{"id":2067,"date":"2018-05-04T10:18:31","date_gmt":"2018-05-04T07:18:31","guid":{"rendered":"http:\/\/misak.millidusunce.com\/?p=2067"},"modified":"2018-05-04T10:38:19","modified_gmt":"2018-05-04T07:38:19","slug":"nereden-cikti-bu-guterres-belgesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi\/","title":{"rendered":"Nereden \u00e7\u0131kt\u0131 bu Guterres Belgesi?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-2068 size-full\" src=\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ak\u0131nc\u0131-2.jpg\" alt=\"\" width=\"652\" height=\"400\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ak\u0131nc\u0131-2.jpg 652w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ak\u0131nc\u0131-2-150x92.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ak\u0131nc\u0131-2-300x184.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 652px) 100vw, 652px\" \/><\/p>\n<p>KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Ak\u0131nc\u0131 30 Nisan 2018\u2019de birden bire Guterres \u00c7er\u00e7evesi\u2019ni imzalamaya haz\u0131r oldu\u011funu s\u00f6yleyerek g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri yeniden ba\u015flatmak \u00fczere bir hamlede bulundu. Rum taraf\u0131na da bu belgeyi \u2018Stratejik bir paket anla\u015fmas\u0131\u2019 olarak ilan edelim \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu. \u201dKKTC D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Kudret \u00d6zersay\u2019\u0131n \u201c<strong><em>\u00dcz\u00fclerek s\u00f6ylemeliyim ki biz bunu bas\u0131ndan \u00f6\u011frendik<\/em><\/strong>.\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131 ve T\u00fcrkiye D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zc\u00fcs\u00fc Hami Aksoy\u2019un &#8220;<em>Rum taraf\u0131nda esasl\u0131 bir zihniyet de\u011fi\u015fikli\u011fi olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece biz ayn\u0131 oyunu oynamaya niyetli de\u011filiz. Rumlar\u0131n zihniyetiyle bir federal \u00e7\u00f6z\u00fcme ula\u015f\u0131lamaz.\u00a0<strong>Art\u0131k yeni bir yol denenmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<\/strong><\/em>&#8221; y\u00f6n\u00fcndeki s\u00f6zleri,\u00a0<strong>Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n ilgili taraflar\u0131 atlatarak kendi kendine yeni bir m\u00fczakere s\u00fcreci ba\u015flatt\u0131<\/strong>\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Bahsedilen Guterres \u00c7er\u00e7evesi Garant\u00f6rlerin tek tarafl\u0131 m\u00fcdahale hakk\u0131n\u0131 reddediyor. Ancak bu mesele Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n ya da K\u0131br\u0131s Rum taraf\u0131n\u0131n ve hatta BM Genel Sekreteri\u2019nin hakk\u0131nda h\u00fck\u00fcm verebilece\u011fi, karar alabilece\u011fi bir husus de\u011fil. Konunun muhatab\u0131 Garant\u00f6r \u00fclkeler. Tek tarafl\u0131 m\u00fcdahale hakk\u0131 ya da K\u0131br\u0131s\u2019ta b\u0131rak\u0131lacak asker say\u0131s\u0131na Garant\u00f6r \u00fclkeler karar verebilir, bu da \u00e7ok tarafl\u0131 konferansta g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclebilecek bir konudur. Yani Garant\u00f6rl\u00fckle ilgili hi\u00e7bir husus yeni bir m\u00fczakere s\u00fcrecini ba\u015flatacak bir zemin olma mahiyeti ta\u015f\u0131maz. \u015eunu da ekleyelim:\u00a0\u00a0<strong>Di\u011fer Garant\u00f6r \u00fclkelerin \u00e7ekilmesi de dahil olmak \u00fczere hi\u00e7bir bask\u0131 ya da pazarl\u0131k T\u00fcrkiye istemedi\u011fi\/kabul etmedi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e T\u00fcrkiye\u2019nin 1960 Garanti ve \u0130ttifak Anla\u015fmalar\u0131\u2019ndan do\u011fan haklar\u0131nda bir de\u011fi\u015fiklik yaratmayacakt\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>O halde Ak\u0131nc\u0131, kendi yetki alan\u0131na girmeyen bir konuda gereksiz, sonu\u00e7 alamayaca\u011f\u0131, ilerleme sa\u011flayamayaca\u011f\u0131 bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapmaya giri\u015fmi\u015f durumdad\u0131r. Gelen tepkiler \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ak\u0131nc\u0131, \u201cd\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u201dnda belgede oldu\u011fu savunmas\u0131n\u0131 yapt\u0131. Ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ka\u00e7\u0131ranlar i\u00e7in not d\u00fc\u015felim: Ba\u015fkan\u2019\u0131n veto yetkisinin olmad\u0131\u011f\u0131 bir sistemde D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc Ba\u015fkanl\u0131k bir kazan\u00e7 de\u011fildir. \u0130kinci not da \u015fu olsun: \u00bd oran\u0131 do\u011fru ve kabul edilebilir de\u011fil, nas\u0131l ki n\u00fcfusu en az \u00fclke olan GKRY AB D\u00f6nem Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 di\u011fer AB \u00fcyesi \u00fclkelerle e\u015fit s\u00fcrede y\u00fcr\u00fct\u00fcyor, bir ortakl\u0131k devleti kuruluyorsa K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fcn\u00fcn say\u0131ca daha az olmas\u0131 da Ba\u015fkanl\u0131ktaki s\u00fcreyi etkilememelidir.\u00a0<a href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/6234\/kibrista-bolunmusluk-v-bolusememe-sorunu--gozde-kilic-yasin.html\">Ancak zaten yetkisiz ve y\u00f6netime etkin kat\u0131lamayan bir Ba\u015fkan olaca\u011f\u0131na g\u00f6re bu ayr\u0131nt\u0131 da \u00f6nemini kaybediyor sadece K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fcn\u00fcn bekas\u0131n\u0131n m\u00fczakerelerde korunamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.\u00a0<\/a>Kald\u0131 ki Ak\u0131nc\u0131 D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc Ba\u015fkanl\u0131k\u2019ta beklenen\/olmas\u0131 gereken sonu\u00e7lar\u0131 elde etmi\u015f olsayd\u0131 bile onay makam\u0131\u00a0TBMM olan bir konuyu m\u00fczakerelerin ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 yapamazd\u0131. \u00a0Hatta g\u00fcneyde kalm\u0131\u015f t\u00fcm T\u00fcrk topraklar\u0131n\u0131 \u00f6zellikle de T\u00fcrk Vak\u0131f Mallar\u0131n\u0131 geri alacak, Rumlar\u0131n kuzeydeki T\u00fcrk topraklar\u0131na giri\u015fini k\u0131s\u0131tlayacak, T\u00fcrk Ba\u015fkan\u0131 T\u00fcrklerin se\u00e7ece\u011fi bir sistemi garantileyecek, meclise giren T\u00fcrk vekillerin y\u00f6netime etkin kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flayacak, T\u00fcrk bakanlar\u0131n oy birli\u011fiyle desteklemesi ko\u015fuluyla kararlar\u0131n al\u0131naca\u011f\u0131 bir sistem kuracak, EOKA\u2019n\u0131n art\u0131k i\u015fledi\u011fi cinayet ve katliamlar nedeniyle Rum taraf\u0131nca da k\u0131nanaca\u011f\u0131, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fcnden \u00f6z\u00fcr dileyece\u011fi bir anla\u015fma metni sa\u011flam\u0131\u015f olsayd\u0131 bile Garant\u00f6rl\u00fck\u2019de s\u00f6z hakk\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin olacakt\u0131r. (Bu c\u00fcmle ironi i\u00e7erir)<\/p>\n<p>Meselenin bir de KKTC\u2019nin i\u00e7 dinamikleri y\u00f6n\u00fc bulunuyor. KKTC Cumhuriyet Meclisi ve KKTC H\u00fck\u00fcmeti\u2019nin haberi, bilgisi, onay\u0131 olmadan Ak\u0131nc\u0131 m\u00fczakereleri kendi kendine ba\u015flatabilir mi? KKTC\u2019de Cumhurba\u015fkan\u0131 halkoyuyla se\u00e7ilir ancak devletin ve toplumun birli\u011fini ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc temsil eden sembolik bir makamd\u0131r. \u0130crac\u0131 Bakanlar Kuruludur. Yasama da Parlamenter Sisteme uygun \u015fekilde Meclis\u2019in yetkisindedir. \u00a0KKTC Anayasa\u2019n\u0131n 3. maddesinin 4. f\u0131kras\u0131na g\u00f6re, \u201cHi\u00e7bir organ, makam veya merci, kayna\u011f\u0131n\u0131 bu Anayasa\u2019dan almayan bir yetki kullanamaz\u201d. KKTC Anayasas\u0131\u2019nda Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n yetki ve sorumluluklar\u0131 aras\u0131nda da anla\u015fma imzalamak bulunmuyor.<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a019\/1983 say\u0131l\u0131 D\u0131\u015fi\u015fleri Dairesi Kurulu\u015f, G\u00f6rev ve \u00c7al\u0131\u015fma Esaslar\u0131 Yasas\u0131\u2019n\u0131n 3.m\/2.f ve 5.m\/4.f\u2019na g\u00f6re yabanc\u0131 devlet ve uluslararas\u0131 kurulu\u015flarla anla\u015fmalar\u0131n m\u00fczakere etme ve sonu\u00e7land\u0131rma yetkisi D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Dairesi\u2019ndedir. Bunun b\u00f6yle olmas\u0131 gerekti\u011fini de CTP\u2019nin bug\u00fcnk\u00fc Genel Ba\u015fkan\u0131 Tufan Erh\u00fcrman izah etmi\u015fti.<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>(Kendisi Ankara Hukuk mezunudur ve Anayasa Hukuku derslerine girmi\u015ftir.) \u00a0H\u00e2lbuki Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n imzalamaya haz\u0131r oldu\u011fu beyan\u0131n\u0131 ve imzalayaca\u011f\u0131 i\u00e7eri\u011fi KKTC D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 gazetelerden \u00f6\u011frendi\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131. Erh\u00fcrman da 2011\u2019de D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131\u2019n\u0131n haberi olmadan Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n bir belgeyi imzalama ya da imzalamama yetkisi olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendiriyordu. Herhalde Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n kim oldu\u011fu bu hukuki yorumu de\u011fi\u015ftirmez!<\/p>\n<p>Rahmetli Rauf Denkta\u015f da Cumhuriyet Meclisi\u2019nin yetkilendirmesi ile ba\u015f m\u00fczakereci olmu\u015ftu. Zaman i\u00e7erisinde Meclis yetki k\u0131s\u0131tlamas\u0131 da yapm\u0131\u015ft\u0131. Yine hat\u0131rlanmal\u0131 ki Annan Plan\u0131 d\u00f6neminde Rahmetli Denkta\u015f m\u00fczakere g\u00f6revini o d\u00f6nem Ba\u015fbakan olan Mehmet Ali Talat ve d\u00f6nemin D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Serdar Denkta\u015f\u2019a b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131\/b\u0131rakmak zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131. Sonu\u00e7ta KKTC y\u00f6netim sistemi KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019na egemenlik ya da devletin bekas\u0131 hususlar\u0131nda karar alma hakk\u0131 ve yetkisi tan\u0131m\u0131yor. KKTC\u2019nin gelece\u011fine karar vermek Cumhuriyet Meclisi\u2019nin yetki ve uhdesindedir. \u0130\u015fin p\u00fcf noktas\u0131 ise \u015fu: KKTC Meclisi\u2019nin Garanti ve \u0130ttifak Anla\u015fmalar\u0131n\u0131n vazge\u00e7ilmezli\u011fini beyan eden karar\u0131 da halen y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte. Bu karar Denkta\u015f d\u00f6neminde de\u011fil Mehmet Ali Talat\u2019\u0131n Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde 24 \u015eubat 2010\u2019da al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a>Talat\u2019\u0131n bu d\u00f6nemde &#8220;<em>Bizim i\u00e7in T\u00fcrkiye&#8217;nin garant\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn devam\u0131 hayatidir ve m\u00fczakere masas\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tez olmaya devam etmektedir&#8221;<\/em><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a>\u00a0dedi\u011fini ve bu tutumunu sonraki d\u00f6nemlerde de s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtmekte fayda bulunuyor.<\/p>\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla Ak\u0131nc\u0131, H\u00fck\u00fcmetinin ve Meclisi\u2019nin bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda davranarak yetki a\u015f\u0131m\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r. Meclis\u2019in ve h\u00fck\u00fcmetin bilgisi olmadan yeni bir s\u00fcre\u00e7 ba\u015flatamaz, devleti stratejik anla\u015fma \u00e7er\u00e7evesi y\u00fck\u00fc alt\u0131na sokamaz ve elbette b\u00f6yle bir belge de imzalayamaz.<\/p>\n<p><strong>Peki, Ak\u0131nc\u0131 neden b\u00f6yle bir hamlede bulundu?<\/strong>\u00a0Bunun en makul a\u00e7\u0131klamas\u0131 b\u00f6yle bir hamleyle KKTC Meclis ve H\u00fck\u00fcmeti\u2019nin iradesini ba\u011flamak, T\u00fcrkiye\u2019yi de uluslararas\u0131 bask\u0131 tehdidiyle olu\u015fan yeni duruma uyma zorunda b\u0131rakmak istemi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Ger\u00e7i T\u00fcrkiye bask\u0131 olu\u015fturabilecek g\u00fc\u00e7lerle ipleri zaten atm\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. \u00a0\u0130lki i\u00e7in ise Meclis\u2019teki CTP\u2019ye g\u00fcvenmi\u015f olabilir. Nitekim Genel Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 Tufan Erh\u00fcrman\u2019\u0131n y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc CTP\u2019den de parti ad\u0131na yap\u0131lan yaz\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klama Guterres Belgesi \u00fczerinden g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ba\u015flanmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde oldu.<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>\u00a0Dolay\u0131s\u0131yla bir oldu-bitti yaratma konusunda CTP de istekli davrand\u0131. Ayn\u0131 tutumu Rum AKEL partisi de sergiledi, parti ad\u0131na yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamada: \u201cGuterres \u00c7er\u00e7evesi\u2019yle Garanti Antla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n la\u011fvedilece\u011fi, m\u00fcdahale haklar\u0131na son verilece\u011fi ve Omorfo\u2019nun (G\u00fczelyurt) K\u0131br\u0131s Rum Y\u00f6netimi alt\u0131nda olaca\u011f\u0131 \u00e7ok nettir. Anastasiadis bu \u00f6neriyi yarat\u0131c\u0131 bir bi\u00e7imde de\u011ferlendirmelidir\u201d ifadeleri yer ald\u0131. CTP-AKEL ba\u011f\u0131n\u0131 bilen bilir, CTP kendini Kom\u00fcnist AKEL\u2019in kuzeydeki temsilcisi g\u00f6r\u00fcr. Bu durumda belki \u201cCTP-AKEL, Ak\u0131nc\u0131\u2019ya g\u00fcvenmi\u015f olabilir\u201d \u00f6nermesi daha do\u011fru olabilir. Zamanlama olarak da BM Genel Sekreteri\u2019nin \u00a0Amerikal\u0131 diplomat Jane Holl Lute\u2019u K\u0131br\u0131s temsilcisi olarak atamas\u0131 se\u00e7ilmi\u015f olmal\u0131.<\/p>\n<p>Eski Cumhurba\u015fkan\u0131 Dervi\u015f Ero\u011flu, Meclis eski Ba\u015fkan\u0131 \u2013CTP k\u00f6kenli-\u00a0 Sibel Siber, Meclis Ba\u015fkan\u0131 Zorlu T\u00f6re ve CTP hari\u00e7 di\u011fer partilerden Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n kendi ba\u015f\u0131na ald\u0131\u011f\u0131 bu karara itirazlar y\u00fckseldi. Rum lider Anastasiadis ise \u201cT\u00fcrkiye garant\u00f6rl\u00fckten vazge\u00e7ti\u011fini a\u00e7\u0131klas\u0131n\u201d diyerek Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n Garant\u00f6rl\u00fck konusunda s\u00f6z sahibi olmad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmi\u015f oldu. Asl\u0131nda \u00e7ok ge\u00e7meden 3 May\u0131s\u2019ta Ak\u0131nc\u0131 bu kez de Rum taraf\u0131n\u0131n Guterres Belgesi\u2019ni suland\u0131rmas\u0131ndan \u015fikayet etti.\u00a0 Ak\u0131nc\u0131 \u00f6nceki a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 da \u015fu s\u00f6zlerle savundu: \u00a0 \u201c<em>Uzun s\u00fcrecek bir durgunluk ve gerginlik d\u00f6nemine do\u011fru h\u0131zla yol al\u0131n\u0131rken ve bu gidi\u015fle adam\u0131z\u0131n kal\u0131c\u0131 olarak b\u00f6l\u00fcnme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha da b\u00fcy\u00fcrken, sessiz kalamazd\u0131m. Bu \u00e7aban\u0131n tarihi bir sorumlulu\u011fu yerine getirme u\u011fra\u015f\u0131s\u0131 oldu\u011funu bir kez daha an\u0131msatmak isterim.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Demek ki Ak\u0131nc\u0131 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 devral\u0131\u015f\u0131n\u0131n 3. y\u0131l\u0131n\u0131 de\u011ferlendirdi\u011fi konu\u015fmada Guterres Belgesini \u201cstratejik paket\u201d olarak imzalama niyetini a\u00e7\u0131klamakla asl\u0131nda sadece m\u00fczakere s\u00fcrecini bir kez daha ba\u015flatmak istemi\u015f. \u00c7\u00fcnk\u00fc Ak\u0131nc\u0131 bu a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada, KKTC\u2019de iki devletli yap\u0131 \u00fczerinde durulmas\u0131 konusunda a\u00e7\u0131klamalar yap\u0131l\u0131yordu. T\u00fcrkiye D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Mevl\u00fct \u00c7avu\u015fo\u011flu\u2019nun 21 Nisan 2018\u2019de Ak\u0131nc\u0131 ve siyasi parti liderleriyle ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi toplant\u0131da\u00a0<strong>\u201ckonfederasyon ya da iki ayr\u0131 devlet modeli<\/strong>\u00a0<strong>\u00fczerinde durulmas\u0131 \u00f6nerisi<\/strong>\u201dnde bulundu\u011fu bas\u0131na s\u0131zm\u0131\u015ft\u0131.<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a>\u00a0Bu da K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fcnde heyecan yaratm\u0131\u015ft\u0131. Ba\u015f\u0131ndan bu yana iki ayr\u0131 devlet isteyenler T\u00fcrkiye\u2019nin de nihayet bunu \u00f6nermesinden heyecan duymu\u015f; \u00a0federasyonu daha makul bulan kesim ise konfederasyonun neden olamayaca\u011f\u0131n\u0131 yaz\u0131p \u00e7izmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Rum gazetelerinde ise e\u011fer iki devlet olacaksa T\u00fcrk devletinin AB \u00fcyesi olmayaca\u011f\u0131, T\u00fcrklerin AB vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybedece\u011fi yaz\u0131l\u0131yordu. Rum taraf\u0131nda \u201ciki devleti yap\u0131dan\u201d sonras\u0131n\u0131n konu\u015fuluyor olmas\u0131, son derece ilgin\u00e7 de\u011fil mi?<\/p>\n<p>Yetki meselesi ve Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n Garant\u00f6rl\u00fck kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi en \u00f6nemli \u201ckazan\u0131m\u201d olan D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n onun ifade etti\u011fi gibi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirdik. Ancak bir iki husus daha var. Birincisi\u00a0<strong>Gutarres \u00c7er\u00e7evesi diye yaz\u0131l\u0131 bir belge yok.<\/strong>\u00a030 Haziran 2017\u2019de BM Genel Sekreteri Gutarres\u2019in taraflara verdi\u011fi \u00f6devleri i\u00e7eren gayri resmi, \u201cnon-paper\u201d var. Yani yeni bir m\u00fczakerenin \u00e7er\u00e7evesi olabilir diye kaleme al\u0131nm\u0131\u015f bir belge s\u00f6z konusu de\u011fil. Verilen \u00f6devlerle ilgili yap\u0131lm\u0131\u015f bir \u00e7al\u0131\u015fma da s\u00f6z konusu de\u011fil. Yani bu belgenin g\u00fcndeme gelmesi i\u00e7in bir sebep yok. KKTC D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Kudret \u00d6zersay\u2019\u0131n \u201c<em>D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 olarak benim ve bildi\u011fim kadar\u0131yla da genel anlamda h\u00fck\u00fcmetimizin, i\u00e7erisinde t\u00fcrl\u00fc yap\u0131c\u0131 mu\u011flakl\u0131klar bulunan ve herkesin kendine g\u00f6re yorumlad\u0131\u011f\u0131 bir belgeyi Say\u0131n Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n \u201cstratejik bir paket anla\u015fma\u201d olarak ilan etmeyi \u00f6nerece\u011fine dair \u00f6nceden bir bilgimiz olmad\u0131<\/em>.\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131 belgenin mu\u011flakl\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmesi bak\u0131m\u0131ndan da \u00f6nemlidir.<\/p>\n<p>\u0130kinci husus, Mustafa Ak\u0131nc\u0131 daha 16 Nisan\u2019da Rum Lider Nikos Anastasiadis ile yemekte bir araya gelmi\u015f ve sonras\u0131nda durumu\u00a0<strong>Rum liderin tavr\u0131nda bir de\u011fi\u015fiklik g\u00f6rmedi\u011fi<\/strong>, gelece\u011fe dair yeni bir umut do\u011fmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131yla \u00f6zetlemi\u015fti. Bundan 14 g\u00fcn sonra yeni bir anla\u015fmadan bahsetmesi hi\u00e7 de makul, mant\u0131kl\u0131, izah edilebilir durmuyor. \u0130ki tarih aras\u0131nda ya\u015fanan en belirgin geli\u015fme, \u00a0iki devletli modelin g\u00fcndeme gelmesi ve bunu savunanlar\u0131n bas\u0131nda daha \u00e7ok yer almas\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte bu nedenle Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 t\u00fcm ilgili taraflar\u0131 atlatmak ve bir oldu-bitti yaratmak olarak yorumlanabilir. Ger\u00e7i Rum taraf\u0131n\u0131n tutumu, oldu-bittiye izin vermiyor ama Ak\u0131nc\u0131 federasyon vurgusu yapm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc husus, Ak\u0131nc\u0131, Guterres Belgesi\u2019nin Stratejik Paket Anla\u015fmas\u0131 olmas\u0131 teklifini \u201ctakvim\u201d m\u00fcessesesi ile ba\u011fl\u0131 iletti. Bas\u0131na her a\u00e7\u0131klamas\u0131nda da takvim \u015fart\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi. Ancak\u00a0<strong>takvim, bu belgede yok<\/strong>. 2015\u2019de ba\u015flayan m\u00fczakere d\u00f6neminde de takvim olmad\u0131. Mehmet Ali Talat\u2019\u0131n ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 Dervi\u015f Ero\u011flu\u2019nun s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc m\u00fczakere s\u00fcrecinde de takvim olmad\u0131. M\u00fczakereler yeniden ba\u015flayacak olsa takvim yine olmayacak ve yine bir kez daha ucu a\u00e7\u0131k bir m\u00fczakere s\u00fcreciyle K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin k\u0131ymetli zaman\u0131 bo\u015fa harcanm\u0131\u015f olacak\u2026 Halbuki K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fc 2004 Annan Referandumu ile uzla\u015f\u0131 imkan\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan bu yana KKTC\u2019nin tan\u0131nmas\u0131 i\u00e7in \u00e7antas\u0131n\u0131 al\u0131p \u00fclke \u00fclke dola\u015facak devlet adam\u0131n\u0131n harekete ge\u00e7mesini bekliyor! M\u00fczakerelerin ula\u015fabilece\u011fi en ileri nokta referandum a\u015famas\u0131na gelinmesiydi ve bu bir kez daha tekrarlanmayacak. K\u0131br\u0131s meselesi asl\u0131nda 2004\u2019de sona ermi\u015fti.<\/p>\n<p>En \u00f6nemli konu ise \u015fu:\u00a0<strong>Ka\u011f\u0131t \u00fczerinde kalm\u0131\u015f, hukuken var olan ancak harekete ge\u00e7me kabiliyeti tan\u0131mayan bir sistem g\u00fcvence olu\u015fturamaz.<\/strong>\u00a0Garanti Anla\u015fmas\u0131\u2019nda yer alan \u201ctek yanl\u0131 m\u00fcdahale hakk\u0131\u201d\u00a0<a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a>\u00a0\u00a0Garant\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn etkin bir g\u00fcvence sa\u011flamas\u0131n\u0131n teminat\u0131d\u0131r. KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n stratejik zemin yapmak istedi\u011fi belge, Ada\u2019da kalacak asker say\u0131s\u0131n\u0131 belirlemeyi sonraya b\u0131rak\u0131yor ama net \u015fekilde tek tarafl\u0131 m\u00fcdahale hakk\u0131n\u0131n kalkaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Tek tarafl\u0131 m\u00fcdahale hakk\u0131 olmadan orada bulunacak asker say\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6nemi olmaz \u00e7\u00fcnk\u00fc Garant\u00f6rl\u00fck etkinli\u011fini yitirmi\u015f olur. K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fc Garant\u00f6rl\u00fck\u2019den vazge\u00e7mek istemeyecektir. Ancak zaten\u00a0<strong>Garant\u00f6rl\u00fck ve \u0130ttifak Anla\u015fmalar\u0131n\u0131n vazge\u00e7ilmezli\u011fine dair KKTC Meclisi\u2019nde al\u0131nm\u0131\u015f bir karar<\/strong>\u00a0da bulunuyor. \u00d6te yandan Garanti ve \u0130ttifak Anla\u015fmas\u0131 uluslararas\u0131 bir anla\u015fmad\u0131r ve hukuken T\u00fcrkiye\u2019nin pozisyonunu desteklemektedir. Bilinmelidir ki T\u00fcrkiye\u2019nin bu hakk\u0131 ve hakl\u0131 pozisyonu, K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrklerin (ve Rumlar\u0131n da) g\u00fcvenli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan oldu\u011fu kadar do\u011frudan Do\u011fu Akdeniz dengeleri bak\u0131m\u0131ndan da \u00f6nemlidir. Bu dengeler ba\u015fta T\u00fcrkiye\u2019nin g\u00fcvenli\u011fi ve ayn\u0131 zamanda ekonomik \u00e7\u0131karlar\u0131 ve deniz egemenlik haklar\u0131yla da ilgilidir. Di\u011fer Garant\u00f6r \u00fclkelerin \u00e7ekilmesi de dahil olmak \u00fczere hi\u00e7bir bask\u0131 ya da pazarl\u0131k T\u00fcrkiye istemedi\u011fi\/kabul etmedi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e T\u00fcrkiye\u2019nin 1960 Garanti ve \u0130ttifak Anla\u015fmalar\u0131\u2019ndan do\u011fan haklar\u0131nda bir de\u011fi\u015fiklik yaratmayacakt\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019nin kabul\u00fc de yine bir meclis (TBMM) karar\u0131 gerektirir. (Ba\u015fkanl\u0131k sistemine ge\u00e7i\u015f de\u011fi\u015fiklik yaratm\u0131\u015f olabilir ama hen\u00fcz uyum yasalar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmad\u0131)<\/p>\n<p>Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n 3 May\u0131s\u2019taki a\u00e7\u0131klamas\u0131nda yer alan<em>\u00a0\u201cBen bir tek K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fc\u2019n\u00fcn \u00e7\u0131kar\u0131na bakar\u0131m.\u201d i<\/em>fadesi,T\u00fcrkiye beni ilgilendirmez anlam\u0131ndaysa K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n topyekun milli bir dava oldu\u011funu yads\u0131yor demektir ancak zaten 7 Temmuz 2017\u2019de T\u00fcrk halk\u0131 ad\u0131na verilen t\u00fcm tavizlere ra\u011fmen \u00e7\u00f6ken Crans Montana s\u00fcreci de Guterres Belgesi de K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fc\u2019n\u00fcn \u00e7\u0131kar\u0131na uygun de\u011fil.<\/p>\n<p>Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n salt federasyon g\u00f6r\u00fc\u015fmelerini canl\u0131 tutmak ad\u0131na; konfederasyon ya da iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm tart\u0131\u015fmas\u0131 ciddiyet kazanmas\u0131n diye Rum taraf\u0131n\u0131n Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n bekledi\u011fi hi\u00e7bir ad\u0131m\u0131 atmayaca\u011f\u0131n\u0131 ve Anastasiadis\u2019in tutumunda hi\u00e7bir de\u011fi\u015fiklik olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bile bile bu a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapmas\u0131, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk\u00fc\u2019ne, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Devleti\u2019ne ve T\u00fcrkiye\u2019ye d\u00f6n\u00fck b\u00fcy\u00fck bir haks\u0131zl\u0131kt\u0131r. Sadece yetki a\u015f\u0131m\u0131 de\u011fil, g\u00f6revin k\u00f6t\u00fcye kullan\u0131lmas\u0131 da s\u00f6z konusudur.<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0https:\/\/www.kktcb.org\/tr\/cumhurbaskani\/gorev-ve-yetkileri<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a>\u00a0Tufan Erh\u00fcrman, Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n Uluslararas\u0131 Antla\u015fma \u0130mzalama Yetkisi Var m\u0131?Kaynak: Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n Uluslararas\u0131 Antla\u015fma \u0130mzalama Yetkisi Var m\u0131?, 1 Ocak 2011, Yeni D\u00fczen, http:\/\/www.yeniduzen.com\/cumhurbaskaninin-uluslararasi-antlasma-imzalama-yetkisi-var-mi-13559h.htm<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a>\u00a0Bundan 5 g\u00fcn \u00f6nce 19 \u015eubat 2010 g\u00fcn\u00fc, G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Temsilciler Meclisi\u2019nde \u201cAvrupa Birli\u011fi`ne \u00fcye bir devlet olan\u201d Birle\u015fik K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti\u2019nde garantiler ve garant\u00f6rler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez\u201d karar\u0131 al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Bu hususta, K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti Anayasas\u0131\u2019n\u0131n 182. Maddesi`nin\u00a0 1. f\u0131kras\u0131nda\u00a0 Garanti ve \u0130ttifak Antla\u015fmas\u0131\u2019nda yer ald\u0131\u011f\u0131 maddelerinin K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti Anayasas\u0131\u2019n\u0131n temel maddeleri oldu\u011fu ve hi\u00e7bir surette gerek de\u011fi\u015ftirme, gerek ilave veya gerekse kald\u0131rma sureti ile tadil edilemeyece\u011fini belirtmektedir. Rum Y\u00f6netimi\u2019nin bu karar\u0131 almakla K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin KKTC\u2019yi ya da yeni ve ayr\u0131 bir T\u00fcrk devleti ilan edebilmesinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ve ayr\u0131ca BMGK\u2019nin 541 say\u0131l\u0131 karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7esini ortadan kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 yakla\u015f\u0131m\u0131 i\u00e7n bkz. Mehmet \u015e\u00fckr\u00fc G\u00fczel, K\u0131br\u0131s Garanti ve \u0130ttifak Antlasmalar\u0131&#8217;n\u0131n \u0130ptal Edilemezli\u011fi, 3 Mart 2010, http:\/\/www.turksam.org\/tr\/a1934.html<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a>\u00a0Talat: &#8220;Rum meclis karar\u0131 provokasyondur&#8221;, K\u0131br\u0131s Postas\u0131, 22 \u015eubat 2010<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a>\u00a0CTP: \u201cGuterres Belgesi \u00e7er\u00e7evesinde g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ba\u015flay\u0131n\u201d Kaynak: CTP: \u201cGuterres Belgesi \u00e7er\u00e7evesinde g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ba\u015flay\u0131n\u201d, Detay K\u0131br\u0131s, 3 May\u0131s 2015<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a>\u00a0\u00a0\u00c7avu\u015fo\u011flu 24-25 Nisan\u2019da da New York\u2019ta d\u00fczenlenen Bar\u0131\u015f\u0131 \u0130n\u015fa ve Bar\u0131\u015f\u0131n S\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi konulu BM Genel Kurulu Y\u00fcksek D\u00fczeyli Toplant\u0131s\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde Guterres ile bir araya geldi.<\/p>\n<p><a title=\"\" href=\"http:\/\/soyledik.com\/tr\/makale\/7333\/nereden-cikti-bu-guterres-belgesi--gozde-kilic-yasin.html#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a>\u00a0Garanti Anla\u015fmas\u0131 4. Madde\/ Son paragraf: &#8220;Ortak veya anla\u015farak hareket olas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 taktirde garanti veren her \u00fc\u00e7 devletten herbiri, bu anla\u015fma ile kurulan d\u00fczeni tekrar kurmak amac\u0131 ile harekete ge\u00e7mek hakk\u0131n\u0131 sakl\u0131 tutarlar.\u201d \u0130ttifak Anla\u015fmas\u0131 ise Garant\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn fiili bir garant\u00f6rl\u00fck olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak olan asker say\u0131s\u0131n\u0131 belirler.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Ak\u0131nc\u0131, Guterres Belgesi&#8217;ni imzaya haz\u0131r oldu\u011fu a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yapt\u0131 ama imza yetkisi var m\u0131? B\u00f6yle bir \u00e7er\u00e7eve belgesi var m\u0131? Tek Tarafl\u0131 M\u00fcdahale Hakk\u0131n&#8217;dan T\u00fcrkiye ad\u0131na vazge\u00e7meye yetkili mi? \u00c7avu\u015fo\u011flu bu i\u015fin neresinde?<\/p>\n","protected":false},"author":28,"featured_media":2068,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[66,69],"tags":[143,145,146,142,82,144],"coauthors":[30],"class_list":["post-2067","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyaset-tarih","category-yakin-cografya","tag-akinci","tag-cavusoglu","tag-denktas","tag-guterres","tag-kibris","tag-sibel-siber"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2067","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/28"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2067"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2067\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2068"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2067"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=2067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}