{"id":17274,"date":"2023-07-06T12:00:00","date_gmt":"2023-07-06T09:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=17274&#038;preview=true&#038;preview_id=17274"},"modified":"2023-07-21T01:35:28","modified_gmt":"2023-07-20T22:35:28","slug":"islamda-dava-yi-kavmiyet-kitabina-elestirel-bir-yaklasim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/islamda-dava-yi-kavmiyet-kitabina-elestirel-bir-yaklasim\/","title":{"rendered":"\u201c\u0130slam\u2019da Da\u2019va-y\u0131 Kavmiyet\u201d kitab\u0131na ele\u015ftirel bir yakla\u015f\u0131m-1"},"content":{"rendered":"<h6 style=\"text-align: right;\"><em>Bir Fikir Hareketinin Y\u00fczy\u0131l\u0131 Uluslararas\u0131 T\u00fcrk Ocaklar\u0131 Sempozyumu<\/em>\u2019nda<\/h6>\n<h6 style=\"text-align: right;\">07\u201309 May\u0131s 2012 tarihleri aras\u0131nda \u0130stanbul \u00dcniversitesi<\/h6>\n<h6 style=\"text-align: right;\">Edebiyat Fak\u00fcltesi Toplant\u0131 Salonu\u2019nda bildiri olarak sunulmu\u015f ve daha sonra<\/h6>\n<h6 style=\"text-align: right;\">\u0130stanbul T\u00fcrk Ocaklar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/h6>\n<h2><strong>Babanzade kimdir?<\/strong><\/h2>\n<p>Ahmet Naim, Irak Musul\/S\u00fcleymaniye\u2019nin Baban(Baban\u00ee) a\u015firetinden Mustafa Zihni Pa\u015fa\u2019n\u0131n o\u011flu olarak d\u00fcnyaya gelir. Zihni Pa\u015fa, Ba\u011fdat valisi Mithat Pa\u015fa\u2019n\u0131n m\u00fch\u00fcrdar\u0131 oldu\u011fundan Ahmet Naim, 1290\/1872 y\u0131l\u0131nda orada do\u011fmu\u015ftur. Mensup oldu\u011fu Baban a\u015fireti bir K\u00fcrt a\u015fireti olarak bilinir ve 1806 (da Abdurrahman Pa\u015fa) ve 1812 (de Ahmet Pa\u015fa) y\u0131llar\u0131nda iki defa Osmanl\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 isyan etmi\u015f bir a\u015firettir.<\/p>\n<p>\u0130lk\u00f6\u011frenimi ile R\u00fc\u015ftiye\u2019yi Ba\u011fdat\u2019ta tamamlayan Ahmet Naim, \u0130stanbul\u2019a gelerek Galatasaray Sultanisi\u2019nde (Lisesinde) okumaya ba\u015flad\u0131. Buradan mezun olduktan sonra M\u00fclkiye Mektebi\u2019ne devam etti ve buray\u0131 bitirdi.<\/p>\n<p>1312\/1894 \u0130lk memuriyetine, Hariciye Nezareti (D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131) Terc\u00fcme B\u00fcrosunda Arap\u00e7a m\u00fctercimi olarak ba\u015flad\u0131. Daha sonra 1908 Me\u015frutiyet\u2019ten sonra Maarif Nezareti\u2019nde (E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131), Y\u00fcksek Tedrisat M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019nde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>1912\u20131914 y\u0131llar\u0131nda ise Galatasaray Lisesi\u2019nde Arap\u00e7a hocal\u0131\u011f\u0131 ve E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019nda da te\u2019lif ve terc\u00fcme dairesi \u00fcyeli\u011fi yapm\u0131\u015ft\u0131r. Bir ara terc\u00fcme dairesinde \u201cIst\u0131lahat-\u0131 \u0130lmiye Enc\u00fcmeni \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda bulundu. Bu kurum taraf\u0131ndan ne\u015fredilen, felsefe ve sanat \u0131st\u0131lahlar\u0131 adl\u0131 eserlerin haz\u0131rlanmas\u0131nda eme\u011fi ge\u00e7mi\u015ftir.<\/p>\n<p>1915 y\u0131l\u0131ndan itibaren Dar\u00fclf\u00fcnun Edebiyat Fak\u00fcltesi\u2019nde ders vermeye ba\u015flad\u0131. Fak\u00fcltede mant\u0131k, felsefe, ruhiyat (=psikoloji) ve ahl\u00e2k derslerini okuttu. Bir ara Dar\u00fclf\u00fcnun genel m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnde (rekt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc) bulunmu\u015ftur. Ahmet Naim 1933\u2019te Dar\u00fclf\u00fcnun\u2019un kald\u0131r\u0131l\u0131p yerine \u00dcniversite yap\u0131lmas\u0131 \u00fczerine kendisine ders verilmeyip emekli edilen hocalardand\u0131r.<\/p>\n<p>Ahmet Naim, Arap\u00e7a, Fars\u00e7a ve Frans\u0131zcay\u0131 \u00e7ok iyi bilen bir ki\u015fi olarak tan\u0131n\u0131r.<\/p>\n<p>Arap Edebiyat\u2019\u0131ndan se\u00e7ti\u011fi ve terc\u00fcme etti\u011fi par\u00e7alar\u0131 <em>Servet-i F\u00fcn\u00fbn<\/em> dergisi\u2019nde 1901 y\u0131l\u0131ndan itibaren <em>\u201cBedayiu\u2019l-Arap\u201d<\/em> ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla ne\u015fretmi\u015ftir. Ayr\u0131ca Georges Fonsegrive\u2019in Psikoloji\u2019sini <em>\u201c\u0130lmu\u2019n-Nefs\u201d<\/em> ad\u0131yla T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye terc\u00fcme etmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Ahmet Naim, tenkitlerini \u00fcniversitede verdi\u011fi dersleri muhtelif yerlerde ve dergilerde ne\u015fretmi\u015ftir. Nitekim a\u015fa\u011f\u0131da ele\u015ftirel olarak ele alaca\u011f\u0131m\u0131z \u201c\u0130slam\u2019da <em>Da\u2019va-y\u0131 Kavmiyet\u201d<\/em> adl\u0131 kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131 vaktiyle <em>\u201cSebilurre\u015fat\u201d<\/em> dergisinde yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca <em>\u0130sl\u00e2m Ahl\u00e2k\u0131\u2019n\u0131n Esaslar\u0131<\/em> ad\u0131yla ders notlar\u0131 da ne\u015fredilmi\u015ftir. Bil\u00e2hare Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ad\u0131na <em>Buhari\u00a0Muhtasar\u0131 Tecridi Sarih<\/em>\u2019i terc\u00fcmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak hayattayken iki cildini ne\u015fretmi\u015ftir (1926-1928).. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc cildinin m\u00fcsvedde notlar\u0131n\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7iren Prof. Kamil Miras di\u011fer ciltlerini de terc\u00fcme ederek yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ahmet Naim\u2019in terc\u00fcme etti\u011fi hadislerin say\u0131s\u0131 574\u2019t\u00fcr. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc cildinin yeni harflerle ilk bask\u0131s\u0131 1936\u2019d\u0131r. Kamil Miras, Ahmet Naim\u2019in amelde mezhebinin \u015eafii oldu\u011funu s\u00f6ylemektedir. Biz de onun itikadi mezhebinin de E\u015f\u2019ari oldu\u011fu kanaatindeyiz. Ahmet Naim, 14 A\u011fustos 1934 y\u0131l\u0131nda \u0130stanbul\u2019da vefat etmi\u015ftir. Edirnekap\u0131 Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019nda Mehmet Akif\u2019in yan\u0131nda metfundur.<\/p>\n<h2><strong>\u0130lm\u00ee \u015fahsiyeti hakk\u0131nda<\/strong><\/h2>\n<p>Ahmet Naim, gerek onun hakk\u0131nda yap\u0131lan baz\u0131 ara\u015ft\u0131rmalarda ve gerekse internetteki baz\u0131 sitelerde, kusursuz, ciddi bir ilim adam\u0131 gibi anlat\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Dar\u00fclf\u00fcnun hocas\u0131 olmas\u0131 ve Buhari\u2019nin \u00f6zeti durumunda olan Zebid\u00ee\u2019nin <em>\u201cTecr\u00eed-i Sar\u00eeh\u201d<\/em>ini Devlet ad\u0131na terc\u00fcme yapmaya davet edilmesi onun hakk\u0131nda ilk etapta son derece iyi bir ilim adam\u0131 oldu\u011fu kanaati uyand\u0131rmaktad\u0131r. Frans\u0131zca ve Arap\u00e7a gibi iki \u00f6nemli dile vukufu ve bu dillerden yapt\u0131\u011f\u0131 terc\u00fcmeler, hakk\u0131nda sitayi\u015fli s\u00f6zler sarf edilmesine sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Onun bu \u00f6zelliklerinin etkisi alt\u0131nda kalan baz\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131lar ciddi ara\u015ft\u0131rma yapmadan, hadis\u00e7i olmad\u0131\u011f\u0131 ve kendisi de bunu defaatle ikrar etti\u011fi halde, b\u00fcy\u00fck bir hadis uzman\u0131 ve hatta muhaddismi\u015f gibi anlatmaktad\u0131rlar.<\/p>\n<p>Ahmet Naim ismi \u00f6nceleri bende ciddi bir ilim adam\u0131n\u0131n ismini \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131rd\u0131. Ancak hadis sahas\u0131nda de\u011ferli ara\u015ft\u0131rmalar\u0131yla tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m merhum Prof. Dr Ali Yard\u0131m\u2019\u0131n asabiyet \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131 bir makalesi ve Do\u00e7. Dr. Veli Atmaca\u2019n\u0131n Ahmet Naim\u2019in <em>Tecrid-i Sarih Terc\u00fcmesi<\/em>ne yazd\u0131\u011f\u0131 yakla\u015f\u0131k 500 sayfa tutar\u0131ndaki <em>\u201cMukaddime\u201d (\u00d6ns\u00f6z)<\/em>\u2019nin kaynaklar\u0131 hakk\u0131nda ne\u015fretti\u011fi iki makaleyi okuduktan sonra kanaatim de\u011fi\u015fti.<\/p>\n<p>Ali Yard\u0131m,<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cAhmet Naim\u2019in kendisinin de bir telif eser olarak takdim etti\u011fi Hadis Usul\u00fc\u2019ne dair olan &#8216;Tecrid-i Sarih Mukaddimesi&#8217; (eski harflerle 482 sayfa) maalesef, telif de\u011fil, terc\u00fcme bir eserdir. Ad\u0131 ge\u00e7en mukaddime, Suyut\u00ee\u2019nin (\u00f6l. 911\/1505) &#8216;Tedr\u00eebu\u2019r-Rav\u00ee f\u00ee \u015eerhi Takr\u00eebi\u2019n-Nevev\u00ee&#8217; adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n tam bir terc\u00fcmesidir. Bu durumda, ona yap\u0131lan medih (\u00f6vg\u00fc) s\u0131fatlar\u0131 Suyut\u00ee\u2019ye ait olmal\u0131d\u0131r.\u201d <\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>demektedir.<\/p>\n<p>Keza Veli Atmaca hoca da Suyut\u00ee\u2019nin bu eseriyle, mukaddimeyi kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rm\u0131\u015f ve yapt\u0131\u011f\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ne\u015fretmi\u015ftir. \ufd3eBkz. Veli Atmaca, Tecrid-i Sarih Mukaddimesi\u2019nin Kayna\u011f\u0131 Meselesi-I (Tedr\u00eebu\u2019r-Rav\u00ee\u2019den Mukaddime\u2019ye Aynen Al\u0131nan Konular) <em>EKEV Akademi Dergisi<\/em>, S. 41, Y\u0131l, 2009, Erzurum; Veli Atmaca, Tecrid-i Sarih Mukaddimesi\u2019nin Kayna\u011f\u0131 Meselesi-II (Mukaddime\u2019yeTedr\u00eebu\u2019r-Rav\u00ee\u2019den Al\u0131nan Pasaj Bilgilerin Tespiti\u201d <em>\u00c7ukurova \u00dcniversitesi \u0130lahiyat Fak\u00fcltesi Dergisi,<\/em> Adana, 2008, S. 8\/1, s. 103-122\ufd3f<\/p>\n<p>Bunun \u00fczerine iddian\u0131n do\u011frulu\u011funu ara\u015ft\u0131rd\u0131k ve g\u00f6rd\u00fck ki, bu \u00e7al\u0131\u015fmalarda bahsedilen, zaman zaman 10\u201320 sayfa, zaman zaman 5\u20136 sayfa ve yer yer 2\u20133 sayfa olmak \u00fczere sat\u0131r sat\u0131r -yakla\u015f\u0131k cem\u2019an 250 sayfaya yak\u0131n\u0131 \u2013bug\u00fcnk\u00fc ifadeyle maalesef tam bir terc\u00fcme- intihaldir. Geri kalan k\u0131s\u0131m da terc\u00fcme, ancak telifmi\u015f gibi kaleme al\u0131nm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>San\u0131yorum, Ahmet Naim, Celalettin Suyut\u00ee\u2019nin hadis ilimleri konusunda gerek i\u00e7eri\u011finin zenginli\u011fi ve gerekse sistematik \u00f6zelli\u011fi ve dilinin ak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00fcn yapm\u0131\u015f me\u015fhur hadis kaynaklar\u0131ndan say\u0131lan <em>\u201cTedr\u00eebu\u2019r-Rav\u00ee\u201d<\/em> adl\u0131 eserini terc\u00fcme etti veya ediyordu. <em>Tecrid\u2019i Sarih<\/em>\u2019i terc\u00fcme etme g\u00f6revi kendisine teklif edilince, Hadis ilminden, \u00f6zellikle Hadis usul\u00fc hakk\u0131nda giri\u015f k\u0131sm\u0131nda bilgiler vermek istedi. Suyuti\u2019den yapt\u0131\u011f\u0131 elindeki y\u00fczlerce sayfal\u0131k bu terc\u00fcmeyi telif \u015fekline getirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 ve onu <em>Tecrid-i Sarih\u2019in Mukaddimesi<\/em> yap\u0131p sonuna da baz\u0131 kaynaklar ilave ederek, ne\u015fretti kanaatindeyim.<\/p>\n<p>Ger\u00e7i Ahmet Naim\u2019\u00ed gerek ideolojik ve gerekse ba\u015fka sebeplerle olsun \u00f6zel duygularla sevip, y\u00fcceltmek ve ona toz kondurmak istemeyenler <em>\u201cO d\u00f6nemde dipnot gelene\u011fi yoktu, eserler b\u00f6yle yaz\u0131l\u0131yordu.\u201d<\/em> gibi bir a\u00e7\u0131klamayla savunuyorlar. E\u011fer Osmanl\u0131 ilmiye s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n telif eserlerine ve \u015ferhlerine dikkatle baksalar, kimin ne s\u00f6yledi\u011fi ve nereden al\u0131nt\u0131lar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayr\u0131 ayr\u0131, metin i\u00e7inde i\u015flediklerini g\u00f6r\u00fcrlerdi.<\/p>\n<p>Ahmet Naim\u2019in bu yaz\u0131s\u0131, gerek \u0130sl\u00e2m bilginlerinin geleneksel telif y\u00f6ntemlerine ve gerekse g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn ara\u015ft\u0131rma eti\u011fine uymamaktad\u0131r. Ahmet Naim\u2019in eserleri g\u00f6rmedi\u011fi halde o eserlerden al\u0131nt\u0131 yapm\u0131\u015f gibi davranmas\u0131 da ilim ahl\u00e2k\u0131yla a\u00e7\u0131klanamaz.<\/p>\n<p>Nitekim bu konuda Atmaca \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemektedir:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cAnla\u015f\u0131lan o ki, Ahmet Naim\u2019in bizatihi beyan etmese de hatta metin i\u00e7erisinde Tedrib\u2019ten nakletti\u011fi h\u00e2lde &#8216;Tedrib\u2019te \u015f\u00f6yle ge\u00e7mektedir veya Suyut\u00ee, filan \u00e2limin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc \u015fu \u015fekilde vermektedir.&#8217; demeden; di\u011fer uleman\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerini sahibine veya eserine do\u011frudan nispet ederek vermi\u015f olmas\u0131, \u015f\u00fcpheleri \u00e7ekmektedir. Yani Ahmet Naim bu \u015fekildeki nakilleriyle, klasik bir \u00e2limin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, bizzat kendi eserinden alm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc vermektedir. Oysa \u015fimdilik Tedrib \u00f6zelinden yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z tetkikten anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, nice \u00e2limin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, kendi eserlerinden al\u0131nmam\u0131\u015f; Tedrib\u2019den nakledilmi\u015ftir.\u201d <\/em>(Mukad.. Kayn. Mes.,II, s.126).<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlardan \u00e7\u0131kan sonu\u00e7, Ahmet Naim belki iyi bir m\u00fctercim olabilir ama iyi bir ilim adam\u0131 de\u011fildir kanaati bizde h\u00e2s\u0131l olmu\u015ftur. \u015eunu her zaman s\u00f6ylerim. Gerek tarihte ya\u015fam\u0131\u015f veya g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ya\u015famakta olsun, kim olursa olsun <strong>bir insan\u0131n<\/strong> <strong>inanc\u0131, ahl\u00e2k\u0131 ve fikirleri<\/strong> ayr\u0131 ayr\u0131 m\u00fctalaa edilmelidir. \u0130nanc\u0131n\u0131, ahlak\u0131n\u0131 be\u011fenirsiniz ama g\u00f6r\u00fc\u015flerine kat\u0131lmayabilirsiniz. G\u00f6r\u00fc\u015flerini be\u011fenirsiniz ama inanc\u0131n\u0131 tasvip etmeyebilirsiniz. Ahmet Naim\u2019i de bu \u00e7er\u00e7evede de\u011ferlendirmek laz\u0131md\u0131r diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n<p>T\u00fcrk\u00e7\u00fclere kar\u015f\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 ve a\u015fa\u011f\u0131da i\u00e7eri\u011fini ele alaca\u011f\u0131m\u0131z onun <em>\u0130sl\u00e2m\u2019da Da\u2019va-y\u0131 Kavmiyet<\/em> adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n siyaseten yaz\u0131lm\u0131\u015f bir ideolojik kitap oldu\u011fu intiba\u0131n\u0131 kuvvetlendirmektedir.<\/p>\n<h2>\u201c\u0130sl\u00e2m\u2019da Da\u2019va-y\u0131 Kavmiyet\u201d<\/h2>\n<p>Ahmet Naim\u2019in bu ismi ta\u015f\u0131yan eseri, \u00fczerindeki kay\u0131ttan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi, <em>\u201cSebil\u00fcrre\u015fad\u201d<\/em> Dergisi (C.XII, S.293, s. 114-129, Cemadal\u00fbla, 1332 \/1914)\u2019nde ne\u015fr olunduktan sonra k\u00fc\u00e7\u00fck bir kitap\u00e7\u0131k h\u00e2linde, yine ayn\u0131 y\u0131l \u0130stanbul, 1332\/(1914) \u2018de 55 sayfa h\u00e2linde\u00a0 Dar\u00fclhilafe: Tevs\u00ee-i T\u0131baat Matbaas\u0131\u2019(Sebil\u00fcrre\u015fad K\u00fct\u00fcphanesi Ne\u015friyat\u0131, Nu. 18)\u2019nda Be\u015f bin adet bast\u0131r\u0131larak geliri <em>\u201cDar\u00fc\u015f\u015fafaka\u201d<\/em>ya b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Orijinal metni kitap olarak elimizde bulunan bu eserin yeni harflerle birka\u00e7 defa bas\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmekteyiz. \u0130lki Abdullah I\u015f\u0131klar taraf\u0131ndan <em>\u201c\u0130sl\u00e2m Irk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 Menetmi\u015ftir\u201d<\/em> ad\u0131yla 1963\u2019te \u0130stanbul\u2019da ne\u015fredilmi\u015ftir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde piyasada kim taraf\u0131ndan sadele\u015ftirildi\u011fi belli olmayan bir bask\u0131s\u0131 da mevcuttur. (Bkz. <em>\u201c\u0130slam\u2019da Kavmiyet\u00e7ilik Yoktur\u201d<\/em>, Pembe Kitaplar: 10, Bedir yay\u0131nevi, Bayrak Matbaas\u0131, \u0130stanbul, 1991) Bunun, orijinaline daha yak\u0131n yap\u0131lm\u0131\u015f bir sadele\u015ftirme oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Ancak baz\u0131 teknik terimler hep \u201c\u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k\u201d anlam\u0131 verilerek terc\u00fcme edilmi\u015ftir. Mesela, <em>\u201cda\u2019va-y\u0131 cinsiyet\u201d, \u201casabiyet-i kavmiye\u201d, kavmiyet\u201d, \u201ccinsiyet\u201d<\/em> <em>\u201ciddia-y\u0131 kavmiyet ve cinsiyet\u201d<\/em> tabirleri tek bir kelimeyle yani, hep <em>\u201c\u0131rk ve \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k\u201d<\/em> la terc\u00fcme edilmi\u015ftir. Sadele\u015ftirilmi\u015f metin kitab\u0131n 25-89\u2019uncu sayfalar\u0131 aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda biz orijinal metnin yan\u0131 s\u0131ra bu sadele\u015ftirilmi\u015f metni de dikkate ald\u0131k. Babanzade Ahmet Naim\u2019in ad\u0131 ge\u00e7en kitaptaki fikirlerinin geni\u015f bir \u00f6zetini vermek istiyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc kitab\u0131na ele\u015ftirel bir yakla\u015f\u0131mda bulunurken fikir ve iddialar\u0131n\u0131 par\u00e7a par\u00e7a ele al\u0131p g\u00f6stermektense, fikirlerinin ve iddialar\u0131n\u0131n insicam\u0131 bozulmas\u0131n diye onlar\u0131n geni\u015f bir \u00f6zetini verdikten sonra ele ald\u0131\u011f\u0131 bu iddialara ve naslara getirdi\u011fi yorumlara ele\u015ftirel olarak yakla\u015f\u0131mlarda bulunman\u0131n daha do\u011fru olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. B\u00f6ylece Ahmet Naim\u2019in konuyu nas\u0131l ele ald\u0131\u011f\u0131, nas\u0131l sapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131, \u00e7eli\u015fkileri ve konu d\u0131\u015f\u0131 getirdi\u011fi s\u00fcbjektif yorumlar vb. hepsi g\u00f6r\u00fclebilecektir.<\/p>\n<p>Ahmet Naim, bu kitab\u0131nda, konuya girmeden \u00f6nce <em>\u201cTakip ve Tenkit Mecmuas\u0131\u201d <\/em>sahibi N\u00fczhet Sabit\u2019e ithafta bulunduktan sonra \u015eeyh\u00fclislam Musa Kaz\u0131m\u2019\u0131n konuyla ilgili bir makalesinden bahsederek konuya girer. Ahmet Naim\u2019i dinliyoruz: (Bkz. Orijinal metin, s. 3\u201355; sadele\u015ftirilmi\u015f metin, s. 25\u201389)<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201c&#8217;Musa Kaz\u0131m\u2019\u0131n \u0130sl\u00e2m Mecmuas\u0131\u2019nda yay\u0131mlanan makalesinin sonunda \u015f\u00f6yle denmektedir: \u0130sl\u00e2miyet\u2019in \u00f6nemli esaslar\u0131ndan biri de karde\u015fliktir. \u0130slam dini \u201cMuhakkak ki, m\u00fcminler karde\u015ftir.&#8217; ayeti ile karde\u015fli\u011fin esas\u0131n\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n aras\u0131na koymu\u015ftur. Bunu ebedi olarak koruyacak sebepleri de haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Bu dinde zek\u00e2t\u0131n, yard\u0131mla\u015fman\u0131n farz olmas\u0131, d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n husumetin, nifak\u0131n, ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131n gayr\u0131l\u0131\u011f\u0131n, fitnenin, fesad\u0131n, kavmiyet ve cinsiyet iddias\u0131nda bulunman\u0131n \u015fiddetli bir \u015fekilde yasak olu\u015fu, hep \u0130sl\u00e2m karde\u015fli\u011fini ebedi olarak koruyacak tedbirler aras\u0131ndad\u0131r. (Bu yasak olanlar), \u015fiddetli bir \u015fekilde men edilmedi\u011fi s\u00fcrece o millet aras\u0131nda karde\u015flikten eser bulunmaz. Dolay\u0131s\u0131yla b\u00f6yle bir milletin ya\u015famas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Siz de mecmuadan baz\u0131 a\u00e7\u0131klamalar bekliyorsunuz? &#8216;Kavmiyet ve cinsiyet&#8217; iddias\u0131nda bulunman\u0131n \u015fiddetli bir \u015fekilde yasak olu\u015fu hakk\u0131nda izahat faydal\u0131 olur. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Kavmiyet iddias\u0131 \u00f6ne s\u00fcrmek ne derecede yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r? Ne \u015fekilde olursa yasakt\u0131r? <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8216;Ben Arap\u2019\u0131m ve benden daha Arap\u2019\u0131 yoktur.&#8217; diye bir hadisten -e\u011fer uydurma(mevzu) de\u011filse-.maksat nedir? <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>T\u00fcrk\u00e7e veya \u00c7ince konu\u015fan bir M\u00fcsl\u00fcman, &#8216;T\u00fcrk\u00fcm, \u00c7inliyim&#8217; dedi\u011fi takdirde kavmiyet iddias\u0131nda bulunur mu? Yoksa as\u0131l maksat di\u011fer kavmiyet ve milletleri a\u015fa\u011f\u0131 g\u00f6rmek midir? <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u0130sl\u00e2m mecmuas\u0131 bu sorulara cevap vermedi susmay\u0131 tercih etti.\u00a0 Musa Kaz\u0131m\u2019\u0131n verdi\u011fi malumatla yetindi.\u00a0 \u00c7\u00fcnk\u00fc &#8216;Milliyet fikirlerine ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 bir ak\u0131m&#8217; vermek gibi bir vazifeyi \u00fczerine almakla beraber, &#8216;T\u00fcrk Yurdu&#8217;nun samimi bir yolda\u015f\u0131 diye kendini bas\u0131na takdim eden &#8216;\u0130slam Mecmuas\u0131&#8217; din nam\u0131na nakil buyurdu\u011funuz s\u00f6zlerden ba\u015fkas\u0131n\u0131 s\u00f6yleyemeyecektir. Ayr\u0131ca i\u015fi daha da derinle\u015ftirmesi de \u00f6teki mecmuay\u0131 g\u00fccendirme tehlikesini do\u011furabilir.\u201d <\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Ahmet Naim burada, \u0130sl\u00e2m mecmuas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan arkada\u015flar\u0131n\u0131 bu zor durumdan kurtarmak istedi\u011fini beyan ederek devamla<em>: <\/em><\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cM\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n aras\u0131nda kavmiyet ve cinsiyet davas\u0131n\u0131, di\u011fer bir deyimle asabiyet-i cinsiye ve kavmiyenin belirmesi onbe\u015f, yirmi senelik bir i\u015f ise de en fazla a\u00e7\u0131\u011fa vurulmas\u0131 ve memleketin hayat ve memat meselelerinden biri h\u00e2line getirilmesi Me\u015frutiyet\u2019le ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu da cahillikten dolay\u0131 Avrupa\u2019dan edindi\u011fimiz ve na\u00e7iz kanaatimize g\u00f6re, \u0130sl\u00e2m i\u00e7in kanser denecek kadar tehlikeli, bir yabanc\u0131 bidattir. Zaten Avrupa\u2019n\u0131n daima en k\u00f6t\u00fc \u015feylerini almak, iyi \u015feylerini de bozmad\u0131k\u00e7a tatbik etmemek, bizim en \u00e7ok dikkat \u00e7ekici felaketlerimizden biridir. <\/em>(s.27)&#8221;<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>demektedir.<\/p>\n<p>Ahmet Naim, <em>\u201ckavmiyet\u00e7ili\u011fi ilk bak\u0131\u015fta \u00f6nemli bir ilerleme ve canl\u0131l\u0131k sunan bir hayat kayna\u011f\u0131 gibi g\u00f6r\u00fclse de asl\u0131nda onun \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetini \u00f6l\u00fcme g\u00f6t\u00fcren tedavisi g\u00fc\u00e7 bula\u015f\u0131c\u0131 bir Frenk\u00a0hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu\u201d<\/em> s\u00f6yledikten sonra <em>\u201cMe\u015frutiyet\u2019in daha ilk y\u0131llar\u0131nda \u201c\u0130ttifak\u201d gazetesinde Arap as\u0131ll\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlara hitaben\u201d<\/em> yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtir.<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zlerinin arkas\u0131ndan: \u201cSebil\u00fcrre\u015fad\u201d\u0131n 212. say\u0131s\u0131nda da <em>\u201cT\u00fcrk\u00e7\u00fclere kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan dindarane m\u00fccahedeye i\u015ftirak ettim\u201d<\/em> demektedir. Hatta\u00a0 <em>\u201c\u0130\u015fin ger\u00e7e\u011fini, davan\u0131n faydal\u0131 ve zararl\u0131, me\u015fru ve gayr-i me\u015fru taraflar\u0131n\u0131 Kur\u2019an ve s\u00fcnnete dayanarak a\u00e7\u0131klamay\u0131 kendime bir vazife sayar\u0131m.\u201d<\/em> demektedir.<\/p>\n<h2>Ahmet Naim\u2019in davas\u0131<\/h2>\n<p>Ahmet Naim, s\u00f6zlerinin devam\u0131nda <em>\u201cBizim davam\u0131z \u015fudur\u201d<\/em> diyerek Musa Kaz\u0131m\u2019a at\u0131fta bulunarak \u201c<em>da\u2019va-y\u0131 cinsiyetin, \u015feriat taraf\u0131ndan k\u00f6t\u00fclendi\u011fini ve reddedildi\u011fini \u201c <\/em>s\u00f6yler ve <em>\u201c\u015eer\u2019i tabirle s\u00f6ylemek gerekirse\u201d<\/em> diyerek \u015funlar\u0131 kaydeder:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cCahiliyet davas\u0131d\u0131r. \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ve devam\u0131na, refah\u0131na ve saadetine kar\u015f\u0131 en m\u00fcthi\u015f bir darbedir. Hem de hemen hemen b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m diyarlar\u0131 elden \u00e7\u0131km\u0131\u015f, k\u00fcf\u00fcr diyar\u0131 h\u00e2line gelmi\u015fken, buradaki bir avu\u00e7 M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131m &#8216;Ben T\u00fcrk&#8217;\u00fcm, ben K\u00fcrt&#8217;\u00fcm, ben Laz&#8217;\u0131m, ben \u00c7erkez&#8217;im&#8217; gibi yeni iddialarla birbirleri ile olan ba\u011flar\u0131 zerre kadar olsa bile gev\u015fetmeleri nas\u0131l kar\u015f\u0131lan\u0131r? D\u00fc\u015fmanlar\u0131m\u0131z\u0131n kalbgah\u0131m\u0131za kadar tecav\u00fcz ettikleri bir s\u0131rada bu hareket cinnetten ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. B\u00f6yle bir hareket asabiyet-i kavmiye bayra\u011f\u0131n\u0131 ellerinde tutanlar\u0131n anlad\u0131\u011f\u0131 manaya g\u00f6re de vatanseverli\u011fe ayk\u0131r\u0131d\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>demektedir.<\/p>\n<p>Daha sonra <em>\u201ckavm\u00ee saadet\u201d denilen aldat\u0131c\u0131 serab\u0131n arkas\u0131ndan ko\u015fan Arnavut karde\u015flerimizin ba\u015f\u0131na gelen felaket, bize b\u00fcy\u00fck bir ibret dersi olarak yeter\u201d<\/em> \u015feklinde devam etmektedir.<\/p>\n<p>Ahmet Naim bu s\u00f6zlerinin arkas\u0131ndan <em>\u201cBaz\u0131 Arap karde\u015flerimizin da\u2019va-y\u0131 cinsiyetle takip ettikleri gayeyi bilmezsek de T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck nam\u0131n\u0131 kendine \u015fiar edinen T\u00fcrk karde\u015flerimizle temas\u0131m\u0131z \u00e7ok oldu\u011fu i\u00e7in zann\u0131mca onlar\u0131n yollar\u0131n\u0131 ve fikirlerini biliyoruz. K\u00fcrt karde\u015flerimiz ise -anlad\u0131\u011f\u0131ma g\u00f6re- hen\u00fcz bu hastal\u0131\u011fa tutulmam\u0131\u015flard\u0131r.\u201d<\/em> demektedir.<\/p>\n<p>Akabinde T\u00fcrk\u00e7\u00fclerin ileri gelenlerini, onlarla <em>\u201cyapt\u0131\u011f\u0131 m\u00fcnazaralardan<\/em> \u201canlad\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla \u201c<em>Halis T\u00fcrk\u00e7\u00fc\u201d<\/em> ve<em> \u201cT\u00fcrk\u00e7\u00fc \u0130slamc\u0131\u201d<\/em> diye iki k\u0131sma ay\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ona g\u00f6re,<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cHalis T\u00fcrk\u00e7\u00fcler, yeni bir mefk\u00fbre pe\u015findedirler. Zira T\u00fcrkler i\u00e7eride ve d\u0131\u015far\u0131da pek \u00e7ok tehlikelere maruz kalm\u0131\u015flar, devleti ayakta tutabilmek i\u00e7in can ve mallar\u0131n\u0131 ortaya koyan hep T\u00fcrkler olmu\u015flard\u0131r. Sonunda T\u00fcrkler zay\u0131f d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, e\u011fitimi, ticareti, sanat\u0131 ve hatta ziraat\u0131 mahvolmu\u015ftur. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k ayn\u0131 vatanda ya\u015fad\u0131klar\u0131 di\u011fer kavimlerden hep cefa g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir. Art\u0131k kendini toplamas\u0131, T\u00fcrkl\u00fck esas\u0131na dayanan yeni bir mefk\u00fbreye ihtiyac\u0131 vard\u0131r. \u0130sl\u00e2ml\u0131k ba\u011f\u0131 ikinci derecede kal\u0131r. D\u00fcnya saadeti ahiret saadetinden \u00f6nce gelir. \u00dcstelik kavmiyet cereyan\u0131 Avrupa\u2019dan gelmi\u015ftir. Din modas\u0131 \u00e7oktan ge\u00e7mi\u015ftir. Avrupa\u2019n\u0131n eline d\u00fc\u015fen \u0130sl\u00e2m \u00fclkelerini birle\u015ftirmeye imk\u00e2n yoktur M\u00fcsl\u00fcmanlarda \u0130sl\u00e2m karde\u015fli\u011fine san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar ba\u011fl\u0131 de\u011fillerdir. A\u015f\u0131lamak istedikleri dinsizliktir. Ama b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnenler fazla olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunlarla tart\u0131\u015fman\u0131n gere\u011fi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>belirttikten sonra s\u00f6z\u00fc, T\u00fcrk\u00e7\u00fc-\u0130sl\u00e2mc\u0131lara getirir.<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cOnlarla tart\u0131\u015fabiliriz. Onlar\u0131n ileri gelenleri T\u00fcrk unsurunun yard\u0131ma muhta\u00e7 oldu\u011funu kabul ederken di\u011fer \u0130sl\u00e2m toplumlar\u0131n\u0131 da k\u0131rmak istemiyorlar. Bu iki unsur birbiriyle \u00e7at\u0131\u015fmaz, gen\u00e7lerimizin \u00e7o\u011fu imandan ve \u0130sl\u00e2m\u2019dan nasip alamam\u0131\u015ft\u0131r. Biz bunlar\u0131 vatan ve kavmiyet onuru (hamiyet) nam\u0131na \u0130sl\u00e2m\u2019a \u0131s\u0131nd\u0131rabiliriz kanaatindedirler.\u00a0 Bunlardan baz\u0131lar kavmiyetle \u00f6v\u00fcnmenin \u0130slam\u00ee hislere zarar vermeyece\u011fini, aksi takdirde T\u00fcrkl\u00fck mahvolacak, Arnavutlar ve Araplar bizden \u00f6nce davrand\u0131. Biz nefs-i m\u00fcdafaa yap\u0131yoruz&#8221; <\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u015feklinde onlar\u0131n fikirlerini \u00f6zetlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>\u201c<em>T\u00fcrk\u00e7\u00fc-\u0130slamc\u0131 karde\u015flerimize deriz ki<\/em>\u201d diye bahsetti\u011fi sat\u0131rlarda yine \u00f6zetle,<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cYard\u0131ma muhta\u00e7 olan T\u00fcrkl\u00fc\u011fe yard\u0131m etmenin, onlar\u0131n i\u00e7timai hayatlar\u0131n\u0131 y\u00fckseltmenin, \u00fcretimini art\u0131rman\u0131n, maneviyat\u0131n\u0131 kuvvetlendirmenin, onlar\u0131 k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klardan kurtarman\u0131n hay\u0131rl\u0131 bir i\u015f oldu\u011funu, lisana, edebiyata hizmet etmenin m\u00fcbarek bir vazife oldu\u011funu, hatta T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fan di\u011fer M\u00fcsl\u00fcmanlara yard\u0131m etmenin din\u00ee bir vazife oldu\u011funu\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>belirttikten sonra \u201c<em>bunlar\u0131 yapmak soy sopla \u00f6v\u00fcnmeye sebep te\u015fkil etmemelidir.\u201d <\/em>demektedir.<\/p>\n<p>Akabinde \u015funlar\u0131 s\u0131ralar:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cT\u00fcrk&#8217;\u00fc muhta\u00e7 oldu\u011fu maddi ve manevi ilimleri kazand\u0131r\u0131n\u0131z. K\u00fct\u00fcphanelerini zenginle\u015ftiriniz ancak onlara hitap ederken &#8216;Ey T\u00fcrk!&#8217; yerine &#8216;Ey M\u00fcsl\u00fcman!&#8217; diye hitap ediniz Kendisine T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcnden de\u011fil. M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131ndan bahsediniz. D\u00f6rt-be\u015f senedir bu ham dava pe\u015findesiniz. Onlar\u0131n edebiyat\u0131na, gramerine, ilmine sanat\u0131na, ticaretine ve ziraat\u0131na ne verdiniz? Onlara kuru bir benlik davas\u0131ndan ba\u015fka ne kazand\u0131rd\u0131n\u0131z? Kendilerine sizin atalar\u0131n\u0131z &#8216;Kara Han\u2019d\u0131r&#8217;, &#8216;Bozkurt Han\u2019d\u0131r&#8217;, &#8216;O\u011fuz Han\u2019d\u0131r&#8217;, &#8216;Cengiz Han\u2019d\u0131r&#8217;, bilmem ne hand\u0131r dediniz onlar da inand\u0131lar. Bin y\u0131ldan beri di\u011fer milletlerin kan\u0131yla kar\u0131\u015fa kar\u0131\u015fa dilden ba\u015fka T\u00fcrkl\u00fckle ilgileri kalmam\u0131\u015f, kendilerini hakikaten bu sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u00fc\u015friklerin \u00f6z evlad\u0131 san\u0131yorlar. \u0130slam\u00ee isimleri G\u00fcnd\u00fcz Beyler, Uyan\u0131k Beyler, G\u00f6k Beyler, Konur Beyler \u015feklinde de\u011fi\u015ftiriyorlar. Halbuki Hz. Peygamber cahiliye d\u00f6nemi isimlerini de\u011fi\u015ftirirdi. Mesela, Zeyd\u00fclhayl\u2019i,\u00a0 Zeyd\u00fclhayr, Abd\u00fcluzza\u2019y\u0131,\u00a0 Abdurrahman olarak de\u011fi\u015ftirdi\u011fi gibi. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>T\u00fcrk\u00e7\u00fcler, &#8216;Ergenekon&#8217;dan Kurtulu\u015f Bayram\u0131 gibi ortaya yeni bir bayram \u00e7\u0131kard\u0131lar. Eski m\u00fc\u015frik \u015eaman\u00eelerin hat\u0131ras\u0131n\u0131 diriltmek i\u00e7in bu bayram\u0131 millete pe\u015fke\u015f \u00e7ekiyorsan\u0131z \u00e7ok ay\u0131p ediyorsunuz. Bilmem ka\u00e7 bin senelik mitolojik hurafeleri bo\u015fu bo\u015funa canland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsunuz? <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Ayni mevsime tesad\u00fcf eden paskalya yortular\u0131 beni ne kadar duyguland\u0131r\u0131yorsa &#8216;Ergenekon&#8217;dan da o kadar duyguland\u0131m. Kavmiyet bayra\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6lgesine s\u0131\u011f\u0131nan o kadar \u00e7\u0131lg\u0131n var ki, mesela vatan hissini kalplere a\u015f\u0131layan me\u015fhur edebiyat\u00e7\u0131m\u0131z (Nam\u0131k) Kemal Bey, &#8216;Celal&#8217; piyesinde T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fc \u0130sl\u00e2miyete feda etti\u011finden dolay\u0131 hatal\u0131 g\u00f6r\u00fcyorum, ayr\u0131ca T\u00fcrk kavminin felaketlerini \u0130sl\u00e2m\u2019da bulup \u015famanl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fclmeyi tavsiye eden bile var.\u201d<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cEy T\u00fcrk\u00e7\u00fc-\u0130sl\u00e2mc\u0131 karde\u015fim, g\u00f6r\u00fcyorsunuz ki, ne kadar iyi niyetle \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsan\u0131z \u00e7al\u0131\u015f\u0131n, korktu\u011funuz k\u00f6t\u00fc neticelere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kman\u0131za iyi niyetiniz engel te\u015fkil etmez. Siz halis T\u00fcrk\u00e7\u00fcler gibi insafs\u0131z de\u011filsiniz. \u0130slamiyet, insaniyet hatta T\u00fcrkl\u00fck nam\u0131na sizden istirham ediyorum. Bu \u00e7ifte mefk\u00fbreden vazge\u00e7iniz. \u00c7atal kaz\u0131k yere girmez diye bir T\u00fcrk atas\u00f6z\u00fc vard\u0131r. T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fc \u0130sl\u00e2ml\u0131kla kurtar\u0131rs\u0131n\u0131z. \u0130sl\u00e2miyet T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fc kapsar. Size tabi olan T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fc m\u00fc \u00e7ok sevecek yoksa \u0130sl\u00e2miyet\u2019i mi? \u0130kisini de ayn\u0131 derecede derseniz bu m\u00fcmk\u00fcn olmaz. Allah i\u00e7in T\u00fcrklerin y\u00fcz\u00fcn\u00fc K\u00e2be\u2019den Turana \u00e7evirmeyi b\u0131rak\u0131n. T\u00fcrkler ya K\u00e2be\u2019ye d\u00f6n\u00fcp bin y\u0131ldan beri Turan\u2019\u0131 arkada b\u0131rakacaklar, ya Turan\u2019a d\u00f6n\u00fcp K\u00e2be\u2019yi unutacaklar. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Dinsiz gen\u00e7li\u011fi imana getirmek i\u00e7in kavmiyet oltas\u0131n\u0131 kullanmaya gerek yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc kavmiyet zokas\u0131 zehirlidir. &#8216;T\u00fcrk&#8217; unvan\u0131 alt\u0131nda bir gaye ayr\u0131l\u0131k fikri verir. &#8216;Bir insan kendi kavmini sevmekle di\u011fer M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 ni\u00e7in sevmesin&#8217; demeyiniz. Bilirsiniz ki d\u00fcnyadaki b\u00fct\u00fcn ihtilaflar, \u00e7at\u0131\u015fmalar hep hakla b\u00e2t\u0131l\u0131n m\u00fccadelesinden ibarettir. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>T\u00fcrk gelenekleri diye \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n b\u00fcnyesini y\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015fan birtak\u0131m m\u00fc\u015friklere ba\u011flanmaktan, vaftiz isimlerine benzeyen isimlerden, Ergenekon\u2019u tazelemekten samimi bir tevbe ile vazge\u00e7melidir.&#8221;<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8220;T\u00fcrk\u00e7\u00fcler, &#8216;T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman&#8217; veya &#8216;M\u00fcsl\u00fcman ve T\u00fcrk&#8217; gibi ayr\u0131l\u0131k, gayrilik hissi veren tabirlerden vazge\u00e7meli, tefrikaya sebebiyet veren davran\u0131\u015flardan sak\u0131nmal\u0131d\u0131r. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u015eeriat-\u0131 Muhammediye\u2019nin \u00e7izdi\u011fi selamet ve saadet dairesi i\u00e7inde T\u00fcrklere istedi\u011finiz kadar ir\u015fat ediniz, hizmet ediniz ama b\u00fct\u00fcn bu hizmet ve ir\u015fatlar\u0131 &#8216;T\u00fcrkl\u00fck&#8217; nam\u0131na de\u011fil, &#8216;M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131k&#8217; nam\u0131na yap\u0131n\u0131z. <\/em><em>Onlara &#8216;T\u00fcrkler&#8217; diye de\u011fil, &#8216;M\u00fcsl\u00fcmanlar&#8217; diye hitap ediniz. T\u00fcrkl\u00fc\u011fe de\u011fil, M\u00fcsl\u00fcman olan T\u00fcrklere hizmet ediniz.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Cengiz\u2019in Yasalar\u0131n\u0131 bilmek, \u0130lhan\u2019\u0131n yurdunu tan\u0131mak, Alt\u0131n Ordu\u2019yu anmak bize laz\u0131m de\u011fil. Ge\u00e7mi\u015fteki putperestlerle \u00f6v\u00fcn\u00fclmez \u015feriat-\u0131 Muhammediye\u2019yi, \u0130sl\u00e2m yurdunu, \u0130sl\u00e2m m\u00fccahitlerini bilmek tan\u0131mak gerekir. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u0130sl\u00e2m \u015ferefine kar\u015f\u0131 cinsiyet kale bile al\u0131nmaz. T\u00fcrk\u00e7\u00fc-\u0130sl\u00e2mc\u0131 karde\u015flerime samimi nasihatim budur. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Heva-y\u0131 asabiyetle g\u00f6zleri kararm\u0131\u015f Arap karde\u015flerimize de s\u00f6yleyeceklerimiz bunlardan ibarettir. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Lakin Araplar \u015fu husustaki haklar\u0131n\u0131, meziyetlerini teslim etmek gerekir ki, ge\u00e7mi\u015fleriyle olan \u00f6v\u00fcnmeleri \u0130sl\u00e2mi devirlerin \u00f6tesine s\u0131\u00e7ratmad\u0131lar. Ebu Cehil, Ebu Leheb\u2019le iftihar etmeyi ak\u0131llar\u0131ndan ge\u00e7irmedikleri gibi, cahiliye bayramlar\u0131ndan hi\u00e7birini kutlamay\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcnmediler. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Bedir sava\u015f\u0131nda M\u00fcsl\u00fcmanlarla Kurey\u015fliler birbirleriyle akraba idiler. Hz. Peygamber\u2019in amcas\u0131 Abbas, kay\u0131n biraderi Nevfel, Hz. Ali\u2019nin karde\u015fi Akil, vs. hep d\u00fc\u015fman saf\u0131nda idiler. Asabiyet-i \u0130sl\u00e2miye, asabiyet-i kavmiyeyi ar\u0131tmasa b\u00f6yle \u015feyler nas\u0131l yap\u0131labilirdi? <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Onun i\u00e7in asabiyet-i kavmiye taraftarl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130sl\u00e2m fikrini telif ediyoruz zann\u0131na kap\u0131lan karde\u015flerimize olan ihtilaf\u0131m\u0131z\u0131, anla\u015fmazl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 izah ettim. T\u00fcrkl\u00fck muhabbetiyle \u0130sl\u00e2ml\u0131k sevgisini birle\u015ftirmek gibi hayali bizim havsalam\u0131z alm\u0131yor. Acaba dinimiz bu da\u2019vay\u0131 a\u00e7\u0131ktan a\u00e7\u0131\u011fa yasaklam\u0131\u015f m\u0131d\u0131r?\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<h2>Hadis deste\u011fi<\/h2>\n<p>Ahmet Naim, bu sat\u0131rlardan sonra Ayet ve hadislere y\u00f6nelir. Konuyla ilgili olsun, olmas\u0131n baz\u0131 ayetleri bu do\u011frultuda yorumlar: Bunun i\u00e7in \u00f6ncelikle<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8220;B\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar karde\u015ftir\u201d<\/em> (Hucurat, 10)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cBenim do\u011fru yolum i\u015fte budur. Ona uyunuz. Di\u011fer yollara uymay\u0131n\u0131z. Zira o yollar sizi Allah\u2019\u0131n yolundan ay\u0131r\u0131r\u2026<\/em>\u201d(En\u2019am, 153);<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cAllah\u2019\u0131n ipine s\u0131ms\u0131k\u0131 sar\u0131l\u0131n\u0131z, tefrikaya d\u00fc\u015fmeyiniz.\u201d(Al-i \u0130mran, 103);<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em> \u00a0\u201cEy insanlar! Biz sizi bir erkek ile bir kad\u0131ndan yaratt\u0131k. Sizi ancak tan\u0131\u015fas\u0131n\u0131z, bili\u015fesiniz diye \u015fubelere ve kabilelere ay\u0131rd\u0131k (Bu \u015fubeler ve kabilelerin ehemmiyeti var zannetmeyiniz).\u00a0 Nezd-i ilahi\u2019de en keriminiz en takva olan\u0131n\u0131zd\u0131r. \u015e\u00fcphesiz Allah Te\u00e2l\u00e2 Al\u00eem ve Hab\u00eerdir\u201d<\/em>(Hucurat, 13).<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Ahmet Naim, konuyla ilgisi bulunsun, bulunmas\u0131n, zay\u0131f, mevzu, haber-i ahad, mevsuk bir\u00e7ok hadisi yeri geldik\u00e7e s\u0131ralar. Bunlardan baz\u0131lar\u0131 \u015f\u00f6yledir.<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cEbu Hureyre\u2019den: &#8216;K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc Allahu Te\u00e2l\u00e2 \u015f\u00f6yle buyuracak: Ey \u0130nsanlar! Ben size bir nesep tan\u0131tt\u0131m. Siz kendiniz i\u00e7in ba\u015fka bir nesep tan\u0131d\u0131n\u0131z.&#8217;<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Hz. Ay\u015fe\u2019den: &#8216;D\u00fcnyaya dair hi\u00e7bir \u015fey Resullah\u2019\u0131n ho\u015funa gitmi\u015f de\u011fildir. Keza takva sahibinden ba\u015fka hi\u00e7 kimse onun ho\u015funa gitmi\u015f de\u011fildir.&#8217;<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u00a0&#8216;Saadet yolunda her kim ameli geri b\u0131rak\u0131rsa nesebi ileri g\u00f6t\u00fcrmez&#8217; (M\u00fcslim,Ebu Davut, Tirmizi) <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Veda Hutbesinden (Cabir b. Abdullah\u2019tan): &#8216;Ey insanlar! Rabbiniz birdir. Baban\u0131z da birdir. Hi\u00e7bir Arap\u2019\u0131n Acem&#8217;e, hi\u00e7bir Acem&#8217;in Arap\u2019a, hi\u00e7bir siyahinin beyaza, hi\u00e7bir beyaz\u0131n siyahiye, takvadan ba\u015fka bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc yoktur\u2026&#8217;<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>C\u00fcbeyr bin Mut\u2019im\u2019den: &#8216;Asabiyet davas\u0131na kalk\u0131\u015fan, ona de\u011fer veren bizden de\u011fildir. Asabiyet \u00fczerine sava\u015fan da bizden de\u011fildir. Keza asabiyet davas\u0131 \u00fczerine \u00f6len de bizden de\u011fildir.&#8217; (Ebu Davut)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Ebu Hureyre\u2019den: &#8216;Her kim imama (M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n reisine) itaatten \u00e7\u0131karak ve cemaatten ayr\u0131larak \u00f6l\u00fcrse, \u00f6l\u00fcm\u00fc cahiliyet \u00fczere \u00f6l\u00fcmd\u00fcr. Her kim bir tarafa asabiyet g\u00f6stermekten na\u015fi gadap ederek veya bir tarafa asabiyeti tervice kalk\u0131\u015farak veyahut bir tarafa asabiyet g\u00f6sterenlere yard\u0131m ederek, k\u00f6r bir bayrak alt\u0131nda sava\u015fa girer \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcrse, cahiliyet devrinde \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olur. Keza her kim \u00fcmmetime kar\u015f\u0131 harekete ge\u00e7erek, iyisine, k\u00f6t\u00fcs\u00fcne sald\u0131r\u0131r, m\u00fcminleri sak\u0131nmaz anla\u015fma olan\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcne uymazsa, benden de\u011fildir.&#8217; (M\u00fcslim)&#8221;<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Bu nevi hadislerden sonra s\u00f6z\u00fc yine T\u00fcrk\u00e7\u00fclere getiren Ahmet Naim,<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cT\u00fcrk\u00e7\u00fcler, \u00f6v\u00fcnmek maksad\u0131 olmaks\u0131z\u0131n sadece &#8216;Biz T\u00fcrk\u2019\u00fcz&#8217; derlerse bunda bir g\u00fcnah yoktur. T\u00fcrk lisan\u0131na, edebiyat\u0131na, sanat\u0131na ve ticaretine hizmet ederlerse fevkalade bir i\u015f yapm\u0131\u015f olurlar. T\u00fcrklere tarafgirlik yaparken di\u011fer M\u00fcsl\u00fcman kavimlere zul\u00fcm etmesinler. Mesela son felaketlerimizde Balkan Harbi, Hindistan\u2019dan Fas\u2019a kadar b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar m\u00fc\u015fterek olduklar\u0131 halde yaln\u0131z T\u00fcrk&#8217;l\u00fck nam\u0131na matem tutarlarsa di\u011ferlerine zul\u00fcm etmi\u015f olurlar. Musibete u\u011frayan \u0130slam diyar\u0131 iken bunlar\u0131n &#8216;T\u00fcrk yurdu&#8217; mahvoldu demeleri uygun mudur? Tarihi a\u00e7\u0131n bak\u0131n, T\u00fcrk yurdu denilen devletlerin kurulmas\u0131 ve ya\u015fat\u0131lmas\u0131nda T\u00fcrklerden \u00e7ok, T\u00fcrk olmayanlar\u0131n hizmeti, gayreti g\u00f6r\u00fclmemi\u015f midir? Sadrazamlara, kumandanlar\u0131n ka\u00e7 tanesi T\u00fcrkt\u00fcr?&#8221;<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cBiz M\u00fcsl\u00fcmanlar Araplar\u0131 sevdi\u011fimiz gibi \u0130sl\u00e2m\u2019a hizmet hususunda onlar\u0131 takip eden di\u011fer milletleri de severiz. \u0130sl\u00e2m milletlerinin hepsini severiz. Fakat Arap kavmini, \u0130slam\u2019a ilk giri\u015fleri, Hz. Peygamber\u2019e yak\u0131nl\u0131klar\u0131, lisanlar\u0131n\u0131n Kur\u2019an lisan\u0131 olmas\u0131, \u0130sl\u00e2m\u2019a velinimetlik etmeleri dolay\u0131s\u0131yla hepsini hatta kendi kavmimizden ziyade severiz.&#8221;<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><em> Buna dair numunelik birka\u00e7 hadis g\u00f6sterelim<\/em> diyerek Araplar\u0131 metheden hadis ad\u0131 alt\u0131nda baz\u0131 s\u00f6zler s\u0131ralar. Bunlardan baz\u0131lar\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8220;Ebu Hureyre\u2019den: &#8216;Arap kavmini \u00fc\u00e7 \u015feyden dolay\u0131 seviniz: Ben Arap\u2019\u0131m, Kur\u2019an Arap\u00e7a\u2019\u0131r. Cennet ehlinin dili Arab\u00eedir.&#8217; (H\u00e2kim, Taberani ve Beyhaki)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Enes\u2019ten: &#8216;Arap&#8217;a muhabbet imandand\u0131r. Onlara bu\u011fz etmek ise nifakt\u0131r.'(H\u00e2kim)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u00d6mer\u2019den: &#8216;Kim Arap\u2019a s\u00f6verse, onlar m\u00fc\u015friklerdir.&#8217; (Beyhaki)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Enes\u2019ten: &#8216;Kurey\u015f\u2019e muhabbet imandand\u0131r. Onlara bu\u011fz k\u00fcf\u00fcrd\u00fcr.\u00a0 Arap&#8217;a muhabbet imandand\u0131r. Bu\u011fz k\u00fcf\u00fcrd\u00fcr. Her kim Arap\u2019\u0131 severse beni sevmi\u015f, her kim Arap\u2019a bu\u011fz ederse bana bu\u011fz etmi\u015f olur&#8217; (Taberani)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u0130bn Abbas: &#8216;Beni Ha\u015fim ile Ensar\u2019a bu\u011fz k\u00fcf\u00fcrd\u00fcr. Arap&#8217;a bu\u011fz nifakt\u0131r&#8217; (Taberani)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Cabir: &#8216;Arap zelil olursa \u0130sl\u00e2m zelil olur.&#8217; (Ebu Ya\u2019la el-Mevs\u0131l\u00ee)<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8216;Her kim Arab\u0131 severse bana muhabbetinden dolay\u0131 sever; Her kim Araba bu\u011fz ederse bana olan bu\u011fzundan dolay\u0131 bu\u011fz eder<\/em>&#8216;<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Son olarak da \u0130ranl\u0131lar\u0131 onurland\u0131rmak i\u00e7in olsa gerek<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>&#8220;Ebu Hureyre\u2019den : \u201c\u0130nsanlar\u0131n i\u00e7inde \u0130slam\u2019dan en \u00e7ok nasibi olan Fars ehlidir\u201d (H\u00e2kim, Tarih)<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Ahmet Naim bunun akabinde: <em>\u201c\u0130slam tarihi bunun \u015fahididir.\u201d<\/em> diyerek \u0130ranl\u0131lar\u0131n faziletini teslim etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ancak T\u00fcrklerle ilgili ve onlar\u0131n faziletine veya \u0130sl\u00e2m\u2019a hizmetlerine ili\u015fkin herhangi bir \u015fey demez. Varsa bile bir hadisten bahsetmez, ama akabinde \u015fu s\u00f6zleri ilave eder:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>\u201cGerek Arap olmayan b\u00fct\u00fcn kavimlerin ve gerekse Acemlerin ve bilhassa Faris\u2019in iman ve ilim ile methini i\u00e7eren di\u011fer hadis-i \u015ferifler g\u00f6steriyor ki, nazar-\u0131 \u015feriatta milletlerin sevilmesi \u00f6v\u00fclmesi i\u00e7in \u00f6l\u00e7\u00fc kendi kavimlerinin \u00f6zellikleri de\u011fil, imanlar\u0131 ve \u0130slam camias\u0131na hizmetleridir.&#8221;\u00a0<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><strong>Devam edecek&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> <em>Bir Fikir Hareketinin Y\u00fczy\u0131l\u0131 Uluslararas\u0131 T\u00fcrk Ocaklar\u0131 Sempozyumu<\/em>\u2019nda 07\u201309 May\u0131s 2012 tarihleri aras\u0131nda \u0130stanbul \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Toplant\u0131 Salonu\u2019nda bildiri olarak sunulmu\u015f ve daha sonra \u0130stanbul T\u00fcrk Ocaklar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130stanbul, 2013<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof. Dr. \u0130smail Yak\u0131t&#8217;\u0131n Babanzade Ahmet Naim&#8217;in T\u00fcrk\u00e7\u00fclere kar\u015f\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u0130slam\u2019da Da\u2019va-y\u0131 Kavmiyet\u201d adl\u0131 kitab\u0131n\u0131 ele\u015ftirdi\u011fi makalesinin ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ilginize sunar\u0131z.<\/p>\n","protected":false},"author":40,"featured_media":17275,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[66],"tags":[],"coauthors":[47],"class_list":["post-17274","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyaset-tarih"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17274","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/40"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17274"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17274\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17342,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17274\/revisions\/17342"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17275"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17274"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17274"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17274"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=17274"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}