden al\u0131nmas\u0131 ve Rus\u00e7an\u0131n \u00fclkenin ana dillerinden biri olmas\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 sonucunda ba\u015flayan Ukrayna kriz s\u00fcrecinde K\u0131r\u0131m Rusya taraf\u0131ndan i\u015fgal edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019da\u00a0 y\u00fczde 58 oran\u0131ndaki Ruslar, Ukrayna\u2019ya ba\u011fl\u0131 muhtar bir cumhuriyet olan K\u0131r\u0131m n\u00fcfusunun y\u00fczde 24\u2019n\u00fc olu\u015fturan Ukraynal\u0131lar\u0131n ve\u00a0 y\u00fczde 13\u2019\u00fc kadar olan\u00a0 Tatarlar\u0131n muhalefetine ra\u011fmen Rusya\u2019ya ba\u011flanma karar\u0131 alm\u0131\u015flard\u0131r. Sivastopol Kent Konseyi de benzer karar al\u0131nca\u00a0 Sivastopol\u2019da bulunan Rus birlikleri, krizin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 andan itibaren kademeli olarak K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc i\u015fgal etmi\u015ftir. \u0130\u015fgal sonras\u0131nda olu\u015fan yeni y\u00f6netim, Rusya\u2019ya kat\u0131l\u0131m karar\u0131n\u0131 6 Mart\u2019ta alarak 16 Mart 2014 tarihinde bu karar\u0131 referanduma g\u00f6t\u00fcrece\u011fini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>Rusya taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan ve haber al\u0131namayan insanlar<\/strong><\/h2>\n<p>\u0130\u015fgal sonras\u0131nda K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n Lideri Mustafa Abd\u00fclcemil K\u0131r\u0131mo\u011flu, K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi Ba\u015fkan\u0131 Refat \u00c7ubarov, K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Yard\u0131mla\u015fma Derne\u011fi K\u0131r\u0131m Temsilcisi \u0130smet Y\u00fcksel ve Sinaver Kadir\u2019in 5 y\u0131l s\u00fcreyle K\u0131r\u0131m\u2019a giri\u015fleri yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131r\u0131m\u2019da silahl\u0131 Rus g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan ve bir daha kendilerinden haber al\u0131namayan insan say\u0131s\u0131 \u00e7ift haneli rakamlara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Tarihte Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 ile Osmanl\u0131, Rusya ile T\u00fcrkiye, hi\u00e7bir d\u00f6nemde ger\u00e7ek anlamda dost olmam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye ve Rusya aras\u0131nda 500 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n ili\u015fkilerde taraflar aras\u0131ndaki 11 sava\u015f\u0131n sadece d\u00f6rd\u00fcnde Osmanl\u0131lar galip gelebilmi\u015f, yedi sava\u015f a\u011f\u0131r ma\u011flubiyetle sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Rus \u00c7ar\u0131 1\u2019inci Nikolay\u2019\u0131n, St. Petersburg\u2019da 9 Ocak 1853 tarihinde s\u00f6yledi\u011fi <em>\u201cKollar\u0131m\u0131z aras\u0131nda hasta, a\u011f\u0131r hasta bir adam var.\u201d <\/em>ifadesindeki hasta adam, Osmanl\u0131 Devleti\u2019dir. (<a href=\"http:\/\/www.turkeyswar.com\/prelude\/sickman\/\">Tsar Nicholas of Russia<\/a> said to the British envoy in St.Petersburg, Sir George Hamilton:<em> \u201cWe have on our hands a sick man, a very sick man. It will be, I tell you frankly, a great misfortune if, one of these days, he should slip away from us before all necessary arrangements were made.\u201d <\/em>)<\/p>\n<h2><strong>T\u00fcrkiye&#8217;de ya\u015fayan K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Terim, ilk defa 12 May\u0131s 1860 tarihinde The New York Times\u2019ta yer alm\u0131\u015ft\u0131r. 1877-1878 Osmanl\u0131-Rus Sava\u015f\u0131 sonras\u0131nda Tatar T\u00fcrklerinin vatan K\u0131r\u0131m\u2019dan ayr\u0131larak T\u00fcrkiye\u2019ye g\u00f6\u00e7 etme s\u00fcreci h\u0131zlanm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ba\u015fta Eski\u015fehir olmak \u00fczeri K\u0131r\u0131m\u2019daki Tatar n\u00fcfusundan daha \u00e7ok K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrk\u00fc Anadolu\u2019da ya\u015f\u0131yorsa, bunun sebebi K\u0131r\u0131m Hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Rus n\u00fcfuzuna girmesidir.<\/p>\n<p>Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 ile\u00a0 Osmanl\u0131 Devleti aras\u0131nda imzalanan\u00a0 K\u00fc\u00e7\u00fck Kaynarca Anla\u015fmas\u0131 (1774)\u00a0 sonucunda, Osmanl\u0131lar\u0131n\u00a0 K\u0131r\u0131m \u00fczerindeki koruyucu pozisyonundan vazge\u00e7mek zorunda kalmas\u0131yla\u00a0 K\u0131r\u0131m, \u00f6nce de facto ba\u011f\u0131ms\u0131z olur. Fatih Sultan Mehmet d\u00f6neminde 1475\u2019de K\u0131r\u0131m\u2019a ayak basmalar\u0131 ile Osmanl\u0131lar, Hanl\u0131k da\u011f\u0131lana kadar onun hamisi ve en b\u00fcy\u00fck m\u00fcttefiki olmu\u015ftur. Fakat\u00a0 1790\u2019larda h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde Rusya taraf\u0131ndan ilhak edilerek Rus \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun bir par\u00e7as\u0131 h\u00e2line\u00a0 gelmesiyle b\u00fcy\u00fck g\u00f6\u00e7 ba\u015flar.<\/p>\n<p>Babam rahmetli S\u00fcleyman Karluk, K\u0131r\u0131m\u2019dan g\u00f6\u00e7 eden bir ailenin \u00fcyesi olarak\u00a0 1912 y\u0131l\u0131nda K\u00f6stence\u2019de do\u011fmu\u015f, 1944 y\u0131l\u0131nda da T\u00fcrkiye\u2019ye gelmi\u015ftir. Kuzenlerim K\u00f6stence\u2019de ya\u015famaktad\u0131r. K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Rusya taraf\u0131ndan i\u015fgali sonras\u0131nda g\u00f6\u00e7, bu defa Ukrayna\u2019ya y\u00f6nelik olarak devam etmektedir.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019da silahl\u0131 Rus g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan ve bir daha kendilerinden haber al\u0131namayan insan say\u0131s\u0131 \u00e7ift haneli rakamlara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Evinin \u00f6n\u00fcnden \u00fcniformal\u0131 caniler taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan ve kendisinden bir daha haber al\u0131namayan D\u00fcnya K\u0131r\u0131m Tatar Kongresi y\u00f6netim kurulu \u00fcyesi Ervin \u0130brahimov, bu h\u00fcrriyet kurbanlar\u0131n\u0131n sonuncusudur.<\/p>\n<h2><strong>K\u0131r\u0131m&#8217;daki s\u00f6zde referandum<\/strong><\/h2>\n<p>\u0130\u015fgal sonras\u0131nda olu\u015fan yeni y\u00f6netim, Rusya\u2019ya kat\u0131l\u0131m karar\u0131n\u0131 6 Mart\u2019ta alarak 16 Mart 2014 tarihinde bu karar\u0131 referanduma g\u00f6t\u00fcrece\u011fini a\u00e7\u0131klamas\u0131 \u00fczerine\u00a0 Almanya Ba\u015fbakan\u0131 Angela Merkel, 9 Mart\u2019ta K\u0131r\u0131m\u2019da yap\u0131lacak referandumu, Ukrayna anayasas\u0131na ve uluslararas\u0131 hukuka ayk\u0131r\u0131 buldu\u011funu belirtmesine ra\u011fmen\u00a0 1 milyon 200 bin se\u00e7menin bulundu\u011fu K\u0131r\u0131m\u2019da referandum yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Kat\u0131lanlar\u0131n y\u00fczde 93\u2019\u00fcn\u00fcn Rusya ile birle\u015fmekten yana oy kulland\u0131\u011f\u0131 referandumda K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrkleri, Ukrayna\u2019n\u0131n toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden yana olduklar\u0131ndan referandumu boykot etmi\u015ftir. Referandumda halka,<em> \u201cRusya\u2019ya ba\u011flanmaya raz\u0131 m\u0131s\u0131n\u0131z?\u201d <\/em>ve <em>\u201c1992 y\u0131l\u0131 K\u0131r\u0131m Anayasas\u0131\u2019n\u0131n yeniden y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ve K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n Ukrayna\u2019n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmas\u0131na raz\u0131 m\u0131s\u0131n\u0131z?\u201d <\/em>sorular\u0131 y\u00f6neltilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Referandumdan iki g\u00fcn sonra 18 Mart\u2019ta K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n yeni y\u00f6netimi ile Rusya aras\u0131nda K\u0131r\u0131m ve Sivastopol\u2019un Rusya\u2019ya Ba\u011flanmas\u0131 ve Yeni Federal B\u00f6lgeler Olu\u015fturulmas\u0131 Anla\u015fmas\u0131 imzalanm\u0131\u015f, Anla\u015fma Duma\u2019da 442\u2019ye kar\u015f\u0131 1 oyla ve Federal Konsey\u2019de oybirli\u011fiyle onaylanm\u0131\u015f ve Rusya taraf\u0131ndan K\u0131r\u0131m ilhak edilmi\u015ftir. Rusya, 1994 y\u0131l\u0131nda Budape\u015fte Mutabakat\u0131 ile kabul etti\u011fi Ukrayna\u2019n\u0131n toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 i\u015fgal ederek ortadan kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n BM \u015fartlar\u0131na uygun olarak ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etti\u011fini savunmu\u015f, K\u0131r\u0131m\u2019daki s\u00fcrecin Kosova\u2019daki s\u00fcre\u00e7le ayn\u0131 oldu\u011funu \u00f6ne s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>Birle\u015fmi\u015f Milletler Uluslararas\u0131 Adalet Divan\u0131, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n uluslararas\u0131 hukukun yok say\u0131larak Rusya taraf\u0131ndan i\u015fgali kapsam\u0131nda Ukrayna\u2019n\u0131n Rusya Federasyonu\u2019na kar\u015f\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 davada, 19 Nisan 2017 tarihinde ilk karar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Divan, Rusya taraf\u0131ndan i\u015fgal edilen K\u0131r\u0131m\u2019da ulusal az\u0131nl\u0131klar\u0131 koruma ama\u00e7l\u0131 Her T\u00fcrl\u00fc Irk Ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n Ortadan Kald\u0131r\u0131lmas\u0131na \u0130li\u015fkin Uluslararas\u0131 S\u00f6zle\u015fme&#8217;yi ihlal etti\u011fi i\u00e7in Rusya\u2019ya kar\u015f\u0131 s\u0131n\u0131rlay\u0131c\u0131 tedbir uygulanmas\u0131n\u0131 onaylam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Avrupa Birli\u011fi referandumunu kanunsuz etkinlik\u00a0 olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. 15 Mart 2014 tarihinde Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi, s\u00f6zde referandumun \u2018ge\u00e7ersiz\u2019 olarak ilan edilmesini \u00f6ng\u00f6ren karar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Karar, Rusya taraf\u0131ndan veto edilmi\u015f, \u00c7in ise \u00e7ekimser kalm\u0131\u015ft\u0131r. Venedik Komisyonu, Avrupa Birli\u011fi ve ABD, yasa d\u0131\u015f\u0131 olarak yap\u0131lan s\u00f6zde referanduma kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Avrupa Birli\u011fi, Rusya\u2019ya uygulad\u0131\u011f\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 2016 y\u0131l\u0131nda 23 Haziran 2017 tarihine kadar uzatm\u0131\u015ft\u0131r. AB, 19 Haziran 2017\u2019de geri ad\u0131m at\u0131lmamas\u0131 \u00fczerine Rusya\u2019ya K\u0131r\u0131m ve Sivastopol\u2019u yasa d\u0131\u015f\u0131 ilhak\u0131 sebebiyle uygulamakta oldu\u011fu s\u0131n\u0131rlay\u0131c\u0131 \u00f6nlemleri 23 Temmuz 2018\u2019e kadar uygulamaya karar vermi\u015ftir. B\u00f6ylece AB vatanda\u015flar\u0131 ve \u015firketlerinin K\u0131r\u0131m ve Sivastopol b\u00f6lgelerindeki faaliyetleri s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. AB Konseyi, Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019y\u0131 istikrars\u0131zla\u015ft\u0131rmas\u0131 nedeniyle AB\u2019nin uygulamakta oldu\u011fu ekonomik yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n 31 Ocak 2019\u2019a kadar uzat\u0131lmas\u0131n\u0131 kararla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>Rusya, PKK ve YPG&#8217;yi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak g\u00f6rm\u00fcyor<\/strong><\/h2>\n<p>Rusya i\u015fgali alt\u0131ndaki K\u0131r\u0131m\u2019da, K\u0131r\u0131m Tatar halk\u0131n\u0131n demokratik yollarla se\u00e7ilmi\u015f me\u015fru ve mill\u00ee temsil organ\u0131 olan K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi\u2019nin faaliyetini yasaklarken PKK ve YPG\u2019yi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak kabul etmemektedir. Tamamen bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 metotlara ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve \u015fiddetin hi\u00e7bir \u015feklini kabul etmedi\u011fi d\u00fcnyaca bilinen K\u0131r\u0131m Tatar Mill\u00ee Meclisi\u2019nin ter\u00f6rist \u00f6rg\u00fct ilan edilmesi bir \u00e7ifte standartt\u0131r ve kabul edilemez.<\/p>\n<p>D\u00f6nemin Ba\u015fbakan\u0131 Binali Y\u0131ld\u0131r\u0131m, 15 \u015eubat 2018 tarihinde BBC\u2019nin sorular\u0131n\u0131 cevaplarken kendisine y\u00f6neltilen \u201cT\u00fcrk-Rus ili\u015fkilerinde bir tuhafl\u0131k yok mu sizce?\u201d sorusuna \u015fu cevab\u0131 vermi\u015ftir:<em> \u201cRusya, belki bug\u00fcn PKK-PYD-YPG\u2019yi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak kabul etmiyor ama gelecekte edecek. Rusya\u2019n\u0131n ya da X, Y, Z \u00fclkesinin kabul etmesi ya da etmemesi bizim konumuz de\u011fil. Biz bunlar\u0131n PKK\u2019n\u0131n isim de\u011fi\u015ftirmi\u015f ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleri oldu\u011funu biliyoruz.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Hi\u00e7bir hukuki, insani ve vicdani s\u0131n\u0131r tan\u0131mayan i\u015fgal rejimi, K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 bir a\u00e7\u0131k hapishaneye \u00e7evirmi\u015ftir. K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrk\u00fc, vatanlar\u0131n\u0131n Rusya taraf\u0131ndan uluslararas\u0131 hukuku yok sayarak i\u015fgalini kabul etmeyecektir. K\u0131r\u0131m\u2019daki vah\u015fetin sona ermesinin Rusya\u2019n\u0131n K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 terk etmesinden ba\u015fka hi\u00e7bir ger\u00e7ek\u00e7i yolu yoktur.<\/p>\n<h2><strong>Cumhurba\u015fkan\u0131 S\u00fcleyman Demirel&#8217;in K\u0131r\u0131m ziyareti<\/strong><\/h2>\n<p>Merhum Demirel\u2019in K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 ziyaretindeki tarih\u00ee tespitine T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin sahip \u00e7\u0131kmas\u0131, t\u00fcm K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrklerinin arzusudur: <em>\u201cTarihin karanl\u0131k bir d\u00f6neminde zorla, ya\u015fad\u0131klar\u0131 topraklardan kopar\u0131lm\u0131\u015f olan K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n yeniden anayurtlar\u0131na d\u00f6nmeleri, demokrasi ve hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn k\u00fcresel bir mutabakata d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc zaman\u0131m\u0131z\u0131n ruhuna uygun bir tarih\u00ee geli\u015fmedir.\u201d <\/em><\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m k\u00f6kenli T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131, Rusya\u2019n\u0131n K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 uluslararas\u0131 hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak i\u015fgalini kabul etmemektedirler. Rusya ve T\u00fcrkiye aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin geli\u015fmesinden yanad\u0131rlar ve bu konuda bir k\u0131skan\u00e7l\u0131k da yoktur. Bunun i\u00e7in Rusya, K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrklerine bask\u0131ya son vermeli, i\u015fgali sona erdirmeli, insan haklar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermeli ve tarih\u00ee eserlerin tahribine de son vermelidir.<\/p>\n<p>Rusya, K\u0131r\u0131m Tatar mimarisinin d\u00fcnyadaki tek \u00f6rne\u011fi olan Hansaray\u2018\u0131, restorasyon ad\u0131 alt\u0131nda y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc uygulamalarla tahrip ederken\u00a0 bir k\u00fclt\u00fcrel soyk\u0131r\u0131ma imza atmaktad\u0131r. K\u0131r\u0131m Tatar T\u00fcrklerinin\u00a0 mill\u00ee m\u00fczesi olan Hansaray, restorasyon bahanesiyle i\u015fgalci Rusya taraf\u0131ndan\u00a0yok edilmek istenmektedir.<\/p>\n<h2><strong>K\u0131r\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l m\u00fccadelesi<\/strong><\/h2>\n<p>\u015eubat 2017\u2019de yap\u0131lan K\u0131r\u0131m Tatar Platformu toplant\u0131s\u0131nda K\u0131r\u0131m Tatar halk\u0131n\u0131n lideri, Ukrayna Milletvekili Mustafa Abd\u00fclcemil K\u0131r\u0131mo\u011flu\u2019nun de\u011ferlendirmeleri \u00e7ok\u00a0 \u00f6nemlidir: <em>\u201cBiz K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 silah zoruyla de\u011fil, diplomasi ve yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n bask\u0131s\u0131yla kurtarmay\u0131 istiyoruz.\u201d <\/em>K\u0131r\u0131mo\u011flu, T\u00fcrkiye\u2019nin son zamanlardaki tutumuna de\u011finerek \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemi\u015ftir: <em>\u201c\u015eimdi d\u00fcnyada bize soruyorlar ki T\u00fcrkiye size bu kadar yak\u0131n, en kalabal\u0131k diasporan\u0131z da orada. T\u00fcrkiye niye b\u00f6yle davran\u0131yor diye. Biz elimizden geldi\u011fince T\u00fcrkiye\u2019yi savunuyoruz. Ama bunlar \u00e7ok tesirli, \u00e7ok inand\u0131r\u0131c\u0131 olmuyor. Diyorlar ki, akrabal\u0131k b\u00f6yle olmaz.\u201d<\/em><\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m\u2019dan T\u00fcrkiye\u2019ye kitle g\u00f6\u00e7leri, 1783\u2019de K\u0131r\u0131m Hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131larak Rusya \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 ilhak etmesinden sonra\u00a0 ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ki y\u00fczy\u0131ldan fazla bir s\u00fcredir Anadolu\u2019ya y\u00f6nelik g\u00f6\u00e7\u00fcn sebebi K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerine y\u00f6nelik bask\u0131d\u0131r. 18 May\u0131s 1944 de Stalin taraf\u0131ndan vatanlar\u0131ndan s\u00fcr\u00fclen ve yar\u0131s\u0131 yollarda katledilen K\u0131r\u0131m T\u00fcrkleri hi\u00e7bir zaman unutulmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m T\u00fcrklerinin K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n \u00c7arl\u0131k Rusya\u2019s\u0131n\u0131n kontrol\u00fcne ge\u00e7tikten sonra ba\u015flayan Mill\u00ee \u0130stiklal M\u00fccadelesi, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u0130smail Gasp\u0131ral\u0131\u2019n\u0131n \u2018Dilde Fikirde \u0130\u015fte Birlik\u2019 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u00e7izgisinde devam edecektir. K\u0131r\u0131m, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ile Rusya aras\u0131nda bir bar\u0131\u015f ve huzur k\u00f6pr\u00fcs\u00fc olmal\u0131, \u015fovenist yakla\u015f\u0131mlara ortam haz\u0131rlayan bir alana asla d\u00f6n\u00fc\u015fmemelidir. Ancak Rusya\u2019n\u0131n K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n i\u015fgaline son vermesi durumunda Rusya ile dayan\u0131\u015fma g\u00fc\u00e7lenebilecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yazar\u0131m\u0131z R\u0131dvan Karluk&#8217;un K\u0131r\u0131m i\u015fgalini de\u011ferlendirdi\u011fi, 2018 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131m Haber Ajans\u0131nda yay\u0131mlanan yaz\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15109,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[2,70,67],"tags":[576,775,655,2219,656,2220,164,2218],"coauthors":[6],"class_list":["post-15091","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-rusya","category-tehditler","tag-avrupa-birligi","tag-birlesmis-milletler","tag-kirim","tag-kirim-tatarlari","tag-kirim-turkleri","tag-ridvan-karluk","tag-rusya","tag-ukrayna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15091"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15091\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15110,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15091\/revisions\/15110"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15109"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15091"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=15091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}