\u0130nsan zihni, alg\u0131lanan belirsizlikleri anlamak ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 belirlemek i\u00e7in \u00e7e\u015fitli bilgi kaynaklar\u0131ndan yararlan\u0131r. Her bilgi t\u00fcr\u00fc, insanlar\u0131n belirli konulardaki meraklar\u0131n\u0131 giderir ve alg\u0131lad\u0131klar\u0131 belirsizli\u011fi ayd\u0131nlatma i\u015flevi g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n
\u0130nsan davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n malzemesi bilgilerin nitelikleridir. Bunlar, birbirlerinden olduk\u00e7a farkl\u0131d\u0131r. \u0130nsanl\u0131k tarihi boyunca, bir k\u0131sm\u0131 nitelikli \u00e7o\u011fu da niteliksiz, \u00e7ok say\u0131da bilgi \u00fcretilmi\u015ftir. \u00a0Bunlardan, pek \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrel \u00f6\u011fe yarat\u0131lm\u0131\u015f ve bir\u00e7ok ya\u015fam bi\u00e7imi meydana getirilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130nsanlar\u0131n hayata ve do\u011faya katt\u0131klar\u0131 her etkinlikte oldu\u011fu gibi insan zihninin \u00fcretti\u011fi bilgilerin de kaliteleri farkl\u0131d\u0131r. \u00a0Buna g\u00f6re bilgi; merak edilen belirsizli\u011fi ayd\u0131nlat\u0131yor, do\u011fru d\u00fc\u015f\u00fcnme imk\u00e2n\u0131 veriyor, sorun \u00e7\u00f6zme kapasitesini art\u0131r\u0131yor, \u00e7evreyi de\u011fi\u015ftirme ya da uyum sa\u011flama becerisi sa\u011fl\u0131yor, bir tak\u0131m aletler ve e\u015fyalar yap\u0131lmas\u0131na katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor, bir\u00e7ok yararl\u0131 ilke ve kurallar getiriyor ve benzeri i\u015flevler g\u00f6r\u00fcyorsa bu bilgiler nitelikli say\u0131l\u0131r. Bu k\u0131staslara uyan en \u00f6nemli bilgi t\u00fcrleri ise bilimsel bilgi, felsefe, sanat, hukuk, ahlak, edebiyat gibi bilgilerdir. Kadim milletlerde, ya\u015fam bi\u00e7imine sinmi\u015f temel k\u00fclt\u00fcr kodlar\u0131d\u0131r. \u00a0Toplumsal olarak yarat\u0131lan di\u011fer bilgiler ise farkl\u0131 i\u015flevleri g\u00f6rmekle birlikte nispeten nitelikleri d\u00fc\u015f\u00fck bilgilerdir.<\/p>\n
\u0130nsanlar, zihinsel geli\u015fme yoluyla \u00f6\u011frendikleri bilgilerden, zihinlerinde yeni bir anlam in\u015fa ederlerse yeni bir d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00fcretirler. Bu anlamda, do\u011fru ve nitelikli bilgi sahibi olmadan, do\u011fru ve nitelikli d\u00fc\u015f\u00fcnce ortaya \u00e7\u0131kmaz. \u2018Bilgisi olmadan fikir sahibi olmak\u2019 bi\u00e7iminde ifade edilen yak\u0131nma, tam da b\u00f6yle bir durumu anlatmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\u2018D\u00fc\u015f\u00fcnme\u2019, insan zihninin kendi bilgi malzemesiyle yapt\u0131\u011f\u0131 ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme ve \u00e7\u0131kar\u0131mlard\u0131r. \u2018D\u00fc\u015f\u00fcnce\u2019 ise d\u00fc\u015f\u00fcnme eyleminin sonucunda ortaya \u00e7\u0131kan zihin i\u00e7eri\u011fidir (Bolay, 1996:114). Asl\u0131nda, d\u00fc\u015f\u00fcnme s\u00fcreci, belirli bir bilgi grubundan yeni bir anlam in\u015fa etme i\u015fidir. Do\u011fru bilgi, do\u011fru d\u00fc\u015f\u00fcnmeye; do\u011fru d\u00fc\u015f\u00fcnce, do\u011fru harekete ula\u015ft\u0131r\u0131r. Ya\u015fan\u0131lan hayatta kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lacak her t\u00fcrl\u00fc sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm kapasitesi, do\u011fru bilgi ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler \u00fcreterek y\u00fckseltilir. \u0130yi bir gelecek in\u015fas\u0131, do\u011fru bilgi ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler sayesinde kurulur.<\/p>\n
Her d\u00fc\u015f\u00fcnce, asl\u0131nda bir zihin \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Bir yap\u0131n\u0131n kalitesi, mimarl\u0131k ve m\u00fchendislik bilgileri ile \u00e7e\u015fitli yap\u0131 malzemesinin kalitesine ba\u011fl\u0131ysa; d\u00fc\u015f\u00fcncenin kalitesi de d\u00fc\u015f\u00fcnen insan\u0131n ak\u0131lc\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce yetisi ile \u00fcretti\u011fi bilgilerin niteli\u011fine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr\u00fcn egemenli\u011fi ile birlikte, i\u00e7i bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f ya da ba\u015fka anlamlar y\u00fcklenmi\u015f kavramlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile d\u00fc\u015f\u00fcnce ileri s\u00fcrme al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 giderek yayg\u0131nla\u015f\u0131yor. D\u00fc\u015f\u00fcnme eyleminde; ideolojik bilgi, siyasalla\u015fm\u0131\u015f inan\u00e7 bilgileri, bat\u0131l inan\u00e7lar, hamaset duygular\u0131, siyasi yalanlar, i\u00e7i bo\u015f ve s\u00fcsl\u00fc s\u00f6zler gibi pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr \u00f6\u011feleri kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bunlarla in\u015fa edilecek d\u00fc\u015f\u00fcnceler de o denli etkisiz oluyor. \u0130nsanlar, \u2018aldatan\u2019 ya da \u2018aldanan\u2019 oluyor. \u00c7o\u011fu kez de her ikisi birden oluyorlar.<\/p>\n
12 Eyl\u00fcl 1980 Amerikanc\u0131 askeri darbe ve onun ekonomik, siyasi ve k\u00fclt\u00fcrel uzant\u0131s\u0131 sivil h\u00fck\u00fcmetler, T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc magazin ve dini pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr yoluyla kendi \u00f6z\u00fcne yabanc\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131. T\u00fcrk milletine dayat\u0131lan t\u00fcketime dayal\u0131 kapitalist ya\u015fam bi\u00e7imi, malum medya taraf\u0131ndan ses ve g\u00f6rseller \u00fczerinden b\u00fct\u00fcn toplum kesimlerinde egemen k\u0131l\u0131nd\u0131. D\u00fc\u015f\u00fcnmek ve ak\u0131l y\u00fcr\u00fctmek gibi de\u011ferler yerine, keyif almak ve ald\u0131rmazl\u0131k \u015feklindeki e\u011filimler y\u00fcceltildi. \u00d6zgecilik ve toplumsal sorumluluk \u00fcstlenmek yerine, \u2018benmerkezcilik\u2019 kutsand\u0131. Toplumu geli\u015ftirmek ve y\u00fcceltmek yerine, toplumsal varl\u0131klar \u00fczerinden servet, de\u011ferler \u00fczerinden mevk\u00ee ve makam sahibi olma tutkusu k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Askeri ve siyasi h\u00fck\u00fcmetlerin izledi\u011fi neo-liberal ekonomi ve pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr politikas\u0131ndan, en \u00e7ok da milliyet\u00e7ilik d\u00fc\u015f\u00fcncesi etkilendi. Asl\u0131nda, milliyet\u00e7ili\u011fin k\u00f6k paradigmalar\u0131, tarihi T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr kodlar\u0131, Ziya G\u00f6kalp ve Yusuf Ak\u00e7ura gibi T\u00fcrk\u00e7\u00fclerin d\u00fc\u015f\u00fcnceleri ile Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrk Devrimlerine dayan\u0131r. Bu milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131, yeni bilimsel yakla\u015f\u0131mlarla g\u00fcncellenmek yerine, siyasi pop\u00fclizme kurban edildi. Bu arada, k\u00fcresel kapitalizmin g\u00f6lgesinde i\u015fleyen medya arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00fczerinde a\u011f\u0131r psikolojik sava\u015f teknikleri kullan\u0131ld\u0131. K\u00fcresel kapitalizm, etnik b\u00f6l\u00fcc\u00fc ak\u0131mlar ile \u2018suret-i haktan\u2019 g\u00f6r\u00fcnen dini cemaat ve tarikat olu\u015fumlar\u0131n\u0131, T\u00fcrk kimli\u011fine y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131n birer \u2018arac\u0131 kurumlar\u0131\u2019 haline getirdi.<\/p>\n
Milliyet\u00e7ilik, tarihi arka plan\u0131 ve geni\u015f bir k\u00fclt\u00fcr co\u011frafyas\u0131n\u0131 kapsay\u0131c\u0131 niteli\u011finden dolay\u0131 \u00e7ok geni\u015f ba\u011flaml\u0131 bir d\u00fc\u015f\u00fcnce evrenine sahiptir. Bu y\u00fczden, milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcncenin, di\u011fer ak\u0131mlara g\u00f6re daha \u00e7ok ve \u00e7e\u015fitli bilgi ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler \u00fcretmesi beklenirdi. Bilimsel ve ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnce ile kendisini s\u00fcrekli yenilenmesi gerekirdi. Bu anlamda, milliyet\u00e7ili\u011fin tek tipe ve tek yoruma indirgenme \u00e7abas\u0131 hem var olu\u015f mant\u0131\u011f\u0131na hem de bilimsel zihniyete ayk\u0131r\u0131 bir durumdu. Milliyet\u00e7ilik, \u2018tek yol siyaset\u2019 mant\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde \u00e7o\u011funlukla siyaset kulvar\u0131na \u00e7ekildi. Egemen siyaset k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnceye kapal\u0131 olmas\u0131, milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnceyi, sadece \u2018kar\u015f\u0131tl\u0131klar\u2019 hareketi haline soktu. Bilgi ve d\u00fc\u015f\u00fcnce temelli milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n, dar bir alanda siyasalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 sonucunda, paradoks olarak \u00e7ok daha fazla milliyet\u00e7i partiler (bir anlamda par\u00e7alar) olu\u015ftu.<\/p>\n
Milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n, sosyal olaylar\u0131n g\u00f6recelili\u011fi ve k\u00fclt\u00fcr de\u011fi\u015fmeleri \u00f6l\u00e7e\u011finde belirli farkl\u0131l\u0131klar ta\u015f\u0131mas\u0131 son derece elzemdir. Ancak, bu denli da\u011f\u0131n\u0131k ve birbirine empati ile yakla\u015fmayan milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 da k\u00f6k paradigmalardan ve ortak de\u011ferlerden giderek uzakla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir g\u00f6stergesidir. Bu da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131kta, 12 Eyl\u00fcl ve sonras\u0131n\u0131n k\u00fcresel kapitalist m\u00fcdahaleleri sonucunda, milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcncenin bilimsel, felsefi ve estetik d\u00fc\u015f\u00fcnce y\u00f6n\u00fcnden kendini yenilememesi ve a\u015f\u0131r\u0131 siyasalla\u015fmas\u0131 da \u00f6nemli bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Milliyet\u00e7ilerden bir k\u0131sm\u0131, kendi ge\u00e7mi\u015flerinden ka\u00e7arcas\u0131na pop\u00fclist sa\u011f ya da sol siyaset alan\u0131nda kendilerine yer edinmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Bir k\u0131sm\u0131, sosyolojik anlamda \u2018millet\u2019 kavram\u0131n\u0131 -\u00f6zellikle T\u00fcrkl\u00fck ba\u011flam\u0131nda- reddeden dini cemaat ve tarikatlarda teselli arar oldu. Bir k\u0131sm\u0131 da temel referanslardan uzakla\u015farak, s\u0131rf imaj ve simgelerden meydana gelen \u00e7e\u015fitli siyasi partilere da\u011f\u0131ld\u0131lar.<\/p>\n
Kendi k\u00f6k paradigmalar\u0131ndan kopunca, \u00e7ok farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce ak\u0131mlar\u0131n\u0131n kavramlar\u0131yla siyaset yapma tarz\u0131, \u00e7ok ciddi tutars\u0131zl\u0131k ve \u00e7eli\u015fkili durumlar ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Milliyet\u00e7iler, bilgi ve d\u00fc\u015f\u00fcnce yoksulu siyasetin verimsiz kanallar\u0131nda kendilerine stat\u00fc arar oldular. Birbirlerinden \u00e7ok uzak siyaset anlay\u0131\u015flar\u0131nda konumlanmalar\u0131 ve neredeyse ortak paydalar\u0131n\u0131n kalmay\u0131\u015f\u0131, aralar\u0131nda ciddi bir so\u011fukluk yaratt\u0131.<\/p>\n
Milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcncenin temelini olu\u015fturan k\u00f6k paradigmalar ile temel referanslar olmay\u0131nca, bu belirsizlik ortam\u0131nda her kafadan birbiriyle z\u0131t ve \u00e7eli\u015fkili sesler \u00e7\u0131k\u0131yor. Yersiz ve gereksiz tart\u0131\u015fmalar, belirli bir mant\u0131\u011f\u0131 olmayan z\u0131tla\u015fmalar, milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcncenin enerjisini ve sinerjisini yok ediyor. Ya\u015fan\u0131lan hayat\u0131n sorunlar\u0131n\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131n\u0131, ak\u0131lc\u0131 ve bilimsel yollardan g\u00f6steremeyen milliyet\u00e7ilik anlay\u0131\u015flar\u0131, gen\u00e7 insanlarda so\u011fukluk yarat\u0131yor. Milliyet\u00e7ilerin i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fckleri polemik ve anlams\u0131z tart\u0131\u015fmalar, aralar\u0131ndaki ortak de\u011ferleri a\u015f\u0131nd\u0131rmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n
\u00dclkenin kalk\u0131nmas\u0131 ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc ile toplumsal varl\u0131\u011f\u0131n g\u00fcven ve huzur i\u00e7inde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinde milliyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcncenin dinamizmine \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Milliyet\u00e7ili\u011fin da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131nda rol oynayan ba\u015fat etken a\u015f\u0131r\u0131 siyasalla\u015fma, bilgi-d\u00fc\u015f\u00fcnce ekseninde ve k\u00f6k paradigmalar k\u0131stas\u0131nda yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilmelidir. Her milliyet\u00e7inin siyaset yapmas\u0131 gerekmiyor. G\u00f6kt\u00fcrk Yaz\u0131tlar\u0131 ve T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcn temel k\u00fclt\u00fcr kodlar\u0131n\u0131n \u015fekillendirdi\u011fi milliyet\u00e7ilik \u00fclk\u00fcs\u00fc, ak\u0131lc\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce ve bilimsel zihniyetle daha fazla desteklenmelidir.<\/p>\n
Bolay, S. H. (1996), <\/strong>Felsefi Doktrinler ve Terimler S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc, Ankara: Ak\u00e7a\u011f.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Feyzullah Ero\u011flu, tam da k\u0131s\u0131r siyaset tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yo\u011fun \u015fekilde g\u00fcndeme oturdu\u011fu bu g\u00fcnlerde, milliyet\u00e7ilerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 savrulmalara bilim temelli yakla\u015f\u0131yor. Ya\u015fanan da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131n ve hatta kavgan\u0131n arka plan\u0131ndaki siyas\u00ee ve psikolojik etkileri incelerken ciddi ele\u015ftiri ve \u00f6neriler sunuyor.<\/p>\n","protected":false},"author":187,"featured_media":17038,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[68],"tags":[],"coauthors":[2225],"class_list":["post-17037","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-turkluk-turkculuk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17037","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/187"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17037"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17037\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17039,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17037\/revisions\/17039"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17038"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17037"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17037"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17037"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=17037"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}