\u015eerafettin Can Atalay hakk\u0131nda \u0130stanbul 13. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi taraf\u0131ndan 25.04.2022 TCK\u2019nin 312. ve 39. maddeleri kapsam\u0131nda T\u00fcrkiye Cumhuriyeti h\u00fck\u00fcmetini ortadan kald\u0131rmaya te\u015febb\u00fcs etmeye yard\u0131m su\u00e7undan 18 y\u0131l hapis cezas\u0131na h\u00fckmedilmi\u015ftir. Karar istinaf edilmi\u015f, istinaf ba\u015fvurusu reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130stinaf mahkemesinin karar\u0131 Can Atalay taraf\u0131ndan temyiz edilmi\u015ftir. Yarg\u0131tay a\u015famas\u0131nda, hen\u00fcz Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan tebli\u011fname dahi d\u00fczenlenmemi\u015fken \u015eerafettin Can Atalay 14.05.2023 tarihinde yap\u0131lan milletvekili genel se\u00e7imlerinde Hatay milletvekili olarak se\u00e7ilmi\u015ftir.<\/p>\n
07.07.2023 tarihinde Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan tebli\u011fname Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi\u2019ne g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n
Hemen arkas\u0131ndan Can Atalay’\u0131n milletvekili se\u00e7ilmesi nedeniyle hakk\u0131nda yasama dokunulmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bulundu\u011fu gerek\u00e7esiyle Anayasa’n\u0131n 83. maddesi gere\u011fince durma karar\u0131 verilmesi ve buna ba\u011fl\u0131 olarak tahliye edilmesi Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi\u2019nden talep edilmi\u015ftir.<\/p>\n
Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi 13.07.2023 tarihinde bu talebi reddetmi\u015ftir.<\/p>\n
Can Atalay taraf\u0131ndan s\u00f6z konusu karara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan itiraz da Yarg\u0131tay 4. Ceza Dairesi taraf\u0131ndan incelenerek 17.07.2023 tarihinde kesin olarak reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
Bunun \u00fczerine Can Atalay 20.07.2023 tarihinde Anayasa Mahkemesi’ne bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
Bireysel ba\u015fvuru inceleme a\u015famas\u0131ndayken Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi 28.09.2023 tarihinde \u015eerafettin Can Atalay hakk\u0131ndaki mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fcn onanmas\u0131na karar vermi\u015ftir. B\u00f6ylece Can Atalay h\u00fck\u00fcml\u00fc s\u0131fat\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Yakla\u015f\u0131k bir ay sonra AYM taraf\u0131ndan 25.10.2023 tarihinde se\u00e7ilme ve siyas\u00ee faaliyette bulunma hakk\u0131 ile ki\u015fi h\u00fcrriyeti ve g\u00fcvenli\u011fi hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden hak ihlali karar\u0131 verilmi\u015ftir. Anayasa Mahkemesi, hak ihlallerin ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 amac\u0131yla ba\u015fvurucu \u015eerafettin Can Atalay’\u0131n yeniden yarg\u0131lanmas\u0131na ba\u015flanmas\u0131, mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fcn infaz\u0131n\u0131n durdurulmas\u0131, ceza infaz kurumundan tahliyesinin sa\u011flanmas\u0131 ve yeniden yap\u0131lacak yarg\u0131lamada durma karar\u0131 verilmesi \u015feklindeki i\u015flemlerin yerine getirilmesi i\u00e7in bu karar\u0131n\u0131n bir \u00f6rne\u011finin \u0130stanbul 13. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi’ne g\u00f6nderilmesine karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130stanbul 13. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi bu s\u00fcre\u00e7te Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi karar\u0131 ile verilen h\u00fckm\u00fcn kesinle\u015fti\u011fi dolay\u0131s\u0131yla kendisinin yapacak bir \u015feyi olmad\u0131\u011f\u0131, AYM karar\u0131n\u0131n muhatab\u0131n\u0131n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi oldu\u011fu gerek\u00e7esiyle dosyay\u0131 Yarg\u0131tay\u2019a g\u00f6ndermi\u015ftir.<\/p>\n
Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi, m\u00fctalaa al\u0131nmak \u00fczere dosyay\u0131 Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na g\u00f6ndermi\u015ftir.<\/p>\n
Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fctalaas\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda ”…\u00c7\u00f6z\u00fcmlenmesi gereken temel sorunun, Anayasan\u0131n 14. maddesinin Devletin G\u00fcvenli\u011fine kar\u015f\u0131 i\u015flenen eylemleri kapsay\u0131p kapsamad\u0131\u011f\u0131, 3. f\u0131kras\u0131nda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen yasal d\u00fczenlemenin TBMM taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131n\u0131n gerekip gerekmedi\u011fi noktas\u0131nda topland\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/em>\u201d diyerek olaya bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 ortaya koymu\u015ftur.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi de, daha ba\u015fka gerek\u00e7elerin de yan\u0131 s\u0131ra Anayasan\u0131n 14 ve 83. maddelerini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak ba\u015fvuruyu reddetmi\u015f, bununla da yetinmemi\u015f, karar\u0131 veren AYM \u00fcyeleri hakk\u0131nda su\u00e7 duyurusunda bulunmu\u015ftur. B\u00f6ylece Cumhuriyet tarihinde benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir yarg\u0131 krizi ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n H\u00fckme g\u00f6re;<\/p>\n \u201cAnayasada yer alan hak ve h\u00fcrriyetlerden hi\u00e7biri, Devletin \u00fclkesi ve milletiyle b\u00f6l\u00fcnmez b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozmay\u0131 ve insan haklar\u0131na dayanan demokratik ve l\u00e2ik Cumhuriyeti ortadan kald\u0131rmay\u0131 ama\u00e7layan faaliyetler bi\u00e7iminde kullan\u0131lamaz. <\/em><\/p>\n Anayasa h\u00fck\u00fcmlerinden hi\u00e7biri, Devlete veya ki\u015filere,\u00a0 Anayasayla tan\u0131nan temel hak ve h\u00fcrriyetlerin yok edilmesini veya Anayasada belirtilenden daha geni\u015f \u015fekilde s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ama\u00e7layan bir faaliyette bulunmay\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lacak \u015fekilde yorumlanamaz.<\/em><\/p>\n Bu h\u00fck\u00fcmlere ayk\u0131r\u0131 faaliyette bulunanlar hakk\u0131nda uygulanacak m\u00fceyyideler, kanunla d\u00fczenlenir<\/em>.\u201d<\/p>\n Bilindi\u011fi \u00fczere temel hak ve h\u00fcrriyetler Anayasa taraf\u0131ndan teminat alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Anayasan\u0131n 13. maddesine g\u00f6re \u201cTemel hak ve h\u00fcrriyetler, \u00f6zlerine dokunulmaks\u0131z\u0131n yaln\u0131zca Anayasan\u0131n ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere ba\u011fl\u0131 olarak ve ancak kanunla <\/strong>s\u0131n\u0131rlanabilir. Bu s\u0131n\u0131rlamalar, Anayasan\u0131n s\u00f6z\u00fcne ve ruhuna, demokratik toplum d\u00fczeninin ve l\u00e2ik Cumhuriyetin gereklerine ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck ilkesine ayk\u0131r\u0131 olamaz<\/em>.\u201d<\/p>\n Temel hak ve h\u00fcrriyetlerin korunmas\u0131 esas, k\u0131s\u0131tlanmas\u0131 istisnad\u0131r. \u0130stisnalar her zaman dar yorumlan\u0131r. Bu k\u0131s\u0131tlamalar ancak belli \u015fartlar alt\u0131nda ve yine ancak kanunla yap\u0131labilir.<\/p>\n Bu noktada \u015fu soruyu sormak gerekir: Anayasa\u2019da d\u00fczenlenen temel hak ve h\u00fcrriyetler Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddesine ayk\u0131r\u0131 olarak kullan\u0131l\u0131rsa ne olur?<\/p>\n Cevap basit: \u0130lgili ki\u015finin bu hak ya da h\u00fcrriyetini kullanmas\u0131na engel olunur. E\u011fer fiil su\u00e7 te\u015fkil ediyorsa ilgili ki\u015fi yarg\u0131lan\u0131r.<\/p>\n Somut olayda AYM, se\u00e7me ve se\u00e7ilme h\u00fcrriyetine vurgu yaparak hak ihl\u00e2li karar\u0131 vermi\u015ftir. Yani se\u00e7me ve se\u00e7ilme h\u00fcrriyetinin k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131na karar vermi\u015ftir. Can Atalay hen\u00fcz Meclise girmeden mahk\u00fbmiyet karar\u0131 verilmi\u015f ve se\u00e7ilme hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131na engel olunmu\u015ftur. Yani Can Atalay bu h\u00fcrriyetini hen\u00fcz kullanamam\u0131\u015ft\u0131r. Zira her ne kadar se\u00e7ilse de bu h\u00fcrriyetin do\u011fal bir sonucu olan Meclis\u2019e girmemi\u015ftir. E\u011fer Meclise girse ve oradaki faaliyetleri ile Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddesini ihl\u00e2l etseydi o zaman bu hakk\u0131n\u0131 Anayasa\u2019ya ayk\u0131r\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilecekti.<\/p>\n Can Atalay\u2019\u0131n su\u00e7 i\u015fledi\u011fi sabit olmu\u015f ve h\u00fck\u00fcm kesinle\u015fmi\u015ftir. Fakat mahk\u00fbmiyet karar\u0131na yol a\u00e7an fiil AYM\u2019nin hak ihlali var dedi\u011fi temel hak ve h\u00fcrriyetlerin kullan\u0131lmas\u0131ndan kaynaklanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Can Atalay\u2019\u0131n Meclis\u2019e girdikten sonra bu h\u00fcrriyetini Devletin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozacak veya Cumhuriyeti ortadan kald\u0131rmay\u0131 ama\u00e7layacak \u015fekilde kullan\u0131p kullanmayaca\u011f\u0131n\u0131 en az\u0131ndan hukuken \u00f6nceden bilme imk\u00e2n\u0131m\u0131z bulunmamaktad\u0131r. Her ne kadar b\u00f6yle bir su\u00e7tan h\u00fck\u00fcm giymi\u015f olsa bile bu su\u00e7 milletvekili olmadan \u00f6nce i\u015flenmi\u015ftir. Bu su\u00e7un i\u015flenmesi tekrar i\u015flenece\u011finin kan\u0131t\u0131 olamaz.<\/p>\n Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddesi dikkatle incelendi\u011finde \u00f6nceden bu t\u00fcr faaliyetlerde bulunanlar\u0131n temel hak ve h\u00fcrriyetleri k\u0131s\u0131tlan\u0131r demiyor. Bu hak ve h\u00fcrriyetlerin (somut olayda se\u00e7me-se\u00e7ilme) ne \u015fekilde kullan\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fczenliyor. \u015eu h\u00e2lde hen\u00fcz Meclis\u2019e ad\u0131m\u0131n\u0131 atamam\u0131\u015f birinin se\u00e7me se\u00e7ilme hakk\u0131n\u0131 Anayasan\u0131n 14. maddesine ayk\u0131r\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyemeyiz. Kanaatimizce, Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 m\u00fctalaa bu y\u00f6n\u00fcyle daha ba\u015ftan hatal\u0131 bir m\u00fctalaa olmu\u015ftur. Bu m\u00fctalaa tamamen 14. maddenin yanl\u0131\u015f yorumu \u00fczerine oturtulmu\u015f bir m\u00fctalaa oldu\u011fu i\u00e7in kalan k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmek gereksiz bir \u00e7aba olacakt\u0131r. Bununla birlikte yine de bir iki temel yanl\u0131\u015fa daha temas etmekte yarar g\u00f6r\u00fcyoruz:<\/p>\n Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fctalaas\u0131nda \u00f6zetle, Anayasa Mahkemesi\u2019nin yerindelik denetimi yapamayaca\u011f\u0131n\u0131 yani di\u011fer mahkemelerin kararlar\u0131n\u0131 denetleyemeyece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Oysa Anayasa\u2019n\u0131n 153. maddesinin son f\u0131kras\u0131nda \u201cAnayasa Mahkemesi kararlar\u0131 \u2026yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131, idare makamlar\u0131n\u0131, ger\u00e7ek ve t\u00fczelki\u015fileri ba\u011flar<\/em>.\u201d deniliyor. Belki bu h\u00fckme sadece iptal kararlar\u0131n\u0131n ba\u011flay\u0131c\u0131 oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde bir itiraz yap\u0131labilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc 153. madde a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak iptal kararlar\u0131n\u0131 d\u00fczenliyor. Fakat madde ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u201c8.\u00a0 Anayasa Mahkemesinin kararlar\u0131\u201d <\/em>\u015feklindedir. \u00a0\u201cAnayasa Mahkemesinin iptal kararlar\u0131<\/em>\u201d \u015feklinde de\u011fildir. Zaten son f\u0131krada da \u201cAnayasa Mahkemesi kararlar\u0131\u2026 ba\u011flar<\/em>\u201d denilmi\u015f. \u201cAnayasa Mahkemesi iptal kararlar\u0131\u2026 ba\u011flar<\/em>\u201d denilmemi\u015f. Nitekim hukuk uygulamam\u0131za bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman Anayasa Mahkemesinin hak ihl\u00e2li ile ilgili verdi\u011fi kararlar\u0131n Yarg\u0131tay taraf\u0131ndan benimsendi\u011fi ve uyguland\u0131\u011f\u0131 pek \u00e7ok \u00f6rnek bulunmaktad\u0131r. \u00d6te yandan AYM\u2019nin hak ihl\u00e2li kararlar\u0131n\u0131n yerindelik denetimi olarak de\u011ferlendirilip yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131 ba\u011flamayaca\u011f\u0131 kabul edilirse bu kararlar\u0131n uygulanma imk\u00e2n\u0131 da ortadan kalkacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc karar\u0131 uygulamakla g\u00f6revli olan organ yarg\u0131 organ\u0131d\u0131r.<\/p>\n Bu noktada Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019nin \u00d6calan\u2019\u0131n idam karar\u0131 ile verdi\u011fi karar\u0131 hat\u0131rlatmakla yetinelim.<\/p>\n S\u00f6z konusu m\u00fctalaada \u201c\u015eayet bir konu, anayasal h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde yasama, y\u00fcr\u00fctme, adli ve idari yarg\u0131 alan\u0131na giriyorsa, AYM, bu mercilerin bu alanda anayasaya ayk\u0131r\u0131 olmayan i\u015flemlerini iptal ederek ge\u00e7ersizle\u015ftiremez. \u00c7\u00fcnk\u00fc kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 ilkesi gere\u011fi, yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131n\u0131n yetki alanlar\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131 Anayasada belirtilmi\u015ftir. Anayasa yarg\u0131s\u0131 mercii de dahil hi\u00e7bir merci yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131n\u0131n, yetki alanlar\u0131na giren konularda d\u00fczenleme yapma yetkilerini kullanmalar\u0131na mani olamaz<\/em>.\u201d denilmektedir. Oysa kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 ilkesi yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131n birbirlerinin g\u00f6rev alanlar\u0131na m\u00fcdahale etmemeyi gerektirir. Bu organlar belli bir hiyerar\u015fik yap\u0131 i\u00e7inde kendi i\u00e7lerinde ald\u0131klar\u0131 kararlara m\u00fcdahale edebilirler. Somut olayda bir ba\u015fka organ\u0131n yarg\u0131ya m\u00fcdahalesi s\u00f6z konusu de\u011fildir. Yarg\u0131tay da AYM de bir yarg\u0131 organ\u0131d\u0131r. Anayasa bireysel ba\u015fvuru yolunu a\u00e7mak suretiyle AYM\u2019ye di\u011fer mahkemelerin kararlar\u0131n\u0131 denetleme imk\u00e2n\u0131 da vermi\u015ftir. Bu durumda nas\u0131l ki Yarg\u0131tay\u2019\u0131n ilk derece mahkemelerinin veya istinaf mahkemelerinin kararlar\u0131n\u0131 denetlemesi kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na ayk\u0131r\u0131 de\u011filse, AYM\u2019nin verdi\u011fi kararlar da kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 ilkesine ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fmez.<\/p>\n Yine m\u00fctalaada, \u201cSomut olayda da, \u015eerafettin Can Atalay’\u0131n, 2013 y\u0131l\u0131nda i\u015fledi\u011fi su\u00e7 nedeniyle soru\u015fturma ve kovu\u015fturmaya milletvekili se\u00e7ilmesinden \u00e7ok \u00f6nce ba\u015fland\u0131\u011f\u0131, mahkumiyetine esas sevk ve uygulama maddelerinin TCK’n\u0131n 312. maddesi kapsam\u0131nda kalan su\u00e7a ili\u015fkin oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan, se\u00e7imden \u00f6nce bu madde kapsam\u0131nda su\u00e7 i\u015fleyen milletvekili, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Anayasas\u0131n\u0131n 83\/2 maddesinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclen yasama dokunulmazl\u0131\u011f\u0131ndan yararlanamayacakt\u0131r<\/em>\u201d g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne yer verilmi\u015ftir. Oysa se\u00e7imden \u00f6nce su\u00e7 i\u015flenmi\u015f olsa bile se\u00e7im esnas\u0131nda kesinle\u015fmi\u015f bir mahk\u00fbmiyet karar\u0131 bulunmamaktad\u0131r. E\u011fer \u00f6yle olsayd\u0131 aday olmas\u0131 YSK taraf\u0131ndan engellenirdi. Bu yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Hakk\u0131nda mahk\u00fbmiyet karar\u0131 verilinceye ve bu karar kesinle\u015finceye kadar herkes masumdur. AYM, h\u00fck\u00fcm kesinle\u015fmeden \u00f6nce karar\u0131n\u0131 verdi\u011fine g\u00f6re AYM karar\u0131 Can Atalay\u2019\u0131n masumiyet karinesinden yararland\u0131\u011f\u0131 bir a\u015famada verilmi\u015ftir.<\/p>\n Bu durumda yap\u0131lmas\u0131 gereken \u015fey \u015fu olmal\u0131yd\u0131: AYM karar\u0131na uyulur, Can Atalay Meclisteki g\u00f6revine ba\u015flar, hakk\u0131nda kesinle\u015fen mahk\u00fbmiyet karar\u0131 oldu\u011fu gerek\u00e7esiyle dokunulmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 istenir, Meclis dokunulmazl\u0131\u011f\u0131 kald\u0131r\u0131rsa h\u00fck\u00fcm infaz edilir. Fakat her ne hikmetse bu yol i\u015fletilmemi\u015ftir.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi bu karar\u0131nda, \u201cAnayasa Mahkemesi’ne bireysel ba\u015fvuru yolu, bir mahkeme karar\u0131n\u0131n ayn\u0131 veya bir \u00fcst ya da y\u00fcksek mahkemede tekrar g\u00f6zden ge\u00e7irilmesini ama\u00e7layan temyiz yolu gibi bir kanun yolu olarak getirilmemi\u015ftir. Bireysel ba\u015fvuru yolunda bir temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ihlal edilip edilmedi\u011fi ara\u015ft\u0131r\u0131lmakta olup, bireysel ba\u015fvurunun \u00f6nceki yarg\u0131laman\u0131n devam\u0131 niteli\u011finde oldu\u011fundan s\u00f6z edilemez. Bu nedenle bireysel ba\u015fvuruyu “ola\u011fan\u00fcst\u00fc kanun yolu” olarak nitelendirmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bireysel ba\u015fvuru sui generis bir hukuki yoldur<\/em>.\u201d \u015feklinde bir tespitte bulunmu\u015ftur. Bu tespit do\u011frudur.<\/p>\n Yine Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi do\u011fru bir bi\u00e7imde \u201cAnayasa Mahkemesi’ne yap\u0131lan bireysel ba\u015fvuru sonucunda kanun yolunda g\u00f6zetilmesi gereken hususlarda inceleme yap\u0131lamamas\u0131 kural\u0131 mevcuttur. Bu kural, Anayasa Mahkemesi’ne y\u00f6nelik olarak ve bireysel ba\u015fvurunun kabul\u00fc ile birlikte getirilmi\u015ftir (1982 Anayasas\u0131’n\u0131n 148. maddesinin ek 4. f\u0131kras\u0131). Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan yap\u0131lan bireysel ba\u015fvuru incelemesinde temel hak ve h\u00fcrriyetler \u00e7er\u00e7evesinde bir inceleme yap\u0131labilecek; deliller veya maddi vak\u0131alar hakk\u0131nda derece ve temyiz mahkemeleri taraf\u0131ndan yap\u0131lan de\u011ferlendirmelere ili\u015fkin herhangi bir inceleme yap\u0131lamayacakt\u0131r<\/em>\u201d tespitini yapm\u0131\u015ft\u0131r. Kararda da belirtildi\u011fi gibi AYM bir s\u00fcper temyiz mercii de\u011fildir.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesinin \u201cBuna g\u00f6re, yap\u0131lacak incelemenin, ba\u015fvuruya konu edilen kamu i\u015fleminde bir temel hakk\u0131n ihlal edilip edilmedi\u011fi ve varsa bu ihlalin nas\u0131l ortadan kald\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesi ile s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir<\/em>\u201d. \u015feklindeki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc de isabetlidir. Ayn\u0131 \u015fekilde \u201cHukukta yorum farkl\u0131l\u0131klar\u0131 s\u00f6z konusu olabilir. Ancak, hukuktaki yorum farkl\u0131l\u0131klar\u0131 hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir zenginlik olsa da Anayasa’n\u0131n hi\u00e7bir maddesi yorum farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek uygulanamaz hale getirilemez<\/em>.\u201d \u015feklindeki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne de kat\u0131lmamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi vermi\u015f oldu\u011fu bu kararda, \u201cAnayasa Mahkemesi’nin di\u011fer yarg\u0131 kollar\u0131 ile olan ili\u015fkilerinde fonksiyon gasp\u0131na neden olmayacak bi\u00e7imde kendi kendini s\u0131n\u0131rlama e\u011filimi i\u00e7inde olmas\u0131 beklenirken, baz\u0131 kararlar\u0131nda hukuka uygun d\u00fc\u015fmeyecek \u015fekilde yetkisini a\u00e7\u0131k\u00e7a a\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6rne\u011fin, Anayasa Mahkemesi Erdem G\u00fcl ve Can D\u00fcndar karar\u0131nda ortaya koydu\u011fu gerek\u00e7eyle a\u011f\u0131r ve hakl\u0131 ele\u015ftiriler alm\u0131\u015f ve bu kararda inceleme yetkisini a\u00e7\u0131k \u015fekilde a\u015fm\u0131\u015ft\u0131r<\/em>\u201d demektedir. Bu tespiti \u015fimdilik bir kenara koyuyorum. Ancak kararda zikredilen Erdem G\u00fcl ve Can D\u00fcndar kararlar\u0131n\u0131n M\u0130T t\u0131rlar\u0131 ile ilgili oldu\u011funu hat\u0131rlatal\u0131m. Bu durumda ister istemez, acaba Yarg\u0131tay, AYM \u00fcyelerini \u00fcst\u00fc kapal\u0131 olarak FET\u00d6\u2019c\u00fc olmakla m\u0131 su\u00e7luyor sorusu akla geliyor.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi, Anayasa Mahkemesinin Kurulu\u015fu ve Yarg\u0131lama Usulleri Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 50. maddesine de at\u0131f yap\u0131yor. Bu maddenin II. f\u0131kras\u0131nda \u015fu h\u00fck\u00fcm yer al\u0131yor: \u201cTespit edilen ihlal bir mahkeme karar\u0131ndan kaynaklanm\u0131\u015fsa, ihlali ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yapmak \u00fczere dosya ilgili mahkemeye g\u00f6nderilir. Yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmayan h\u00e2llerde ba\u015fvurucu lehine tazminata h\u00fckmedilebilir veya genel mahkemelerde dava a\u00e7\u0131lmas\u0131 yolu g\u00f6sterilebilir. Yeniden yarg\u0131lama yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal karar\u0131nda a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 ihlali ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131racak \u015fekilde m\u00fcmk\u00fcnse dosya \u00fczerinden karar verir<\/em>.\u201d<\/p>\n G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere bu h\u00fckme g\u00f6re AYM bir hak ihl\u00e2li karar\u0131 verdi\u011finde dosyay\u0131 ilgili mahkemeye g\u00f6nderecektir. Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi karar\u0131nda da belirtildi\u011fi gibi bu durumda mahkeme \u00fc\u00e7 farkl\u0131 \u015fekilde karar verebilir:<\/p>\n Tazminata h\u00fckmetmek i\u00e7in bir zarar\u0131n olmas\u0131 gerekir. Fakat bu zarar tazminat yoluyla giderilebilecek bir zarar olmal\u0131d\u0131r. Somut olayda tazminata h\u00fckmetmek, ihlal edilen hakk\u0131n elde edilmesini sa\u011flamamaktad\u0131r.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi, 23. sayfal\u0131k karar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131 Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddesine dayand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Karar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015f\u00f6yle denilmektedir: \u201cYap\u0131lan bu hukuki de\u011ferlendirme sonucunda, Anayasa’n\u0131n 14. maddesindeki durumlar kapsam\u0131nda kabul edilen bir fiilin bulundu\u011fu kanaatine var\u0131lmas\u0131 halinde, yasama dokunulmazl\u0131\u011f\u0131 ortadan kalkacak ve bu durum, TBMM’ye bildirilecektir<\/em>.\u201d<\/p>\n \u201cMuhakeme engeli olan yasama dokunulmazl\u0131\u011f\u0131, Meclis karar\u0131 ile veya 83. maddenin 2. f\u0131kras\u0131nda iki istisna olarak \u00f6ng\u00f6r\u00fclen a\u011f\u0131r cezay\u0131 gerektiren su\u00e7\u00fcst\u00fc hali ve se\u00e7imden \u00f6nce soru\u015fturmas\u0131na ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 kayd\u0131yla Anayasa’n\u0131n 14. maddesindeki durumlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 halinde, kendili\u011finden ortadan kalkacakt\u0131r<\/em>.\u201d<\/p>\n Kararda at\u0131f yap\u0131lan Anayasa\u2019n\u0131n 83. maddesinin II. f\u0131kras\u0131 \u015fu \u015fekildedir:<\/p>\n \u201cSe\u00e7imden \u00f6nce veya sonra bir su\u00e7 i\u015fledi\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclen bir milletvekili, Meclisin karar\u0131 olmad\u0131k\u00e7a tutulamaz, sorguya \u00e7ekilemez, tutuklanamaz ve yarg\u0131lanamaz. A\u011f\u0131r cezay\u0131 gerektiren su\u00e7\u00fcst\u00fc hali ve se\u00e7imden \u00f6nce soru\u015fturmas\u0131na ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015f olmak kayd\u0131yla Anayasan\u0131n 14 \u00fcnc\u00fc maddesindeki durumlar bu h\u00fckm\u00fcn d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r. Ancak, bu halde yetkili makam durumu hemen ve do\u011frudan do\u011fruya T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisine bildirmek zorundad\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n Anayasa Mahkemesi ile Yarg\u0131tay aras\u0131ndaki temel g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 bu h\u00fckm\u00fcn 14. madde ile birlikte yorumlanmas\u0131ndan kaynaklan\u0131yor. AYM\u2019ye g\u00f6re Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddesinde hangi su\u00e7lar\u0131n bu madde kapsam\u0131nda telakki edilece\u011fi d\u00fczenlenmemi\u015f, konu kanun koyucuya b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu bo\u015fluk ancak kanunla doldurulabilir. Yarg\u0131tay ise hangi su\u00e7lar\u0131n bu madde kapsam\u0131na girece\u011finin yarg\u0131 i\u00e7tihatlar\u0131 ile belirlenebilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndedir.<\/p>\n Kanaatimizce AYM\u2019nin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 do\u011fru bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. Zira Anayasa\u2019n\u0131n 13. maddesinde a\u00e7\u0131k\u00e7a \u201cTemel hak ve h\u00fcrriyetler, \u00f6zlerine dokunulmaks\u0131z\u0131n yaln\u0131zca Anayasan\u0131n ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere ba\u011fl\u0131 olarak ve ancak kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir\u201d denilmektedir<\/em>. Yani s\u0131n\u0131rlama yetkisi a\u00e7\u0131k\u00e7a T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi\u2019ne b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durumda Yarg\u0131tay yorum yoluyla bu bo\u015flu\u011fu dolduramaz.<\/p>\n Anayasa\u2019n\u0131n 14. maddenin son f\u0131kras\u0131nda de, \u201cBu h\u00fck\u00fcmlere ayk\u0131r\u0131 faaliyette bulunanlar hakk\u0131nda uygulanacak m\u00fceyyideler, kanunla d\u00fczenlenir<\/em>.\u201d denilerek yine kanuna at\u0131f yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n \u00d6zel Hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan kanun bo\u015fluklar\u0131n\u0131n yarg\u0131 mercileri taraf\u0131ndan doldurulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak h\u00e2kime bu yetkiyi T\u00fcrk Meden\u00ee Kanunu\u2019nun 1. maddesi vermektedir. Bu maddede, bir mesele hakk\u0131nda kanunda h\u00fck\u00fcm yoksa h\u00e2kimin \u00f6rf ve \u00e2det hukukunu uygulayaca\u011f\u0131, \u00f6rf ve \u00e2det de yoksa kendisi kanun koyucu olsayd\u0131 nas\u0131l bir kural koyacak ise ona g\u00f6re karar verece\u011fi d\u00fczenlenmi\u015ftir. Ancak bu yetki \u00d6zel Hukuk ili\u015fkileri i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Bu h\u00fck\u00fcm Ceza Hukuku alan\u0131nda uygulanamaz. Zira Ceza Hukukunda kanunsuz su\u00e7 ve ceza olmaz ilkesi ge\u00e7erlidir. Buna g\u00f6re su\u00e7lar ancak kanunla belirlenir ve tarif edilir. Tipiklik ilkesi gere\u011fince bir fiil kanundaki tarife uymuyorsa su\u00e7 olarak nitelendirilemez. Bu ilke hukuk devleti ilkesi bak\u0131m\u0131ndan son derece \u00f6nemlidir. \u015eayet yorum yoluyla su\u00e7 ihdas etme veya Anayasa\u2019da d\u00fczenlenen bir yasa\u011f\u0131n kapsam\u0131na hangi su\u00e7lar\u0131n girece\u011fini tespit etme yetkisi yarg\u0131 mercilerine verilecek olursa hukuk\u00ee belirlilik ilkesi, dolas\u0131yla hukuk devleti ilkesi a\u011f\u0131r bir yara al\u0131r.<\/p>\n Bu y\u00f6n\u00fc itibariyle Yarg\u0131tay\u2019\u0131n yorumuna kat\u0131lam\u0131yoruz. Kanaatimizce Yarg\u0131tay 3. CD ba\u015fka bir konuda daha yorum hatas\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r. \u015e\u00f6yle ki; yasama dokunulmazl\u0131\u011f\u0131ndan yararlanamamak demek, yarg\u0131 mercilerinin yarg\u0131lamaya devam etmesi demektir. Somut olayda da zaten yarg\u0131lamaya devam edilmi\u015f ve h\u00fck\u00fcm kurulmu\u015ftur. Yarg\u0131lamaya devam olunmas\u0131 ba\u015fka \u015fey, milletvekilli\u011finin sona ermesi ba\u015fka \u015feydir. Can Atalay\u2019\u0131n milletvekilli\u011fi devam etmektedir. Nitekim 3. CD milletvekilli\u011finin d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesine y\u00f6nelik i\u015flemlere ba\u015flanmas\u0131 i\u00e7in karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin TBMM Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131’na g\u00f6nderilmesine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi, karar\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde AYM\u2019nin yetkisini a\u015ft\u0131\u011f\u0131 tezi \u00fczerine oturtmu\u015ftur. 3. CD\u2019ne g\u00f6re AYM, bir \u00fcst mahkeme olan Yarg\u0131tay\u2019\u0131n kararlar\u0131n\u0131 denetleyemez. Ancak bu yetki AYM\u2019ye hem Anayasa hem de Anayasa Mahkemesinin Kurulu\u015fu ve Yarg\u0131lama Usulleri Hakk\u0131nda Kanun taraf\u0131ndan verilmi\u015ftir. Elbette AYM bir \u00fcst temyiz yeri de\u011fildir. Fakat hak ihl\u00e2li karar\u0131 vermi\u015fse ilgili mahkemeler bunun gere\u011fini yapmak zorundad\u0131r.<\/p>\n Buraya kadar yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz de\u011ferlendirmelerde AYM karar\u0131n\u0131n do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131na hi\u00e7 temas etmedik. Zira tart\u0131\u015f\u0131lan husus esas\u0131nda AYM karar\u0131n\u0131n do\u011frulu\u011fu de\u011fildir. Yanl\u0131\u015f da olsa verilen karara di\u011fer yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131n uymak zorunda olup olmad\u0131klar\u0131d\u0131r.<\/p>\n Anayasa Mahkemesinin yetkisini a\u015far \u015fekilde pek \u00e7ok tart\u0131\u015fmal\u0131 karar verdi\u011fi bilinen bir ger\u00e7ektir ve bu kararlar bizim taraf\u0131m\u0131zdan da s\u0131kl\u0131kla ele\u015ftirilmi\u015ftir. Fakat karar\u0131n ele\u015ftiriye a\u00e7\u0131k hatta a\u00e7\u0131k\u00e7a hatal\u0131 olmas\u0131 bu karar\u0131n muhataplar\u0131na karara uymama yetkisi vermez. Yarg\u0131 kararlar\u0131 herkesi ba\u011flar. Aksine bir d\u00fc\u015f\u00fcncenin kabul\u00fc halinde yanl\u0131\u015f oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc bir karara hi\u00e7 kimse uymaz ki bu da hukuk devleti ilkesinin ciddi bir bi\u00e7imde yaralanmas\u0131na hatta yok olmas\u0131na neden olur.<\/p>\n Bu noktada belirtmek gerekir ki Yarg\u0131tay\u2019\u0131n da y\u00fczlerce hatta binlerce hatal\u0131 karar\u0131 olmu\u015ftur. \u00d6yle ki, zaman zaman y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki kanunlar\u0131 hi\u00e7e sayan kararlar vermi\u015f ve \u201cb\u00f6yle<\/em> takdir ettim diyerek<\/em>\u201d karar\u0131n\u0131 izah etme gere\u011fi dahi duymam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6rnek olarak hukuk camias\u0131nda avans tapu kararlar\u0131 olarak bilinen ve T\u00fcrk Meden\u00ee Kanunu\u2019nun 1023. maddesini yok sayan kararlar\u0131n\u0131 g\u00f6sterebiliriz.<\/p>\n Ayr\u0131ca Yarg\u0131tay\u2019\u0131n birbiri ile a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00e7eli\u015fen kararlar\u0131 da bulunmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n biri do\u011fru ise \u00f6b\u00fcr\u00fc yanl\u0131\u015f demektir.<\/p>\n \u015eimdi bu durumda karar\u0131n muhataplar\u0131 biz bu kararlara uymuyoruz diyebilecekler midir? Ya da bu kararlar gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek Yarg\u0131tay \u00fcyeleri hakk\u0131nda su\u00e7 duyurusunda bulunulabilecek midir? E\u011fer bu soruya olumlu cevap verilirse h\u00e2kimlik teminat\u0131 ortadan kalkacak ve tehlikeli bir s\u00fcrece girilecektir.<\/p>\n Sonu\u00e7 olarak hatal\u0131 da olsa herkesin yarg\u0131 kararlar\u0131na uyma mecburiyeti bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n Yarg\u0131tay bu karar\u0131 verirken bir yarg\u0131 krizine yol a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 bilmiyor olamaz. Zira b\u00f6yle bir su\u00e7 duyurusuna tespit edebildi\u011fimiz kadar\u0131yla Cumhuriyet tarihinde rastlanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Karar\u0131n sat\u0131r aralar\u0131 okundu\u011funda siyasi olabilece\u011fini de d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmektedir. Bu durumda Yarg\u0131tay\u2019a bu karar dikte ettirilmi\u015f olabilir mi sorusu da g\u00fcndeme gelmektedir.<\/p>\n Acaba Yarg\u0131tay b\u00f6yle bir karar\u0131 neden vermi\u015f olabilir?<\/p>\n Birinci ihtimal; bu durumu bir bilek g\u00fcre\u015fi ya da Yarg\u0131tay\u2019\u0131n r\u00f6van\u015f alma arzusu olarak de\u011ferlendirebiliriz. Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi\u2019nin karar\u0131na yans\u0131yan \u015fu ifadeler bu ihtimali g\u00fc\u00e7lendirmektedir:<\/p>\n \u201cHatta gelinen noktada Anayasa Mahkemesi<\/strong>, h\u00fck\u00fcml\u00fc \u015eerafettin Can Atalay’a y\u00f6nelik vermi\u015f oldu\u011fu ihlal karar\u0131nda, yasal bir dayana\u011f\u0131 olmamas\u0131na ve doktrinde bile tart\u0131\u015fmal\u0131 bir konu olmas\u0131na ra\u011fmen, “Anayasa Mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n objektif i\u015flevinden” bahsederek, karar\u0131 veren Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi \u00fcyelerini ”ihmal su\u00e7unu i\u015flemi\u015flerdir” \u015feklinde tehdit<\/strong> etme boyutuna kadar i\u015fi vard\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r<\/strong><\/em>\u201d<\/p>\n Karar e\u011fer siyasi ise ba\u015fka ihtimalleri de d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir.<\/p>\n Bu ihtimaller neler olabilir?<\/p>\n Birincisi; siyasi iktidar\u0131n, yakla\u015fan yerel se\u00e7imler \u00f6ncesinde bu olay ve ter\u00f6rizm \u00fczerinden yeni bir gerilim olu\u015fturup toplum kutupla\u015ft\u0131r\u0131larak oy dev\u015firme gayreti i\u00e7ine girmesi ve Yarg\u0131tay\u2019\u0131n de bu ama\u00e7la kullan\u0131lmas\u0131 s\u00f6z konusu olabilir. Fakat kanaatimizce bu ihtimal daha d\u00fc\u015f\u00fck bir ihtimaldir. B\u00f6yle bir ama\u00e7 olsa bile bu ama\u00e7 ikincil bir ama\u00e7 gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n Daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ihtimal, AYM hedef g\u00f6sterilerek Anayasay\u0131 de\u011fi\u015ftirmek isteyen siyasi iktidar\u0131n elini g\u00fc\u00e7lendirmektir. Say\u0131n Devlet Bah\u00e7eli\u2019nin \u201ckapatal\u0131m bu Anayasa Mahkemesini<\/em>\u201d s\u00f6ylemi ve Cumhur ittifak\u0131ndan yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar birlikte de\u011ferlendirildi\u011finde bu ihtimal daha da g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ihtimal haline gelmektedir.<\/p>\n E\u011fer ama\u00e7 bu ise AYM\u2019nin daha ciddi bir su\u00e7 ile su\u00e7lanmas\u0131 gerekecektir. Sadece bir olay \u00fczerinden y\u0131prat\u0131lmas\u0131 olduk\u00e7a zor g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Bu su\u00e7lama olsa olsa ter\u00f6r ve FET\u00d6 destek\u00e7ili\u011fi olabilir. Ayr\u0131ca siyasi iktidar\u0131n bu zamana en \u00e7ok \u00fczerinde durdu\u011fu vesayet kavram\u0131.<\/p>\n Bu a\u00e7\u0131klamadan sonra Yarg\u0131tay 3. CD\u2019nin karar\u0131na bir g\u00f6z atal\u0131m. Karar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015f\u00f6yle deniliyor:<\/p>\n \u201c\u2026Aksi h\u00e2lde, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin devleti ve milletiyle b\u00f6l\u00fcnmez b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne kasteden, pek \u00e7ok kanl\u0131 ter\u00f6r eylemi ile irtibatland\u0131r\u0131lan ve haklar\u0131nda yukar\u0131da say\u0131lan mutlak ter\u00f6r su\u00e7lar\u0131ndan soru\u015fturma veya kovu\u015fturma bulunup, hen\u00fcz yakalanamayan ve k\u0131rm\u0131z\u0131 b\u00fcltenle aranan Fethullah G\u00fclen, \u015eerif Ali Tekalan, Recep Uzunall\u0131, Adil \u00d6ks\u00fcz, Ekrem Dumanl\u0131, Cemil Bay\u0131k, Murat Karay\u0131lan, Duran Kalkan, Sabri Ok ve Ali Ekber Do\u011fan<\/strong> ve bunlar gibi \u015f\u00fcpheli ya da san\u0131klar\u0131n, milletvekili se\u00e7ilmelerinin, yemin ederek g\u00f6reve ba\u015flamalar\u0131n\u0131n ve TBMM’ye girmelerinin \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131l\u0131r ki bu durumun hukuken isabetli oldu\u011funu savunman\u0131n izah\u0131 kabil oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir<\/em>.\u201d<\/p>\n Yani 3. CD diyor ki; e\u011fer AYM bu t\u00fcr kararlar\u0131 vermeye devam ederse bundan FET\u00d6\u2019c\u00fcler ve b\u00f6l\u00fcc\u00fcler yararlanacakt\u0131r. AYM kararlar\u0131 FET\u00d6 ve PKK\u2019ye hizmet etmektedir.<\/p>\n Karar\u0131n iki yerinde ise vesayete vurgu yap\u0131yor:<\/p>\n \u201cKarar\u0131nda, \u2026daha \u00f6nceden norm denetimi g\u00f6revi s\u0131ras\u0131nda s\u0131k\u00e7a dile getirilen yasama organ\u0131 \u00fczerinde vesayet organ\u0131 oldu\u011funa<\/strong> y\u00f6nelik ele\u015ftirilerin, bireysel ba\u015fvuruya ili\u015fkin yetkinin verilmesi \u00fczerine y\u00fcksek mahkemeler dahil t\u00fcm yarg\u0131 \u00fczerinde de ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olmu\u015ftur<\/em>.\u201d<\/p>\n \u201c\u00dclkemizde Anayasa Mahkemesi sadece yasalar\u0131 iptal ederek yasama organ\u0131n\u0131n alan\u0131na m\u00fcdahale etmemekte; ayr\u0131ca, bazen yasa koyucu gibi davranarak Anayasa’ya g\u00f6re aralar\u0131nda astl\u0131k \u00fcstl\u00fck ili\u015fkisi bulunmayan y\u00fcksek mahkemeler \u00fczerinde de s\u00fcper temyiz mahkemesi olarak vesayet makam\u0131 gibi<\/strong> davranmaktad\u0131r<\/em>.\u201d<\/p>\n En sonunda da Yarg\u0131tay 3. Ceza Dairesi AYM\u2019nin me\u015fruiyetini tart\u0131\u015fmaya a\u00e7arak bu mahkemeyi kald\u0131rmak isteyen siyesilere goll\u00fck bir pas at\u0131yor ve \u015f\u00f6yle diyor:<\/p>\n \u201cAnayasa Mahkemesi, bu \u015fekilde yarg\u0131sal aktivizim yaparak, “\u015feklen denetleyemedi\u011fi Anayasa h\u00fckm\u00fcn\u00fc uygulanamaz hale getirme, kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f idari ve yarg\u0131sal ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n tamam\u0131 t\u00fcketilmeden bireysel ba\u015fvurular\u0131 kabul etme, soru\u015fturmalara m\u00fcdahil olma, kovu\u015fturmalar\u0131 yap\u0131lamaz hale getirme” \u015feklinde Anayasa’ya ayk\u0131r\u0131 olarak verdi\u011fi kararlar\u0131 ile g\u00f6rev ve yetkilerini, Anayasa ve kanunlardan \u00fcst\u00fcn g\u00f6rmek suretiyle bir nevi Anayasa’y\u0131 uygulanamaz hale getirerek, kendisinin sorgulanmas\u0131na ve me\u015fruiyetinin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r<\/strong><\/em>.\u201d<\/strong><\/p>\n Ve en sonunda da \u015fu \u015fekilde su\u00e7 duyurusunda bulunuyor:<\/p>\n \u201cAnayasa h\u00fck\u00fcmlerini ihlal eden ve kendisine verilen yetki s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 yasal olmayacak \u015fekilde a\u015farak hak ihlalinin kabul\u00fc y\u00f6n\u00fcnde oy kullanan ilgili Anayasa Mahkemesi \u00fcyeleri hakk\u0131nda gere\u011finin takdir ve ifas\u0131 i\u00e7in Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131’na su\u00e7 duyurusunda BULUNULMASINA<\/em>,\u201d<\/p>\n B\u00f6ylece AYM\u2019yi yarg\u0131sal aktivizm yapmakla su\u00e7layan Yarg\u0131tay a\u00e7\u0131k\u00e7a yarg\u0131sal aktivizm yap\u0131yor.<\/p>\n SONU\u00c7<\/strong><\/p>\n Bir ter\u00f6ristin b\u0131rak\u0131n Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn kurdu\u011fu Gazi Meclis\u2019e milletvekili olarak girmesini, ziyaret\u00e7i olarak girmesi bile bizi rahats\u0131z eder. Fakat bundan daha \u00f6nemli olan \u015fey hukuk devletidir. Meclisteki ter\u00f6rist say\u0131s\u0131n\u0131n bir eksik ya da bir fazla olmas\u0131ndan ziyade, hassasiyetle \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken temel husus, hukuk devleti ilkesinden taviz vermemektir. Hukuk devletini kaybedersek her \u015feyimizi kaybederiz.<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u0130stanbul Ticaret \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi Meden\u00ee Hukuk Ana Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. \u015eahin Ak\u0131nc\u0131, Anayasa ve Yarg\u0131tay aras\u0131ndaki krizi de\u011ferlendiriyor.<\/p>\n","protected":false},"author":196,"featured_media":17673,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[64],"tags":[2722,2719,2723,77,1779,1525,2721],"coauthors":[2724],"class_list":["post-17669","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kurumlar","tag-anayasa-mahkemesi","tag-aym","tag-can-atalay","tag-hukuk","tag-hukuk-devleti","tag-kanun","tag-yargitay"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17669","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/196"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17669"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17669\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17674,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17669\/revisions\/17674"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17673"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17669"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17669"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17669"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=17669"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Anayasan\u0131n 14. maddesi ne diyor?<\/h2>\n
\n
Bu karar siyasi midir?<\/h2>\n