{"id":3832,"date":"2018-10-30T19:30:13","date_gmt":"2018-10-30T16:30:13","guid":{"rendered":"http:\/\/misak.millidusunce.com\/?p=3832"},"modified":"2018-10-30T18:26:56","modified_gmt":"2018-10-30T15:26:56","slug":"tarihin-sonuna-kisa-bir-ara-kimlik-siyasetinin-getirdigi-yikim-ve-ulusal-kimlik-ihtiyaci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/tarihin-sonuna-kisa-bir-ara-kimlik-siyasetinin-getirdigi-yikim-ve-ulusal-kimlik-ihtiyaci\/","title":{"rendered":"\u201cTarihin sonuna?\u201d K\u0131sa bir ara! Kimlik siyasetinin getirdi\u011fi y\u0131k\u0131m ve ulusal kimlik ihtiyac\u0131"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_3848\" style=\"width: 730px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-3848\" class=\"wp-image-3848 size-full\" src=\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/trump22.jpg\" alt=\"\" width=\"720\" height=\"405\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/trump22.jpg 720w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/trump22-150x84.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/trump22-300x169.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 720px) 100vw, 720px\" \/><p id=\"caption-attachment-3848\" class=\"wp-caption-text\">Fukuyama,sistemin Trump gibi h\u0131rs y\u00fckl\u00fc insanlar\u0131 dizginleyemedi\u011fini; Trump\u2019\u0131n \u00f6nce ticarette kazand\u0131\u011f\u0131 ba\u015far\u0131y\u0131, medya \u00fczerinden \u015f\u00f6hretle ta\u00e7land\u0131rd\u0131\u011f\u0131, bir noktadan sonra da medya \u015f\u00f6hreti olman\u0131n da onun i\u00e7in yeterli olmay\u0131p siyasi ba\u015far\u0131yla tatmin olmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor.<\/p><\/div>\n<h2><strong>Fukuyama\u2019n\u0131n son kitab\u0131 \u201cKimlik: Haysiyet talebi ve darg\u0131nl\u0131k siyaseti\u201d<\/strong><\/h2>\n<p>Bundan yakla\u015f\u0131k 30 y\u0131l \u00f6nce Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131yla birlikte Francis Fukuyama, liberal demokrasinin mutlak zaferini ilan etmi\u015fti. Marx\u2019\u0131n ve Hegel\u2019in b\u00fcy\u00fck bir yan\u0131lg\u0131ya d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunarak, tarihin art\u0131k son noktas\u0131na\/a\u015famas\u0131na geldi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Belki de hi\u00e7bir akademisyenin\/d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcn elde edemeyece\u011fi tan\u0131n\u0131rl\u0131\u011f\u0131 bu ses getiren \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131yla yakalam\u0131\u015ft\u0131. Ayn\u0131 Fukuyama, son yazd\u0131\u011f\u0131 kitapta a\u00e7\u0131k bir dille itiraf etmemekle birlikte i\u015flerin d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc gibi gitmedi\u011fine, liberal demokrasinin ve onun etraf\u0131nda \u015fekillenen liberal d\u00fcnya d\u00fczenin ciddi s\u0131k\u0131nt\u0131larla kar\u015f\u0131ya kar\u015f\u0131ya oldu\u011funa i\u015faret ediyor. \u00d6zellikle kimlik siyasetinin y\u00fckseli\u015finin, liberal sistemi a\u011f\u0131r bir s\u0131nava tab\u00ee tuttu\u011funu savunuyor.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131mda Fukuyama\u2019n\u0131n Foreign Affairs Dergisi i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131y\u0131 temel referans alarak, son kitab\u0131ndan birka\u00e7 belli ba\u015fl\u0131 hususu okuyucular ile payla\u015fmaya, kendisiyle yap\u0131lan \u00e7e\u015fitli m\u00fclakatlarda alt\u0131n\u0131 \u00f6zenle \u00e7izdi\u011fi hususlar\u0131n baz\u0131lar\u0131n\u0131 payla\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m.<\/p>\n<h2><strong>D\u00fcnya siyasetinde de\u011fi\u015fim, gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki adaletsizlik ve orta s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00e7\u00f6kmesi ile y\u00fckselen pop\u00fclizm<\/strong><\/h2>\n<p>1970\u2019lerden itibaren k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte \u00fcretim d\u00f6rt kat artarken, ayn\u0131 zamanda demokratik se\u00e7imlerle i\u015fba\u015f\u0131na gelen iktidarlar\u0131n say\u0131s\u0131nda da g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclebilir bir art\u0131\u015f meydana geldi. Ekonomik b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fim, d\u00fcnya \u00fczerinde her alana yay\u0131ld\u0131. Mutlak yoksullu\u011fun d\u00fcnya n\u00fcfusu i\u00e7erisindeki oran\u0131 1993\u2019de y\u00fczde 42\u2019iken 2008 y\u0131l\u0131nda y\u00fczde 18\u2019lere kadar geriledi.<\/p>\n<p>Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde, k\u00f6ylerde otururken elektrikle ayd\u0131nlanamayan, musluktan suyu akmayan insanlar b\u00fcy\u00fck \u015fehirlere g\u00f6\u00e7 ederek bir anda televizyonla, \u00f6tekiyle ve kaotik bir hayatla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131. Bir yandan sanayi \u00fcretimi, d\u00fc\u015f\u00fck i\u015f\u00e7i \u00fccretlerinin etkisiyle bat\u0131dan Uzak Asya\u2019ya do\u011fru kayarken, hizmet sekt\u00f6r\u00fcnde kad\u0131nlar daha fazla i\u015f bulmaya, vas\u0131fs\u0131z i\u015f\u00e7iler yerlerini makinelere b\u0131rakmaya ba\u015flad\u0131. \u00c7in ve Hindistan gibi \u00fclkelerde yeni orta s\u0131n\u0131flar, k\u00fcresel de\u011fi\u015fim ile birlikte y\u00fckseldi fakat ekonomik de\u011fi\u015fimden herkes faydalanamad\u0131. Gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki adaletsizlik katlanarak artmaya devam etti.<\/p>\n<p>2007-08 k\u00fcresel ekonomik krizi ve 2009 Euro krizine kadar liberal d\u00fcnya d\u00fczeni ve liberal demokrasi anlay\u0131\u015f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir sorun g\u00f6z\u00fckmemekle birlikte ekonomik sorunlar\u0131n ba\u015f g\u00f6stermesi ile genel e\u011filim tersine d\u00f6nd\u00fc. Liberal demokrasinin be\u015fi\u011fi say\u0131lan ABD ve Avrupa Birli\u011fi\u2019nde k\u00fcresel sistem ve liberal demokrasi zaman i\u00e7erisinde itibar kayb\u0131na u\u011frad\u0131. Polonya, Macaristan, T\u00fcrkiye gibi geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde otoriter y\u00f6netim modelleri y\u00fckseli\u015fe ge\u00e7ti. 2011 Arap Bahar\u0131 ile birlikte despot y\u00f6netimlere kar\u015f\u0131 demokrasi \u00fcmidi, k\u0131sa s\u00fcreli\u011fine belirmi\u015f olsa da beraberinde Arap Bahar\u0131; kan, g\u00f6zya\u015f\u0131 ve t\u00fcm d\u00fcnya siyasi dengelerini etkileyen m\u00fclteci sorununu getirdi. 2016 y\u0131l\u0131nda, istikrarl\u0131 bir demokrasi tecr\u00fcbesine sahip olan \u0130ngiltere, Avrupa Birli\u011fi\u2019nden ayr\u0131lmaya karar verdi ve t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 \u015fok eden bir geli\u015fme olarak da Donald Trump Amerikan Ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerini kazand\u0131.<\/p>\n<p>Fukuyama\u2019ya g\u00f6re b\u00fct\u00fcn bu ya\u015fan\u0131lanlar teknolojik geli\u015fimle birlikte k\u00fcreselle\u015fmenin getirdi\u011fi bir sorun olarak ele al\u0131nmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmakla birlikte, ayn\u0131 zamanda kimlik politikalar\u0131\u2019n\u0131n y\u00fckseli\u015fle de alakal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bat\u0131 \u00fclkelerinde y\u0131llarca siyaset, iktisadi konular \u00fczerinden \u015fekillendirildi. Bat\u0131\u2019daki solun temel \u00f6ncelikleri belliydi; i\u015f\u00e7ilerin \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi, sendikal haklar\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi, refah devleti uygulamalar\u0131, gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki adaletin sa\u011flanmas\u0131 vb.\u00a0 Sa\u011f siyaset ise daha \u00e7ok devletin k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fclmesi, \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn \u00f6n\u00fcndeki engellerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n te\u015fvik edilmesi gibi konularda siyasetini yo\u011funla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Fakat son y\u0131llarda ekonomik konular arka planda kalarak,\u00a0 kimlik siyaseti \u00f6n plana \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131. Sol siyasetin temel ilgi alanlar\u0131 cinsiyet ayr\u0131m\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131, cinsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin kabul edilmesi, az\u0131nl\u0131klar\u0131n haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131, marjinal gruplara ayr\u0131cal\u0131klar tan\u0131nmas\u0131 gibi kimlik siyasetine do\u011fru kayarken, sa\u011f siyasette vatansever bir yakla\u015f\u0131m benimsenip, genellikle etnik veya dini bir kimli\u011fe dayanan ulusal kimli\u011fin korunmas\u0131na odaklan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Karl Marx\u2019\u0131n \u00e7ok uzun zaman \u00f6nce i\u015faret etti\u011fi gibi t\u00fcm \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n kayna\u011f\u0131nda iktisadi meseleler olmakla birlikte, yeni nesil siyasiler se\u00e7menlerine haysiyetlerinin, sayg\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131n ve itibarlar\u0131n\u0131n zedelendi\u011fini hayk\u0131rd\u0131lar. Sovyet Rusya\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131yla birlikte NATO\u2019nun etki alan\u0131 art\u0131rmas\u0131n\u0131 Putin, Ruslar i\u00e7in bir \u201ctrajedi\u201d diye adland\u0131rd\u0131. \u00c7in Devlet Ba\u015fkan\u0131 Xi Jinping, \u00c7in\u2019e yabanc\u0131 unsurlar\u0131n ayak bast\u0131\u011f\u0131 1839\u2019dan sonraki bir y\u00fczy\u0131l\u0131 \u201ca\u015fa\u011f\u0131lama ve utan\u00e7 asr\u0131\u201d olarak tan\u0131mlad\u0131. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde bir yandan siyahilerin haklar\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in kurulan hareketler g\u00fc\u00e7lenirken, di\u011fer taraftan farkl\u0131 cinsel tercihlere sahip insanlar\u0131n toplumsal stat\u00fcleri, ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 vs. tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Israrla farkl\u0131 farkl\u0131 gruplar, topluluklar dini veya etnik \/ milli \/ cinsiyet\u00e7i veya cinsel kimliklerinin yeteri kadar tan\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sayg\u0131 g\u00f6rmedi\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek kimlik siyasetini y\u00fckseltti. Kitle ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 ve etkin kullan\u0131m\u0131yla birlikte kimlik siyaseti k\u00fcresel bir olgu haline geldi.<\/p>\n<p>Liberal demokrasi ve d\u00fczen i\u00e7in kimlik siyaseti ba\u015f edilmesi zor bir s\u0131nav haline geldi. Bir yandan k\u00fcreselle\u015fme zenginli\u011fi t\u00fcm d\u00fcnyaya yayarken; toplumlar, topluluklar \u00e7e\u015fitlenmeye, farkl\u0131 istek ve talepleri dillendirmeye ba\u015flad\u0131. Fukuyama\u2019ya g\u00f6re demokratik toplumlar, kimlikler \u00fczerinden derin ayr\u0131\u015fmalarla kar\u015f\u0131ya kar\u015f\u0131ya. \u015eayet evrensel anlamda liberal demokratlar bir \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerisiyle sahaya \u00e7\u0131kamazsa, yava\u015f yava\u015f devletlerin \u00e7\u00f6z\u00fclerek \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n yo\u011funla\u015farak artt\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnyaya do\u011fru gidilme ihtimali art\u0131yor.<\/p>\n<h2><strong>\u0130nsan do\u011fas\u0131: Tan\u0131nma, e\u015fitlik ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck iddias\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Bir\u00e7ok iktisat\u00e7\u0131, insano\u011flunun iyi mal ve hizmetlere kavu\u015fma arzusuyla motive oldu\u011funu savunurken, Socrates insan\u0131n \u00fc\u00e7 par\u00e7adan olu\u015ftu\u011funu bir taraf\u0131nda \u201carzulayan k\u0131s\u0131m\u201d\u00a0 di\u011fer yanda \u201chesap\u00e7\u0131 k\u0131s\u0131m&#8221; oldu\u011funu ve bunlar\u0131n \u00fczerinde de \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir k\u0131sm\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etti. Platon da Devlet\u2019te bu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc k\u0131sm\u0131 \u201cthymos\u201d yani \u201cruh\u201d olarak adland\u0131rd\u0131. Birincisi Orta\u00e7a\u011f&#8217;da aristokrasinin, ruhban s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n veya y\u00f6netici elitlerin sahip oldu\u011fu \u00fcst\u00fcnl\u00fck hissine kavu\u015fma arzusu ile di\u011fer taraftan da herkesin e\u015fit say\u0131ld\u0131\u011f\u0131, herkesin herkes gibi iyi kabul edilmesi talebi\u00a0 \u201cThymos\u201d siyasette g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck kazan\u0131r. Birincisi Fukuyama taraf\u0131ndan \u201cmegalothymia\u201d olarak adland\u0131r\u0131l\u0131rken, ikincisi \u201cisothymia\u201d olarak isimlendirilir. Asl\u0131nda modern \u00e7a\u011f insano\u011flunun \u00fcst\u00fcnlere kar\u015f\u0131 e\u015fitlik m\u00fccadelesi \u015feklinde ge\u00e7mi\u015f, Birle\u015fik Devletler&#8217;de k\u00f6lelik, kad\u0131n haklar\u0131, i\u015f\u00e7ilerin sorunlar\u0131 gibi konular her zaman e\u015fitlik temelinde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmi\u015ftir. Fakat hukuki zeminde sa\u011flanan e\u015fitlik hi\u00e7bir zaman i\u00e7in ekonomik veya sosyal e\u015fitli\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015fememi\u015ftir. Y\u0131llar i\u00e7erisinde serbest piyasa ekonomisi i\u00e7erisinde, \u00fccret e\u015fitsizli\u011fine, sabit gelirlilerin s\u00fcrekli gelir ve stat\u00fc kayb\u0131na, her neviden\u00a0 ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n, kutupla\u015fman\u0131n\u00a0 artmas\u0131na y\u00f6netimler kal\u0131c\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulamam\u0131\u015ft\u0131r. ABD\u2019de d\u00e2hil 30 kalk\u0131nmas\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f \u00fclke ad\u0131 konulmam\u0131\u015f bir ekonomik ve sosyal e\u015fitsizlik sorunuyla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>Sol siyasetin a\u00e7mazlar\u0131: Kimlik siyasetine hapsolmu\u015f bir sol gelece\u011fi in\u015fa edebilir mi?<\/strong><\/h2>\n<p>70&#8217;li y\u0131llarda Amerika\u2019da otomotiv, demir-\u00e7elik gibi sekt\u00f6rlerde zor \u015fartlar alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmak ko\u015fuluyla i\u015f bulabilen siyahiler, a\u011f\u0131r sanayinin Uzak Asya\u2019ya kaymas\u0131yla yeniden i\u015fsizlik sorunuyla m\u00fccadele etmek zorunda kald\u0131.\u00a0 \u0130\u015fsizlikle beraber gelen su\u00e7 oranlar\u0131ndaki art\u0131\u015f, yoksulluk, k\u00f6t\u00fc hayat ko\u015fullar\u0131 art\u0131k bir neslin sorunu olmaktan \u00e7\u0131karak yeni ku\u015faklara aktar\u0131lan bir mesele haline d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. Sadece siyahiler de\u011fil, beyaz yakal\u0131 Amerikal\u0131lar\u0131n da gelece\u011fe dair umutlar\u0131 azalmakta, uyu\u015fturucu iptilas\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok sosyo-ekonomik sorun her sosyal kesimde yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r. Fukuyama\u2019ya g\u00f6re y\u00fckselen pop\u00fclizmin ve pop\u00fclist milliyet\u00e7ili\u011fin k\u00f6klerini de burada aramak gerekir.<\/p>\n<p>Trump\u2019\u0131n ba\u015fkanl\u0131k koltu\u011funa ula\u015fmas\u0131 veya \u0130ngiliz se\u00e7meninin AB\u2019den ayr\u0131lma karar\u0131n\u0131n alt\u0131nda k\u00fcreselle\u015fme ile birlikte g\u00fc\u00e7 ve stat\u00fc kaybeden, toplumsal g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck ve etkisini de yitiren orta s\u0131n\u0131flar\u0131n (T\u00fcrk\u00e7e\u2019de orta-dire\u011fin) oynad\u0131\u011f\u0131 rol yads\u0131namaz. Sol siyaset ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda milliyet\u00e7ilik ve muhafazak\u00e2rl\u0131k orta s\u0131n\u0131fa daha kolay ula\u015fabilmektedir. Bir yandan milliyet\u00e7iler, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir milletin par\u00e7as\u0131 olundu\u011funu, \u00fclkenin asli unsurun orta s\u0131n\u0131flar oldu\u011funu ve \u00fclkelerinin yabanc\u0131lar, g\u00f6\u00e7menler ve elitler taraf\u0131ndan ellerinden al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00fcksek sesle do\u011frudan bu kesimlere iletebiliyor. Ayn\u0131 yakla\u015f\u0131mla, sa\u011f muhafazak\u00e2rlar da milliyet\u00e7ilerinkine benzer bir hik\u00e2ye ile sahip olduklar\u0131 inanc\u0131n, inan\u00e7s\u0131zlar eliyle tahrip edildi\u011fini dillendirebiliyor ve se\u00e7mende siyasi kar\u015f\u0131l\u0131k bulabiliyorlar.<\/p>\n<p>\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131nda, Bat\u0131\u2019da g\u00f6\u00e7menler sa\u011flad\u0131klar\u0131 ucuz i\u015f\u00e7ilikle \u00fclkelerin kalk\u0131nmas\u0131nda faydal\u0131yd\u0131. H\u00e2lbuki bug\u00fcn, yerle\u015fik sosyal kesimlere bir tehdit ve gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131nda ya\u015fan\u0131lan adaletsizliklerin daha fazla hissedilmesinin kayna\u011f\u0131 olarak alg\u0131lan\u0131yorlar. 60\u2019l\u0131 y\u0131llarla beraber ba\u015flayan \u201cmultik\u00fclt\u00fcrel\u201d yakla\u015f\u0131mlar sol siyasetin kad\u0131n hareketleri, siyahi haklar\u0131, Bat\u0131 toplumlar\u0131ndaki M\u00fcsl\u00fcman gruplar ile ileti\u015fim kurmas\u0131na sa\u011flamakla birlikte, \u00f6zellikle Marksist e\u011filimli solun kaybolmas\u0131na neden oldu. Sosyal demokrat partilerin iktidar tecr\u00fcbeleri vard\u0131. Bu tecr\u00fcbe sol siyasete, devlet imk\u00e2nlar\u0131yla daha e\u015fitlik\u00e7i bir kamu hizmeti ve gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 g\u00f6zeten politikalar uygulama imk\u00e2n\u0131 tan\u0131d\u0131. Sovyet Rusya\u2019da ve \u00c7in\u2019de kom\u00fcnist rejim giderek bir diktat\u00f6rl\u00fc\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken, Avrupa Solu \u00f6zellikle kriz ortamlar\u0131nda h\u00fck\u00fcmetlerde uygulad\u0131klar\u0131 mal\u00ee politikalarla nisp\u00ee ba\u015far\u0131lar elde etti. So\u011fuk Sava\u015f&#8217;\u0131n bitimiyle de sosyal demokratlar\u0131n kapitalist sistemle nihai bar\u0131\u015fmas\u0131 s\u00f6z konusu oldu.<\/p>\n<p>90\u2019l\u0131 y\u0131llara kadar, K\u0131ta Avrupas\u0131\u2019nda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 kendisini sosyal demokrat partiler ile ifade eder veya ABD\u2019de Demokrat Parti\u2019ye oy ve destek verirdi. Fakat So\u011fuk Sava\u015f&#8217;\u0131n bitmesiyle birlikte sol siyasetin politik ajandas\u0131 de\u011fi\u015fti. Sol,\u00a0 gittik\u00e7e kimlik siyasetine y\u00f6neldi. Bu geli\u015fmelerle birlikte \u00fclkelerinin ve kendi gelece\u011finden kayg\u0131l\u0131 orta s\u0131n\u0131f ile i\u015f\u00e7iler sa\u011fa kayd\u0131.<\/p>\n<p>Fukuyama, sol siyasetin kimlik siyasetine odaklanmas\u0131n\u0131 belirli \u00f6l\u00e7\u00fcde anla\u015f\u0131labilir buluyor. \u00d6zellikle son y\u0131llarda Hollywood veya Silikon Vadisi&#8217;nde ba\u015f g\u00f6steren, kad\u0131na y\u00f6nelik taciz su\u00e7lamalar\u0131 ve tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n \u00e7eli\u015fkili bir duruma i\u015faret etti\u011fini savunuyor. Kad\u0131n ve erke\u011fin e\u015fit \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131nda, sayg\u0131n bir \u015fekilde, adalet i\u00e7erisinde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n savunulmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli oldu\u011funu belirtirken,\u00a0 tart\u0131\u015f\u0131lan konunun \u00e7eli\u015fkili bir \u015fekilde neredeyse \u00fclkenin gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndan en y\u00fcksek pay\u0131 alan, az say\u0131daki insan\u0131n sorunu oldu\u011funu, geni\u015f halk kitlerinin, i\u015f\u00e7ilerin, kad\u0131nlar\u0131n sorunlar\u0131n\u0131n bir \u015fekilde sol siyaset taraf\u0131ndan \u0131skaland\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p>ABD\u2019de Cumhuriyet\u00e7iler daha sa\u011fa kayarken, demokratlar\u0131n daha sola konumlanmas\u0131yla asl\u0131nda politik merkezin bo\u015fald\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyor. Fukuyama, son kitab\u0131n\u0131 yazma nedenini Trump\u2019\u0131n Amerikan ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmas\u0131ndan duydu\u011fu ho\u015fnutsuzlu\u011fu ifade etmek i\u00e7in a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Kitab\u0131nda, ekonomik sistemin, Trump gibi h\u0131rs y\u00fckl\u00fc insanlar\u0131 dizginleyemedi\u011fini; Trump\u2019\u0131n\u00a0 \u00f6nce ticarette kazand\u0131\u011f\u0131 ba\u015far\u0131y\u0131, medya \u00fczerinden parayla sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131\u00a0 \u015f\u00f6hretle ta\u00e7land\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, bir noktadan sonra da &#8221; medya ki\u015fili\u011fi&#8221; olman\u0131n da\u00a0 yeterli olmay\u0131p, siyasi ba\u015far\u0131yla tatmin olmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor. \u00a0Fukuyama, Amerika a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir avu\u00e7 say\u0131labilecek sol e\u011filimli akademisyen ve \u00fcniversite \u00f6\u011frencisinin \u201cpolitik do\u011fruculu\u011funu\u201d,farkl\u0131 kimliklere sahip insanlara kar\u015f\u0131 geli\u015ftirdikleri koruyucu dilin, geni\u015f halk kitlerini d\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu durumun\u00a0 \u00f6zellikle muhafazak\u00e2r medya eliyle, kamuoyuna istismar edilerek yans\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Trump gibi politikac\u0131lar\u0131n da bu s\u00f6ylemleri\u00a0 f\u0131rsata \u00e7evirdi\u011fini ve \u00f6zellikle kendini tehdit alt\u0131nda hisseden,kayg\u0131lar\u0131 a\u011f\u0131r basan orta s\u0131n\u0131f beyaz Amerikal\u0131lar ile daha rahat ileti\u015fim kurdu\u011funu ve desteklerini ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor. Trump gibi pop\u00fclist \u00f6zelli\u011fi a\u011f\u0131r basan siyaset\u00e7ilerin hem yerel siyasette hem de k\u00fcresel siyasette\u00a0 \u00e7ok ciddi sorunlar \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor.<\/p>\n<div id=\"attachment_3850\" style=\"width: 846px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-3850\" class=\"wp-image-3850 \" src=\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f.jpg\" alt=\"Fukuyama, &quot;kimlik&quot; politikas\u0131n\u0131n ayr\u0131\u015fman\u0131n nedeni olabilece\u011fi gibi, liberal demokrasi i\u00e7erisinde &quot;mill\u00ee kimli\u011fin&quot;,\u00a0 birle\u015fmenin, sorunlar\u0131 a\u015fman\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu olabilece\u011fini savunuyor.\" width=\"836\" height=\"545\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f.jpg 3008w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f-150x98.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f-300x195.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f-768x500.jpg 768w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/fuki\u015f-1024x667.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 836px) 100vw, 836px\" \/><p id=\"caption-attachment-3850\" class=\"wp-caption-text\">Fukuyama, &#8220;kimlik&#8221; politikas\u0131n\u0131n ayr\u0131\u015fman\u0131n nedeni olabilece\u011fi gibi, liberal demokrasi i\u00e7erisinde &#8220;mill\u00ee kimli\u011fin&#8221;,\u00a0 birle\u015fmenin, sorunlar\u0131 a\u015fman\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu olabilece\u011fini savunuyor.<\/p><\/div>\n<h2><strong>Fukuyama\u2019n\u0131n ament\u00fcs\u00fc ve yeni ulusal kimlik ihtiyac\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Toplumlar\u0131n ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa u\u011fram\u0131\u015f gruplar\u0131, \u00f6tekile\u015ftirilenleri korumak kadar ortak ama\u00e7lar\u0131, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fme ve uzla\u015f\u0131 i\u00e7erisinde ba\u015farmas\u0131 gerekti\u011fine i\u015faret eden Fukuyama, hem sa\u011f\u0131n hem de solun kimlik siyaseti \u00fczerindeki \u0131srar\u0131n\u0131n ortak iyili\u011fe zarar verdi\u011fini savunuyor. Kimliklerin ink\u00e2r edilemeyece\u011fini fakat m\u00fcmk\u00fcn olan en \u00fcst d\u00fczeyde herkese aidiyet ve sayg\u0131nl\u0131k sa\u011flayan ortak ulusal kimli\u011fin vurgulanmas\u0131 gerekti\u011fini, b\u00f6ylelikle liberal toplumlar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131 bir \u015fekilde \u00e7\u00f6zebilece\u011fini savunuyor.<\/p>\n<p>Modern toplumlarda de\u011fi\u015fim ile birlikte insanlar \u00f6zg\u00fcn kimliklerinden kopuyor, yaln\u0131zla\u015f\u0131yor, mutsuzla\u015f\u0131yor ve bu h\u00e2l ge\u00e7mi\u015fe d\u00f6n\u00fck nostaljik bir \u00f6zleme yol a\u00e7\u0131yor. \u00d6zellikle sa\u011f siyasiler insanlar\u0131n bu \u00f6zlemini ustal\u0131kla kullan\u0131yor. Modern toplumlarda insanlar\u0131n\u00a0 \u201c\u00e7ok kimlikli\u201d oldu\u011fu hat\u0131rlat\u0131l\u0131rken, bu kimlikleri ink\u00e2r etmeden, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131 temelinde daha \u00fcst bir kimli\u011fin sahiplenilmesi gerekiyor. Fukuyama bir yandan, liberal toplumlarda az\u0131nl\u0131klara kar\u015f\u0131 polis \u015fiddetinin \u00f6nlenmesi i\u00e7in m\u00fccadele edilmesi gerekti\u011fine i\u015faret ederken,\u00a0 di\u011fer yandan da az\u0131nl\u0131klar\u0131n genel kitleye temel de\u011ferler ve inan\u00e7lar \u00fczerinden d\u00e2hil edilerek \u201ckutsal ulusal kimli\u011fin\u201d i\u00e7erisinde yeni gelenlerle birlikte kayna\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, eritilmesi gerekti\u011fini savunuyor. Ba\u015fta anayasac\u0131l\u0131k olmak \u00fczere, hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, insanlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ve hukuk devleti \u00e7er\u00e7evesinde kapsay\u0131c\u0131 ulusal kimli\u011fin in\u015fas\u0131 Fukuyama\u2019n\u0131n temel \u00f6nermeleri aras\u0131nda yer al\u0131yor. Sa\u011f siyasetin ve sol siyasetin g\u00f6\u00e7menler konusunda taban tabana ayr\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 noktada Fukuyama en makul yakla\u015f\u0131m\u0131n ulusal kimlik i\u00e7erisinde her bir vatanda\u015f\u0131 birle\u015ftirmek oldu\u011funu savunuyor. Her \u00fclkenin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 korumas\u0131n\u0131n en do\u011fal hakk\u0131 oldu\u011funa, vatanda\u015fl\u0131k hukuku \u00e7er\u00e7evesinde her bir vatanda\u015f\u0131n da h\u00fck\u00fcmetten e\u011fitim, sa\u011fl\u0131k hizmeti ve di\u011fer belli ba\u015fl\u0131 kamu hizmetlerini en iyi \u015fekilde almas\u0131n\u0131n gereklili\u011fi savunuyor. Avrupa Birli\u011fi ve ABD\u2019nin ka\u00e7ak g\u00f6\u00e7men giri\u015fleri i\u00e7in elinden gelen t\u00fcm \u00e7abay\u0131 g\u00f6stermesi, gerekli kaynaklar\u0131 ve insan g\u00fcc\u00fcn\u00fc bu alanda sevk etmesi yaz\u0131lar\u0131nda ve m\u00fclakatlar\u0131nda tavsiye ediliyor.<\/p>\n<p>Amerikan demokrasisinin sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde ayakta kalabilmesi i\u00e7in demokratlar\u0131n az\u0131nl\u0131klar\u0131n partisi olma alg\u0131s\u0131ndan biraz olsun kurtularak, kimlik siyasetini bir kenara b\u0131rak\u0131p,\u00a0 eski g\u00fcnlerde oldu\u011fu gibi ba\u015fta i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 sonra da beyaz yakal\u0131lar\u0131, saflar\u0131na \u00e7ekecek politikalar\u0131 dillendirmesinin ve uygulamaya koymas\u0131n\u0131n \u00f6nemine i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p>Fukuyama, &#8220;kimlik&#8221; politikas\u0131n\u0131n ayr\u0131\u015fman\u0131n nedeni olabilece\u011fi gibi liberal demokrasi i\u00e7erisinde &#8220;mill\u00ee kimli\u011fin&#8221; ve birle\u015fmenin, sorunlar\u0131 a\u015fman\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu olabilece\u011fini savunuyor.<\/p>\n<h2><strong>Kaynak\u00e7a<\/strong><\/h2>\n<ol>\n<li>Francis FUKUYAMA, \u201cAgainst \u0130dentity Politics- The New Tribalism and the Crisis of Democracy\u201d<\/li>\n<\/ol>\n<p><a href=\"https:\/\/www.foreignaffairs.com\/articles\/americas\/2018-08-14\/against-identity-politics-tribalism-francis-fukuyama\">https:\/\/www.foreignaffairs.com\/articles\/americas\/2018-08-14\/against-identity-politics-tribalism-francis-fukuyama<\/a><\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>Can liberal democracies survive identity politics?<\/li>\n<\/ol>\n<p><a href=\"https:\/\/www.economist.com\/open-future\/2018\/09\/30\/can-liberal-democracies-survive-identity-politics\">https:\/\/www.economist.com\/open-future\/2018\/09\/30\/can-liberal-democracies-survive-identity-politics<\/a><\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li>Francis Fukuyama: Identity politics is undermining democracy<\/li>\n<\/ol>\n<p><a href=\"https:\/\/www.washingtonpost.com\/news\/theworldpost\/wp\/2018\/09\/18\/identity-politics\/?noredirect=on&amp;utm_term=.f9db6729a471\">https:\/\/www.washingtonpost.com\/news\/theworldpost\/wp\/2018\/09\/18\/identity-politics\/?noredirect=on&amp;utm_term=.f9db6729a471<\/a><\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li>Francis Fukuyama Postpones the End of History<\/li>\n<\/ol>\n<p><a href=\"https:\/\/www.newyorker.com\/magazine\/2018\/09\/03\/francis-fukuyama-postpones-the-end-of-history\">https:\/\/www.newyorker.com\/magazine\/2018\/09\/03\/francis-fukuyama-postpones-the-end-of-history<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Kimlik politikalar\u0131&#8221; gelece\u011fimizi etkiliyor. Trump gibi siyasi liderler kimlikleri istismar ederek  y\u00fckseliyor. Geleneksel siyasetin ge\u00e7mi\u015fi, bug\u00fcn\u00fc ve yar\u0131n\u0131na ili\u015fkin Fukuyama&#8217;n\u0131n temel g\u00f6r\u00fc\u015fleri nedir ve ulusal kimliklere ihtiyac\u0131 nas\u0131ld\u0131r?<\/p>\n","protected":false},"author":72,"featured_media":3847,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[58,59,62,2,66],"tags":[],"coauthors":[229],"class_list":["post-3832","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ab","category-abd","category-egitim-kultur","category-genel","category-siyaset-tarih"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3832","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/72"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3832"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3832\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3847"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3832"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3832"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3832"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=3832"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}