{"id":6815,"date":"2019-04-15T19:30:00","date_gmt":"2019-04-15T16:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=6815&#038;preview=true&#038;preview_id=6815"},"modified":"2019-04-14T18:19:57","modified_gmt":"2019-04-14T15:19:57","slug":"ermeni-tehciri-insanliga-karsi-suc-muydu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/ermeni-tehciri-insanliga-karsi-suc-muydu\/","title":{"rendered":"Ermeni tehciri insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 muydu?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium_large wp-image-6908\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201-768x535.jpg\" alt=\"\" width=\"768\" height=\"535\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201-768x535.jpg 768w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201-150x105.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201-300x209.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201-1024x714.jpg 1024w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/1122320d0ede2aa883c1ed3f9db38201.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Bu yaz\u0131, G\u00fcnd\u00fcz Aktan\u2019\u0131n<br \/>\n<\/em><em>\u201cErmeni Sorununun Hukuksal Boyutu<br \/>\n<\/em><em>Devletler Hukukuna g\u00f6re Ermeni Sorunu\u201d<br \/>\n<\/em><em>makalesinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><strong>Ermeni Tehciri insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 muydu?<\/strong><\/p>\n<p>\u0130lgili yaz\u0131n\u0131n daha \u00f6nceki b\u00f6l\u00fcmlerinde ayr\u0131nt\u0131lar\u0131yla anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere tehcir, Ermenilerin grup nitelikleriyle, ya\u015fam \u015fartlar\u0131n\u0131 yok olmalar\u0131na yol a\u00e7acak \u015fekilde \u201ckasten\u201d zorla\u015ft\u0131rmay\u0131 ama\u00e7lamad\u0131\u011f\u0131ndan, bir soyk\u0131r\u0131m\u0131 de\u011fildir [35]. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k tehcir edilen bir grubun verdi\u011fi kay\u0131plar\u0131, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131 i\u00e7ine sokmaya imk\u00e2n var m\u0131?<\/p>\n<p>Ermeni tehciri ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda \u0130ngiliz, Frans\u0131z ve Rus h\u00fck\u00fcmetleri \u201c&#8230;T\u00fcrkiye\u2019nin insanl\u0131\u011fa ve uygarl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 &#8230; su\u00e7lar\u0131\u201dndan s\u00f6z ederek, ilgilileri sorumlu tutacaklar\u0131n\u0131 24 May\u0131s 1915\u2019te bir ortak bildiriyle ilan etmi\u015flerdi. O tarihlerde insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131 bir deyi\u015ften ibaretti ve hen\u00fcz hukuki bir kavram olarak kabul edilmemi\u015fti. Bu nedenle Ermeni tehciri ile insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 aras\u0131nda bu bildiri vas\u0131tas\u0131yla bir ili\u015fki kurmak m\u00fcmk\u00fcn olamaz.<\/p>\n<p>\u0130nsanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131 uluslararas\u0131 d\u00fczeyde ilk kez (1946) Nuremberg \u0130lkeleri 6 (c)\u2019de yer ald\u0131. Bu su\u00e7un sava\u015f s\u0131ras\u0131nda i\u015flenmesi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Herhangi bir sivil toplumun, siyasi, \u0131rki veya dini nedenlerle mezalime tabi tutulmas\u0131; (mensuplar\u0131n\u0131n) katledilmesi, yok edilmesi, g\u00f6\u00e7e zorlanmas\u0131 vb. fiilleri i\u00e7eriyordu.<\/p>\n<p>1948 y\u0131l\u0131nda kabul edilen soyk\u0131r\u0131ma ili\u015fkin s\u00f6zle\u015fmenin 2. maddesindeki soyk\u0131r\u0131m su\u00e7u tan\u0131m\u0131, Nuremberg \u0130lkeleri i\u00e7inde yer alan, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131ndan \u00fcretildi. B\u00f6ylece soyk\u0131r\u0131m, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7lar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131ncaya, geriye Uluslararas\u0131 Ceza Mahkemesi (Roma) Stat\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn 7. maddesindeki insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 modern su\u00e7 tan\u0131m\u0131 kald\u0131. Buna g\u00f6re;<\/p>\n<ul>\n<li>\u0130nsanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7lar\u0131n Nuremberg \u0130lkelerinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclen, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda i\u015flenmesi \u015fart\u0131 terk edildi.<\/li>\n<li>Bu su\u00e7lar\u0131n i\u015flenece\u011fi gruplar say\u0131lmad\u0131. Herhangi bir sivil toplulu\u011fa kar\u015f\u0131 i\u015flenebilece\u011fi kabul edildi.<\/li>\n<li>Maddenin giri\u015finde insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7lar\u0131n \u201csiyasi, \u0131rki veya dini\u201d gibi nedenlerle i\u015flenmesine ise de\u011finilmedi. Bu su\u00e7un olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in nedenlerin zikredilmemesi, hangi nedenle olursa olsun, \u00f6ng\u00f6r\u00fclen fiillerin i\u015flenmi\u015f olmas\u0131n\u0131n yeterli oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/li>\n<li>Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, 7. maddede, \u00f6ng\u00f6r\u00fclen filin insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 say\u0131labilmesi i\u00e7in aranan tek \u015fart, s\u00f6z konusu fiillerin bir sivil toplulu\u011fa kar\u015f\u0131 yap\u0131lan &#8220;yayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak ve sald\u0131r\u0131 amac\u0131n\u0131 bilerek\u201d i\u015flenmesine ba\u011fland\u0131. Yani 7.maddede a\u2019dan k\u2019ya kadar say\u0131lan 11 fiilin tek ba\u015f\u0131na i\u015flenmesi halinde insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olu\u015fturmayaca\u011f\u0131 benimsendi.<\/li>\n<li>Bir toplulu\u011fa kar\u015f\u0131 siyasi, \u0131rki, milli, etnik, k\u00fclt\u00fcrel; dini ve cinsi nedenlerle yap\u0131lan mezalim, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7un genel saiki olarak de\u011fil de 11 fiilden biri olarak say\u0131ld\u0131. Bu a\u00e7\u0131klamadan, her ikisi de uluslararas\u0131 su\u00e7 olan ve dolay\u0131s\u0131yla uluslararas\u0131 yarg\u0131ya tabi tutulan soyk\u0131r\u0131m ile insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 aras\u0131ndaki farklar kendili\u011finden ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/li>\n<\/ul>\n<p>S\u00f6zle\u015fme\u2019nin 2. maddesinin giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki soyk\u0131r\u0131m tan\u0131m\u0131yla k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda,<\/p>\n<ul>\n<li>Soyk\u0131r\u0131m\u0131n milli, \u0131rki, etnik ve dini olmak \u00fczere sadece d\u00f6rt gruba kar\u015f\u0131 i\u015flenmesi m\u00fcmk\u00fcn. Siyasi gruplara kar\u015f\u0131 i\u015flenen fiiller soyk\u0131r\u0131m i\u00e7ine girmiyor. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7lar her gruba kar\u015f\u0131 i\u015flenebiliyor.<\/li>\n<li>Soyk\u0131r\u0131mda bir grubu yok etme kast\u0131yla baz\u0131 fiillerin i\u015flenmesi gerekiyor. \u0130nsanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7un olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in yok etme iradesi aranm\u0131yor. Gruba kar\u015f\u0131 \u201cyayg\u0131n ve sistematik sald\u0131r\u0131\u201d yeterli g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/li>\n<li>Soyk\u0131r\u0131mda fiillerin saiki, bir grubu, grup niteli\u011fiyle, yok etme \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131k\u0131yorken ve bu ancak o gruba kar\u015f\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131 nefretin varl\u0131\u011f\u0131 halinde ge\u00e7erliyken, Roma Stat\u00fcs\u00fc 7. maddesinin giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 i\u00e7in herhangi bir genel saik aranm\u0131yor.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu \u015fartlar alt\u0131nda, bir siyasi grup da olsa, Ermenilere kar\u015f\u0131, \u0131rk\u00e7\u0131 nefretle yok etme kast\u0131 olmadan yap\u0131lan tehcir sonunda \u00f6nemli say\u0131da Ermeni\u2019nin \u00f6lm\u00fc\u015f olmas\u0131n\u0131, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131na sokmak i\u00e7in 7. maddede say\u0131lan \u00f6ld\u00fcrme (a), katliam (b), tehcir (d), mezalim (h) gibi fiilleri kullanmaya kalk\u0131\u015fanlar olabilir.<\/p>\n<p>Yukar\u0131dan da g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7un olu\u015fmas\u0131n\u0131n temel \u015fart\u0131, belli fiillerin, bir sivil n\u00fcfusa kar\u015f\u0131 \u201cyayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131\u201d olarak i\u015flenmesidir. Bu nedenle b\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131n\u0131n niteli\u011fini iyi tan\u0131mlamak gerekiyor. \u015eayet bir sivil n\u00fcfusa kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131k bir askeri sald\u0131r\u0131 varsa ayr\u0131ca bir kan\u0131ta ihtiya\u00e7 yok ama sald\u0131r\u0131 \u015fart\u0131n\u0131n yerine gelmesi i\u00e7in askeri nitelikte bir sald\u0131r\u0131 olmas\u0131 icap etmiyor. Bir sivil toplulu\u011fa kar\u015f\u0131, 7. maddede say\u0131lan fiillerin \u00e7o\u011funun, birlikte ve yo\u011fun bi\u00e7imde i\u015flenmesi gerekiyor. B\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131n\u0131n, devlet veya yayg\u0131n bir \u00f6rg\u00fctlenme taraf\u0131ndan aktif bi\u00e7imde geli\u015ftirilmesi, sevk ve te\u015fvik edilmesi \u015fart\u0131 da aran\u0131yor[36].1915-16 Ermeni tehcirini, 7. madde (1) f\u0131kras\u0131nda say\u0131lan ve tehcirle ili\u015fkili olan fiillerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda incelemek yararl\u0131 olabilir.<\/p>\n<p>7. madde (l)(a) f\u0131kras\u0131nda belirtilen \u00f6ld\u00fcrme veya \u00f6l\u00fcme neden olma fiillerinin, b\u00f6yle yayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olmas\u0131 ve su\u00e7u i\u015fleyince b\u00f6yle \u201cbilinmesi\u201d gerekiyor.<\/p>\n<p>7.madde (1)(b) f\u0131kras\u0131nda yer alan yok etme ya da katliam, yine toplulu\u011fa kar\u015f\u0131 yayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak, bir grubun k\u0131smen yok olmas\u0131na yol a\u00e7acak hayat \u015fartlar\u0131n\u0131n \u00f6nceden hesap edilerek o toplulu\u011fa dayat\u0131lmas\u0131n\u0131 da i\u00e7eriyor. \u00d6rne\u011fin o toplulu\u011fu g\u0131da ve ila\u00e7 kaynaklar\u0131ndan kas\u0131tl\u0131 olarak mahrum b\u0131rakmak da bu \u00e7er\u00e7eveye giriyor.<\/p>\n<p>7.madde (l)(d) f\u0131kras\u0131nda yer alan tehcir veya di\u011fer zorla nakillerin de yayg\u0131n ve sistematik sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak vuku bulmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda, devletler hukukunun izin verdi\u011fi askeri gereklilik gibi nedenlerin d\u0131\u015f\u0131ndaki nedenlerle yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 icap ediyor. \u00d6te yandan tehcir i\u00e7in, toplulu\u011fa mensup insanlar\u0131n \u015fiddete ba\u015fvurularak evlerinden at\u0131lm\u0131\u015f olmalar\u0131 gerekmiyor. \u015eiddet d\u0131\u015f\u0131 zorlamalarla ger\u00e7ekle\u015ftirilen tehcir de sald\u0131r\u0131ya ili\u015fkin \u015fartlar\u0131n yerine gelmesi halinde, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 i\u00e7ine giriyor.<\/p>\n<p>7.madde (1)(h) f\u0131kras\u0131nda yer alan mezalim, devletler hukukuna ayk\u0131r\u0131 olarak, topluluk mensuplar\u0131n\u0131n temel haklar\u0131ndan mahrum b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131 kaps\u0131yor. Mezalim temel haklar\u0131n hemen t\u00fcm\u00fcn\u00fcn yo\u011fun bi\u00e7imde ihlali niteli\u011findeki \u00e7ok say\u0131da fiilden olu\u015fuyor. Bir sivil toplumun kimli\u011fini hedef al\u0131yor. Bu su\u00e7u i\u015fleyenler, devletler hukukunda yasaklanan siyasi, \u0131rki, milli, etnik, k\u00fclt\u00fcrel, dini, cinsi ve di\u011fer nedenlerden hareket ediyorlar[37].<\/p>\n<p>1915-16 Ermeni olaylar\u0131na, vuku bulmas\u0131ndan 85 y\u0131l sonra, yani 2000 y\u0131l\u0131nda olu\u015fan insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131n\u0131 uygulamak; de\u011fil hukukla, ak\u0131l ve sa\u011fduyuyla dahi ba\u011fda\u015fm\u0131yor. Bununla birlikte b\u00f6yle bir incelemeden \u015fu hususlar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor:<\/p>\n<ul>\n<li>madde (1) paragraf\u0131nda say\u0131lan fiillerin insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olu\u015fturmas\u0131 i\u00e7in bir toplulu\u011fa kar\u015f\u0131 yayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olmas\u0131 gerekiyor. Oysa tehcirin bizzat kendisi bir yana b\u0131rak\u0131l\u0131rsa, Ermenilere kar\u015f\u0131 Osmanl\u0131 g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri b\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131ya giri\u015fmiyor. Bir ba\u015fka ifadeyle Ermeniler &#8216;sald\u0131r\u0131&#8217;y\u0131 olu\u015fturan fiillere birlikte ve yo\u011fun bi\u00e7imde tabi tutulmuyorlar.<\/li>\n<li>Ermenilerin, \u00e7e\u015fitli nedenlerle, grup olarak kimliklerini hedef alan bir mezalim yok. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ba\u015flay\u0131nca ve do\u011fu cephesinde tehlikeli durum ortaya \u00e7\u0131k\u0131ncaya kadar, temel haklardan herkes gibi yararlanmaya devam ettikleri gibi tehcire kadar da bu haklardan mahrumiyetleri s\u00f6z konusu olmuyor. Tehcir s\u0131ras\u0131nda temel haklara elden geldi\u011fince riayet ediliyor.<\/li>\n<li>Yayg\u0131n ve sistematik sald\u0131r\u0131lar\u0131n mevcut olmad\u0131\u011f\u0131 bir ortamda grup mensuplar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcmleri b\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131n\u0131n ne unsuru ne de par\u00e7as\u0131 niteli\u011fi ta\u015f\u0131yor. \u00c7etelerin tehcir halindeki Ermenilere sald\u0131r\u0131lar\u0131 tamamen bir asayi\u015f olay\u0131 niteli\u011finde.<\/li>\n<li>Yukar\u0131da soyk\u0131r\u0131m iddialar\u0131n\u0131 incelerken, yok etme kast\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015fti. Ermeniler, Osmanl\u0131lar\u0131n tehciri kullanarak \u2018hayat \u015fartlar\u0131n\u0131n yok olmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayacak \u015fekilde dayatt\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 iddia ediyorlar. Bu nedenle katliam itham\u0131yla birle\u015ftirilen tehcir konusunu ele almak do\u011fru olacak. Tehcir, Ermenilere yayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak yap\u0131lmad\u0131. Tehcirin kendisi de b\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131 olu\u015fturmuyor. Bu ger\u00e7ek, tehcirin insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor. Tehcirin, Ermenilerin hayat \u015fartlar\u0131n\u0131 yok olmalar\u0131na yol a\u00e7acak \u015fekilde dayat\u0131lmas\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131, yukar\u0131da soyk\u0131r\u0131ma ili\u015fkin b\u00f6l\u00fcmde de a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131. Tehcir, Enver Pa\u015fa&#8217;n\u0131n do\u011fu cephesindeki geli\u015fmeler kar\u015f\u0131s\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 talep \u00fczerine ba\u015flat\u0131ld\u0131. Ermeni n\u00fcfus i\u00e7indeki silahl\u0131 elemanlar\u0131n Osmanl\u0131 ordusunun g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan yaratt\u0131\u011f\u0131 tehlikeleri bertaraf etmeyi ama\u00e7l\u0131yordu. Bu, bir n\u00fcfusun ba\u015fka yere ta\u015f\u0131mas\u0131 i\u00e7in devletler hukukuna uygun bir gerek\u00e7e olu\u015fturuyor. \u00d6te yandan tehcir s\u0131ras\u0131nda d\u00f6nemin h\u00fck\u00fcmetinin Ermenilere g\u0131da ve ila\u00e7 s\u0131n\u0131rlamas\u0131 getirmedi\u011fi, ayn\u0131 b\u00f6lgede g\u00f6\u00e7 halindeki T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusta da g\u0131das\u0131zl\u0131k ve ila\u00e7s\u0131zl\u0131k nedeniyle \u00e7ok daha fazla \u00f6l\u00fcmlerin vuku bulmas\u0131, Bogos Nubar Pa\u015fa&#8217;n\u0131n Paris Bar\u0131\u015f Konferans\u0131\u2019ndaki beyanlar\u0131ndan da anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/li>\n<li>Balkan Sava\u015flar\u0131\u2019n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, Ermenilerin i\u015fgalci Rus ordular\u0131yla birle\u015ferek, T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlukta oldu\u011fu do\u011fu b\u00f6lgesinde soyk\u0131r\u0131m boyutlar\u0131nda bir etnik temizlik yaparak kendi devletlerini kurma gayretlerini \u00f6nlemek i\u00e7in tehcir yap\u0131ld\u0131. Bu, \u00f6zellikle g\u00fcn\u00fcn \u015fartlar\u0131nda, devletler hukuku bak\u0131m\u0131ndan g\u00fcvenlik gerek\u00e7esinden de \u00f6nemli bir gerek\u00e7e olu\u015fturuyor.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu \u015fartlar alt\u0131nda Ermeni tehciri me\u015fru oluyor ve tehcir s\u0131ras\u0131nda vuku bulan \u00f6l\u00fcmler de ceza hukuku a\u00e7\u0131s\u0131ndan adi su\u00e7lar\u0131 olu\u015fturuyor. Nitekim 1914-18 aras\u0131nda bu t\u00fcr su\u00e7lar\u0131 i\u015fleyen 1397 ki\u015finin \u00e7ok a\u011f\u0131r cezalara \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 da biliniyor.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium_large wp-image-6907\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4-768x494.jpg\" alt=\"\" width=\"768\" height=\"494\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4-768x494.jpg 768w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4-150x96.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4-300x193.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4-1024x659.jpg 1024w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/2-4.jpg 1317w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/p>\n<p>Olay\u0131 daha iyi anlamak i\u00e7in hepsi zorla n\u00fcfus nakli olan etnik temizlik, tehcir ve m\u00fcbadele konular\u0131n\u0131 k\u0131saca g\u00f6zden ge\u00e7irmekte yarar olabilir. Etnik temizlik de tehcir de ilk bak\u0131\u015fta bir etnik grubu belli bir toprak par\u00e7as\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131rarak, o toprakta homojen bir n\u00fcfus yaratmak amac\u0131 ta\u015f\u0131yor gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Biraz ayr\u0131nt\u0131ya girildi\u011finde saiki, y\u00f6ntemi ve co\u011frafyas\u0131 aras\u0131nda \u00f6nemli farklar bulundu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Hukuki nitelikte olmayan etnik temizlik kavram\u0131, l980\u2019lerde eski Yugoslavya\u2019n\u0131n S\u0131rbistan b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde kullan\u0131lmaya ba\u015flad\u0131. Hatta deyimi Seslj adl\u0131 bir S\u0131rp gerilla liderinin buldu\u011fu s\u00f6yleniyor. Bu nedenle Bosna-Hersek\u2019teki etnik temizli\u011fi esas al\u0131p, bunu \u00f6nce Balkan Sava\u015flar\u0131 s\u0131ras\u0131nda T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlara yap\u0131lanlarla ve sonra da Ermeni tehciriyle k\u0131yaslamak laz\u0131m.<\/p>\n<p>Etnik temizlik bir taraf\u0131n silahl\u0131 g\u00fc\u00e7lerinin kar\u015f\u0131 taraftaki sivil n\u00fcfusa sald\u0131rmas\u0131yla ba\u015fl\u0131yor. Do\u011fal olarak, kendilerini savunma imk\u00e2n\u0131 olmayan siviller \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyor, yaralan\u0131yor. Evleri ve yerle\u015fim birimleri yak\u0131l\u0131yor. G\u0131da ve gibi yard\u0131m getirebilecek insan\u00ee konvoylara izin verilmiyor Eli silah tutabilecek erkekler tutuklan\u0131yor, ya\u015fama \u015fartlar\u0131 \u00e7ok bozuk kamplara hapsediliyor veya do\u011frudan \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyor Kad\u0131nlar\u0131n sistematik ve kitlesel bi\u00e7imde \u0131rz\u0131na ge\u00e7iliyor.<\/p>\n<p>Hedef grubun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgedeki k\u00fclt\u00fcrel de\u011ferleri, bu arada dini mabetleri, binalar\u0131, kitapl\u0131klar\u0131 y\u0131k\u0131l\u0131yor. Yerlerini terk etmedikleri takdirde, s\u00fcrekli ate\u015f ya da bombard\u0131man alt\u0131nda tutuluyorlar. Katliam s\u00fcr\u00fcyor. Bir s\u00fcre sonra bu sald\u0131r\u0131lar semeresini veriyor ve kitleler s\u00fcr\u00fclmek istenen istikamete do\u011fru ka\u00e7\u0131yorlar. Etnik bak\u0131mdan temizlenmesi \u00f6ng\u00f6r\u00fclen b\u00f6lgenin d\u0131\u015f\u0131na, daha do\u011frusu kurulacak devletin olas\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na at\u0131l\u0131yorlar. Bunlar\u0131n geriye d\u00f6nmesi her ne pahas\u0131na olursa olsun engelleniyor. Etnik temizli\u011fin belli bir a\u015famas\u0131nda sald\u0131rgan grupta hedef gruba kar\u015f\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131 nefrete benzer bir duygu hakim olmaya ba\u015fl\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Bo\u015fnaklara \u201cT\u00fcrk tohumu\u201d deniyor. Ge\u00e7mi\u015f Osmanl\u0131 h\u00e2kimiyetinin t\u00fcm faturas\u0131 bunlara \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. Irza ge\u00e7meler yeni hakim \u0131rka ait bir nesil yaratma amac\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maya ba\u015fl\u0131yor. Bir b\u00f6lge etnik a\u00e7\u0131dan homojen hale getirildikten sonra bile erkekler, \u00f6rne\u011fin Srebrenica\u2019da oldu\u011fu gibi b\u00fcy\u00fck gruplar halinde katlediliyor ve toplu mezarlara g\u00f6m\u00fcl\u00fcyor. Bug\u00fcnk\u00fc hukuka g\u00f6re insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kavram\u0131 i\u00e7ine giren etnik temizlik b\u00f6ylece, bir grubun grup oldu\u011fu i\u00e7in yok edilmesini ama\u00e7layan soyk\u0131r\u0131m fiilleri de i\u00e7eriyor.<\/p>\n<p>Eski Yugoslavya Uluslararas\u0131 Mahkemesi savc\u0131s\u0131, Karaci\u00e7 ve general Mladi\u00e7 i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 iddianamede bu nedenlerle 9 kez soyk\u0131r\u0131m i\u015flendi\u011fini bildirdi.<\/p>\n<p>1877-78 Rus-T\u00fcrk Sava\u015f\u0131 ve 1912-13 Balkan Sava\u015flar\u0131 s\u0131ras\u0131nda T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusa yap\u0131lanlar, Bosna-Hersek\u2019te S\u0131rplar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi etnik temizlikle \u00f6zde uyu\u015fuyor. Tek fark\u0131 v\u00fcsatinin \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck olmas\u0131. Balkanlarda T\u00fcrklere uygulanan etnik temizli\u011fin etkiledi\u011fi n\u00fcfus \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck. \u0130ki sava\u015fta \u00f6len T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n 2 milyona vard\u0131\u011f\u0131, \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na yani, Anadolu\u2019ya g\u00f6\u00e7e zorlananlar\u0131n ise 1 milyona \u00e7ok yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Ermeni tehcirinde yine zorla g\u00f6\u00e7 ettirme var. Ancak g\u00f6\u00e7e zorlama sivil n\u00fcfusa sald\u0131r\u0131 \u015feklinde olmad\u0131\u011f\u0131ndan, yerle\u015fim birimlerinden s\u00f6k\u00fcl\u00fcp at\u0131lmalar\u0131 i\u00e7in \u00f6ld\u00fcr\u00fclenler, yaralananlar, \u0131rz\u0131na ge\u00e7ilenler, katledilenler, ate\u015f alt\u0131nda tutulanlar, a\u00e7 b\u0131rak\u0131lanlar hemen hi\u00e7 yok. \u0130kinci olarak, tehcire tabi tutulanlar, \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na at\u0131lm\u0131yorlar. \u00dclkenin bir ba\u015fka yerine g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar. Bu nedenle yeni yerle\u015fim yerlerinde yeni hayatlar\u0131na uyum sa\u011flamak i\u00e7in baz\u0131 nakdi ve ayni imk\u00e2nlardan yararlan\u0131yorlar. Denebilir ki tehcir ba\u015flad\u0131ktan sonra, g\u00fcn\u00fcn \u015fartlar\u0131 dolay\u0131s\u0131yla yine de \u00f6l\u00fcmler vuku buluyor. Bu do\u011fru. Buna ra\u011fmen tehcir, bir\u00e7ok \u00f6nlem al\u0131nd\u0131\u011f\u0131ndan, etnik temizli\u011fe oranla \u00e7ok daha az \u00f6l\u00fcmle sonu\u00e7lan\u0131yor. Tehcirle g\u00f6\u00e7enler, yanlar\u0131na \u00e7ok daha fazla ki\u015fisel e\u015fya ve menkul de\u011ferler alabiliyorlar. At ve araba gibi ta\u015f\u0131t vas\u0131talar\u0131ndan yararlanabiliyorlar. Geriye b\u0131rakt\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ya\u011fmadan kurtuluyor. K\u00fclt\u00fcrel de\u011ferleri tahrip edilmiyor. Bu \u015fartlar alt\u0131nda, tehcir, soyk\u0131r\u0131m fiillerinin de i\u015flendi\u011fi bir insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olan etnik temizlikten \u00e7ok farkl\u0131.<\/p>\n<p>E\u011fer XX. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk soyk\u0131r\u0131m\u0131 aran\u0131yorsa, bunun 1915-16 tehciri de\u011fil, 1912-13 Balkan Sava\u015flar\u0131 s\u0131ras\u0131nda yap\u0131lan etnik temizlik oldu\u011funa ku\u015fku yok. Bir bak\u0131ma tehcir, Rus ordusuyla Ermeni gerilla ve ter\u00f6ristlerin, Balkanlar\u2019dakine benzer bir etnik temizlik ve soyk\u0131r\u0131m\u0131 do\u011fu Anadolu\u2019da yapmalar\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in yap\u0131ld\u0131. Osmanl\u0131 istatistiklerine g\u00f6re tehcire tabi b\u00f6lgedeki toplam n\u00fcfus olan 5.061.857\u2019nin 811.085\u2019i Ermeni idi. Yani Ermeniler n\u00fcfusun % 16\u2019s\u0131na tekab\u00fcl ediyordu. \u015eayet tehcir olmasayd\u0131 veya Rusya 1917 sonunda sava\u015f\u0131 durdurup, Brest-Litovsk Antla\u015fmas\u0131\u2019yla \u00e7ekilmeseydi, b\u00f6lgedeki n\u00fcfus yap\u0131s\u0131n\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, esasen ba\u015flam\u0131\u015f olan etnik temizlik potansiyelinin boyutlar\u0131n\u0131 tasavvur etmek m\u00fcmk\u00fcn[38].<\/p>\n<p>Tehciri di\u011fer zorla g\u00f6\u00e7 hareketleriyle de k\u0131yaslamak m\u00fcmk\u00fcn. II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Amerika, \u00fclkenin bat\u0131s\u0131nda ya\u015fayan Japonlar\u0131 do\u011fuya ta\u015f\u0131d\u0131. Bu tehcire \u201c\u00fc\u00e7 k\u00fc\u00e7\u00fck bombalama olay\u0131 ile, saptanamayan baz\u0131 radyo sinyalleri neden olmu\u015ftu\u201d. Pearl Harbor bask\u0131n\u0131ndan d\u00f6rt ay ge\u00e7mi\u015fti. Japonya\u2019n\u0131n Pasifik\u2019i a\u015f\u0131p bat\u0131 Amerika\u2019y\u0131 i\u015fgale ba\u015flayamayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Buna ne niyetleri ne de g\u00fc\u00e7leri vard\u0131, yani Amerikan Japonlar\u0131n\u0131n Japon ordusuyla birle\u015fip Amerika\u2019ya kar\u015f\u0131 silahl\u0131 harek\u00e2ta giri\u015fmeleri s\u00f6z konusu de\u011fildi. \u0130lgili Amerikan Temyiz Mahkemesi\u2019nin 18 Aral\u0131k 1942\u2019de Korematsu davas\u0131 hakk\u0131nda verdi\u011fi kararda, 112 bin Japon as\u0131ll\u0131 kad\u0131n, erkek, ya\u015fl\u0131 ve \u00e7ocu\u011fun tehcirinin, \u201cg\u00fcn\u00fcn kritik \u015fartlar\u0131nda\u201d, \u201csad\u0131k vatanda\u015flar\u0131n sad\u0131k olmayanlardan ayr\u0131lmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmamas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda\u201d \u201ccasusluk ve sabotajlar\u0131 \u00f6nlemek\u201d gibi \u201caskeri gerek\u00e7elerle\u201d ba\u015fka yere ta\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131n gayri hukuki olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00fckme ba\u011fland\u0131. \u201cSava\u015f zaman\u0131nda t\u00fcm Amerikal\u0131lar\u0131n zorluklarla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f\u201d olmas\u0131 mazeret olarak g\u00f6sterildi. Amerika\u2019ya sadakat yemini etmeyen 5 bin civar\u0131nda Japon bulundu\u011fu hat\u0131rlat\u0131ld\u0131. T\u00fcmgeneral J.L. DeWitt\u2019in raporlar\u0131nda Japonlar aleyhine \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k say\u0131labilecek ibareler yer al\u0131yordu. Japonlar\u0131n do\u011fuya ta\u015f\u0131nmas\u0131 lehine lobi faaliyetinde bulunan yerel gruplar\u0131n da \u0131rk\u00e7\u0131 arg\u00fcmanlar kulland\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra \u00e7o\u011fu Bat\u0131 Polonya\u2019daki 15 milyon kadar Alman da, 1945 Potsdam Protokol\u00fcn\u00fcn XIII. maddesi gere\u011fince Almanya\u2019ya g\u00f6\u00e7e zorland\u0131.[39]<\/p>\n<p>Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra yap\u0131lan n\u00fcfus m\u00fcbadelesiyle T\u00fcrkiye\u2019den Yunanistan\u2019a 900 bin Rum giderken, Yunanistan\u2019dan T\u00fcrkiye\u2019ye 430 bin T\u00fcrk daha geldi.<\/p>\n<p>Bu ki\u015filerin onay\u0131 al\u0131nmadan zorla yap\u0131lan n\u00fcfus hareketleri sonunda az say\u0131da insan \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcne ku\u015fku yok. 1913-45 aras\u0131nda b\u00f6yle yirmi m\u00fcbadele anla\u015fmas\u0131 yap\u0131ld\u0131. Bar\u0131\u015f zaman\u0131nda yap\u0131lan bu g\u00f6\u00e7lerin \u00e7ok daha d\u00fczenli olmas\u0131 ve ula\u015f\u0131m gibi fiziki \u015fartlar\u0131n da elveri\u015fli bulunmas\u0131 nedeniyle kay\u0131plar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyde kalmas\u0131, g\u00f6\u00e7lerin zorla yap\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini de\u011fi\u015ftirmez.<\/p>\n<p>K\u0131saca, tehcir bir grubu, ne grup niteli\u011fiyle ne de ba\u015fka bir nedenle yok etmek amac\u0131yla de\u011fil, Rus i\u015fgal ordular\u0131yla i\u015fbirli\u011fine girmi\u015f olan; bu \u00e7er\u00e7evede k\u0131lavuzluk ve casusluk yapan; isyanlar \u00e7\u0131karan; birlikleriyle Osmanl\u0131 ordusuna sald\u0131ran; lojistik hatlar\u0131n\u0131 kesen; ter\u00f6rist gerillalar\u0131yla T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman yerle\u015fim birimlerine sald\u0131r\u0131p katliamlara ve etnik temizli\u011fe giri\u015fen Ermenileri do\u011fu cephesinden \u00fclkenin g\u00fcneyine, sava\u015f d\u0131\u015f\u0131nda kalan bir b\u00f6lgeye ta\u015f\u0131mak amac\u0131yla yap\u0131ld\u0131. Tehcirin bu askeri gereklilik y\u00f6n\u00fc, bug\u00fcn ge\u00e7erli olan hukuka da uygun[40]. Kald\u0131 ki tehcir yap\u0131lmasayd\u0131, t\u00fcm i\u015faretler Rus ordusuyla birle\u015fen Ermeni g\u00fc\u00e7lerin, Balkanlar\u2019daki gibi, \u00e7o\u011funluktaki T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusu soyk\u0131r\u0131m boyutlar\u0131n da bir etnik temizlikle bertaraf ederek, kendi devletlerini kuracaklar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyordu. Tehcirin nedeni a\u00e7\u0131k ve kesin bi\u00e7imde askeriydi ve T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusun varl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamakla ilgiliydi. Bu haliyle Ermeni tehcirinin insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olu\u015fturmas\u0131 s\u00f6z konusu olamaz.<\/p>\n<p><strong>Sonu\u00e7 olarak;<\/strong><\/p>\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetlemek m\u00fcmk\u00fcn:<\/p>\n<ol>\n<li>Ermeniler, Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun topraklar\u0131 \u00fczerinde \u00f6nce otonomi, sonra ba\u011f\u0131ms\u0131z devlet kurmak i\u00e7in siyasi ve silahl\u0131 faaliyetlerde bulunduklar\u0131ndan siyasi grup niteli\u011findedir. Bu nedenle S\u00f6zle\u015fme&#8217;nin 2. maddesi taraf\u0131ndan korunan d\u00f6rt grup aras\u0131na girmemektedirler.<\/li>\n<li>Osmanl\u0131larda Nazilerin Yahudilere kar\u015f\u0131 duydu\u011fu anti-semitizme benzer bir anti-Ermenizm, bir ba\u015fka deyi\u015fle Ermenilere kar\u015f\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131 bir nefret bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan tehcir, Ermenileri, grup olarak yok etme saikiyle yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Tehcir karar\u0131 Ermenilerin Rusya ile tarihi anla\u015fmalarla teyit edilen dostluk ve i\u015fbirli\u011fi \u00e7er\u00e7evesinde Rus i\u015fgal ordular\u0131yla birle\u015fip Osmanl\u0131 ordular\u0131na kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131klar\u0131 harek\u00e2t\u0131 \u00f6nlemek ve \u2018vilayat-\u0131 sitte\u2019 denen do\u011fu b\u00f6lgesindeki n\u00fcfusun %84&#8217;\u00fcn\u00fc olu\u015fturan T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131, Balkanlardaki gibi soyk\u0131r\u0131m boyutlar\u0131nda bir etnik temizlikle yok etmesine engel olmak i\u00e7in al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Tehcirin nedeni bir yandan askeri gereklere, \u00f6te yandan da T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunmaya d\u00f6n\u00fckt\u00fcr.<\/li>\n<li>Osmanl\u0131 H\u00fck\u00fcmeti\u2019nde, S\u00f6zle\u015fme&#8217;nin 2. maddesinde aranan Ermenileri yok etme kast\u0131 bulunmamaktad\u0131r. Yok etme niyetini kan\u0131tlayacak yaz\u0131l\u0131 ve s\u00f6zl\u00fc belgeler olmad\u0131\u011f\u0131 gibi t\u00fcm belgeler, tam tersine Ermenilerin korunmas\u0131n\u0131 ve rahat\u00e7a isk\u00e2n edilmelerini \u00f6ng\u00f6rmektedir. \u00d6len Ermenilerin say\u0131s\u0131, soyk\u0131r\u0131m\u0131n mevcudiyetini ispattan \u00e7ok uzakt\u0131r. Ermeni \u00f6l\u00fcmlerinin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc tehcir d\u0131\u015f\u0131 nedenlerden kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 nedenlerle b\u00f6lgede vuku bulan T\u00fcrk sivil \u00f6l\u00fcmleri \u00e7ok daha y\u00fcksektir. Bu a\u00e7\u0131dan tehcir, S\u00f6zle\u015fme 2 (e) anlam\u0131nda, gizli ya da dolayl\u0131 bir soyk\u0131r\u0131m de\u011fildir.<\/li>\n<li>Katolik ve Protestan Ermenilerle, \u0130stanbul, Ayd\u0131n (\u0130zmir dahil) ve K\u00fctahya Ermenilerinin tehcire tabi tutulmamas\u0131, Osmanl\u0131lar\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yetersizli\u011finden ziyade, di\u011fer b\u00f6lgelerdeki Gregoryan Ermenilerin Ruslar\u0131n dinda\u015f\u0131 olarak ve Rus ordular\u0131n\u0131n ilerleme hatt\u0131 \u00fczerinde bulunmalar\u0131 dolay\u0131s\u0131yla tehcir edildi\u011fini g\u00f6stermekle, olay\u0131n askeri nedenini teyit etmektedir.<\/li>\n<li>Bu ko\u015fullarda S\u00f6zle\u015fme\u2019ye g\u00f6re soyk\u0131r\u0131m olmayan tehcirin ard\u0131ndaki askeri gerekler de g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, hukuken insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 kategorisine girdi\u011fi de savunulamaz. Zira tehcir s\u0131ras\u0131nda, Roma Stat\u00fcs\u00fc 7.maddede aranan \u015fartlar yerine gelmemi\u015ftir. Yani Ermeni n\u00fcfusa kar\u015f\u0131, devletin bir plan\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde \u201cyayg\u0131n ve sistematik bir sald\u0131r\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak\u201d, insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 olu\u015fturan fiillerin \u00e7o\u011funun birlikte i\u015flendi\u011fi bir durum ortaya \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r. Tehcir, etnik temizlikten farkl\u0131 olarak, Ermenilerin \u015fiddetle yerinden at\u0131lmas\u0131n\u0131 ama\u00e7lamam\u0131\u015ft\u0131r. Ermenilere kar\u015f\u0131 dini veya ba\u015fka bir nedenle mezalim yap\u0131lmas\u0131 s\u00f6z konusu olmam\u0131\u015ft\u0131r. Tehcir askeri g\u00fcvenlik nedenleriyle yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>Bunun da \u00f6tesinde, Ermenilerin i\u015fgalci Rus ordular\u0131yla birle\u015ferek, Balkan Sava\u015flar\u0131&#8217;ndaki gibi b\u00f6lgede \u00e7o\u011funlukta olan T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n soyk\u0131r\u0131m boyutunda bir etnik temizlik yapmalar\u0131n\u0131 engellemeyi ama\u00e7lam\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6lgedeki \u00e7eteler, devletin olmayan sald\u0131r\u0131 kast\u0131n\u0131 bilmelerine de imk\u00e2n bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, kendi \u00f6zel ama\u00e7lar\u0131yla g\u00f6\u00e7 halindeki Ermenilere sald\u0131rm\u0131\u015f, \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f ve mallar\u0131n\u0131 ya\u011fmalam\u0131\u015flard\u0131r. \u00dc\u00e7 cephede \u00e7arp\u0131\u015fan Osmanl\u0131 elindeki s\u0131n\u0131rl\u0131 jandarma g\u00fc\u00e7leriyle bazen Ermenilerin hepsini etkin bi\u00e7imde koruyamam\u0131\u015ft\u0131r. Benzer iklim, co\u011frafya, g\u0131das\u0131zl\u0131k, ila\u00e7s\u0131zl\u0131k ve hastal\u0131k \u015fartlar\u0131 nedenleriyle, g\u00f6\u00e7e zorlanan sivil T\u00fcrklerin \u00f6l\u00fcmlerinin Ermenilerden fazla olmas\u0131 da tehcirde dolayl\u0131 yoldan yok etme amac\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/li>\n<li>Nihayet g\u00f6\u00e7 ettirilenlere kar\u015f\u0131 g\u00f6\u00e7 ettirenlerde bir ac\u0131ma duygusu, istenmeyen olaylara kar\u015f\u0131 bir pi\u015fmanl\u0131k ve sald\u0131rganlara kar\u015f\u0131 k\u0131zg\u0131nl\u0131k do\u011fmu\u015ftur. Adi su\u00e7 kategorisine giren soygun ve \u00f6ld\u00fcrme san\u0131klar\u0131 sava\u015f sonundan \u00f6nce yarg\u0131lanm\u0131\u015f ve \u00e7o\u011fu idam edilmi\u015ftir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>[35] International Law Commission, 48th session, 6 May-26 July 1996, Draft Code of Crimes Against Peace and Security of Mankind, p. 92<\/p>\n<p>[36] PCNICC\/2000\/INF\/3\/Add.2, sf. 9<\/p>\n<p>[37] Ibid., sf. 15<\/p>\n<p>[38] <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-6816\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Ekran-Al\u0131nt\u0131s\u0131-300x164.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"164\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Ekran-Al\u0131nt\u0131s\u0131-300x164.png 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Ekran-Al\u0131nt\u0131s\u0131-150x82.png 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Ekran-Al\u0131nt\u0131s\u0131.png 341w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>[39] Schabas, Ibid., sf. 195<\/p>\n<p>[40] Protocol II Additional to the Geneva Conventions of 12 August 1949, article<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tehcir bir grubu, ne grup niteli\u011fiyle ne de ba\u015fka bir nedenle yok etmek amac\u0131yla de\u011fil, Ermenileri do\u011fu cephesinden \u00fclkenin g\u00fcneyine, sava\u015f d\u0131\u015f\u0131nda kalan bir b\u00f6lgeye ta\u015f\u0131mak amac\u0131yla yap\u0131ld\u0131. Tehcirin bu y\u00f6n\u00fc, bug\u00fcnk\u00fc hukuka da uygundur. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6909,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[2,66,67,68],"tags":[],"coauthors":[4],"class_list":["post-6815","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-siyaset-tarih","category-tehditler","category-turkluk-turkculuk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6815","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6815"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6815\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6909"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6815"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6815"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6815"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=6815"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}