{"id":16412,"date":"2022-11-10T00:00:00","date_gmt":"2022-11-10T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=16412&preview=true&preview_id=16412"},"modified":"2022-11-12T10:39:34","modified_gmt":"2022-11-12T07:39:34","slug":"ataturkun-milliyetcilik-anlayisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/ataturkun-milliyetcilik-anlayisi\/","title":{"rendered":"Atat\u00fcrk’\u00fcn milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131"},"content":{"rendered":"

Ahmet Bican Ercilasun’un bu makalesi<\/em><\/strong><\/p>\n

1981 y\u0131l\u0131nda, T\u00f6re dergisinin<\/em><\/strong><\/p>\n

127. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n

Do\u011fumunun y\u00fcz\u00fcnc\u00fc y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc dolay\u0131s\u0131yla Atat\u00fcrk hakk\u0131nda pek \u00e7ok \u015feyler s\u00f6ylenmekte ve yaz\u0131lmaktad\u0131r. K\u00fclt\u00fcr Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n baz\u0131 yay\u0131nlar\u0131 hari\u00e7, s\u00f6ylenenlerin ve yaz\u0131lanlar\u0131n \u00e7o\u011fu \u00e2f\u00e2k\u00eedir. Bunlar\u0131n Atat\u00fcrk\u2019\u00fc halka anlatabilece\u011fini ummak bo\u015funad\u0131r. \u00d6l\u00fcm\u00fcnden bug\u00fcne kadar Atat\u00fcrk ad\u0131na yap\u0131lanlar\u0131n sonucu ortadad\u0131r. O h\u00e2lde \u00e2f\u00e2ki nutuk ve yaz\u0131lar\u0131 bir tarafa b\u0131rak\u0131p Atat\u00fcrk devrinde yap\u0131lan ve s\u00f6ylenenleri ciddi ve ilm\u00ee bir \u015fekilde ara\u015ft\u0131rmak gerekir. Bug\u00fcn ortada bir belirsizlik vard\u0131r ve bu belirsizli\u011fin as\u0131l k\u00f6t\u00fc taraf\u0131, bundan istifade eden baz\u0131 kimselerin Atat\u00fcrk\u2019\u00fc yanl\u0131\u015f tan\u0131tmalar\u0131, yanl\u0131\u015f takdim edebilmeleridir. Bilhassa dil ve milliyet\u00e7ilik konusunda Atat\u00fcrk s\u0131k s\u0131k istismar edilmektedir. Dil ve \u00f6zle\u015ftirmecilik hususunda O\u2019nun hangi noktada karar k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha \u00f6nceki bir yaz\u0131m\u0131zda belirtmi\u015ftik. Son s\u0131ralardaki baz\u0131 s\u00f6z ve yaz\u0131lar dolay\u0131s\u0131yla O\u2019nun milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131na da e\u011filmek gerekti\u011fine inan\u0131yoruz. \u00d6nce terim meselesi \u00fczerinde durmak l\u00e2z\u0131md\u0131r. Son zamanlarda yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan ve Y\u00fcksek \u00f6\u011fretim Kanununda da yer alarak resmile\u015ftirilen \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d terimi yanl\u0131\u015ft\u0131r. Atat\u00fcrk devrinde bu terim kullan\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bizzat kulland\u0131\u011f\u0131 terimler, hem de kendisini nitelemek \u00fczere kulland\u0131\u011f\u0131 terimler \u201cmilliyetperver\u201d ve \u201cmilliyet\u00e7i\u201d terimleridir. 1920\u2019de \u201cBize milliyetperver derler.\u201d1<\/sup>, 1926\u2019da \u201cBiz do\u011frudan do\u011fruya milliyetperveriz ve T\u00fcrk milliyet\u00e7isiyiz.\u201d2<\/sup> demi\u015ftir. Cumhuriyet Halk F\u0131rkas\u0131n\u0131n oklar\u0131ndan biri de \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d de\u011fil, sadece \u201cmilliyet\u00e7ilik\u201dtir. \u015eu h\u00e2lde Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bizzat kulland\u0131\u011f\u0131 terimler yerine, O\u2019nun kullanmad\u0131\u011f\u0131 terimleri yerle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fmak yanl\u0131\u015ft\u0131r; l\u00fczumsuz bir gayretke\u015fliktir. \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d demekle i\u015f bitmez; O\u2019nun milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n nas\u0131l oldu\u011funu iyi bilmek ve anlatmak gerekir.<\/p>\n

\u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d terimi alt\u0131nda ortada \u00e7e\u015fitli tarifler ve izahlar vard\u0131r. Bir iddia metnindeki tarif \u015f\u00f6yledir: \u201cOnuncu y\u0131l konu\u015fmas\u0131ndaki ‘M\u00fcstemlekecilik ve emperyalizm yer y\u00fcz\u00fcnden yok olacakt\u0131r ve yerlerine milletleraras\u0131nda hi\u00e7 bir renk, din ve \u0131rk fark\u0131 g\u00f6zetmeyen yeni bir ahenk ve i\u015fbirli\u011fi \u00e7a\u011f\u0131 hakim olacakt\u0131r\u2019 c\u00fcmlesiyle Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fini ana hatlar\u0131yla belirlemi\u015ftir.\u201d<\/p>\n

Devlet Ba\u015fkan\u0131 Kenan Evren\u2019in Sivas\u2019ta \u201cMilliyet\u00e7ilik kimsenin inhisar\u0131na verilemez.\u201d demesinden sonra, U\u011fur Mumcu bu s\u00f6z \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131da \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d hakk\u0131nda \u015funlar\u0131 s\u00f6yler: \u201cBizim ku\u015fa\u011f\u0131n milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131, Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi anlay\u0131\u015f\u0131d\u0131r. Baz\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n milliyet\u00e7i anlay\u0131\u015f\u0131 ise Osmanl\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fi, ondan da \u00f6te \u0131rk temeline dayanan \u0131rk\u00e7\u0131 milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131na dayan\u0131r. Ulusal s\u0131n\u0131rlan i\u00e7inde ya\u015fayan yurtta\u015flar\u0131n \u0131rk ayr\u0131m\u0131, s\u0131n\u0131f ayr\u0131m\u0131, siyasal d\u00fc\u015f\u00fcnce, dinsel inan\u00e7 ve mezhep ayr\u0131m\u0131 g\u00f6zetilmeden bar\u0131\u015f i\u00e7inde ve \u00f6zg\u00fcrce ya\u015famas\u0131, milliyet\u00e7ilik, daha do\u011fru tan\u0131mla, Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi demektir.\u201d3<\/sup><\/p>\n

\u0130nsan bu s\u00f6zlere bak\u0131nca, \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn bizzat yapt\u0131\u011f\u0131 bir milliyet\u00e7ilik tarifi herh\u00e2lde yok ki O\u2019nun \u00e7e\u015fitli s\u00f6zlerinden milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131 tespit edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. \u00d6yle ya, bir insan\u0131n herhangi bir konudaki d\u00fc\u015f\u00fcncelerini tespit etmek i\u00e7in ne yapars\u0131n\u0131z? B\u0131rakal\u0131m ilm\u00ee metodu, ak\u0131l ve mant\u0131k i\u00e7in yol nedir? \u00d6nce, \u201cS\u00f6z konusu insan, do\u011frudan do\u011fruya o konuda bir \u015feyler s\u00f6ylemi\u015f ve yazm\u0131\u015f m\u0131d\u0131r?\u201d sorusunun cevab\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n\u0131z. Bunlar yoksa veya eksikse, ancak o zaman di\u011fer konu\u015fma ve hareketlerden bir \u015feyler \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n

Atat\u00fcrk, acaba milliyet\u00e7ilik konusunda hi\u00e7bir \u015fey s\u00f6ylememi\u015f midir ki O\u2019nun ba\u015fka s\u00f6zlerinden milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmak istenmektedir? Yukar\u0131da iktibas etti\u011fim c\u00fcmlelere ve son zamanlarda \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi \u015fudur veya budur.\u00bb \u015feklindeki de\u011fi\u015fik iddialara bakarsan\u0131z, sanki Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ilik konusuna do\u011frudan do\u011fruya hi\u00e7 temas etmemi\u015ftir. Halbuki Atat\u00fcrk, milliyet\u00e7ili\u011fi bizzat tarif etmi\u015ftir. Bu tarifin i\u00e7ine giren unsurlar hakk\u0131nda el yaz\u0131s\u0131yla vesikalar b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7e\u015fitli konu\u015fmalar\u0131nda do\u011frudan do\u011fruya milliyet\u00e7ilikten s\u00f6z etmi\u015ftir. \u00dcstelik bunlar, \u00e7ok gizli, k\u0131y\u0131da k\u00f6\u015fede kalm\u0131\u015f \u015feyler de de\u011fildir. Afet \u00eenan\u2019\u0131n \u201cMeden\u00ee Bilgiler\u201d adl\u0131 kitab\u0131nda ve \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn S\u00f6ylev ve Deme\u00e7leri\u201d ciltlerinde mevcuttur.<\/p>\n

Atat\u00fcrk, milliyet\u00e7ili\u011fi \u015f\u00f6yle tarif etmi\u015ftir: \u201cT\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi, terakki ve inki\u015faf yolunda ve beynelmilel temas ve m\u00fcnasebetlerde, b\u00fct\u00fcn muas\u0131r milletlerle muvazi ve onlarla bir ahenkte y\u00fcr\u00fcmekle beraber, T\u00fcrk i\u00e7timai heyetinin husus\u00ee seciyelerini ve ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na m\u00fcstakil h\u00fcviyetini mahfuz tutmakt\u0131r.\u201d4<\/sup><\/p>\n

Yukar\u0131daki tarifte \u00fc\u00e7 hedef vard\u0131r: 1) Muas\u0131r milletlerle paralel y\u00fcr\u00fcnecek, 2) T\u00fcrk i\u00e7timai heyetinin husus\u00ee seciyeleri korunacak. 3) T\u00fcrk \u0130\u00e7tima\u00ee heyetinin m\u00fcstakil varl\u0131\u011f\u0131 korunacak.<\/p>\n

Birinci hedef, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn muhtelif konu\u015fmalar\u0131nda \u201c\u00e7a\u011fda\u015f medeniyet seviyesine \u00e7\u0131kmak\u201d \u015feklinde de belirtilmi\u015ftir ve bunda \u2014hi\u00e7 olmazsa g\u00f6r\u00fcn\u00fcrde\u2014 hi\u00e7 kimsenin ihtil\u00e2f\u0131 yoktur. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hedef T\u00fcrk milletinin istikl\u00e2linin korunmas\u0131d\u0131r. B\u00f6l\u00fcc\u00fcler ve kom\u00fcnistler hari\u00e7, bu hedefe de herkes m\u00fcttefiktir. Tarifin bizce a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gereken hedefi, ikincisidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrk \u0130\u00e7tima\u00ee heyetinin husus\u00ee seciyeleri<\/em>nin neler oldu\u011fu belirtilmemi\u015ftir. Ayr\u0131ca, T\u00fcrk milliyet\u00e7ilerine k\u0131zarak \u201cBiz de milliyet\u00e7iyiz!\u201d diyenler, \u00e7o\u011funlukla bu noktay\u0131 ihmal etmektedirler.<\/p>\n

Tarifteki ikinci hedefi tekrarlayal\u0131m: T\u00fcrk \u0130\u00e7tima\u00ee heyetinin husus\u00ee seciyelerini korumak. T\u00fcrk i\u00e7tim\u00e2i heyetinin yani T\u00fcrk milletinin husus\u00ee seciyeleri; milletimizi meydana getiren ve di\u011fer milletlerden ay\u0131ran de\u011ferlerdir. Bunlar\u0131 Atat\u00fcrk, el yaz\u0131s\u0131yla \u2014evet, el yaz\u0131s\u0131yla\u2014 madde madde yazm\u0131\u015ft\u0131r. Aynen aktar\u0131yorum: \u201cT\u00fcrk milletinin teess\u00fcs\u00fcnde m\u00fcessir oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclen tabii ve tarihi vak\u0131alar \u015funlard\u0131r: A. <\/em>Siyas\u00ee varl\u0131kta birlik. B. Dil birli\u011fi. C. Yurt birli\u011fi. D. Irk ve men\u015fe birli\u011fi. E. Tarih\u00ee karabet. F. Ahl\u00e2k\u00ee karabet.<\/em>\u201d5<\/sup> Ayn\u0131 yerde Atat\u00fcrk, yine el yaz\u0131s\u0131yla dilin \u00f6neminden bahsederken \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor: \u201cT\u00fcrk milleti ge\u00e7irdi\u011fi nihayetsiz badireler i\u00e7inde, ahl\u00e2k\u0131n\u0131n, an\u2019anelerinin, hat\u0131ralar\u0131n\u0131n, menfaatlerinin, elhas\u0131l bug\u00fcn kendi milliyetini yapan her \u015feyin dili sayesinde muhafaza olundu\u011funu g\u00f6r\u00fcyor. T\u00fcrk dili, T\u00fcrk milletinin kalbidir, zihnidir.<\/em>\u201d4 <\/sup>Burada da milleti meydana getiren unsurlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r: Ahl\u00e2k, an\u2019aneler, hat\u0131ralar, menfaatler… O h\u00e2lde, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bizzat yapt\u0131\u011f\u0131 milliyet\u00e7ilik tarifindeki \u201cT\u00fcrk \u0130\u00e7tima\u00ee heyetinin husus\u00ee seciyelerini mahfuz tutmak\u201d hedefini, O\u2019nun el yaz\u0131lar\u0131na dayanarak \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klayabiliriz: Siyas\u00ee varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, dil birli\u011fimizi, yurt birli\u011fimizi, \u0131rk ve men\u015fe birli\u011fimizi, tarih\u00ee akrabal\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, ahl\u00e2k\u00ee yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, hat\u0131ralar\u0131m\u0131z\u0131, menfaatlerimizi ve geleneklerimizi korumak.<\/p>\n

\u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7isi\u201d olduklar\u0131n\u0131 iddia edenler, bu hedefleri benimsemek zorundad\u0131rlar. Yani hem dil, yurt, \u0131rk ve men\u015fe birli\u011fini bozmak, hem de milliyet\u00e7i olmak \u2014Atat\u00fcrk\u2019e g\u00f6re\u2014 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131, sosyalist yazarlar\u0131n s\u0131k s\u0131k yazd\u0131klar\u0131 gibi emperyalizme kar\u015f\u0131 olmaktan ibaret de de\u011fildir; i\u015fte tarif ortadad\u0131r.<\/p>\n

Bir de yaz\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015f\u0131nda, \u00f6rnek olarak iktibas etti\u011fimiz Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn milliyet\u00e7ili\u011fi ile ilgili iddialara bakal\u0131m. Bunlardan birinde Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn onuncu y\u0131l nutkundan al\u0131nan \u201cM\u00fcstemlekecilik ve emperyalizm yer y\u00fcz\u00fcnden yok olacakt\u0131r ve yerlerine milletleraras\u0131nda hi\u00e7bir renk, din ve \u0131rk fark\u0131 g\u00f6zetmeyen yeni bir ahenk ve i\u015f birli\u011fi \u00e7a\u011f\u0131 h\u00e2kim olacakt\u0131r.<\/em>\u201d c\u00fcmleleri, Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011finin ana hatlar\u0131<\/em> olarak kabul edilmi\u015ftir. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu s\u00f6zlerin, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn yukar\u0131da nakletti\u011fimiz milliyet\u00e7ilik tarifiyle hi\u00e7bir ilgisi yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc Atat\u00fcrk bunlar\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fi tarif etmek i\u00e7in s\u00f6ylememi\u015ftir. Onuncu y\u0131l nutkundaki bu s\u00f6zlerin ba\u015f taraf\u0131 \u015f\u00f6yledir: \u201cBug\u00fcn g\u00fcn\u00fcn a\u011fard\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l g\u00f6r\u00fcyorsam, uzaktan b\u00fct\u00fcn \u015fark milletlerinin de uyan\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00f6yle g\u00f6r\u00fcyorum, istikl\u00e2l ve h\u00fcrriyetine kavu\u015facak olan \u00e7ok karde\u015f millet vard\u0131r. Onlar\u0131n yeniden do\u011fu\u015fu, \u015f\u00fcphesiz ki terakkiye ve refaha m\u00fcteveccih vuku bulacakt\u0131r. Bu milletler b\u00fct\u00fcn g\u00fc\u00e7l\u00fcklere ve b\u00fct\u00fcn manilere ra\u011fmen muzaffer olacaklar ve kendilerini bekleyen istikl\u00e2le kavu\u015facaklard\u0131r. M\u00fcstemlekecilik ve emperyalizm yer y\u00fcz\u00fcnden…\u201d7<\/sup> Demek ki Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bu s\u00f6zleri, O\u2019nun milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131yla ilgili de\u011fil, \u015fark milletlerinin istikl\u00e2llerine kavu\u015fmas\u0131yla ilgilidir.<\/p>\n

U\u011fur Mumcu\u2019nun tarifinin de Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131 ile hi\u00e7 ilgisi yoktur. \u201cUlusal s\u0131n\u0131rlar i\u00e7indeki yurtta\u015flar\u0131n bar\u0131\u015f i\u00e7inde ve \u00f6zg\u00fcrce ya\u015famas\u0131\u201d ayr\u0131 bir \u015feydir, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn milliyet\u00e7ilik tarifi ayr\u0131. U\u011fur Mumcu\u2019nun yazd\u0131klar\u0131na bir dedi\u011fimiz yok ama bunlar\u0131n milliyet\u00e7ilikle bir ilgisi yoktur.<\/p>\n

Konuyla ilgili olan ve \u00e7ok s\u0131k tekrarlanan bir ba\u015fka yanl\u0131\u015fa da burada temas etmek l\u00e2z\u0131md\u0131r. Atat\u00fcrk, T\u00fcrk milletinin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve asaletini kabul etmiyormu\u015f. 18 Eyl\u00fcl 1981 tarihli Milliyet\u2019te Faruk Erem, \u201cAtat\u00fcrk, milletlerin asaletini kabul edemiyordu<\/em>.\u201d diyor. Dokuzuncu T\u00fcrk Tarih Kongresinin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131nda, Kurum ba\u015fkan\u0131 Enver Ziya Karal da \u015f\u00f6yle diyor: \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn tarih anlay\u0131\u015f\u0131nda ne \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, ne \u00fcst\u00fcn \u0131rk s\u00f6z konusudur.\u201d<\/em><\/p>\n

Herhangi bir insan T\u00fcrk soyunun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc fikrini benimsemeyebilir. Fakat bunu Atat\u00fcrk\u2019e atfetmek ya bilgisizlik ya kas\u0131tt\u0131r. Hele bunu T\u00fcrk Tarih Kurumu ba\u015fkan\u0131 yaparsa \u00e7ok tuhaf olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn T\u00fcrk Tarih Kurumu\u2019nun \u00e7al\u0131\u015fma ve kongrelerinde en \u00e7ok \u00fczerinde durulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fi fikir, T\u00fcrk milletinin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc fikridir. \u0130\u015fte T\u00fcrk Tarih Kurumu taraf\u0131ndan yaz\u0131lan, 1934\u2019te Maarif Vek\u00e2letince ders kitab\u0131 olarak bas\u0131lan ve Atat\u00fcrk devrinin resm\u00ee g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc aksettiren \u201cTarih IV\u201d<\/em> kitab\u0131n\u0131n 259. sayfas\u0131. Atat\u00fcrk devrinde \u201cMaarif ve Terbiyede Yap\u0131lan \u0130nk\u0131l\u00e2p ve Islahat\u201d bahsinin \u201cTarihin mill\u00eele\u015ftirilmesi\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fc. Atat\u00fcrk devrinin Tarih Kurumu bilginleri aynen \u015funlar\u0131 yazm\u0131\u015flar: \u201cT\u00fcrk tarihi T\u00fcrk milletine, d\u00fcnya y\u00fcz\u00fcnde insanl\u0131\u011f\u0131n do\u011fu\u015fundan beri en asil ve y\u00fcksek insan tipini kendi \u0131rk\u0131n\u0131n temsil etti\u011fini, as\u0131rlar\u0131n y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnce be\u015feriyetin karanl\u0131k g\u00f6klerinde m\u00fcselsel medeniyet ufuklar\u0131n\u0131n kendi \u0131rk\u0131n\u0131n zek\u00e2 ve kabiliyet elleriyle a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131r. T\u00fcrk tarihi, T\u00fcrk Milletine, kendi \u0131rk\u0131n\u0131n askerlikte, idarede, siyasette oldu\u011fu kadar ilimde, fende, edebiyatta, resim, musiki, mimarl\u0131k, heykeltra\u015fl\u0131k gibi sanatlarda dahi ne kadar e\u015fsiz bir istidat ile yo\u011frulmu\u015f oldu\u011funu anlat\u0131r.<\/em>\u201d<\/p>\n

Gen\u00e7li\u011fe hitabenin son b\u00f6l\u00fcm\u00fc: \u201cMuhta\u00e7 oldu\u011fun kudret damarlar\u0131ndaki asil kanda mevcuttur<\/em>.\u201d<\/p>\n

Ve yine Medeni Bilgiler kitab\u0131n\u0131n 351. sayfas\u0131nda Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn el yaz\u0131s\u0131yla kaydetti\u011fi \u015fu c\u00fcmleler: \u201cT\u00fcrk milletine bakaca\u011f\u0131m; \u00e7\u00fcnk\u00fc d\u00fcnya y\u00fcz\u00fcnde ondan daha b\u00fcy\u00fck, ondan daha eski, ondan daha temiz bir millet yoktur ve b\u00fct\u00fcn insanlar tarihinde g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/em>\u201d<\/p>\n

Evet, bir tarafta bunlar, bir tarafta \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn tarih anlay\u0131\u015f\u0131nda \u00fcst\u00fcn \u0131rk yoktu.\u201d iddialar\u0131. Bir tarafta Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bizzat yapt\u0131\u011f\u0131 milliyet\u00e7ilik tarihi, bir tarafta \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi \u015fudur, budur\u201d iddialar\u0131. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn yazd\u0131klar\u0131 ve s\u00f6yledikleri bir tarafta duruyor; resm\u00ee a\u011f\u0131zlar, Prof. \u00fcnv\u00e2nl\u0131 bilginler, gazete yazarlar\u0131 \u00f6b\u00fcr tarafta tam aksi fikirleri O\u2019na mal edebiliyor. Bir Atat\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck edebiyat\u0131d\u0131r gidiyor. Hem de milliyet\u00e7ileri su\u00e7laya su\u00e7laya. Halbuki yaln\u0131z milliyet\u00e7ilerin milliyet\u00e7ilik tarifleriyle Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn milliyet\u00e7ilik tarifi aras\u0131nda tam bir benzerlik vard\u0131r. \u201cBiz de milliyet\u00e7iyiz\u201d iddias\u0131nda olanlar, milliyet\u00e7i olmak i\u00e7in de Atat\u00fcrk\u00e7\u00fc olmak i\u00e7in de bu tarifi bilmek ve benimsemek zorundad\u0131rlar. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn tarifindeki unsurlar\u0131 samimiyetle benimseyen hi\u00e7 kimseye de bug\u00fcne kadar \u201cSen milliyet\u00e7i olamazs\u0131n!\u201d denmemi\u015ftir.<\/p>\n

    \n
  1. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn S\u00f6ylev ve Deme\u00e7leri I, \u0130stanbul, 1945, s. 98.<\/li>\n
  2. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn S\u00f6ylev ve Deme\u00e7leri V, s. 114.<\/li>\n
  3. Cumhuriyet Gazetesi, 6 Eyl\u00fcl 1981, s. 7.<\/li>\n
  4. Afet \u0130nan, Medeni Bilgiler, Ankara, 1969, s. 25.<\/li>\n
  5. a. e. , s. 371.<\/li>\n
  6. a. e. , s. 352.<\/li>\n
  7. Akil Aksan, Atat\u00fcrk Der Ki, 1981, s. 125.<\/li>\n<\/ol>\n

     <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Atat\u00fcrk, acaba milliyet\u00e7ilik konusunda hi\u00e7bir \u015fey s\u00f6ylememi\u015f midir ki O\u2019nun ba\u015fka s\u00f6zlerinden milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmak istenmektedir? <\/p>\n","protected":false},"author":171,"featured_media":16413,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[68],"tags":[2064,259,2495,112,1661,331],"coauthors":[1716],"class_list":["post-16412","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-turkluk-turkculuk","tag-10-kasim","tag-ataturk","tag-baskomutan","tag-milliyetcilik","tag-milliyetcilik-duygusunun-sosyolojik-esaslari","tag-mustafa-kemal-ataturk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16412","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/171"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16412"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16412\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16422,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16412\/revisions\/16422"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16413"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16412"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=16412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}