![\"\"](\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/WhatsApp-Image-2017-09-07-at-17.14.14.jpeg\")
<\/p>\n<\/p>\n
1774 K\u00fc\u00e7\u00fck Kaynarca Antla\u015fmas\u0131yla ba\u015flay\u0131p, kesintilerle zaman\u0131m\u0131za kadar gelen, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de \u201ckan davas\u0131na\u201d <\/em>d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclerek devam ettirilen bu \u00f6nemli meseleyle y\u00fczle\u015fmek yerinde olacakt\u0131r. Bunu yaparken, 241 y\u0131ll\u0131k s\u00fcrecin temel g\u00f6stergelerine dayanarak yanl\u0131\u015flar\u0131 ve do\u011frular\u0131 ortaya koymaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z. Tabii I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin uyru\u011fundaki Ermenilerin, \u0130tilaf Devletleri\u2019nin saf\u0131nda yer alarak, 800-850 y\u0131ld\u0131r huzur i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 kendi toplumu ve devletiyle neden sava\u015ft\u0131klar\u0131na ve sonu\u00e7lar\u0131na yak\u0131ndan bakaca\u011f\u0131z.<\/p>\n Ancak konuya girmeden \u00f6nce baz\u0131 tespitlerin yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor.\u00a0 Ermeniler, as\u0131rlard\u0131r huzur i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 ve devlet i\u00e7inde imtiyazl\u0131 bir stat\u00fcye sahip olduklar\u0131 halde ni\u00e7in 1860\u2019tan itibaren isyan etmeye ba\u015flad\u0131lar? Yine, I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda ni\u00e7in \u0130tilaf g\u00fc\u00e7leriyle birlikte olundu ve sivil halka yayg\u0131n katliam yap\u0131ld\u0131? Bu sorular\u0131n cevab\u0131 bellidir. B\u00fcy\u00fck devletler zay\u0131flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri Osmanl\u0131 T\u00fcrk Devleti\u2019ni \u00e7\u00f6kertmek ve payla\u015fmaya karar verdiklerinde, Ortodoks Ermenilerin bu konudaki \u00f6nemini biliyorlard\u0131. Bunun yan\u0131nda yayg\u0131nla\u015fan milliyet duygular\u0131n\u0131 da dikkate alarak Ermenilere, \u201c\u2019Size iki deniz aras\u0131nda devlet kurduraca\u011f\u0131z<\/em>\u00a0vaadinde bulundular ve buna inand\u0131rd\u0131lar.\u201d<\/em> Ermeni Meselesinin temelinde, hep bu beklentinin yatt\u0131\u011f\u0131 ve ger\u00e7ekle\u015fmek bir yana felakete yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 halde, tesirlerini eksilmeden g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de devam ettirdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n \u0130ki bu\u00e7uk asra yak\u0131n bir zaman dilimini kapsayan bu d\u00f6nemi, yukar\u0131daki tespiti dikkatte tutarak tarihin ak\u0131\u015f\u0131na g\u00f6re dokuz b\u00f6l\u00fcmde inceleyece\u011fiz.<\/p>\n 1700\u2019den itibaren Osmanl\u0131 Katolikleri \u00fczerinde ba\u015flayan misyonerlik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve 1740 Kapit\u00fclasyon Antla\u015fmas\u0131 sonras\u0131nda Fransa,\u00a0 Katolikler \u00fczerinde himaye yetkisi kazanm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0 Rusya ise bu imtiyaz\u0131, 1774 K\u00fc\u00e7\u00fck Kaynarca Antla\u015fmas\u0131 ile Ortodokslar i\u00e7in elde etmi\u015ftir.\u00a0 Ermeni Meselesinin ba\u015flang\u0131c\u0131 olarak kaydedilmesi gereken tarih, 1877-78 T\u00fcrk – Rus Sava\u015f\u0131 sonras\u0131nda, Ayastefanos ve Berlin Konferans\u0131 Antla\u015fmalar\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Ayastefanos Antla\u015fmas\u0131’n\u0131n 16. maddesi ile Berlin Anla\u015fmas\u0131n\u0131n 61. maddesinde Ermeni Meselesi konusunda, \u00f6zetle \u015f\u00f6yle denilmektedir: “Osmanl\u0131 H\u00fck\u00fcmeti Do\u011fu Anadolu\u2019da ilgili devletlerin g\u00f6zetiminde Ermenilerle ilgili olarak kapsaml\u0131 bir \u0131slahat yapmay\u0131,\u00a0 K\u00fcrtlere ve \u00c7erkezlere kar\u015f\u0131 g\u00fcvenliklerini sa\u011flamay\u0131 garanti eder.” <\/em>Antla\u015fma\u2019n\u0131n bu h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re; \u0130ngiltere, Rusya, Almanya, Fransa, \u0130talya ve Avusturya Ermenilerle ilgili konularda m\u00fcdahale yetkisini alm\u0131\u015f olmaktad\u0131r. Tarihte ilk defa bir devletin i\u00e7i\u015flerine kar\u0131\u015fma yolu, b\u00f6ylece a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Antla\u015fmalarda yer alan \u201cHimaye\u201d<\/em> ve \u201cIslahat\u201d<\/em> kavramlar\u0131n\u0131n, insani ve masum bir anlam ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131; Osmanl\u0131 T\u00fcrk Devleti\u2019ni payla\u015fmak \u00fczere devrin g\u00fc\u00e7l\u00fc devletlerine,\u00a0 Ermenileri kullanma hakk\u0131n\u0131n tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemeye herhalde gerek yoktur. Nitekim bu tarihten itibaren Osmanl\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 \u00f6rg\u00fctlenme ve isyanlar\u0131n yo\u011funla\u015farak ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n T\u00fcrk toplumuna genel olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, M\u00fcsl\u00fcmanlarla Ortodokslar aras\u0131ndaki ili\u015fkilerde kayda de\u011fer bir rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n oldu\u011fu s\u00f6ylenemez. Aksine, duyulan y\u00fcksek g\u00fcven dolay\u0131s\u0131yla Ermenilere \u201csad\u0131k tebaa\u201d<\/em> stat\u00fcs\u00fc verilmi\u015ftir. Bunun gere\u011fi olarak Ermeniler, devlet hizmetlerinde en y\u00fcksek mevkilerde g\u00f6revlere getirilmi\u015ftir. Bu \u00e7er\u00e7evede,\u00a0 22 bakan, 33 milletvekilli, 29 pa\u015fa, 7 b\u00fcy\u00fckel\u00e7i, 11 ba\u015fkonsolos, 11 \u00f6\u011fretim \u00fcyesi ve 41 \u00fcst d\u00fczey memur g\u00f6rev yapm\u0131\u015ft\u0131r. Osmanl\u0131 1. Meclisi\u2019nde 10, 2. Meclisi\u2019nde 11 Ermeni milletvekilinin bulundu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Ermenilerle ili\u015fkiler bu kadar m\u00fckemmel iken misyoner okullar\u0131n\u0131n\u00a0 –zaman i\u00e7inde say\u0131lar\u0131n\u0131n 1200\u2019e ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015ftir-<\/em> \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve yukar\u0131da bahsi ge\u00e7en antla\u015fmalar\u0131n etkileri sonu\u00e7 vermi\u015f, \u00e7ok say\u0131da Ermeni dernek ve komiteleri kurulmu\u015ftur. Bunlar aras\u0131nda ihtilalc\u0131 ve ac\u0131mas\u0131z karakterleriyle \u00f6ne \u00e7\u0131kan 1887\u2019de \u0130svi\u00e7re\u2019de kurulan H\u0131n\u00e7ak ve 1890\u2019da Tiflis\u2019te kurulan Ta\u015fnaks\u00fctyun Komiteleri dikkat \u00e7ekiyor. Her iki Ermeni Komitesi\u2019nin de programlar\u0131nda, Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu\u2019da ba\u011f\u0131ms\u0131z bir devlet kurmay\u0131 ama\u00e7lad\u0131klar\u0131, bunun i\u00e7in silahl\u0131 eylemler yap\u0131laca\u011f\u0131, isyanlar \u00e7\u0131kar\u0131laca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a yaz\u0131lmaktad\u0131r. Ermeni Devleti kurma yolundaki b\u00fct\u00fcn isyanc\u0131 eylemlerde Patri\u011fin rol oynad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu konuda G\u00fclseren S. Ayta\u015f\u2019\u0131n \u015fu tespitini \u00f6rnek verelim: 1876\u2019da Ermeni Patri\u011fi Nerses\u2019in \u0130ngiliz B\u00fcy\u00fckel\u00e7isi Layard ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesinde;\u201cAvrupa devletlerinin sempatisini \u00e7ekmek i\u00e7in isyan zorunlu ise b\u00f6yle bir hareketi ba\u015flatmakta zorluk bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u2026 Ermenilerin haklar\u0131n\u0131 takipte kararl\u0131 olduklar\u0131n\u0131, e\u011fer bunlar\u0131 Avrupa\u2019n\u0131n m\u00fcdahalesi ile elde edemezlerse, Rusya\u2019ya m\u00fcracaat edeceklerini ve Rusya taraf\u0131ndan ilhak edilinceye kadar k\u0131\u015fk\u0131rtmalara devam edeceklerini s\u00f6yl\u00fcyor ve muhtar bir Ermenistan te\u015fkili i\u00e7in iltimas talep ediyordu. B\u00fcy\u00fckel\u00e7i Layard \u2018Ermenistan ile ne kastedildi\u011fini sorunca\u2019 Patrik; \u2018Ermenistan, Van ve Sivas Pa\u015fal\u0131klar\u0131\u2019n\u0131, Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131, eski Kilikya Krall\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 ihtiva edecektir.\u2019 Layard\u2019\u0131n bu kadar b\u00fcy\u00fck bir projenin tahakkuk \u015fans\u0131nda \u015f\u00fcphe etti\u011fini belirtmesi \u00fczerine ise Patrik, Ermenilerin hakl\u0131 taleplerine kulak as\u0131lmayacak olursa, bahsetti\u011fi bu b\u00f6lgenin T\u00fcrk idaresine kar\u015f\u0131 toptan ayaklan\u0131p Rusya\u2019ya iltihak edece\u011fini ifade ediyordu.\u201d<\/em><\/p>\n \u00a0<\/em>Patri\u011fin bu ifadelerinin daha 1876, 77 ve 78 y\u0131llar\u0131nda sarf etmi\u015f olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir; anlaml\u0131d\u0131r. Yine bu d\u00f6nemde Armenakan, H\u0131n\u00e7ak ve Ta\u015fnak gibi silahl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin kurulmas\u0131, 1860\u2019ta Zeytun\u2019da ba\u015flayan ilk isyan\u0131n I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kadar devam etmesi; sava\u015fta, \u00f6ncesinde ve sonras\u0131nda cephe gerisinde i\u015flenen katliamlar ve T\u00fcrk Ordusu\u2019na kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanlarla bir olup sava\u015fman\u0131n gerek\u00e7esini, apa\u00e7\u0131k ve itiraz edilemez bir \u015fekilde vermektedir. Bu d\u00f6nemdeki olup bitenler, a\u00e7\u0131k\u00e7a ve do\u011fru bir \u015fekilde ortaya konulmazsa, daha sonraki geli\u015fmeleri izah etmekte g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekebiliriz. Bu bak\u0131mdan, d\u00f6nemin \u00f6zelliklerini, geli\u015fmeleri ve insanl\u0131k su\u00e7u te\u015fkil eden tertipleri iyi bilmemiz gerekmektedir. Bu konuyu Justin McCarthy \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/p>\n \u00a0\u201cBirinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na uzanan y\u0131llar, Do\u011fu\u2019da kutupla\u015fmalar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nem oldu. 1877-1878 Rus-T\u00fcrk Sava\u015f\u0131, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n Anadolu\u2019ya ve Ermenilerin de Kafkasya\u2019ya do\u011fru, zaten var olan n\u00fcfus de\u011fi\u015f toku\u015funa yenilerinin eklenmesine yol a\u00e7t\u0131. Sava\u015f s\u0131ras\u0131nda Kafkasya\u2019daki M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n Osmanl\u0131\u2019ya, Anadolu\u2019daki Ermenilerin de Rusya\u2019ya yard\u0131m etmesi, \u0131rk ve din ba\u011f\u0131n\u0131n h\u00fck\u00fcmetlere duyulan sadakatin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ti\u011fi hissini peki\u015ftirdi. Anadolu\u2019daki Ermeni ihtilal huzursuzlu\u011fuyla K\u00fcrt a\u015firetlerinin verdi\u011fi bask\u0131nlar, Ermenilerle M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131ndaki nefreti ve b\u00f6l\u00fcnmeyi vahimle\u015ftirdi. Kafkasya\u2019da ayn\u0131 nefret ve b\u00f6l\u00fcnmeler, 1905 \u0130htilali s\u0131ras\u0131nda, kanl\u0131 bir bi\u00e7imde y\u00fczeye \u00e7\u0131kt\u0131\u2026 Rus h\u00fck\u00fcmeti Anadolu\u2019daki Ermenilerin dinsel ve hen\u00fcz belirmekte olan etnik farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6m\u00fcrmeye, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda ve muhtemelen daha \u00f6ncesinde ba\u015flad\u0131.\u201d<\/em><\/p>\n Kafkaslardan s\u00fcrg\u00fcn (deportation\/s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131)<\/em> edilen (tehcir\/sevk ve yerle\u015ftirme de\u011fil)<\/em> ve yollarda y\u00fcz binlercesi can veren, milyonlarca masum M\u00fcsl\u00fcman\u0131n ac\u0131kl\u0131 haliyle ilgilenen, bu mezalimi hat\u0131rlamak isteyen bile yok. Ruslar, \u00f6nce bu masum insanlar\u0131n hesab\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnse daha iyi olmaz m\u0131?\u00a0 Bu korkun\u00e7 ortam\u0131 anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 olan bir di\u011fer belge de ihtilalci bir Ermeni komitac\u0131s\u0131n\u0131n Robert Koleji kurucusu Dr. Cyrus Hamlin\u2019e s\u00f6yledikleri \u015fu s\u00f6zlerde mevcuttur: \u201cH\u0131n\u00e7ak \u00e7eteleri f\u0131rsat kollayarak T\u00fcrk ve K\u00fcrtleri \u00f6ld\u00fcrecekler, k\u00f6ylerini yak\u0131p da\u011flara ka\u00e7acaklar. Galeyana gelen M\u00fcsl\u00fcmanlar, ayaklan\u0131p Ermenilerin \u00fcst\u00fcne \u00e7ullanacaklar ve Ermenileri o kadar vah\u015fice bo\u011fazlayacaklar ki, Rusya insanl\u0131k ve H\u0131ristiyan medeniyeti ad\u0131na m\u00fcdahale edecektir.\u201d<\/em>\u00a0 \u2018Dinlediklerinden deh\u015fete d\u00fc\u015fen H\u0131ristiyan Misyoner Dr. Hamlin, o zamana kadar duydu\u011fu en cehennem\u00ee ve gaddar olan bu tertibe kar\u015f\u0131 geldi\u011finde \u015fu cevab\u0131 ald\u0131\u2019: \u201csize \u00f6yle geldi\u011fine \u015f\u00fcphe yok; fakat biz Ermeniler \u00f6zg\u00fcr olmaya kararl\u0131y\u0131z. Avrupa, Bulgar vah\u015fetine kay\u0131ts\u0131z kalmad\u0131 ve Bulgaristan \u015fimdi \u00f6zg\u00fcr. Milyonlarca kad\u0131n ve \u00e7ocu\u011fun feryatlar\u0131 g\u00f6\u011fe y\u00fckseldi\u011finde, bizim yakar\u0131\u015flar\u0131m\u0131za da kulak verecektir\u2026\u201d<\/em>Yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmamas\u0131 i\u00e7in a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekmektedir ki 1860\u2019larda kurulan Robert Koleji\u2019nin M\u00fcd\u00fcr\u00fc Dr. Cyrus Hamlin\u2019i deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcren bu s\u00f6zler, vah\u015fetin ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 boyutlarla ilgilidir. Yoksa T\u00fcrklere isyan edilmesine kar\u015f\u0131 de\u011fildir. Nitekim Hamlin, 1907\u2019de ABD\u2019de yay\u0131mlanan hat\u0131ralar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u00f6zetle; \u201cKolejde Bulgar gen\u00e7lerini e\u011fitiyorduk. Bulgar isyan\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda bu gen\u00e7ler vard\u0131. Bu durum kar\u015f\u0131s\u0131nda Ermeniler ve Rumlar \u2018bizim \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z e\u011fitilmiyor\u2019 diye g\u00fccendiler. Daha sonra onlar\u0131 da e\u011fittik\u201d <\/em>demektedir. Anadolu\u2019da kiliselere ba\u011fl\u0131 olarak a\u00e7\u0131lan bu kolejlerin, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131nda rollerinin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck oldu\u011fu bilinmektedir.<\/p>\n Vah\u015fetin derecesini; ne i\u00e7in yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermesi ve bug\u00fcnlere nas\u0131l gelindi\u011fini a\u00e7\u0131klamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bu \u00f6nemli bir belgedir. D\u00fc\u015fman bildikleri M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 ve kendi dinlerinden olan Ortodoks H\u0131ristiyanlar\u0131 tuzak kurarak birbirine bo\u011fazlatmak, masum insanlar\u0131n \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 (Mukateleyi)<\/em>\u00a0 yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmak suretiyle d\u0131\u015f devletlerin, \u00f6ncelikle de Rusya\u2019n\u0131n m\u00fcdahalesini sa\u011flamak i\u00e7in neler yap\u0131lm\u0131\u015f? Milyonlarca kad\u0131n ve \u00e7ocu\u011fun feryad\u0131ndan medet uman barbarl\u0131k ruhuyla, ba\u015fta kendilerini sonra da as\u0131rlard\u0131r huzur i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 kom\u015fular\u0131, M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrkleri mahvetmeyi g\u00f6ze alm\u0131\u015flard\u0131r. B\u00f6ylece Ermenilerin g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcren, insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 kanl\u0131 tertiplerle \u201cnefret ve kini\u201d <\/em>kimlik haline getirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Art\u0131k bu yeni kimli\u011fin insani hi\u00e7bir de\u011ferle ilgisinin kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in ya\u015fanan bu ac\u0131 ger\u00e7eklere bakmak, san\u0131r\u0131z yeterli olacakt\u0131r. 1878 T\u00fcrk – Rus Sava\u015f\u0131\u2019nda ve sonras\u0131nda ya\u015fanan ve I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kadar Anadolu\u2019nun b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne yay\u0131larak devam eden say\u0131s\u0131z isyan ve vah\u015fetin b\u00f6ylesine bir ruh haliyle yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na \u015f\u00fcphe yoktur. 1905\u2019te Cihan Devleti\u2019nin Padi\u015fah\u0131, Sultan Abd\u00fclhamit\u2019e bombal\u0131 suikast yap\u0131lmas\u0131, isyanc\u0131lar\u0131n c\u00fcretinin boyutlar\u0131n\u0131 g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan dikkat \u00e7ekicidir. E\u011fer bu suikastta Padi\u015fah hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f olsayd\u0131, devletin ve milletin durumu nas\u0131l bir h\u00e2l alacakt\u0131? Ermeni \u0130syanlar\u0131\u2019n\u0131 de\u011ferlendirirken, g\u00f6z\u00fc d\u00f6nm\u00fc\u015f bu sald\u0131r\u0131lar\u0131n do\u011furaca\u011f\u0131 vahameti iyi d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekmektedir. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kadar Anadolu co\u011frafyas\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitli il ve il\u00e7elerinde 50\u2019den fazla isyan \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 unutmamak gerekir. Her isyandan sonra, bat\u0131 bas\u0131n\u0131nda, \u201cT\u00fcrkler Ermenileri katlediyor\u201d<\/em> \u015feklinde yaygaralar\u0131n kopar\u0131lmas\u0131 \u00e2det halini alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Kaynaklarda, Osmanl\u0131 Devlet unsurlar\u0131n\u0131n ve T\u00fcrklerin b\u00f6ylesine planl\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtma ve tertiplere ba\u015fvurduklar\u0131na dair bir bilgiye rastlanmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc farkl\u0131 k\u00fclt\u00fcr ve ruh yap\u0131lar\u0131n\u0131n yan\u0131nda, bir taraf\u0131n (isyanc\u0131 Ermenilerin)<\/em> hi\u00e7bir insani s\u0131n\u0131r tan\u0131madan hep sald\u0131ran, \u00f6b\u00fcr taraf\u0131n (T\u00fcrklerin)<\/em> hep savunma konumunda oldu\u011funu bilmek gerekmektedir. Di\u011fer bir ifadesiyle, ter\u00f6rle insanlar\u0131 ac\u0131mas\u0131zca \u00f6ld\u00fcrerek, deh\u015fet sal\u0131p sindirerek hedefine ula\u015fmay\u0131 me\u015fru sayan ruh yap\u0131s\u0131 bir tarafta;\u00a0 kanunlar\u0131n gere\u011fi olarak can ve mal g\u00fcvenli\u011fini ve kamu d\u00fczenini savunmaya \u00e7al\u0131\u015fan me\u015fru devlet g\u00fc\u00e7lerinin g\u00f6revini yapmas\u0131 \u00f6b\u00fcr tarafta oldu\u011funa g\u00f6re; sald\u0131rgan ile nefsi m\u00fcdafaa (me\u015fru savunma)<\/em> yapan\u0131n ayn\u0131 konumda oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir mi?\u00a0 Bu ger\u00e7ek kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u2018iki taraf da birbirini k\u0131rd\u0131, katletti\u2019<\/em> gibi dikkatsizce kullan\u0131lan, haks\u0131z, \u00fcrkek ve korkak\u00e7a ifadelere kat\u0131lmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Hukuk ve ahlaki de\u011ferler bak\u0131m\u0131ndan, sald\u0131rganla masum olan bir tutulabilir mi?<\/p>\n 28 Temmuz 1914’te ba\u015flayan ve 11 Kas\u0131m 1918’de sona eren I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na Osmanl\u0131 Devleti 29 Ekim1914\u2019te girdi. Eli silah tutan herkes cepheye g\u00f6nderilince, cephe gerisinde b\u00fcy\u00fck bir g\u00fcvenlik zafiyeti do\u011fdu. Bu ortam, 2 Kas\u0131m 1914\u2019te T\u00fcrklere sava\u015f ilan eden Ruslar i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir f\u0131rsat oldu; ciddi \u015fekilde silahland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 isyanc\u0131 Ermeni \u00f6rg\u00fctlerinin yayg\u0131n \u015fekilde sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7mesini h\u0131zland\u0131rd\u0131. Bunu f\u0131rsat bilen isyanc\u0131 Ermeniler masum sivillere kar\u015f\u0131 k\u00f6ylerde, \u015fehirlerde yayg\u0131n bir katliama giri\u015fti; evleri ve i\u015fyerlerini yak\u0131p y\u0131kmaya ba\u015flad\u0131. Kendilerine destek vermeyen baz\u0131 Ermeni ileri gelenleri bile katledildi. Silahs\u0131z, \u00e7aresiz T\u00fcrklerin bir k\u0131sm\u0131 bat\u0131ya g\u00f6\u00e7 etti. Ermeni \u00e7eteleri, askeri depolar\u0131 bas\u0131p yakmaya, telgraf tellerini keserek cephe ile haberle\u015fmeyi engellemeye giri\u015ferek, cepheye silah, m\u00fchimmat ve lojistik desten g\u00f6t\u00fcren ikmal kollar\u0131na sald\u0131rd\u0131lar. Cephe gerisindeki bu ihanet kar\u015f\u0131s\u0131nda baz\u0131 ordu birlikleri sava\u015famayacak duruma d\u00fc\u015ft\u00fc. Mesela; Sar\u0131kam\u0131\u015f Harek\u00e2t\u0131\u2019na, Trabzon – Erzincan hatt\u0131ndan m\u00fchimmat ve lojistik destek g\u00f6t\u00fcren ikmal kollar\u0131 Ermeni \u00e7eteciler taraf\u0131ndan kesilince, ordu cephanesiz ve yiyeceksiz kald\u0131. Uzmanlar bu durumu, e\u011fer \u201cyard\u0131mlar cepheye ula\u015fm\u0131\u015f olsayd\u0131, Ruslar ma\u011flup edilebilirdi\u201d<\/em> \u015feklinde de\u011ferlendirmektedirler. Ermeni asiler bunlarla da yetinmedi; say\u0131lar\u0131 160 bini bulan d\u00fczenli, silahl\u0131 ve \u00fcniformal\u0131 Ermeni birlikleriyle d\u00fc\u015fmanlar\u0131n saf\u0131nda yer alarak, T\u00fcrk ordusuyla sava\u015ft\u0131.<\/p>\n Bu vahim durum kar\u015f\u0131s\u0131nda T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmeti Patrik ba\u015fta olmak \u00fczere, Ermeni ileri gelenleriyle bir\u00e7ok g\u00f6r\u00fc\u015fme yapt\u0131; nasihat heyetleri g\u00f6ndererek vazge\u00e7irmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 ama bu gayretler netice vermedi.\u00a0 Bat\u0131da T\u00fcrk Devleti, devrin en b\u00fcy\u00fck ordular\u0131yla \u00c7anakkale\u2019de \u00f6l\u00fcm-kal\u0131m sava\u015f\u0131 yap\u0131yordu. Bu arada Rus Ordusu\u2019nun ilerleyi\u015finden cesaret alan Ermeni \u00e7eteleri, 13-14 Nisan 1915\u2019te Van\u2019a girerek, \u015fehri ele ge\u00e7irdi; masum sivillere i\u011fren\u00e7 tecav\u00fczler ve hunharca katliamlar yapt\u0131. \u015eehirden ka\u00e7abilen \u00e7ok say\u0131daki sivil masum yakalanarak \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc ve 80 binin \u00fczerinde T\u00fcrk katledildi. T\u00fcrk birlikleri Temmuz\u2019da Van\u2019\u0131 kurtard\u0131 ancak \u015fehir tam anlam\u0131yla harabeye d\u00f6nm\u00fc\u015f, ayakta bir bina bile kalmam\u0131\u015f, bir\u00e7ok k\u00f6y haritadan silinmi\u015fti. Bitlis, Erzincan, Erzurum, Urfa gibi baz\u0131 iller de ayn\u0131 durumdayd\u0131. Do\u011fu Anadolu, tam bir i\u00e7 sava\u015f ortam\u0131na s\u00fcr\u00fcklenmi\u015fti.\u00a0 Art\u0131k bu duruma kesin bir \u00e7are bulunmas\u0131 \u015fartt\u0131. \u00c7are olarak \u00fc\u00e7 se\u00e7enek vard\u0131, bunlar:<\/p>\n T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmeti, isyan eden Ermeni asilerine kar\u015f\u0131 3. Se\u00e7ene\u011fi (me\u015fru her devletin yapmas\u0131 gerekeni)<\/em> uygun bularak, 26 May\u0131s 1915\u2019te bir Sevk ve \u0130sk\u00e2n (yerle\u015ftirme)<\/em> kanununu \u00e7\u0131kard\u0131. Buna g\u00f6re isyanc\u0131 Ermeniler sava\u015f b\u00f6lgesinin d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131nacak, Suriye vilayetine yerle\u015ftirilecekti. 10 Haziran 1915\u2019te yay\u0131mlanan y\u00f6netmelikle de sevk ve yerle\u015ftirme (Tehcir) <\/em>i\u015fleri ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na kadar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek, her tedbir \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f ve al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Sevk (ta\u015f\u0131ma) edilen, potansiyel isyanc\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclen Ermeni say\u0131s\u0131n\u0131n 500 bin civar\u0131nda oldu\u011fu hesaplanmaktad\u0131r. Bu sevk s\u0131ras\u0131nda soygun, intikam sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131ktan dolay\u0131 Ermenilerden \u00f6lenler oldu\u011fu, pek \u00e7ok s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7ekildi\u011fi bir ger\u00e7ektir. Bunlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 tarih\u00e7iler 50 bin civar\u0131nda g\u00f6steriyor. Bu 48 binin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funu bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131ktan \u00f6lenler te\u015fkil etmektedir. Ta\u015f\u0131ma s\u0131ras\u0131nda ihmal g\u00f6steren, sald\u0131rganlarla i\u015fbirli\u011fi yapan g\u00f6revliler ise kurulan Divan-\u0131 Harp\u2019te yarg\u0131lan\u0131yor. 1916\u2019da kurulan Divan-\u0131 Harp\u2019te 613 ki\u015fi yarg\u0131lanm\u0131\u015f, 67\u2019si hakk\u0131nda idama, di\u011ferleri hakk\u0131nda da \u00e7e\u015fitli cezalara h\u00fckmedilmi\u015ftir. D\u00fcnya tarihinde belki de ilk defa, sava\u015f devam ederken b\u00f6yle bir yarg\u0131lama yap\u0131labilmi\u015ftir. T\u00fcrk Devleti\u2019nin bu \u00f6rnek tavr\u0131 bile insan hayat\u0131na ve hukuka ne kadar \u00f6nem verildi\u011fini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ok dikkat \u00e7ekicidir. Ayr\u0131ca Osmanl\u0131 h\u00fck\u00fcmeti 13 \u015eubat 1919\u2019da zorunlu g\u00f6\u00e7\u00fcn soru\u015fturulmas\u0131 ve nedenlerinin tespiti amac\u0131yla iki\u015fer ki\u015fiden olu\u015fan tarafs\u0131z bir komisyon kurulmas\u0131 i\u00e7in \u0130sve\u00e7, Hollanda, \u0130spanya ve Danimarka h\u00fck\u00fcmetlerine m\u00fcracaat ederek teklifte bulunmu\u015f ancak bu devletler, 6 May\u0131s 1919\u2019da teklifi reddetmi\u015flerdir. Kendine g\u00fcvenmeyen bir devlet, b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 yapabilir mi?<\/p>\n Suriye ve civar\u0131na yerle\u015ftirilen Ermeni \u00e7etelerine ev, tar\u0131mla u\u011fra\u015fanlara toprak, zanaatk\u00e2rlara i\u015fyeri ve kredi verilerek, hayatlar\u0131n\u0131 devam ettirmeleri i\u00e7in gerekli tedbirler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Al\u0131nan bu tedbirler, \u00fclke g\u00fcvenli\u011fi ve insani a\u00e7\u0131dan, sonu\u00e7lar\u0131 itibariyle ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur. \u015e\u00f6yle ki: Sava\u015f 1918\u2019de sona erinceye, Ermeni \u00e7eteleri yerlerine tekrar d\u00f6n\u00fcnceye kadar katliamlar, cephe gerisi sald\u0131r\u0131lar, ihanetler \u00f6nemli oranda kontrol alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece, T\u00fcrk Devleti\u2019nin bu karar\u0131 almakla ne kadar hakl\u0131 oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, Rusya\u2019n\u0131n 1917 Bol\u015fevik \u0130htilali sebebiyle sava\u015ftan \u00e7ekilmesi \u00fczerine, ortaya \u00e7\u0131kan bo\u015flu\u011fu, Rus ordusundan ayr\u0131lan Ermeni birlikleri ile Ermeni \u00e7etecileri doldurmu\u015ftur. Ruslar\u0131n \u00e7ekili\u015fini, bir s\u00fcre sonra Ermeni birlik ve \u00e7etelerinin de \u00e7ekili\u015fi takip etmi\u015f ancak bu \u00e7ekili\u015f s\u0131ras\u0131nda deh\u015fet verici boyutlara ula\u015fan vah\u015fet ve katliamlar ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Erzincan\u2019dan \u0130ran s\u0131n\u0131r\u0131na, Trabzon\u2019dan Rus Ermenistan\u0131\u2019na uzanan b\u00f6lgede Bayburt, Tercan, Erzurum, Kars gibi ne kadar il, il\u00e7e, belde ve k\u00f6y varsa tamam\u0131 bas\u0131lm\u0131\u015f, yak\u0131lm\u0131\u015f, y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Adeta canl\u0131 bir varl\u0131k b\u0131rakmamak \u00fczere T\u00fcrkler vah\u015fice katledilmi\u015ftir. D\u00fckk\u00e2n ve evler yak\u0131l\u0131p y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f;\u00a0 ba\u011f ve bah\u00e7edeki a\u011fa\u00e7lar kesilmi\u015f ve tarla-tapan demeden her \u015fey yok edilmi\u015ftir. Sa\u011f kalanlar\u0131n bir\u00e7o\u011fu a\u00e7l\u0131ktan \u00f6lm\u00fc\u015f, T\u00fcrk Ordusu\u2019nun h\u0131zl\u0131 hareketiyle yeti\u015fti\u011fi yerlerde etrafa at\u0131lm\u0131\u015f pek \u00e7ok ceset, bayg\u0131n ve akl\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f ki\u015filerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 vah\u015fet ve yok etme sald\u0131r\u0131lar\u0131, Kafkaslar\u2019da Azerbaycan T\u00fcrklerine de yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Tespitlere g\u00f6re, 1914\u2019ten zorunlu g\u00f6\u00e7\u00fcn ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 Haziran 1915\u2019e kadar, isyanc\u0131 Ermeni \u00e7eteleri ve birlikleri taraf\u0131ndan 155 bin civar\u0131nda masum – sivil T\u00fcrk katledilmi\u015ftir.<\/p>\n 30 Ekim 1918 tarihinde Mondros Ate\u015fkes M\u00fctarekesi ile sava\u015f sona erince, Antla\u015fma gere\u011fince T\u00fcrk Ordusu terhis edildi. T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmeti, Ekim 1918 y\u0131l\u0131nda Ermenilerden isteyenlerin tekrar eski yerlerine d\u00f6nmeleri i\u00e7in \u201cGeri D\u00f6n\u00fc\u015f Kararnamesi\u201d<\/em> \u00e7\u0131kard\u0131. Bu s\u0131rada Osmanl\u0131 topraklar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131 Frans\u0131z ve \u0130ngilizlerin i\u015fgali alt\u0131ndad\u0131r. Ermeni \u00e7eteleri yeni kurulan Bol\u015fevik h\u00fck\u00fcmetinden yard\u0131m alarak 1919’da Do\u011fu Anadolu’da vilayet ve kazalar\u0131 i\u015fgal etti. B\u00fct\u00fcn b\u00f6lgeye yay\u0131lan ve 1920\u2019ye kadar s\u00fcren Ermeni sald\u0131r\u0131lar\u0131 sonucunda 360 binin \u00fczerinde masum-sivil T\u00fcrk hunharca katledildi. Bunun \u00fczerine Eyl\u00fcl-1920’de taarruza ge\u00e7en Do\u011fu Cephesi Komutan\u0131 K\u00e2z\u0131m Karabekir Pa\u015fa komutas\u0131ndaki 15. Kolordu, Misak-\u0131 Milli s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde olan Sar\u0131kam\u0131\u015f, Kars, Ardahan, Artvin, Batum, I\u011fd\u0131r ve G\u00fcmr\u00fc\u2019y\u00fc geri ald\u0131. Ermenilerin bar\u0131\u015f istemeleri \u00fczerine, 3 Aral\u0131k 1920\u2019de G\u00fcmr\u00fc Antla\u015fmas\u0131; Ermenistan Sovyet H\u00fck\u00fcmeti kurulunca da 16 Mart 1921\u2019de Moskova Antla\u015fmas\u0131 yap\u0131ld\u0131. 13 Ekim 1921’de TBMM H\u00fck\u00fcmeti ile Ermenistan, Azerbaycan, G\u00fcrcistan ve Sovyet Rusya temsilcileri aras\u0131nda imzalanan Kars Antla\u015fmas\u0131 ile b\u00fct\u00fcn uyumsuzluklar giderilmi\u015f, Do\u011fu s\u0131n\u0131r\u0131m\u0131z kesin \u015feklini alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Bu geli\u015fmelerle 1774\u2019te ba\u015flayan meselenin k\u00f6kten halledildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc ama k\u0131sa zaman sonra bunun b\u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131, Ermeni temsilcilerinin Lozan Bar\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine kalabal\u0131k bir heyetle gelerek, Anadolu\u2019da kendilerine \u201cyurt verilmesini\u201d<\/em> ve \u00f6ld\u00fcr\u00fclen Ermenilerin baz\u0131 haklar istemeleri \u00fczerine yeniden g\u00fcndeme geldi. Lozan\u2019da uzun s\u00fcren tart\u0131\u015fmalar sonunda, Ermeni talepleri reddedildi. Atat\u00fcrk ve TBMM H\u00fck\u00fcmeti,\u00a0 Lozan\u2019a g\u00f6nderdi\u011fi T\u00fcrk heyetine, Ermenilerle ilgili olarak talimat\u0131 vermi\u015fti: \u201cErmeni yurdu s\u00f6z konusu olamaz, olursa g\u00f6r\u00fc\u015fmeler kesilir.\u201d<\/em><\/p>\n G\u00f6r\u00fc\u015fmeler de bu \u00e7er\u00e7evede tavizsiz bir \u015fekilde devam etmi\u015ftir. Ermenilerin, T\u00fcrkiye\u2019den\u00a0 \u201cYurt\/Toprak\u201d,\u201cGeni\u015f kapsaml\u0131 bir genel af\u201d<\/em> ve \u201cAz\u0131nl\u0131klar\u0131n askerlikten muaf tutulmas\u0131\u201d<\/em>\u00a0 talepleri reddedilmi\u015ftir. Bu sonu\u00e7 \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6nceki 3 antla\u015fma, ilgili devletler aras\u0131nda yap\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lgesel bir nitelik ta\u015f\u0131yordu. \u015eimdiki (Lozan) ise I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n galipleri taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen ve Ermeni iddialar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle reddedildi\u011fi uluslararas\u0131 bir konferanst\u0131. B\u00f6ylece Ermeni Meselesi k\u00f6kten halledilmi\u015ftir diyebiliriz. Bu sonu\u00e7 Ermenileri \u00e7ok sarst\u0131. H\u00fcsrana u\u011frayan Ermeni delegasyonu, \u201cErmeniler, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda t\u00fcm Ermeni milletinin \u0130til\u00e2f Devletleri\u2019nin yan\u0131nda sava\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan\u201d<\/em><\/strong> bir bildiri yay\u0131mlad\u0131. Lozan Bar\u0131\u015f Antla\u015fmas\u0131\u2019nda umduklar\u0131n\u0131 bulamayan Ermeni delegeleri, 2 \u015eubat 1923\u2019te Lozan\u2019dan ayr\u0131l\u0131rken konferansa kat\u0131lan devletlere verdikleri bildiride, konumuz a\u00e7\u0131s\u0131ndan son derece \u00f6nemli ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc ifadeler kullanm\u0131\u015flard\u0131r. Bildirinin \u00f6zeti \u015f\u00f6yledir: \u201c\u2026Ermeni delegeleri, Lozan Konferans\u0131 komisyonlar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan ve bas\u0131nda yay\u0131nlanan bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131 projesinden \u0130til\u00e2f Devletleri\u2019nin Ermenileri ve Ermeni sorunlar\u0131n\u0131 y\u00fcz\u00fcst\u00fc b\u0131rakm\u0131\u015f oldu\u011funu anlam\u0131\u015ft\u0131r. Ermeni sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmemi\u015f olarak kalmas\u0131n\u0131n Ermenilerin durumunu daha k\u00f6t\u00fc hale getirmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne koymak isteriz. B\u00fcy\u00fck devletler, T\u00fcrkiye\u2019deki Ermenilerin kurtar\u0131lmas\u0131 hakk\u0131nda yaln\u0131z siyas\u00ee ve insani bak\u0131mdan de\u011fil, Ermenilerin Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda \u0130til\u00e2f Devletleri i\u00e7in ve bu devletlere kar\u015f\u0131 g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fu pek \u00e7ok hizmetlerden \u00f6t\u00fcr\u00fc verdikleri s\u00f6zleri de hat\u0131rlat\u0131r\u0131m. \u0130til\u00e2f Devletleri\u2019nin \u00e7a\u011f\u0131rmas\u0131 \u00fczerine Ermeni g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri ak\u0131n ak\u0131n bu devletlerin emrine girmi\u015fler ve s\u00f6z verilen ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k i\u00e7in Filistin ve Kilikya\u2019da sava\u015fan Do\u011fu Ordusu\u2019nun \u00e7ekirde\u011fini te\u015fkil etmi\u015flerdir. 1918 y\u0131l\u0131nda Kafkas Cephesi\u2019nde \u00e7arp\u0131\u015fan ve T\u00fcrklerin \u0130ngiliz Ordusu\u2019na ve Irak\u2019a kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcmesine engel olan Ermeni asker\u00ee kuvvetleriydi. Bak\u00fc\u2019y\u00fc savunan Ermeniler, Almanlar\u0131n petrol ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamamas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015flard\u0131r.<\/strong> Ermenilerin bu hareket ve fedak\u00e2rl\u0131klar\u0131, kendilerine \u00e7ok pahal\u0131ya mal olmu\u015f; bir\u00e7ok Ermeni \u00f6lm\u00fc\u015f, yaralanm\u0131\u015f, pek \u00e7ok mal kaybolmu\u015f ve binalar y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fcy\u00fck sava\u015f\u0131n ama\u00e7lar\u0131ndan birisinin de hak ve adalet sa\u011flamak oldu\u011fu halde Ermeniler, bundan yoksun b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n Bu bildiride yer alan a\u00e7\u0131klamalar dikkatle de\u011ferlendirildi\u011finde; isyanc\u0131 Ermenilerin \u0130tilaf Devletleri taraf\u0131ndan aldat\u0131larak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131; Ermeni iddialar\u0131n\u0131n k\u00f6kten \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc; sald\u0131ran, ac\u0131 olaylar\u0131 ba\u015flatan, ihanet eden, \u00f6l\u00fcmlerden, y\u0131k\u0131mlardan sorumlu olan taraf\u0131n kendileri oldu\u011fu a\u00e7\u0131k\u00e7a ve kesin bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fclecektir.<\/p>\n Netice olarak Lozan\u2019da T\u00fcrk-Ermeni ihtilaf\u0131 4. defa, hem de uluslararas\u0131 bir Antla\u015fma ile \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f oldu.<\/p>\n T\u00fcrkiye, Lozan\u2019da, b\u00fcy\u00fck devletlerin de onaylad\u0131\u011f\u0131 bu uzla\u015fma ile \u201cErmeni Meselesi\u2019ne, art\u0131k halledilmi\u015ftir\u201d<\/em> g\u00f6z\u00fcyle bakmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak yan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, aradan 50 y\u0131l ge\u00e7tikten sonra 1973 \u2013 1994 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda, T\u00fcrk m\u00fclki ve diplomatik hedeflere kar\u015f\u0131 ter\u00f6r eylemi yapan Ermenistan’\u0131n Kurtulu\u015fu \u0130\u00e7in Ermeni Gizli Ordusu\u2019nun (ASALA) <\/strong>ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131yla anlam\u0131\u015ft\u0131r. ASALA\u2019n\u0131n 21 \u00fclkenin 38 \u015fehrinde ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi 110 silahl\u0131 ter\u00f6r eyleminde 42 T\u00fcrk diplomat\u0131 \u015fehit olmu\u015ftur. Bat\u0131n\u0131n ba\u015fkent ve b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerinde g\u00fcpeg\u00fcnd\u00fcz bu cinayetlerin i\u015flenmesi, Fransa ve Yunanistan gibi \u00fclkelerin \u00fcs olarak kullan\u0131lmas\u0131, Paris’te T\u00fcrk Hava Yollar\u0131 B\u00fcrosunu bombalayan \u00f6rg\u00fct \u00fcyelerine 30 ay gibi \u201ckomik\u201d<\/em> bir cezan\u0131n verilmesi, anlaml\u0131 bulunmu\u015ftur.<\/p>\n Ermenilerin kendileriyle hi\u00e7bir meselesi olmayan, masum insanlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrebilmesinin tek bir gerek\u00e7esi olabilir; o da T\u00fcrk Milletine mensup olmalar\u0131 ve T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019ni temsil etmeleridir. Aynen BM, Uluslararas\u0131 Soyk\u0131r\u0131m\u0131 \u00d6nleme ve Cezaland\u0131rma S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ndeki \u201csoyk\u0131r\u0131m\u201d<\/em> tarifinde oldu\u011fu gibi \u201cbir gruba mensup olma\u201d<\/em> gerek\u00e7esiyle cinayetler i\u015flenmi\u015ftir. Bir ba\u015fka tespit de aradan 50 y\u0131l ge\u00e7tikten sonra, muhtemelen I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 da g\u00f6rmemi\u015f olan ASALA ter\u00f6ristlerinin, tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 insanlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrebilmesi i\u00e7in Ermenistan’\u0131n Kurtulu\u015fu i\u00e7in Ermeni Gizli Ordusu <\/strong>kurmak ve insanlar\u0131, T\u00fcrk Milletine kar\u015f\u0131 \u201cnefret ve kin\u201d<\/em><\/strong> duyacak \u015fekilde e\u011fitmek gerekir. \u0130htilalci Ermeniler, y\u00fcz y\u0131ld\u0131r bunu yap\u0131yor. Ermenistan Cumhuriyeti, her y\u0131l d\u00fczenledi\u011fi t\u00f6renlerde ilk\u00f6\u011fretim \u00e7a\u011f\u0131ndaki \u00e7ocuklara \u201cT\u00fcrk Bayra\u011f\u0131\u2019n\u0131<\/em> \u00e7i\u011fnetmek<\/strong>\u201d ve meydanlarda yakmakla ba\u015flayan sistematik \u00f6\u011fretim ve e\u011fitim programlar\u0131yla \u201cT\u00fcrk\u2019e kar\u015f\u0131 kin, nefret ve intikam\u201d<\/em><\/strong> duygular\u0131n\u0131 a\u015f\u0131l\u0131yor. Ya\u015fanan bunca felaketlerden ders almadan, g\u00fcc\u00fcn\u00fc a\u015fan ve ger\u00e7eklerle ba\u011fda\u015fmayan \u201ciki deniz aras\u0131nda devlet kurma\u201d<\/em><\/strong> hayaliyle, emperyalistlerinden medet ummakta ve onlar\u0131n himayesine s\u0131\u011f\u0131nmaktad\u0131rlar. Tarihten ders almamak, adeta Ermenilerin kaderi gibidir. T\u00fcrkler Anadolu\u2019yu, bin y\u0131ld\u0131r buralar\u0131n egemeni olan Do\u011fu Roma\u2019dan (Bizans) alm\u0131\u015ft\u0131r. Veraset de varisi olmayan Bizans\u2019tan T\u00fcrk egemenli\u011fine intikal etmi\u015ftir. Bizans egemenli\u011finde zul\u00fcm alt\u0131nda ya\u015fayan, yok olmakla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan bir\u00e7ok topluluk gibi Ermeniler de Sultan Alparslan\u2019\u0131n Malazgirt\u2019teki zaferini b\u00fcy\u00fck bir sevin\u00e7le kar\u015f\u0131lam\u0131\u015flard\u0131r. Sonra da 800-850 y\u0131l, T\u00fcrk egemenli\u011fi alt\u0131nda kimliklerini kaybetmeden, n\u00fcfuslar\u0131n\u0131 \u00e7o\u011faltarak huzur i\u00e7inde ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n Diaspora, ASALA ve Ermenistan, kendi milletinin sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir kimli\u011fe kavu\u015farak geli\u015fmesini, refah ve b\u00fcy\u00fcmesini d\u00fc\u015f\u00fcnmek yerine; boyunu a\u015fan c\u00fcretk\u00e2r ve macerac\u0131 heveslerle, kimli\u011fini ve varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 eriten bir yola girmi\u015flerdir. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda, \u00f6ncesinde ve sonras\u0131nda oldu\u011fu gibi yine emperyalist devletlerin ileri karakolu gibi hareket ederek sonuca ula\u015facaklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmektedirler.<\/p>\n T\u00fcrkiye, Sovyetlerin 1991\u2019de da\u011f\u0131lmas\u0131 \u00fczerine kurulan, aralar\u0131nda Ermenistan\u2019\u0131n da bulundu\u011fu ba\u011f\u0131ms\u0131z devletlerin tamam\u0131n\u0131 ayr\u0131m g\u00f6zetmeden ayn\u0131 g\u00fcn tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Ermenistan 21 Eyl\u00fcl 1991\u2019de yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k Bildirgesi\u2019nin 11. maddesinde \u015f\u00f6yle demektedir: \u201cErmenistan Cumhuriyeti, Osmanl\u0131 T\u00fcrkiye\u2019si ve Bat\u0131 Ermenistan\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen 1915 soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 d\u00fczeyde tan\u0131nmas\u0131 \u00e7abalar\u0131n\u0131 destekleyecektir.\u201d<\/em>\u00a0 Yine Ermenistan Anayasas\u0131n\u0131n 13. maddesinde bildirgenin bu h\u00fckm\u00fcne at\u0131fta bulunmak ve A\u011fr\u0131 Da\u011f\u0131\u2019n\u0131 devlet armas\u0131 yapmak suretiyle, T\u00fcrkiye\u2019ye kar\u015f\u0131 \u201csoyk\u0131r\u0131m\u201d<\/em>\u00a0 su\u00e7lamas\u0131n\u0131 ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne kar\u015f\u0131 sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 temel politika haline getirece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n Ermenistan, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan eder etmez T\u00fcrkiye\u2019ye kar\u015f\u0131 sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7mekle kalmam\u0131\u015f, Azerbaycan\u2019\u0131n topraklar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7 kullanarak i\u015fgal etmi\u015ftir. 25-26 \u015eubat 1992 gecesi, Rus 366. Motorize Alay\u0131\u2019n\u0131n deste\u011fiyle Azerbaycan\u2019\u0131n Hocal\u0131 Kenti\u2019ne sald\u0131r\u0131p insanlar uykudayken korkun\u00e7 i\u015fkence ve katliamlar yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Hocal\u0131\u2019da 63\u2019\u00fc \u00e7ocuk, 106\u2019s\u0131 kad\u0131n ve 70\u2019i ya\u015fl\u0131 olmak \u00fczere 613 masum sivil Azerbaycanl\u0131y\u0131 hunharca katledilmi\u015f; 487 ki\u015fiyi a\u011f\u0131r yaralanm\u0131\u015f, 1.275 T\u00fcrk\u2019\u00fc esir al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Yukar\u0131 Karaba\u011f\u2019\u0131 (Azerbaycan Cumhuriyetine ba\u011fl\u0131 \u00d6zerk b\u00f6lgeyi)<\/em> ve Azerbaycan\u2019a ait di\u011fer yedi rayonu i\u015fgal etmi\u015ftir. Bu sald\u0131r\u0131 s\u0131ras\u0131nda 30 bin Azerbaycan T\u00fcrk\u00fc \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, binlercesi kaybolmu\u015f, bir milyondan fazlas\u0131 da ka\u00e7k\u0131n durumuna d\u00fc\u015ferek, Azerbaycan\u2019\u0131n di\u011fer b\u00f6lgelerine s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu ve G\u00fcvenlik Konseyi ile Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi (AKPM), AG\u0130T ve M\u0130NSK Grubu k\u0131nayarak, uluslararas\u0131 hukuka ayk\u0131r\u0131 olan i\u015fgalin derhal kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Ancak bu kararlar\u0131 tan\u0131mayan Ermenistan, yapt\u0131\u011f\u0131 bunca katliam kar\u015f\u0131s\u0131nda suskunlu\u011funu devam ettirmi\u015f, 23 y\u0131ld\u0131r Azerbaycan topraklar\u0131ndaki i\u015fgali kald\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r. Ermenistan\u2019\u0131n bu sorumsuz, insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n arkas\u0131nda, M\u0130NSK grubunun e\u015f ba\u015fkanlar\u0131 olan ABD, Rusya ve Fransa\u2019n\u0131n rol\u00fcn\u00fcn oldu\u011fu bilinmektedir.<\/p>\n Hocal\u0131\u2019daki vah\u015feti yerinde inceleyen AKPM Siyasi \u0130\u015fler Komisyonu \u00fcyesi David Atkinson, verdi\u011fi raporda \u015fu tespiti yapm\u0131\u015ft\u0131r: \u201cAskeri eylem ve yayg\u0131n etnik d\u00fc\u015fmanl\u0131klar, farkl\u0131 etniklerin kovulmas\u0131na ve sonu\u00e7ta mono-etnik b\u00f6lgeler olu\u015fmas\u0131na neden olmaktad\u0131r. Bu durum etnik temizlik kavram\u0131na benzemektedir.\u201d <\/em>Bu tespit hi\u00e7 \u015f\u00fcphe yok ki Uluslararas\u0131 Soyk\u0131r\u0131m\u0131 Su\u00e7unun \u00d6nlenmesi ve Cezaland\u0131rmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ndeki tarife aynen uymaktad\u0131r. Yine bir milyondan fazla Azerbaycan T\u00fcrk\u00fc\u2019n\u00fcn yurdunu terk etmek zorunda b\u0131rak\u0131lmas\u0131, \u00f6l\u00fcm tehdidi kar\u015f\u0131s\u0131nda evlerine d\u00f6nememesi ve 23 y\u0131ld\u0131r a\u011f\u0131r \u015fartlarda ya\u015famaya mecbur edilmesi de Soyk\u0131r\u0131m S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ndeki bir di\u011fer \u201csoyk\u0131r\u0131m\u201d<\/em> tarifine uymaktad\u0131r. Bu i\u015fgal, i\u015fkence, katliam ve soyk\u0131r\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren Ermeni birliklerinin komutan\u0131 ise bug\u00fcn Ermenistan Cumhurba\u015fkan\u0131 olan Serj Sarkisyan\u2019d\u0131r.<\/strong> B\u00f6yle birini cumhurba\u015fkan\u0131 yapan Ermenistan\u2019\u0131n, T\u00fcrkiye\u2019yi \u201csoyk\u0131r\u0131m\u201d<\/em> yapmakla su\u00e7lamas\u0131n\u0131n ger\u00e7eklerle ve ciddiyetle ba\u011fda\u015fmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n Bir \u00fclkenin topraklar\u0131na a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6z dikmekten, askeri g\u00fc\u00e7 kullanarak i\u015fgal etmekten ve bu ama\u00e7la ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc kurarak insanlar\u0131 katletmekten daha a\u011f\u0131r bir su\u00e7 olabilir mi? K\u00fc\u00e7\u00fck Ermenistan\u2019\u0131n ve T\u00fcrk d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gelir kayna\u011f\u0131 haline getiren Diasporan\u0131n, kendi ba\u015f\u0131na b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6ze alabilmesi ve yapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Katliam ve soyk\u0131r\u0131m su\u00e7lar\u0131n\u0131 i\u015flemeyi, sava\u015f sebebi say\u0131lan, ba\u015fka \u00fclkelerin topraklar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7 kullanarak i\u015fgal etmeyi g\u00f6ze alabilir mi? Asla\u2026 Olamaz. Bu korkun\u00e7 su\u00e7lar\u0131n i\u015flenmesi ve uluslararas\u0131 hukuku hi\u00e7e sayan pervas\u0131zl\u0131klar\u0131n sorumsuzca s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi, ancak emperyalistlerin birtak\u0131m vaatler sonucu Ermenileri kullan\u0131lmas\u0131yla izah edilebilir. Aynen 19. ve 20. y\u00fczy\u0131lda oldu\u011fu gibi\u2026<\/p>\n Ermeni Meselesi sadece uluslararas\u0131 konferanslarda \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulmad\u0131; ayn\u0131 zamanda hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan da defalarca yap\u0131lan yarg\u0131lamalarla ele al\u0131narak, T\u00fcrk Milletine ve Devletine y\u00f6neltilen su\u00e7lamalar\u0131n haks\u0131z oldu\u011fu otaya \u00e7\u0131kt\u0131. Yap\u0131lan yarg\u0131lamalara k\u0131saca bakacak olursak:<\/p>\n \u0130ngiliz Kraliyet Savc\u0131s\u0131’n\u0131n m\u00fctalaas\u0131<\/p><\/div><\/li>\n \u00a0<\/span><\/em><\/p>\n Uluslararas\u0131 Adalet Divan\u0131 (UAD), H\u0131rvatistan\u2019\u0131n, 1999 y\u0131l\u0131nda Yugoslavya Federal Cumhuriyeti aleyhine, 1948 tarihli \u201cSoyk\u0131r\u0131m Su\u00e7unun \u00d6nlenmesi ve Cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u201dni ihlal etti\u011fi iddias\u0131yla a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ve daha sonra S\u0131rbistan\u2019\u0131n taraf olup H\u0131rvatistan\u2019a kar\u015f\u0131 benzer iddialar y\u00f6neltti\u011fi dava sonucunda verdi\u011fi karar\u0131n gerek\u00e7esinde; \u201cSoyk\u0131r\u0131m S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin geriye etkili h\u00fck\u00fcm do\u011furmad\u0131\u011f\u0131na; uygulama alan\u0131n\u0131n, BM soyk\u0131r\u0131m s\u00f6zle\u015fmesinin y\u00fcr\u00fcrl\u00fck tarihinden <\/em>Ermenilerin yarg\u0131ya yapt\u0131klar\u0131 b\u00fct\u00fcn m\u00fcracaatlar, aleyhlerine sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019nin iddia edilen su\u00e7lar\u0131 i\u015flemedi\u011fi ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n SONU\u00c7:<\/strong><\/p>\n Bu raporla Ermeni meselesi, 1774\u2019ten ba\u015flayarak g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar tarihin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde \u00f6zetle ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece tarihle y\u00fczle\u015fme veya 101. y\u0131lda hesapla\u015fma yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Y\u00fczle\u015fme ve hesapla\u015fman\u0131n sonucunu daha iyi g\u00f6rebilmek i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki sorular\u0131n cevab\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a verilmelidir. B\u00f6ylece; ya\u015fanan ac\u0131lar\u0131 ba\u015flatanlar, sorumlular\u0131 ve vah\u015fice yap\u0131lan katliamlardan dolay\u0131 \u00f6z\u00fcr dilemesi gerekenler kimlerdi? Ac\u0131mas\u0131zca kullan\u0131larak ihanete s\u00fcr\u00fcklendikleri belli oldu\u011funa g\u00f6re bundan pi\u015fmanl\u0131k m\u0131 duyuyorlar yoksa benzer facialar\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye devam m\u0131 ediyorlar? B\u00fct\u00fcn bunlar a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r.<\/p>\n Rapordaki bilgilerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda:<\/p>\n Soru 1:<\/strong> Olaylar\u0131 hangi taraf, neden ve nas\u0131l ba\u015flatt\u0131?\u00a0 Bunca katliama ve vah\u015fete hangi taraf, neden sebep oldu?<\/p>\n Soru 2:<\/strong>\u00a0 As\u0131rlarca s\u00fcren ortak tarihe hangi taraf ihanet etti? Devaml\u0131 surette sald\u0131ran ve savunmada olan hangi taraft\u0131?<\/p>\n Soru 3:<\/strong> Sava\u015fta emperyalistlerle i\u015fbirli\u011fi yaparak kendi ordusunu arkadan vuranlar, d\u00fc\u015fman saflar\u0131nda sava\u015fanlar, devlet kurma hayaliyle az\u0131nl\u0131ktaki n\u00fcfusunu \u00e7o\u011funluk konumuna getirmek \u00fczere b\u00f6lgede ter\u00f6rle etnik temizlik yapanlar, deh\u015fet sa\u00e7arak 1 milyon M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131 Bat\u0131 Anadolu\u2019ya ka\u00e7\u0131ranlar hangi taraft\u0131? B\u00f6ylesine kin ve nefretle y\u00fcz binleri hunharca katledenleri, devlet zorunlu g\u00f6\u00e7e tabi tutmayacaksa, ne yapacakt\u0131?<\/p>\n Soru 4:<\/strong> Lozan\u2019da Ermeni temsilcileri yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 bildiriyle; \u201cSize, T\u00fcrkiye\u2019de yurt verece\u011fiz\u201d<\/em> diyerek vaatlerini tutmayan emperyalist \u0130tilaf Devletleri\u2019ne \u201cbizi aldatt\u0131n\u0131z\u201d<\/em> su\u00e7lamas\u0131n\u0131 yapt\u0131klar\u0131 halde, Ermeniler h\u00e2l\u00e2 neden ayn\u0131 yolda y\u00fcr\u00fcmeye, kendilerini kulland\u0131rmaya devam ediyorlar?<\/p>\n Soru 5:<\/strong> Ermeniler neye g\u00fcvenerek; Osmanl\u0131\u2019ya, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019ne ve T\u00fcrk Milletine, akla ziyan verecek \u015fekilde \u201cBiz Do\u011fu Anadolu\u2019da devlet kuracakt\u0131k, siz engellediniz\u201d <\/em>iddias\u0131yla hesap sormaya, su\u00e7lamaya, toprak ve tazminat istemeye kalk\u0131\u015fabiliyorlar?<\/p>\n Soru 6:<\/strong> Ermeniler neden tarihle y\u00fczle\u015fmiyorlar? Yoksa y\u00fczle\u015fmeleri m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil mi?<\/p>\n Bu sorular\u0131n ger\u00e7ekte tek bir cevab\u0131 vard\u0131r; o da emperyalizmin vicdan\u0131 yok, \u00e7\u0131karlar\u0131 vard\u0131r. Onlar i\u00e7in de her yol mubah, her \u015fey helaldir! Bundan dolay\u0131, iki bu\u00e7uk as\u0131rd\u0131r kullan\u0131lan ve felakete s\u00fcr\u00fcklenen Ermenilerin ve T\u00fcrk Milletinin ba\u015f\u0131na gelenlerin sorumlular\u0131n\u0131 ba\u015fka yerlerde araman\u0131n bir anlam\u0131 olamaz.<\/p>\n ***<\/p>\n Tarihle y\u00fczle\u015fmek veya 101. y\u0131lda hesapla\u015fmak ve kesin bir kanaate ula\u015fabilmek i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00fc\u00e7 belgeyi daha dikkatlere getirmek isteriz.<\/p>\n Birincisi; yukar\u0131da \u00f6zetini verdi\u011fimiz Lozan Konferans\u0131\u2019na gelen Ermeni Delegasyonunun, \u0130tilaf Devletleri\u2019ne b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131, \u201cErmeniler, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda t\u00fcm Ermeni milletinin \u0130til\u00e2f Devletleri\u2019nin yan\u0131nda sava\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan\u201d<\/em>\u00a0 bildiridir.<\/strong><\/p>\n Bildiride deniyor ki:<\/strong><\/p>\n \u201c\u0130til\u00e2f Devletleri\u2019nin \u00e7a\u011f\u0131rmas\u0131 \u00fczerine Ermeni g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri ak\u0131n ak\u0131n bu devletlerin emrine girmi\u015fler ve s\u00f6z verilen ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k i\u00e7in Filistin ve Kilikya\u2019da sava\u015fan Do\u011fu Ordusu\u2019nun \u00e7ekirde\u011fini te\u015fkil etmi\u015flerdir. Ermenilerin bu hareket ve fedak\u00e2rl\u0131klar\u0131, kendilerine \u00e7ok pahal\u0131ya mal olmu\u015f; bir\u00e7ok Ermeni \u00f6lm\u00fc\u015f, yaralanm\u0131\u015f, pek \u00e7ok mal kaybolmu\u015f ve binalar y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n \u0130kincisi;<\/strong> I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda bizzat olaylar\u0131n i\u00e7inde birinci derecede rol alan, Ta\u015fnak Komitesi\u2019nin kurucusu, Ermenistan Cumhuriyeti\u2019nin ilk ba\u015fbakan\u0131 Ovanes Ka\u00e7aznuni, 1923 y\u0131l\u0131nda B\u00fckre\u015f\u2019te yap\u0131lan Ta\u015fnak Partisi kongresine sundu\u011fu rapordur.<\/p>\n Raporda Ka\u00e7aznuni diyor ki:<\/strong><\/p>\n \u201cT\u00fcrkiye\u2019den \u2018denizden denize Ermenistan\u2019<\/strong> talep etmekteydik. (\u2026) Nihayet \u015fu da var ki, var oldu\u011fumuz s\u00fcrece aral\u0131ks\u0131z olarak T\u00fcrklerle sava\u015ft\u0131k. \u00d6ld\u00fck ve \u00f6ld\u00fcrd\u00fck. (\u2026) Asker\u00ee operasyonlara kat\u0131ld\u0131k. Kand\u0131r\u0131ld\u0131k ve Rusya\u2019ya ba\u011fland\u0131k. Tehcir do\u011fruydu ve gerekliydi. Ger\u00e7ekleri g\u00f6remedik, olaylar\u0131n sebebi biziz.<\/strong> T\u00fcrklerin mill\u00ee m\u00fccadelesi hakl\u0131yd\u0131. Bar\u0131\u015f\u0131 reddetmemiz ve silahlanmam\u0131z b\u00fcy\u00fck bir hatayd\u0131. T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 ayakland\u0131k ve sava\u015ft\u0131k. Sevr Antla\u015fmas\u0131 g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc k\u00f6r etmi\u015fti. \u0130syan\u0131m\u0131z\u0131n temelinde \u2018B\u00fcy\u00fck Ermenistan hayali vard\u0131. (\u2026) \u2018T\u00fcrkiye Ermenistan\u2019\u0131\u2019 diye bir devletin, hayalden \u00f6te olmad\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fini g\u00f6remedik. \u0130syan\u0131m\u0131z\u0131n temelinde \u0130tilaf devletlerinin bize vaat etti\u011fi Ermenistan hayali vard\u0131, ger\u00e7e\u011fi g\u00f6remedik.\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc;<\/strong> 240 y\u0131ld\u0131r s\u00fcren Ermeni meselesi hakk\u0131nda kendisiyle yap\u0131lan m\u00fclakatta, Kandilli Kilisesi Vakf\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Dikran Kevorkyan\u2019\u0131n de\u011ferlendirmelerdir.<\/p>\n Kevorkyan diyor ki:<\/strong><\/p>\n “Soyk\u0131r\u0131m ve tehcir (bir yerden al\u0131p ba\u015fka bir yere g\u00f6t\u00fcrme) farkl\u0131 anlamlara gelir. Emperyalistlerin oyunlar\u0131, Ermeni idarecilerin apolitik d\u00fc\u015f \u00f6nc\u00fcleri (medya, kiliseler, din adamlar\u0131) b\u00fct\u00fcn bu olaylara sebep olmu\u015ftur. (\u2026) Emperyalist g\u00fc\u00e7ler, ASALA ve PKK’n\u0131n arkas\u0131nda olmasayd\u0131 onlar ne yapabilirlerdi? Bug\u00fcn d\u00fcnya \u00fczerindeki Ermenilerin en rahatl\u0131kla, en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u015fekilde kendi kimliklerini muhafaza ettikleri \u00fclke T\u00fcrkiye’dir. Yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki, Diasporadaki Ermeni, ismini de\u011fi\u015ftirerek m\u00fccadeleye giriyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc oralarda, bir k\u00fclt\u00fcr a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla, o insanlar\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc eritmek var. Bug\u00fcn T\u00fcrkiye’nin aleyhine konu\u015fulan Diasporadaki Ermeniler \u00e7ok iyi biliyorlar ki,<\/em> Amerika’n\u0131n belli kiliselerinde kurban ayinleri Pazar g\u00fcnleri \u0130ngilizce yap\u0131l\u0131yor, Ermeniler ana lisanlar\u0131n\u0131 kaybediyorlar.<\/em><\/p>\n PKK, ASALA, bu kararname, b\u00fct\u00fcn bunlar d\u0131\u015far\u0131dakilerin oyunu. Biz T\u00fcrkiye’deki vatanda\u015flar olarak bir haks\u0131zl\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Ermeniler e\u011fer ak\u0131ll\u0131ysa ma\u015fa olarak kullan\u0131lmas\u0131nlar.”<\/em><\/strong><\/p>\n Bu \u00fc\u00e7 \u00f6nemli belgeden edindi\u011fimiz k\u0131ymetli bilgiler, birbirini teyit etmektedir. \u00dc\u00e7 belgede, ya\u015fanan korkun\u00e7 felaketleri ba\u015flatan\u0131n, s\u00fcrd\u00fcrenin, ihanet edenin ve sorumlu olan\u0131n, emperyalistlerin aldatt\u0131\u011f\u0131 isyanc\u0131, ihtilalci ve sava\u015f\u00e7\u0131 Ermeniler oldu\u011funda mutab\u0131kt\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fc de Ermeni milletinin sava\u015fan taraf oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemektedir. T\u00fcrkler hakl\u0131yd\u0131, tehcir do\u011fruydu ve gerekliydi. Ermenilerin kimlikleriyle en rahat bir \u015fekilde ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u00fclke T\u00fcrkiye\u2019dir. Asimilasyon ABD\u2019de vard\u0131r.<\/strong><\/p>\n Bizim raporumuzla yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z tespitler bu \u00fc\u00e7 Ermeni liderinin tespitleriyle, \u00f6rt\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n ***<\/em><\/p>\n Son s\u00f6z:<\/strong> D\u00fcn s\u00f6m\u00fcrgeci \u0130tilaf Devletleri\u2019nin siyaseti gere\u011fince ihtilalci Ermeniler kullan\u0131larak kanl\u0131 olaylar nas\u0131l ya\u015fanm\u0131\u015fsa, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de ayn\u0131 \u00e7evrelerce yine, ayn\u0131 ama\u00e7larla, Ermenistan ve Diaspora kullan\u0131larak T\u00fcrkiye\u2019ye sald\u0131r\u0131lar yap\u0131lmaktad\u0131r. Hedefler de\u011fi\u015fmemi\u015ftir; yine T\u00fcrk Milletinin birli\u011finin bozulmas\u0131, vatan\u0131n b\u00f6l\u00fcnmesi ve egemenli\u011fin payla\u015f\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n Ancak, \u015fartlar ne olursa olsun T\u00fcrk Milleti, d\u00fcn oldu\u011fu gibi bug\u00fcn de her bedeli \u00f6deyecek ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunarak bekas\u0131n\u0131 devam ettirecektir. Bu konuda hi\u00e7 kimse ham hayallere kap\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n ————————<\/p>\n Yukar\u0131da \u00e7ok k\u0131sa olarak \u00f6zetlenen Ermeni ileri gelenlerine ait belgeleri biraz daha geni\u015f olarak ele almak isteriz.<\/p>\n Ekler: 1<\/strong><\/p>\n Ermenistan\u2019\u0131n ilk Ba\u015fbakan\u0131 ve Ta\u015fnaks\u00fctyun\u2019nun kurucusu Ovanes Ka\u00e7aznuni\u2019nin 1923 y\u0131l\u0131nda B\u00fckre\u015f\u2019te yap\u0131lan Ta\u015fnak Partisi kongresinde okudu\u011fu raporundan, konumuzla ilgili k\u0131sa bir \u00f6zet \u015f\u00f6yledir:<\/strong><\/p>\n \u201c1914 k\u0131\u015f\u0131 ve 1915 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk aylar\u0131, Ta\u015fnaksutyun da d\u00e2hil olmak \u00fczere, Rusya Ermenileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir heyecanlanma ve umut d\u00f6nemiydi. Biz kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z Rusya\u2019ya y\u00f6nelmi\u015f durumdayd\u0131k. Herhangi bir gerek\u00e7e yokken zafer havas\u0131na kap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131k; sadakatimiz, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z ve yard\u0131mlar\u0131m\u0131z kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00c7ar H\u00fck\u00fcmeti\u2019nin G\u00fcney Kafkasya Ermenistan\u2019\u0131 ile T\u00fcrkiye\u2019nin Ermeni eyaletlerinden olu\u015fan Ermenistan\u2019\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bize arma\u011fan edece\u011finden emindik.\u00a0\u00a0\u00a0 Akl\u0131m\u0131z dumanlanm\u0131\u015ft\u0131.\u00a0 Biz kendi isteklerimizi ba\u015fkalar\u0131na m\u00e2l ederek, sorumsuz ki\u015filerin bo\u015f s\u00f6zlerine b\u00fcy\u00fck \u00f6nem vererek ve kendimize yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z hipnozun etkisiyle ger\u00e7ekleri anlayamad\u0131k ve hayallere kap\u0131ld\u0131k. (\u2026) T\u00fcrkler ise ne yapt\u0131klar\u0131n\u0131 biliyorlard\u0131 ve bug\u00fcn pi\u015fmanl\u0131k duymalar\u0131n\u0131 gerektirecek bir husus bulunmamaktayd\u0131.<\/p>\n Bar\u0131\u015f\u0131 sabote etmek i\u00e7in sava\u015ft\u0131k. Art\u0131k hepimiz T\u00fcrklerin d\u00fc\u015fman\u0131 olan \u0130tilaf Devletleri\u2019nin kamp\u0131ndayd\u0131k. T\u00fcrkiye\u2019den \u2018denizden denize Ermenistan\u2019<\/strong> talep etmekteydik. \u0130tilaf Devletleri\u2019nin ordular\u0131n\u0131 T\u00fcrkiye\u2019ye g\u00f6ndermeleri ve h\u00e2kimiyetimizi temin etmeleri i\u00e7in Avrupa ve Amerika\u2019ya resm\u00ee \u00e7a\u011fr\u0131lar yapt\u0131k. Nihayet \u015fu da var ki var oldu\u011fumuz s\u00fcrece aral\u0131ks\u0131z olarak T\u00fcrklerle sava\u015ft\u0131k. \u00d6ld\u00fck ve \u00f6ld\u00fcrd\u00fck. Art\u0131k, T\u00fcrklere ne gibi bir g\u00fcven telkin edebiliriz ki? Asker\u00ee operasyonlara kat\u0131ld\u0131k. Kand\u0131r\u0131ld\u0131k ve Rusya\u2019ya ba\u011fland\u0131k. Tehcir do\u011fruydu ve gerekliydi. Ger\u00e7ekleri g\u00f6remedik, olaylar\u0131n sebebi biziz. T\u00fcrklerin mill\u00ee m\u00fccadelesi hakl\u0131yd\u0131. Bar\u0131\u015f\u0131 reddetmemiz ve silahlanmam\u0131z b\u00fcy\u00fck bir hatayd\u0131. T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 ayakland\u0131k ve sava\u015ft\u0131k. Sevr Antla\u015fmas\u0131 g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc k\u00f6r etmi\u015fti. \u0130syan\u0131m\u0131z\u0131n temelinde \u0130tilaf Devletleri\u2019nin bize vaat etti\u011fi b\u00fcy\u00fck Ermenistan hayali vard\u0131 ama biz hi\u00e7bir zaman devlet olamad\u0131k. \u2018T\u00fcrkiye Ermenistan\u2019\u0131\u2019 diye bir devletin hayalden \u00f6te olmad\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fini g\u00f6remedik. \u0130syan\u0131m\u0131z\u0131n temelinde \u0130tilaf Devletleri\u2019nin bize vaat etti\u011fi Ermenistan hayali vard\u0131, ger\u00e7e\u011fi g\u00f6remedik.\u201d<\/p>\n Ek 2. <\/strong><\/p>\n Halen Kandilli Kilisesi Ba\u015fkan\u0131 olan Dikran Kevorkyan\u2019\u0131n bug\u00fcnlerde yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirme \u015f\u00f6yledir:<\/strong><\/p>\n “Soyk\u0131r\u0131m ve tehcir (bir yerden al\u0131p ba\u015fka bir yere g\u00f6t\u00fcrmek) farkl\u0131 anlamlara gelir. Emperyalistlerin oyunlar\u0131, Ermeni idarecilerin apolitik d\u00fc\u015f \u00f6nc\u00fcleri (medya, kiliseler, din adamlar\u0131) b\u00fct\u00fcn bu olaylara sebep olmu\u015ftur. Patrik ruhani bir liderdir; siyasi konularda patrikten g\u00f6r\u00fc\u015f alma gibi bir yanl\u0131\u015f yap\u0131l\u0131yor. Emperyalist g\u00fc\u00e7ler, ASALA ve PKK’n\u0131n arkas\u0131nda olmasayd\u0131 onlar ne yapabilirlerdi? Yer de\u011fi\u015ftirme meselesinde Almanya’n\u0131n \u0130stanbul’a bask\u0131s\u0131 vard\u0131. Burada Almanya’n\u0131n, yerle\u015fik d\u00fczeni sarsmak ve Ba\u011fdat demiryolu mevzusunda ekonomik menfaatlerini sa\u011flama almak amac\u0131 vard\u0131.<\/p>\n \u2018Asimilasyon\u2019 iddialar\u0131na gelince: bug\u00fcn d\u00fcnya \u00fczerindeki Ermenilerin en rahatl\u0131kla, en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u015fekilde kendi kimliklerini muhafaza ettikleri \u00fclke T\u00fcrkiye’dir. Yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki, Diasporadaki Ermeni, ismini de\u011fi\u015ftirerek m\u00fccadeleye giriyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc oralarda, bir k\u00fclt\u00fcr a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla, o insanlar\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc eritmek var. Bug\u00fcn T\u00fcrkiye’nin aleyhine konu\u015fulan Diasporadaki Ermeniler \u00e7ok iyi biliyorlar ki Amerika’n\u0131n belli kiliselerinde kurban ayinleri Pazar g\u00fcnleri \u0130ngilizce yap\u0131l\u0131yor, Ermeniler ana lisanlar\u0131n\u0131 kaybediyorlar. Kilisemde H\u0131ristiyan\u2019\u0131m, evimde Ermeni\u2019yim, kap\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda T\u00fcrk\u2019\u00fcm. O T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 hem kiliseyi hem evimi korur. Amerika\u2019da Amerikal\u0131y\u0131m diyorlar; biz de T\u00fcrk\u2019\u00fcz. 100 sene evvel olan bir olay\u0131 bug\u00fcn belli menfaat pe\u015finde ko\u015fanlar\u0131n istismar etmesi \u00e7ok ac\u0131.<\/p>\n Bunu s\u00f6yledi\u011fin zaman k\u00f6t\u00fc ki\u015fi oluyorsun. Biz onun i\u00e7in T\u00fcrkiye’deki Ermeni vatanda\u015flar olarak \u00fcz\u00fcnt\u00fcm\u00fcz\u00fc dile getiriyoruz. Ne i\u00e7in? Atat\u00fcrk’\u00fcn emanet etti\u011fi Kuvay-i Milliye ruhuna bir haks\u0131zl\u0131k yap\u0131lmaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar d\u0131\u015far\u0131dakilerin oyunudur. PKK, ASALA, bu kararname, b\u00fct\u00fcn bunlar d\u0131\u015far\u0131dakilerin oyunu. Biz T\u00fcrkiye’deki vatanda\u015flar olarak bir haks\u0131zl\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Ermeniler e\u011fer ak\u0131ll\u0131ysa ma\u015fa olarak kullan\u0131lmas\u0131nlar.<\/p>\n Tehcir:<\/strong> Tehcirde vuku bulan \u00fcz\u00fcc\u00fc hadiseler var. Burada mutlaka ac\u0131lar da \u00e7ekilmi\u015ftir ama bu ac\u0131lar\u0131 geni\u015fletip bir soyk\u0131r\u0131ma tahvil etmek tamamen abesle i\u015ftigaldir. Tehcirden evvel ve sonra Ermenilerin u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zul\u00fcm kadar \u0130slamlar\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zul\u00fcmler de var. Camiye doldurup yak\u0131lan M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda, arkada\u015f\u0131m\u0131n dedesi var! Ermeniler de s\u00fctten \u00e7\u0131km\u0131\u015f ak ka\u015f\u0131k de\u011fil. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak, 100 sene \u00f6nce olmu\u015f bir olay\u0131 bug\u00fcn menfaat pe\u015finde ko\u015farak T\u00fcrklerle Ermeniler aras\u0131nda nifak sokman\u0131n \u00e2lemi yok!<\/p>\n Bunun da sebebi var tabii\u2026 As\u0131rlard\u0131r bir arada ya\u015fam\u0131\u015f, ta Alparslan\u2019dan, 1071\u2019den itibaren Ermenilerin Bizans ordusundan Alparslan ordusuna ilticas\u0131yla ba\u015flayan beraberlik, karde\u015flik, aile ba\u011flar\u0131, as\u0131rlarca devam etmi\u015f. Ne oldu da 1800\u2019lerden, 1856\u2019lardan sonra Ermeniler Berlin Konferans\u0131\u2019nda ma\u015fa olarak kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131? Ta 1896\u2019ya, 1915\u2019lere kadar gelindi. Bunun da k\u00f6k\u00fcnde yine d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin etkisi var.<\/p>\n Biz, T\u00fcrkiye\u2019de birbirimizi yemeden, birbirimizin aya\u011f\u0131na tak\u0131lmadan hayat\u0131m\u0131z\u0131 idame ettirebilirsek, kimse bizim aram\u0131za giremez. Bug\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019deki Ermenilerin durumunu, diasporadaki Ermeni biliyor mu acaba? T\u00fcrkiye\u2019de Ermenilerin kilisesi var, ibadeti serbest. K\u00fclt\u00fcrel faaliyetleri, bas\u0131n\u0131 var, daha ne isteniyor?<\/p>\n \u2018Jenosit blanche\u2019 denen bir \u015fey var, beyaz soyk\u0131r\u0131m. Bug\u00fcn Avrupa\u2019da ve Amerika\u2019daki devletlerin Ermenilere tatbik etti\u011fi bu, \u201cBeyaz Soyk\u0131r\u0131m\u201d nedir? Dilini eritiyor. Dini fonksiyonlar\u0131n\u0131 yerine getirmeleri pek kolay de\u011fil, o memleketin diliyle ayin yap\u0131l\u0131yor. Mesela ABD\u2019de \u0130ngilizce ayin yap\u0131l\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu i\u015fi y\u00fcr\u00fctenlerin muhakkak bir menfaatleri var. Ya \u015feref budalal\u0131\u011f\u0131 var, ya da beynelmilel politik piyasada onlar\u0131n ma\u015fa olma keyfiyeti var.<\/p>\n Bug\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019de Dersimliler, Sasonlar falanlar var, bunlar\u0131n dernekleri var. Bunlara da bir \u015fey demiyorum. Yeter ki T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti\u2019nin aleyhine bir davran\u0131\u015fta bulunmas\u0131nlar. Bu T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti\u2019ne nank\u00f6rl\u00fck etmesinler. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019deki Ermeni, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyadaki Ermenilerin mayas\u0131d\u0131r.<\/p>\n K\u00fclt\u00fcr\u00fcyle, dini rit\u00fceliyle, anlay\u0131\u015f\u0131yla Anadolu\u2019da ve T\u00fcrkiye\u2019de k\u00f6k salm\u0131\u015f bir toplum Ermeniler. Onlar, diaspora, istedikleri kadar \u00f6ts\u00fcnler, hi\u00e7bir \u015fey elde edemezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc buradaki Ermenilerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funu kendilerine \u00e7ekemezler. Kafalar\u0131n\u0131 y\u0131kayamazlar. Bir-iki z\u0131p\u00e7\u0131kt\u0131 \u00e7\u0131kar, o ceridelerin (gazeteleri) baz\u0131 iddialar\u0131n\u0131 ve provokatif hareketlerini, bu toplumun b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 nefretle k\u0131n\u0131yor. Bunlar\u0131n muhakkak ki d\u0131\u015far\u0131dan maddi imkanlar\u0131 vard\u0131r. 1915\u2019den gelen bir T\u00fcrk d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 var. T\u00fcrklerde Ermeni d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 yok, ama Ermenilerde T\u00fcrk d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 var. Makro planda hi\u00e7bir problem yok. Ahmet\u2019in Mehmet\u2019in ne kadar problemi varsa, Artin\u2019in Onnik\u2019in de o kadar problemi var.<\/p>\n Biz birlik beraberlik i\u00e7inde olmal\u0131y\u0131z. T\u00fcrkiye\u2019deki Ermenilerde b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu birlik beraberlik istiyor. TC\u2019ye kar\u015f\u0131 saplant\u0131 i\u00e7inde de\u011filler. Biz b\u00f6yle kayna\u015fm\u0131\u015f vaziyetteyiz. \u00c7ocuklu\u011fumdan beri biz b\u00f6yleyiz. Ben B\u00fcy\u00fckada\u2019da m\u00fcezzinin \u00e7ocuklar\u0131yla karde\u015f gibi b\u00fcy\u00fcd\u00fcm. T\u00fcrk\u2019t\u00fc, Ermeniydi, H\u0131ristiyan\u2019d\u0131, diye bir \u015fey yok.<\/p>\n Diasporadakilerin davran\u0131\u015flar\u0131 buradakileri rahats\u0131z ediyor. Hem nank\u00f6rl\u00fck diyorlar hem de rahats\u0131zl\u0131k duyuyorlar. Malatya\u2019da, Sivas\u2019taki Ermeniler bundan rahats\u0131z oluyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc oralarda birlik beraberlik i\u00e7inde ya\u015f\u0131yorlar. Bizim birli\u011fimiz beraberli\u011fimizin manas\u0131n\u0131 suland\u0131rd\u0131lar. Ne Mutlu T\u00fcrk\u00fcm Diyene <\/strong>dedi\u011fimiz zaman, \u0130stiklal Mar\u015f\u0131\u2019n\u0131 okudu\u011fumuz zaman kendimizden ge\u00e7erdik. Sars\u0131lmamas\u0131 icap eden bir tak\u0131m imgeler vard\u0131r. Bunlar\u0131n kaybedilmemesi laz\u0131m, yaln\u0131z din imanla olmuyor. Sen o b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc beraberli\u011fi bozacak \u015feylerin toplumun zarar\u0131na olur. \u015eimdi bu az\u0131nl\u0131k durumu ortadan kalkt\u0131. Hi\u00e7bir ayr\u0131 gayr\u0131 yok. Bu diasporada kudurmalar\u0131n\u0131n sebebi ne? 100 y\u0131l \u00f6nceki olay\u0131, bug\u00fcn T\u00fcrkiye aleyhine bir koz olarak kullanmalar\u0131n\u0131n esbab\u0131 mucibesi ne? Belki T\u00fcrkiye\u2019nin jeopolitik durumundan \u00f6t\u00fcr\u00fc, bunlar\u0131 ma\u015fa olarak kullan\u0131p, T\u00fcrkiye\u2019nin belli yerlerini ele ge\u00e7irme keyfiyetidir. Rusya\u2019n\u0131n Akdeniz\u2019e inme, \u00f6b\u00fcrlerinin Karadeniz\u2019e \u00e7\u0131kma problemi var. Senin bir de madenlerin var. ASALA dediler olmad\u0131, PKK dediler olmad\u0131, Alevi-K\u00fcrt dediler\u2026 Bunlar\u0131n hepsi eriyip gidecek. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrk toplumunda 72 millet var. K\u00fcrt-T\u00fcrk-Ermeni diye ay\u0131rm\u0131yorum. K\u00f6k salm\u0131\u015f bir topra\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131l\u0131k, bir vatanda\u015fl\u0131k \u015fuuru var. Dile getirilmese bile bu var. Yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn rezilliklere ra\u011fmen, bu maya duruyor orada. O maya durdu\u011fu m\u00fcddet\u00e7e de bu topluma hi\u00e7 kimse dil uzatamayacak. Kafalar\u0131na yerle\u015ftirsinler.\u201d<\/p>\n Faydalan\u0131lan kaynaklar:<\/em><\/p>\n G\u00fclseren S. Ayta\u015f, Ermeni Talepleri ve T\u00fcrkiye\u2019nin Haklar\u0131, \u0130stanbul Barosu, 2010 \u0130stanbul<\/em><\/p>\n Yusuf HALA\u00c7O\u011eLU, Ermeni Tehciri ve Ger\u00e7ekler,T\u00fcrk Tarih Kurumu, 2001 Ankara<\/em><\/p>\n \u015eeref \u00dcNAL, Uluslar aras\u0131 Hukuk A\u00e7\u0131s\u0131ndan Ermeni Meselesi, T\u00fcrk Tarih Kurumu, 2011 Ankara <\/em><\/p>\n Justin MCCARTHY,\u00d6l\u00fcm ve S\u00fcrg\u00fcn, \u00c7ev. Fatma Sar\u0131kaya, T\u00fcrk Tarih Kurumu, 2012 Ankara<\/em><\/p>\n G\u00fcrb\u00fcz MIZRAK, Aldatan Kimlik, T\u00fcrk Bir – Milli D\u00fc\u015f\u00fcnce Merkezi Yay. 2015 Anakara<\/em><\/p>\n \u00d6mer SA\u011eLAM, Ermeniler Buharla\u015fmad\u0131lar, T\u00fcrk Bir \u2013 Milli D\u00fc\u015f\u00fcnce Yay. 2015 Ankara<\/em><\/p>\n Han\u0131m HAL\u0130LOVA, Soyu K\u0131r\u0131lan Kim?, T\u00f6re-Devlet Yay\u0131n.2015 \u0130stanbul, imdevlet@gmail.com<\/em><\/p>\n Derya Y\u0131ld\u0131z \u00d6zkaraman, Hocal\u0131 Soyk\u0131r\u0131m\u0131, Togan Yay\u0131nlar\u0131 2015, \u0130stanbul<\/em><\/p>\n Ka\u00e7aznuni Ovanes, \u201cTa\u015fnak Partisi\u2019nin Yapaca\u011f\u0131 Bir \u015eey Yok\u201d, Kaynak Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, 2005<\/em><\/p>\n Dikran Kevorkyan ile r\u00f6portaj, Kanal 6 Televizyon, Ceviz Kabu\u011fu Program\u0131, 7 Ekim 2000,<\/em><\/p>\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
![\"Ermeni](\"http:\/\/misak.millidusunce.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/KraliyetSavcisi-300x244.gif\")
\n