{"id":3591,"date":"2018-10-17T19:30:00","date_gmt":"2018-10-17T16:30:00","guid":{"rendered":"http:\/\/misak.millidusunce.com?p=3591&#038;preview=true&#038;preview_id=3591"},"modified":"2018-10-17T12:44:56","modified_gmt":"2018-10-17T09:44:56","slug":"1944-1947-turkculuk-davasi-karabasanlarin-baslica-sorumlulari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/1944-1947-turkculuk-davasi-karabasanlarin-baslica-sorumlulari\/","title":{"rendered":"1944-1947 T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck davas\u0131: Karabasanlar\u0131n ba\u015fl\u0131ca sorumlular\u0131"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-3594\" src=\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/knjl-300x158.jpg\" alt=\"\" width=\"900\" height=\"473\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/knjl-300x158.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/knjl-150x79.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/knjl.jpg 310w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Bu yaz\u0131, Ankara T\u00fcrk Oca\u011f\u0131 \u015eubesi Yay\u0131nlar\u0131ndan \u00e7\u0131kan <\/em><br \/>\n<em>ve Necmeddin Sefercio\u011flu taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nan <\/em><br \/>\n<em>&#8220;T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck\u2019te Karabasa\u2019nlar D\u00f6nemi&#8221; ba\u015fl\u0131kl\u0131 kitab\u0131ndan iktibas edilmi\u015ftir.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Davan\u0131n san\u0131klar\u0131ndan Nejdet San\u00e7ar, davadaki savunmas\u0131na \u201c<em>Bu dava\u2026 bir dava yaratmak davas\u0131d\u0131r<\/em>\u201d diyerek ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Sorgulamalardan h\u00fck\u00fcmlere kadarki s\u00fcre\u00e7, bu ger\u00e7e\u011fi kan\u0131tlar niteliktedir. Her giri\u015fimde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, bu davan\u0131n d\u00fczenlenmesinde ve uygulanmas\u0131nda rol oynayanlar yani karabasanlar\u0131n olu\u015fturucular\u0131, uygulay\u0131c\u0131lar\u0131 ve sorumlular\u0131 vard\u0131. Bunlar\u0131n kaydedilmelerinin, tarihe kay\u0131t d\u00fc\u015f\u00fclmesi y\u00f6n\u00fcnden bir zaruret oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnerek, onlardan ve yapt\u0131klar\u0131ndan k\u0131saca s\u00f6z etmek istiyoruz.<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 \u0130n\u00f6n\u00fc, o y\u0131llara kadar g\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc Alman yanl\u0131s\u0131 siyasetten Rus yanl\u0131s\u0131 siyasete nas\u0131l ge\u00e7i\u015f yap\u0131labilece\u011finin, bu ge\u00e7i\u015f sorunun nas\u0131l \u00e7\u00f6z\u00fcmlenece\u011finin kayg\u0131s\u0131 i\u00e7inde idi. O (\u0130n\u00f6n\u00fc), \u00f6\u011frenci y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn bu siyaset d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcnde kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu; de\u011fi\u015fmez maarif vekili de onu bu yolda \u00f6zendirmekteydi. Bir \u201cIrk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k Davas\u0131\u201d d\u00fczenleme d\u00fc\u015f\u00fcncesi b\u00f6ylece do\u011fdu. O, \u00f6nce h\u00fck\u00fcmeti etkileyerek, 18 May\u0131s 1944 g\u00fcn\u00fc bir \u201cVekiller Heyeti Resm\u00ee Tebli\u011fi\u201d yay\u0131mlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Hemen ertesi, 19 May\u0131s 1944 g\u00fcn\u00fc, Gen\u00e7lik ve Spor Bayram\u0131 s\u00f6ylevinin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc o konuya ay\u0131rmaktan hi\u00e7 \u00e7ekinmedi.<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\"><sup>[1]<\/sup><\/a> Bildirideki ve s\u00f6ylevindeki s\u00f6zler, birbirinin hemen hemen ayn\u0131s\u0131 idi. Bunlar a\u00e7\u0131lacak davada delil say\u0131lacakt\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc sorgulamalarda di\u015fe dokunur bir delil veya dayanak bulunamam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u0130n\u00f6n\u00fc, a\u00e7\u0131lan bu davay\u0131 titizlikle izlemi\u015ftir. \u0130stanbul I. S\u0131k\u0131y\u00f6netim Mahkemesince yap\u0131lan duru\u015fmalardan sonra verilen karar ile \u00e7ok mutlu olmu\u015ftu. Fakat 1947\u2019de \u00e7\u0131kan son Asker\u00ee Yarg\u0131tay kararlar\u0131 onu \u00e7ok sarst\u0131 ve k\u0131zd\u0131rd\u0131. \u00d6yle ki, bir s\u00fcre sonra ziyaret etti\u011fi asker\u00ee yarg\u0131taydan, 40 y\u0131ll\u0131k yak\u0131n arkada\u015f\u0131 olan Yarg\u0131tay Ba\u015fkan\u0131 Org. Ali Fuat Erden\u2019in makam\u0131na u\u011framadan ayr\u0131ld\u0131. Belki de bu ziyareti ona olan k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermek i\u00e7in yapm\u0131\u015ft\u0131. Nitekim, k\u0131sa bir s\u00fcre sonra, Orgeneral Erden ile kurulundaki iki \u00fcst subay emekliye ayr\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Elbette bu kurmaca davan\u0131n ba\u015fka sorumlular\u0131 da vard\u0131. Sekiz y\u0131ldan fazla bir s\u00fcre \u201cMaarif Vekilli\u011fi\u201d yapan ve \u201cMill\u00ee \u015eef\u201din \u00e7ok yak\u0131n\u0131 olan, annesine a\u015fir ve Kur\u2019an okumak i\u00e7in \u00c7ankaya K\u00f6\u015fk\u00fc\u2019ne s\u0131k\u00e7a ve teklifsizce gidebildi\u011fi s\u00f6ylenen Hasan \u00c2li Y\u00fccel, bunlar\u0131n \u00f6nde geleni idi. Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k Davas\u0131\u2019n\u0131n haz\u0131rlay\u0131c\u0131s\u0131 ve uygulat\u0131c\u0131s\u0131 konumunda idi. \u201c<em>\u0130smet h\u00e2l\u00e2 girmedi mi kodese \/ Kel Ali\u2019nin boynu vurulmu\u015f mudur?<\/em>\u201d diyerek \u0130n\u00f6n\u00fc aleyhine \u015fiir yazan Sabahattin Ali denen kom\u00fcnisti, onu \u00f6ven bir \u015fiir yazd\u0131rarak affettiren, ona \u00f6\u011fretmenlik veren ve Ats\u0131z aleyhine dava a\u00e7maya y\u00f6neltmi\u015f olan odur. Ayr\u0131ca, Falih R\u0131fk\u0131 Atay arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile T\u00fcrk bas\u0131n\u0131n\u0131n k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde \u201cIrk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k\u201d aleyhinde yazd\u0131\u011f\u0131 altm\u0131\u015f\u0131 a\u015fk\u0131n yaz\u0131ya onu te\u015fvik etmi\u015f; bas\u0131nda yer bulan o yaz\u0131lar\u0131 Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k ad\u0131 alt\u0131nda bir araya getirterek bakanl\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131 bir kurumun yay\u0131n\u0131 olarak yay\u0131nlat\u0131p T\u00fcrkiye\u2019deki b\u00fct\u00fcn okullara ve k\u00fct\u00fcphanelere da\u011f\u0131tt\u0131rm\u0131\u015f, \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019n\u00fcn de \u00fcnl\u00fc 19 May\u0131s 1944 s\u00f6ylevini \u00e7o\u011faltt\u0131r\u0131p b\u00fct\u00fcn \u00fclke okullar\u0131na da\u011f\u0131tarak, s\u0131n\u0131flarda o s\u00f6ylevi a\u00e7\u0131klayan, yorumlayan dersler yap\u0131lmas\u0131n\u0131 yine Y\u00fccel emretmi\u015fti. Ayr\u0131ca, haklar\u0131nda soru\u015fturma yap\u0131lmam\u0131\u015f, dava dahi a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f olan H\u00fcseyin Nihal Ats\u0131z ve Nejdet San\u00e7ar\u2019\u0131n evde\u015fleri Bedriye Ats\u0131z ve Re\u015fide San\u00e7ar ile kimi ba\u015fka \u00f6\u011fretmenlerin ve DTCF Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Osman Turan\u2019\u0131n \u201cvekillik emrine\u201d al\u0131narak ayl\u0131klar\u0131n\u0131n kesilmesi, Ats\u0131z ve San\u00e7ar ile kimi ba\u015fka \u00f6\u011fretmenlere, bu davada aklanmalar\u0131na ra\u011fmen bakan bulundu\u011fu s\u00fcrece g\u00f6rev vermeme \u0131srar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi de Y\u00fccel\u2019in zul\u00fcm defterine d\u00fc\u015f\u00fclecek notlard\u0131.<\/p>\n<p>Hasan \u00c2li Y\u00fccel, ayr\u0131ca \u00e7ok kat\u0131 bir Ats\u0131z ve Nejdet San\u00e7ar d\u00fc\u015fman\u0131yd\u0131. Ats\u0131z\u2019a d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sebebi, kendisinin \u201cT\u00fcrk Edebiyat\u0131na Toplu Bir Bak\u0131\u015f\u201d adl\u0131 eserini Ats\u0131z\u2019\u0131n \u201cAlayl\u0131 \u00c2limler\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131nda, b\u00fct\u00fcn yanl\u0131\u015flar\u0131n\u0131 ayr\u0131 ayr\u0131 g\u00f6stererek ele\u015ftirmesi ve yaz\u0131y\u0131 \u201c<em>Hasan\u00a0 \u00c2li Bey! \u00c7izmeden yukar\u0131 \u00e7\u0131kmay\u0131n. Ben i\u00e7timaiyat kitab\u0131 yazmaya kalk\u0131yor muyum?<\/em>\u201d<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\"><sup>[2]<\/sup><\/a> deyip onu istifaya davet etmesi idi. Nejdet San\u00e7ar\u2019a olan kini ise, onun \u00f6\u011fretmen oldu\u011fu Sivas \u00d6\u011fretmen Okulu\u2019nu ziyareti s\u0131ras\u0131nda kendisini, yani Maarif Vekilini kar\u015f\u0131layan \u00f6\u011fretmenler aras\u0131nda bulunmamas\u0131 idi. San\u00e7ar, Hasan \u00c2li Y\u00fccel\u2019i kar\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 gibi, daha sonra okul m\u00fcd\u00fcr\u00fcn\u00fcn odas\u0131nda ve \u00f6teki \u00f6\u011fretmenlerin \u00f6n\u00fcnde onunla \u00e7ok \u00e7etin bir tart\u0131\u015fmaya girme c\u00fcrretini de g\u00f6stermi\u015fti. Bunlar Mill\u00ee \u015eef\u2019in g\u00f6zdesi olan bir bakana kar\u015f\u0131 yap\u0131lacak i\u015fler de\u011fildi. Zaman\u0131n Maarif Vekili, Ats\u0131z-San\u00e7ar karde\u015flere olan d\u00fc\u015fmanl\u0131k ve kinini yaln\u0131zca \u015fah\u0131slar\u0131na g\u00f6stermekle yetinmemi\u015f, ailelerine de bu kin ve d\u00fc\u015fmanl\u0131k \u00e7er\u00e7evesi i\u00e7inde ac\u0131 ve s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7ektirmekten geri kalmam\u0131\u015ft\u0131. Ats\u0131z\u2019\u0131n evde\u015fi ve lise tarih \u00f6\u011fretmeni Bedriye Ats\u0131z\u2019\u0131n 13 May\u0131s 1944\u2019de, San\u00e7ar\u2019\u0131n evde\u015fi ve lise kimya \u00f6\u011fretmeni Re\u015fide San\u00e7ar\u2019\u0131n ona yak\u0131n g\u00fcnlerde \u201cvekillik emrine\u201d al\u0131nmalar\u0131, e\u015fleri tutuklu iken onlar\u0131n da ayl\u0131klar\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yoksun edilmeleri anlam\u0131na geliyordu. Bununla da yetinmemi\u015f, Bedriye Ats\u0131z, herhangi bir soru\u015fturma ge\u00e7irmeden 16 May\u0131s 1944 g\u00fcn\u00fc g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f ve o s\u0131rada d\u00f6rt bu\u00e7uk ya\u015f\u0131nda olan o\u011flu Ya\u011fmur\u2019u, o g\u00fcn temizlik yapmak \u00fczere evde bulunan temizlik\u00e7i Fatma kad\u0131na b\u0131rakmak zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131. Temizlik yapan han\u0131m, ak\u015fam\u00fczeri polisler evin \u00e7evresinden ayr\u0131l\u0131nca, \u00e7ocu\u011fu ayn\u0131 cadde \u00fczerinde evleri bulunan Arnavut as\u0131ll\u0131 bir aileye emanet etmi\u015fti. Bu ailenin \u00fc\u00e7 k\u0131z\u0131ndan biri olan Fevziye Oran, Ya\u011fmur\u2019un bak\u0131m\u0131n\u0131 \u00fcstlenmi\u015f ve ona \u00e7ok iyi bakt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in onun \u201cikinci annesi\u201d olma\u011fa hak kazanm\u0131\u015ft\u0131.<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\"><sup>[3]<\/sup><\/a> Ya\u011fmur Ats\u0131z, o \u00e7etin g\u00fcnleri<\/p>\n<p>\u201c<em>Ben Oran Ailesi\u2019ne \u00e7ok \u015fey bor\u00e7luyum\u2026 Bir kere hayat\u0131m\u0131 bor\u00e7luyum. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011fer 1944 Tevkifat\u0131\u2019nda sivil polisler annemi de g\u00f6t\u00fcrd\u00fckten sonra o ikindi vakti ben d\u00f6rt bu\u00e7uk ya\u015f\u0131nda bir \u00e7ocuk olarak evde kald\u0131\u011f\u0131m zaman \u201cikinci annem\u201d Fevziye Abla gelip beni yan\u0131na almasayd\u0131 kim bilir ne hale d\u00fc\u015ferdim. Evet, sevgili ve rahmetli emektar\u0131m\u0131z Fatma kad\u0131n, di\u011fer kom\u015fular\u0131m\u0131zdan S\u0131d\u0131ka Han\u0131m ve daha hay\u00e2l mey\u00e2l ancak hat\u0131rlayabildi\u011fim muhtelif kom\u015fu han\u0131mlar da benimle ilgilenmi\u015flerdi ama al\u0131p evine g\u00f6t\u00fcren Fevziye Abla olmu\u015ftur.<\/em> \u201d<\/p>\n<p>diyerek anlat\u0131yor. Bedriye Ats\u0131z\u2019\u0131n 26 Temmuz 1944\u2019te sal\u0131verilmesine ra\u011fmen, vekillik emrinde bulunma durumu devam etmi\u015f ve bu durum ancak o Kartal Ortaokulu \u00f6\u011fretmenli\u011fine atan\u0131nca sona erebilmi\u015ftir. Ba\u015fka bir deyi\u015fle yirmi \u00fc\u00e7 ay vekillik emrinde b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f, sonra da lise \u00f6\u011fretmeni oldu\u011fu halde, ortaokul \u00f6\u011fretmenli\u011fine atanm\u0131\u015ft\u0131r.<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\"><sup>[4]<\/sup><\/a> 15 Nejdet San\u00e7ar\u2019\u0131n evde\u015fi Re\u015fide San\u00e7ar\u2019a gelince; o da 20 Haziran 1944 g\u00fcn\u00fc \u201cvekillik emrine\u201d al\u0131nm\u0131\u015f, bu durumu ancak kendisine duyurulmadan Zonguldak Lisesi kimya \u00f6\u011fretmenli\u011fine<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\"><sup>[5]<\/sup><\/a> atand\u0131\u011f\u0131 20 Ekim 1944\u2019de sona ermi\u015ftir. Fakat atama emri kendisine bildirilmemi\u015f, durumu atand\u0131\u011f\u0131 ilden merak edip \u0130stanbul\u2019a kadar gelen bir \u00f6\u011fretmen arkada\u015f\u0131ndan \u00f6\u011frenerek, yeni g\u00f6revine atanma tarihinden iki ay sonra gitmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6\u011frenmekte daha ge\u00e7 kalsa idi, belki de g\u00f6revinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131labilirdi. Onlar \u201cvekillik emrinde\u201d olarak \u00e7ok az bir ayl\u0131k almak durumunda b\u0131rak\u0131ld\u0131lar, b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar i\u00e7inde ya\u015fad\u0131lar.<\/p>\n<p>Bunlara ek olarak, Dahiliye Vekilli\u011fi de harekete ge\u00e7irilerek Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019nde Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 temsilcisi, \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Hukuk M\u00fc\u015faviri ve Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc\u2019nden olu\u015fan bir komisyon kurdurulur. Ne hikmetse, Komisyon\u2019un ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Hasan \u00c2li Y\u00fccel yapar. Bu komisyon h\u00fck\u00fcmetin arzusuna uygun bir \u015fekilde, \u201cT\u00fcrkiye\u2019de Irk\u00e7\u0131 ve T\u00fcrk\u00e7\u00fc Faaliyet\u201d \u00fczerine bir rapor haz\u0131rlar. Bu rapor da Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k Davas\u0131\u2019n\u0131n delilleri aras\u0131nda yer al\u0131r. Bir kopyas\u0131 \u0130stanbul I. S\u0131k\u0131y\u00f6netim Mahkemesi\u2019ne, bir kopyas\u0131 Maarif Vekilli\u011fine, \u00f6teki n\u00fcshalar\u0131 Dahiliye Vekili Hilmi Uran imzal\u0131 bir genelge ile \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Te\u015fkil\u00e2t\u0131\u2019na g\u00f6nderilir. Bu komisyon karar\u0131na b\u00f6l\u00fcm olarak eklenen bir liste ile \u201cIrk\u00e7\u0131 ve Turanc\u0131lar\u201d jurnal edilir. B\u00f6ylece mahkemeden o listede yaz\u0131l\u0131 47 ki\u015finin de \u201csan\u0131k\u201d olarak yarg\u0131lamas\u0131 istenmi\u015f olur. Fakat mahkeme bu raporu ve i\u00e7erdi\u011fi listeyi hi\u00e7 dikkate almam\u0131\u015ft\u0131r.<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\"><sup>[6]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>Gazeteci-milletvekili Falih R\u0131fk\u0131 Atay ve sonradan evinde intihar eden Ankara Valisi Nevzat Tando\u011fan Ankara\u2019da g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nan \u00f6\u011frenci ve alakal\u0131 ki\u015filerin g\u00f6zalt\u0131 durumlar\u0131 ile yak\u0131ndan ilgilenmi\u015fler(!), ilgilileri bu yolda te\u015fvik etmi\u015fler ve desteklemi\u015flerdir.<\/p>\n<p>Davan\u0131n \u0130stanbul\u2019a aktar\u0131lmas\u0131ndan sonra, \u0130stanbul Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019ndeki sorgulama ve i\u015fkence i\u015flemlerinde, \u00f6nce soru\u015fturma yarg\u0131c\u0131, sonra da Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k davas\u0131n\u0131n savc\u0131s\u0131 olan Kaz\u0131m Al\u00f6\u00e7 ile Emniyet Umum M\u00fcd\u00fcr Yard\u0131mc\u0131s\u0131 K\u00e2muran Cuhruh, \u0130stanbul Emniyet M\u00fcd\u00fcr\u00fc Ahmet Demir ve \u0130stanbul Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc I. \u015eube \u015eefi Sait Ko\u00e7ak, sorgulama d\u00f6neminin bir \u201ci\u015fkence d\u00f6nemi\u201dne d\u00f6n\u00fc\u015fmesinde sorumlular\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekmektedirler. Onlar haklar\u0131nda a\u00e7\u0131lan i\u015fkence davas\u0131nda yarg\u0131lanmaktan Demokrat Parti iktidar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 \u201caf kanunu\u201d ile kurtulmu\u015flard\u0131r. \u00d6zellikle Kaz\u0131m Al\u00f6\u00e7, T\u00fcrk\u00e7\u00fclere olan nefretini Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k Davas\u0131\u2019n\u0131n savc\u0131s\u0131 olarak da, davan\u0131n sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Davan\u0131n savc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapan Kaz\u0131m Al\u00f6\u00e7 ile birlikte I. S\u0131k\u0131y\u00f6netim Mahkemesi\u2019nin yarg\u0131\u00e7lar\u0131 olan Ba\u015fkan\u0131 T\u00fcmgeneral Yusuf Ziya Yazgan, Duru\u015fma yarg\u0131c\u0131 Yarbay Cevdet Erkut ve 3. \u00fcye Albay Galip Kaan da tarafs\u0131zl\u0131ktan uzak bir dava y\u00f6netimi icra etmi\u015flerdir. Duru\u015fmalar s\u0131ras\u0131nda san\u0131klar\u0131n s\u00f6zleri s\u0131k s\u0131k kesilmi\u015f, s\u00f6ylediklerinin \u00e7o\u011fu tutana\u011fa eksik ve asl\u0131 de\u011fi\u015ftirilerek yazd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, san\u0131klar\u0131n dinlenmesini istedikleri tan\u0131klar dinlenilmemi\u015f, b\u00f6ylece davan\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fc ile ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131 \u00f6nlenmi\u015ftir. \u00d6zellikle K\u00e2z\u0131m Al\u00f6\u00e7, duru\u015fmalar boyunca san\u0131klara hakaret etmekten geri kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Bir duru\u015fma s\u0131ras\u0131nda k\u00f6t\u00fc \u015fartlardan ve i\u015fkence edilmesinden yak\u0131nan bir san\u0131\u011f\u0131n s\u00f6z\u00fcne kar\u015f\u0131, davan\u0131n savc\u0131l\u0131k makam\u0131n\u0131 i\u015fgal eden K\u00e2z\u0131m Al\u00f6\u00e7, b\u00fcy\u00fck bir pervas\u0131zl\u0131kla,<\/p>\n<p>\u201c<em>Efendim! Biz bunlar\u0131 huzurunuza misafir olarak de\u011fil, h\u00fck\u00fcmeti devirmek isteyen vatan hainleri, katiller ve caniler olarak sevk ettik. Kendilerini Perapalas Oteli\u2019nde oturtacak de\u011fildik. Bunlar\u0131 huzurunuza reisi cumhur namzedi olarak da \u00e7\u0131karmad\u0131k. Onun i\u00e7in elbette her nevi zulm\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir ve g\u00f6receklerdir.<\/em>\u201c<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\"><sup>[7]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>demekten \u00e7ekinmemi\u015f, mahkeme kurulu \u00fcyeleri de onu sessizlikle dinlemi\u015f, san\u0131klarca aynen teyit edilmi\u015f bulunan o \u00e7irkin s\u00f6zler, Avukat Kenan \u00d6ner taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u0131srarl\u0131 iste\u011fe ra\u011fmen, tutana\u011fa ge\u00e7irilmemi\u015ftir. \u00d6te yandan T\u00fcrk\u00e7\u00fc san\u0131klara i\u015fkence yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyan, hakaret ve pe\u015fin h\u00fck\u00fcm niteli\u011finde olan bu s\u00f6zlerin mahkeme kurulunu olu\u015fturan ki\u015filerce \u201cho\u015f\u201d kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f bulunmas\u0131, 1 Numaral\u0131 S\u0131k\u0131y\u00f6netim Mahkemesi\u2019nin y\u00f6netti\u011fi duru\u015fmalar\u0131n seyir durumunu a\u00e7\u0131klar niteliktedir. Tarafs\u0131zl\u0131k de\u011fil, bir tarafl\u0131l\u0131k belirtisi ortaya koyan bu tutum, duru\u015fmalar boyunca s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. K\u0131sacas\u0131, Mahkeme Kurulunun tutumu y\u00fcz\u00fcnden savc\u0131n\u0131n yap\u0131lan i\u015fkenceleri a\u011fz\u0131ndan ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 b\u00f6l\u00fcmler tutana\u011fa ge\u00e7irtilememi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\"><sup>[1]<\/sup><\/a>Bu Resm\u00ee Tebli\u011f ve s\u00f6ylevin metinleri i\u00e7in, bk. Irk\u00e7\u0131l\u0131k-Turanc\u0131l\u0131k, Ankara: T\u00fcrk \u0130nk\u0131l\u00e2p Tarihi Enstit\u00fcs\u00fc, 1944. 5-8. ss.; Necmeddin Sefercio\u011flu, 3 May\u0131s 1944 ve T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck D\u00e2v\u00e2s\u0131. Ankara: T\u00fcrk Ocaklar\u0131 Ankara \u015eubesi, 2009. 59-62. ss.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\"><sup>[2]<\/sup><\/a>\u00a0 Ats\u0131z, \u201cAlayl\u0131 \u00c2limler\u201d, Orhun, 5 (Mart 1934). 102-105<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\"><sup>[3]<\/sup><\/a>\u00a0 Ya\u011fmur Ats\u0131z, \u00d6mr\u00fcm\u00fcn \u0130lk 65 Y\u0131l\u0131. 2. bs. \u0130stanbul: T\u00fcrk Edebiyat\u0131 Vakf\u0131, 2006. 202.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\"><sup>[4]<\/sup><\/a>\u00a0 Talat \u00dclker, Ayn\u0131 Eser, 61<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\"><sup>[5]<\/sup><\/a>\u00a0 Re\u015fide San\u00e7ar, Zonguldak\u2019a atand\u0131\u011f\u0131 kendisine bildirilmedi\u011fi i\u00e7in oradaki g\u00f6revine 2 ay sonra ba\u015flayabilmi\u015fti. Bu atamay\u0131 sorgulamak i\u00e7in Istanbul\u2019a gelen \u00f6\u011fretmen Ziya \u00d6zkaynak arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u00f6\u011frenebilmi\u015fti. Anla\u015f\u0131lan, ona duyurulmadan ataman\u0131n s\u00fcresi ge\u00e7irilecek, g\u00f6reve ba\u015flamad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle g\u00f6revine t\u00fcm\u00fcyle son verilecekti.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\"><sup>[6]<\/sup><\/a> Bu Komisyon raporu ile \u00e7ok acele ve \u00f6zensiz haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 hemen anla\u015f\u0131lan 47 ki\u015filik \u201cIrk\u00e7\u0131lar ve Turanc\u0131lar listesi ve\u00a0 \u0130\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131\u2019n\u0131n imzas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan genelge i\u00e7in, bk. Y\u0131ld\u0131r\u0131m, Ayn\u0131 Eser, 219-230. s.; s\u00f6z konusu listenin d\u00fczeltilmi\u015f ve abece s\u0131ral\u0131 listesi i\u00e7in, bk. Sefercio\u011flu, Ayn\u0131 Eser,\u00a0 63. s. Bu rapor ve genelge, Hilmi Uran\u2019\u0131n da\u00a0 T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck karabasan\u0131nda ald\u0131\u011f\u0131 rol\u00fc a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\"><sup>[7]<\/sup><\/a>\u00a0 Orkun\u2019dan Sesler: 1944\u2019ten H\u00e2t\u0131ralar. Orkun, 9 (01 Aral\u0131k 1944),\u00a0 9<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00f6nem h\u00fck\u00fcmetinin Alman yanl\u0131s\u0131 siyasetinin, Rus\u00e7ulu\u011fa d\u00f6nmesi i\u00e7in sahte bir anar\u015fi propagandas\u0131 ile T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck Turanc\u0131l\u0131k ad\u0131 alt\u0131nda bir\u00e7ok vatansever nas\u0131l su\u00e7lu ve rejim d\u00fc\u015fman\u0131 olarak g\u00f6sterildi? Hasan Ali Y\u00fccel ve Sabahattin Ali&#8217;nin rol\u00fc nedir?<\/p>\n","protected":false},"author":78,"featured_media":3595,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[2,66,67,68],"tags":[],"coauthors":[257],"class_list":["post-3591","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-siyaset-tarih","category-tehditler","category-turkluk-turkculuk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3591","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/78"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3591"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3591\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3595"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3591"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3591"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3591"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=3591"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}