{"id":18146,"date":"2024-07-14T00:00:00","date_gmt":"2024-07-14T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=18146&#038;preview=true&#038;preview_id=18146"},"modified":"2024-07-14T22:39:21","modified_gmt":"2024-07-14T19:39:21","slug":"shangay-beslisi-ve-turkiye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/shangay-beslisi-ve-turkiye\/","title":{"rendered":"Shangay Be\u015flisi ve T\u00fcrkiye"},"content":{"rendered":"<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, 4 Temmuz\u2019da \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc (\u015e\u0130\u00d6) 24&#8217;nc\u00fc \u201cDevlet Ba\u015fkanlar\u0131 Zirvesi Geni\u015fletilmi\u015f Oturumu\u201dna kat\u0131lm\u0131\u015f ve Kazakistan Cumhurba\u015fkan\u0131 Kas\u0131m C\u00f6mert Tokayev&#8217;e daveti i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr etmi\u015ftir: &#8220;Bu kapsamda \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 ile diyalo\u011fumuzu daha da g\u00fc\u00e7lendirmeye haz\u0131r\u0131z. B\u00f6lgesel \u00e7at\u0131\u015fmalar, siyasi istikrars\u0131zl\u0131klar ve yoksulluk taraf\u0131ndan tetiklenen uluslararas\u0131 g\u00f6\u00e7 hareketleri de temel k\u0131r\u0131lganl\u0131klardan birisi h\u00e2line geldi.&#8221;<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin 2013 y\u0131l\u0131ndan bu yana sahip oldu\u011fu diyalog ortakl\u0131\u011f\u0131 stat\u00fcs\u00fc sayesinde \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn, Asya ile \u00f6nemli diyalog kanallar\u0131ndan biri h\u00e2line geldi\u011fini a\u00e7\u0131klayan Erdo\u011fan, &#8220;Bilindi\u011fi gibi Te\u015fkilat\u2019\u0131n Asya&#8217;da \u00e7ok tarafl\u0131l\u0131k hedefine katk\u0131 sa\u011flamaya, g\u00fcvenlik, enerji ve ba\u011flant\u0131sall\u0131k ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok alanda i\u015f birli\u011fimizi s\u00fcrd\u00fcrmeye devam edece\u011fiz.&#8221; demi\u015ftir.<\/p>\n<p>Erdo\u011fan, ge\u00e7mi\u015fte kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir televizyon program\u0131nda AB s\u00fcreci ve &#8221;\u015eangay Be\u015flisi&#8221; i\u00e7in Putin&#8217;e yapt\u0131\u011f\u0131 teklif hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klamalarda bulunarak AB&#8217;yi ele\u015ftirmi\u015f, &#8221;T\u00fcrkiye AB s\u00fcrecini unuttu mu?&#8221; \u015feklindeki soruya &#8221;\u00c7ok a\u00e7\u0131k ve samimi s\u00f6yleyeyim, bizim asl\u0131nda AB s\u00fcrecini unutmak, kaybetmek diye bir \u015fey s\u00f6z konusu de\u011fil\u2026Oyalayaca\u011f\u0131na bizi, a\u00e7\u0131klas\u0131n biz de i\u015fimize bakal\u0131m. Oturup konu\u015fuyorsunuz bize kalk\u0131p da hakikaten ikna edici bir \u015fey s\u00f6yleyemiyorlar\u2026ge\u00e7enlerde say\u0131n Putin&#8217;e onu s\u00f6yledim, &#8216;bizi \u015eangay Be\u015flisi i\u00e7ine al\u0131n&#8217; dedim. Al\u0131n bizi \u015eangay Be\u015flisi i\u00e7ine biz de AB&#8217;ye &#8216;allaha\u0131smarlad\u0131k&#8217; diyelim, ayr\u0131lal\u0131m oradan. Bu kadar oyalaman\u0131n ne anlam\u0131 var?&#8221; ifadelerini kullanm\u0131\u015f, &#8221;ikisi birbirine alternatif mi?&#8221; sorusuna &#8221;\u015eangay Be\u015flisi daha iyi, \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc.&#8221; demi\u015ftir. (https:\/\/www.aa.com.tr\/tr\/politika\/putine-sangay-beslisi-teklifi\/281518)<\/p>\n<p>2010\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne ilgi g\u00f6steren Erdo\u011fan, Putin ile yapt\u0131\u011f\u0131 temaslarda T\u00fcrkiye\u2019nin bu \u00f6rg\u00fcte kat\u0131l\u0131m\u0131 konusunu ele alm\u0131\u015ft\u0131r. 2012\u2019de Rus liderle yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmede AB\u2019yi T\u00fcrkiye\u2019nin tam \u00fcyelik yolunu kapatmakla ele\u015ftirmi\u015f, Putin\u2019e \u201cBizi \u015eanghay Be\u015flisi\u2019ne al\u0131n, biz de AB\u2019yi g\u00f6zden ge\u00e7irelim.\u201d demi\u015ftir. Daha sonra yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamalarda, \u015e\u0130\u00d6 \u00fcyeli\u011finin AB\u2019ye bir alternatif olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek do\u011fru bir tespitte bulunmu\u015ftur.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc; AB ile \u015e\u0130\u00d6 farkl\u0131 iki kurulu\u015ftur. T\u00fcrkiye hem \u015e\u0130\u00d6 \u00fcyesi, hem de AB \u00fcyesi olamaz. Ayr\u0131ca, bu iki uluslararas\u0131 kurulu\u015f birbirinin alternatifi de\u011fildir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye, Nisan 2013\u2019te \u015e\u0130\u00d6 ile diyalog ortakl\u0131\u011f\u0131 anla\u015fmas\u0131n\u0131 imzalam\u0131\u015f ve \u00f6rg\u00fct ile hukuki ili\u015fkisinin temellerini atm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6nemin D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Ahmet Davuto\u011flu taraf\u0131ndan imzalanan Anla\u015fma, 2017\u2019de TBMM\u2019de onaylanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmi\u015ftir. \u00c7in D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 S\u00f6zc\u00fcs\u00fc Geng \u015euang, T\u00fcrkiye&#8217;nin \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc&#8217;ne \u00fcyelik ba\u015fvurusu yapmas\u0131 durumunda bu ba\u015fvuruyu de\u011ferlendirmekte istekli olduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r ama bu m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan ge\u00e7mi\u015fte Avrupa Birli\u011fi yerine d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilece\u011fini s\u00f6yledi\u011fi \u015e\u0130\u00d6 \u00fcyeli\u011fiyle ilgili \u015fu ifadeler kullanm\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n<p>&#8220;\u015eanghay Be\u015flisi i\u00e7erisinde T\u00fcrkiye niye olmas\u0131n? Say\u0131n Putin, &#8216;Bunu de\u011ferlendiriyoruz&#8217; gibi bir ifade de kulland\u0131. Temenni ederim ki orada olumlu bir geli\u015fme olmas\u0131 h\u00e2linde, yani T\u00fcrkiye&#8217;nin \u015eanghay Be\u015flisi i\u00e7erisinde yer almas\u0131, bu konuda \u00e7ok daha rahat hareket etmesini sa\u011flayacakt\u0131r diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.&#8221;<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin \u015e\u0130\u00d6 ile diyalog ortakl\u0131\u011f\u0131 kurmas\u0131 2012\u2019de yap\u0131lan Pekin Zirvesi s\u0131ras\u0131nda kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6nemin D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Ahmet Davuto\u011flu, imza t\u00f6reninde yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada tarihi bir ana tan\u0131kl\u0131k yapt\u0131klar\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir: \u201cT\u00fcm \u00fcye \u00fclkelere ve \u00f6rg\u00fct\u00fcn genel sekreterli\u011fine, son zirvede var\u0131lan mutabakatla, T\u00fcrkiye\u2019nin, y\u00fczlerce de\u011fil binlerce y\u0131ld\u0131r beraber olan \u00fclkelerden olu\u015fan bir ailenin \u00fcyesi h\u00e2line gelece\u011fi bu yeni d\u00f6nemi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u00e7in te\u015fekk\u00fcrlerimi sunuyorum.\u201d<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin, d\u00fcnyan\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc savunma \u00f6rg\u00fct\u00fc NATO\u2019ya \u00fcye oldu\u011fu, bir\u00e7ok Avrupa kurumuna tam \u00fcye oldu\u011fu, AB ile de tam \u00fcyelik m\u00fczakeresi yapt\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r. Bu durumda Erdo\u011fan\u2019\u0131n ge\u00e7mi\u015fteki \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131, daha \u00e7ok AB\u2019ye olan tepkisinin bir yans\u0131mas\u0131 olarak de\u011ferlendirilmelidir. \u015eanghay Be\u015flisi ile i\u015fbirli\u011fi ne kadar geli\u015firse geli\u015fsin, T\u00fcrkiye\u2019nin Avrupa-Atlantik kurumlar\u0131ndan vazge\u00e7mesi s\u00f6z konusu olamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc, Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn Frans\u0131z gazeteci Maurice Pernot&#8217;a verdi\u011fi r\u00f6portaj, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de ge\u00e7erlili\u011fini korumaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u201cMemleketimizi \u00e7a\u011fda\u015fla\u015ft\u0131rmak istiyoruz. B\u00fct\u00fcn mesaimiz T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7a\u011fda\u015f, dolay\u0131s\u0131yla Bat\u0131l\u0131 bir h\u00fck\u00fcmet v\u00fccuda getirmektir. Medeniyete girmeyi arzu edip de, Bat\u0131&#8217;ya y\u00f6nelmemi\u015f millet hangisidir? Bir istikamette y\u00fcr\u00fcmek azminde olan ve hareketinin aya\u011f\u0131nda ba\u011fl\u0131 zincirlerle m\u00fc\u015fk\u00fcle sokuldu\u011funu g\u00f6ren insan ne yapar? Zincirleri k\u0131rar, y\u00fcr\u00fcr.\u201d (Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn B\u00fct\u00fcn Eserleri, 16. Cilt, s.149)<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde T\u00fcrkiye\u2019nin \u00fcye oldu\u011fu 12 uluslararas\u0131 kurulu\u015f a\u015fa\u011f\u0131dad\u0131r. (S. R\u0131dvan Karluk, Uluslararas\u0131 Kurulu\u015flar, Beta, 7. Bask\u0131, 2014.)<\/p>\n<p>1. Birle\u015fmi\u015f Milletler (UN): 1945 y\u0131l\u0131nda kurulan BM, uluslararas\u0131 bar\u0131\u015f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fi korumay\u0131, insan haklar\u0131n\u0131 savunmay\u0131 ve kalk\u0131nmay\u0131 te\u015fvik etmeyi ama\u00e7layan bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr. T\u00fcrkiye, BM&#8217;nin kurucu \u00fcyelerinden biridir ve aktif bir \u015fekilde faaliyet g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>2. Kuzey Atlantik Antla\u015fmas\u0131 \u00d6rg\u00fct\u00fc (NATO): 1949 y\u0131l\u0131nda kurulan NATO, kolektif savunma ilkesine dayanan bir askeri ittifakt\u0131r. T\u00fcrkiye, NATO&#8217;nun kurucu \u00fcyelerinden biridir ve \u00f6nemli bir m\u00fcttefik olarak kabul edilir.<\/p>\n<p>3. Ekonomik \u0130\u015fbirli\u011fi ve Kalk\u0131nma Te\u015fkilat\u0131 (OECD): 1961 y\u0131l\u0131nda kurulan OECD, geli\u015fmi\u015f ekonomilere sahip \u00fclkelerin kalk\u0131nmas\u0131n\u0131 ve uluslararas\u0131 ekonomik i\u015f birli\u011fini te\u015fvik etmeyi ama\u00e7layan bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr. T\u00fcrkiye, 1961 y\u0131l\u0131nda OECD&#8217;ye \u00fcye olmu\u015ftur. (1985-1990 d\u00f6neminde OECD\u2019de Planlama M\u00fc\u015faviri olarak g\u00f6rev yapt\u0131m)<\/p>\n<p>4. D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc (WTO): 1995 y\u0131l\u0131nda kurulan WTO, uluslararas\u0131 ticaretin kurallar\u0131n\u0131 belirlemeyi ve k\u00fcresel ticaretin serbestle\u015fmesini te\u015fvik etmeyi ama\u00e7layan bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr. T\u00fcrkiye, 1995 y\u0131l\u0131nda WTO&#8217;a \u00fcye olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>5. \u0130slam \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 (OIC): 1969 y\u0131l\u0131nda kurulan OIC, M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkeler aras\u0131ndaki i\u015f birli\u011fini ve dayan\u0131\u015fmay\u0131 te\u015fvik etmeyi ama\u00e7layan bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr.<\/p>\n<p>6. Karadeniz \u00dclkeleri Ekonomik \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 (BSEC): Karadeniz \u00dclkeleri Ekonomik \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 (BSEC) 25 Haziran 1992 tarihinde \u0130stanbul&#8217;da d\u00fczenlenen zirvede imzalanan anla\u015fma ile kurulan ve Karadeniz havzas\u0131ndaki \u00fclkelerin ekonomik i\u015fbirli\u011fini ama\u00e7layan uluslararas\u0131 kurulu\u015ftur.<\/p>\n<p>7. Avrupa Konseyi (COE): Avrupa Konseyi, Avrupa \u00e7ap\u0131nda insan haklar\u0131, demokrasi ve hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunmak amac\u0131yla 1949&#8217;da kurulmu\u015f h\u00fck\u00fcmetler aras\u0131 bir kurulu\u015ftur. T\u00fcrkiye, 1950 y\u0131l\u0131nda Avrupa Konseyi&#8217;ne \u00fcye olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>8. Interpol: 1923 y\u0131l\u0131nda kurulan Interpol, uluslararas\u0131 su\u00e7larla m\u00fccadelede i\u015f birli\u011fini ve koordinasyonu sa\u011flamay\u0131 ama\u00e7layan bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr. 195 \u00fcyeye sahip olan Interpol, uluslararas\u0131 su\u00e7lular\u0131n takibini ve yakalanmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bilgi payla\u015f\u0131m\u0131, operasyonel destek ve e\u011fitim gibi hizmetler sunmaktad\u0131r. T\u00fcrkiye, 1930 y\u0131l\u0131ndan beri Interpol \u00fcyesidir ve aktif bir \u015fekilde faaliyet g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>9. G20: 1999 y\u0131l\u0131nda kurulan G20, d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck 20 ekonomisinin devlet ve h\u00fck\u00fcmet ba\u015fkanlar\u0131n\u0131 bir araya getiren bir forumdur. Toplant\u0131lar\u0131nda, uluslararas\u0131 finansal istikrar\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin g\u00f6r\u00fc\u015fme ve \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131l\u0131r. T\u00fcrkiye, G20&#8217;nin kurucu \u00fcyelerinden biridir.<\/p>\n<p>10. D\u00fcnya Turizm \u00d6rg\u00fct\u00fc (UNWTO): 1946 y\u0131l\u0131nda kurulan UNWTO, uluslararas\u0131 turizmi te\u015fvik etmeyi ve d\u00fczenlemeyi ama\u00e7layan bir kurulu\u015ftur. T\u00fcrkiye, 1949 y\u0131l\u0131nda UNWTO&#8217;ya \u00fcye olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>11. Uluslararas\u0131 Denizcilik \u00d6rg\u00fct\u00fc (IMO): 1948 y\u0131l\u0131nda kurulan IMO, denizcilik g\u00fcvenli\u011fini ve deniz kirlili\u011fini \u00f6nlemeyi ama\u00e7layan bir kurulu\u015ftur. T\u00fcrkiye, 1953 y\u0131l\u0131nda IMO&#8217;ya \u00fcye olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>12. Avrupa G\u00fcvenlik ve \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 (OSCE): 1975 y\u0131l\u0131nda kurulan OSCE,, Avrupa&#8217;da bar\u0131\u015f\u0131, demokrasiyi ve insan haklar\u0131n\u0131 te\u015fvik etmeyi ama\u00e7layan bir kurulu\u015ftur.<\/p>\n<p>Memleketimizi \u00e7a\u011fda\u015fla\u015ft\u0131rmak istiyoruz. B\u00fct\u00fcn mesaimiz T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7a\u011fda\u015f, dolay\u0131s\u0131yla Bat\u0131l\u0131 bir h\u00fck\u00fcmet v\u00fccuda getirmektir.<\/p>\n<p>Medeniyete girmeyi<\/p>\n<p>Bir istikamette y\u00fcr\u00fcmek azminde olan ve hareketinin aya\u011f\u0131nda ba\u011fl\u0131 zincirlerle m\u00fc\u015fk\u00fcle sokuldu\u011funu g\u00f6ren insan ne yapar?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan \u201cAl\u0131n bizi \u015eangay Be\u015flisi i\u00e7ine biz de AB&#8217;ye &#8216;Allaha\u0131smarlad\u0131k&#8217; diyelim, ayr\u0131lal\u0131m oradan\u201d derken hakl\u0131 m\u0131yd\u0131?<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":18152,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[58],"tags":[414,650,2890,2891,187],"coauthors":[6],"class_list":["post-18146","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ab","tag-ab","tag-recep-tayyip-erdogan","tag-shangay","tag-shangay-beslisi","tag-turkiye"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18146"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18150,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18146\/revisions\/18150"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18152"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18146"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=18146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}