{"id":8360,"date":"2019-09-14T19:30:54","date_gmt":"2019-09-14T16:30:54","guid":{"rendered":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/?p=8360"},"modified":"2019-09-14T22:32:50","modified_gmt":"2019-09-14T19:32:50","slug":"siginmacilarin-sosyoekonomik-ve-kulturel-etkileri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/siginmacilarin-sosyoekonomik-ve-kulturel-etkileri\/","title":{"rendered":"S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n sosyoekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel etkileri"},"content":{"rendered":"<div dir=\"auto\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-8365 size-full\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/27687.jpg\" alt=\"\" width=\"880\" height=\"440\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/27687.jpg 880w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/27687-150x75.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/27687-300x150.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/27687-768x384.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 880px) 100vw, 880px\" \/><\/div>\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Suriyeli S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar ve G\u00f6\u00e7 Olgusu yaz\u0131 dizimizin 4. yaz\u0131s\u0131<\/em><\/p>\n<p>Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n T\u00fcrk Milleti \u00fczerindeki psikolojik etkileri kadar fizik\u00ee etkileri \u00e7ok fazla ancak, iktidar taraf\u0131ndan T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n tepkilerine ra\u011fmen yok(mu\u015f) gibi yans\u0131t\u0131l\u0131yor. Bu fizik\u00ee etkileri bir bilim disiplini i\u00e7erisinde inceleyen sosyal \u00e7al\u0131\u015fmac\u0131lar, topluma yans\u0131malar\u0131n\u0131 belli ba\u015fl\u0131 gruplar alt\u0131nda isimlendiriyor. (G\u0130GM b\u00fcnyesinde hem sosyal \u00e7al\u0131\u015fmac\u0131lar sahada veri toplamakta hem de, G\u00f6\u00e7 Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Merkezi b\u00fcnyesinde bu verilerden de istifade edilerek bilimsel yay\u0131nlar olarak toplumla d\u00fczenli olarak payla\u015f\u0131lmakta.)<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye ile sosyolojik ba\u011flar\u0131n\u0131n son derece s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131 ve bunun i\u00e7 dengelere olumsuz yans\u0131mas\u0131yla birlikte, T\u00fcrk halk\u0131 ile ya\u015fanan gerginlikler, kiralar\u0131n artmas\u0131, T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n i\u015fsiz kalmas\u0131 ve i\u015fsizli\u011fin artmas\u0131 gibi sonu\u00e7lar, Suriyelilerin sosyoekonomik etkilerinin bir k\u0131sm\u0131 aras\u0131nda g\u00f6sterilebilir.<\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<div dir=\"auto\">\n<p>Ekonomik a\u00e7\u0131dan Suriye krizinin sebep oldu\u011fu dalgalanmalar, ithalat ihracat dengesindeki bozulma, g\u00f6\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00e7eye y\u00fckledi\u011fi maliyet de\u011ferlendirilmelidir. Bu kapsamda ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar, s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, \u00fccretlerde d\u00fc\u015f\u00fc\u015f, T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n istihdam problemleri ya\u015famas\u0131, Ortado\u011fu ihracat pazarlar\u0131n\u0131n kayb\u0131 ve d\u0131\u015f ticaret hacminin daralmas\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>Sosyal politika a\u00e7\u0131s\u0131ndan bar\u0131nma ve isk\u00e2n olanaklar\u0131, sa\u011fl\u0131k politikas\u0131, e\u011fitim politikas\u0131, \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131na etkileri ve sosyal yard\u0131m konular\u0131 ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n yo\u011fun olarak bulundu\u011fu kentlerde bar\u0131nma olanaklar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7le\u015fmesi, artan kiralar, baz\u0131 s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n kiralar\u0131n\u0131 vaktinde \u00f6de(ye)memesinden kaynakl\u0131 adl\u00ee vakalar\u0131n olu\u015fmas\u0131, dilencilik yaparak ge\u00e7imini sa\u011flayanlar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 huzursuzluk, hastane kapasitelerinin yetersiz kalmas\u0131, okul \u00e7a\u011f\u0131nda olup e\u011fitim hizmetlerine ula\u015famayan b\u00fcy\u00fck bir \u00e7ocuk ve gen\u00e7 kitlesinin bulunmas\u0131 ba\u015fl\u0131ca problemlerdir.<\/p>\n<p>G\u00fcvenlik boyutunda; d\u00fczensiz g\u00f6\u00e7 ve insan hareketleri, i\u00e7 g\u00fcvenlik ve asayi\u015f su\u00e7lar\u0131, ter\u00f6r, ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k ve s\u0131n\u0131r g\u00fcvenli\u011fi ile T\u00fcrk halk\u0131 ve s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar aras\u0131nda ya\u015fanan gerginlikler, s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n baz\u0131lar\u0131n\u0131n ter\u00f6r ile ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 kapsamaktad\u0131r. (G\u00fcvenlik konusu ayr\u0131 bir yaz\u0131da ele al\u0131nacakt\u0131r.)<\/p>\n<p>Demografik ve sa\u011fl\u0131k alan\u0131ndaki etkilerinin yan\u0131nda bir de do\u011frudan T\u00fcrk milletinin faydalanmas\u0131 gereken sosyal yard\u0131mlar da s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar ile payla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. T\u00fcrk milletinin vergilerinden ayr\u0131lan b\u00fct\u00e7eler ile AFAD, G\u0130GM, valilikler, belediyeler vb. kurumlardan yap\u0131lan ayn\u00ee ve nakd\u00ee yard\u0131mlar\u0131, K\u0131z\u0131lay, \u00f6zellikle \u0130HH gibi STK\u2019ler \u00fczerinden yap\u0131lan yard\u0131mlar\u0131 da T\u00fcrk halk\u0131 dikkatle takip etmektedir.<\/p>\n<p>\u0130ktidar\u0131n ucuz i\u015f g\u00fcc\u00fc, i\u015fverenin hem ucuz olmas\u0131 hem de vergi ve prim \u00f6demelerinden ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in tercih etti\u011fi Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar, T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131 aras\u0131ndaki i\u015fsizli\u011fin artmas\u0131nda \u00f6nemli bir fakt\u00f6r oldu. \u0130ktidar\u0131n buna buldu\u011fu \u00e7\u00f6z\u00fcm ise bir proje kapsam\u0131nda, 1 Suriyeli i\u015f\u00e7i ve 1 T\u00fcrk i\u015f\u00e7i \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda verilece\u011fini vaat edilen s\u00fcper te\u015fvikler (!) oldu&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-8368 size-full\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/s-2d4ce05a82b7162f8731e1e211f719e373dc8640.jpg\" alt=\"\" width=\"615\" height=\"340\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/s-2d4ce05a82b7162f8731e1e211f719e373dc8640.jpg 615w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/s-2d4ce05a82b7162f8731e1e211f719e373dc8640-150x83.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/s-2d4ce05a82b7162f8731e1e211f719e373dc8640-300x166.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 615px) 100vw, 615px\" \/><\/div>\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Gazetelerde yay\u0131mlanan (<a href=\"https:\/\/www.yenicaggazetesi.com.tr\/mobi\/suriyelileri-ise-alana-11-bin-400-tl-tesvik-verilecek-247860h.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" data-saferedirecturl=\"https:\/\/www.google.com\/url?q=https:\/\/www.yenicaggazetesi.com.tr\/mobi\/suriyelileri-ise-alana-11-bin-400-tl-tesvik-verilecek-247860h.htm&amp;source=gmail&amp;ust=1568378906329000&amp;usg=AFQjCNHSy_9naeoJXBnm9C-qK7jaFqYPxA\">https:\/\/www.yenicaggazetesi.com.tr\/mobi\/suriyelileri-ise-alana-11-bin-400-tl-tesvik-verilecek-247860h.htm<\/a>) bu habere g\u00f6re; <em>\u201cT\u00fcrkiye\u2019ye s\u0131\u011f\u0131nan Suriyeliler ile T\u00fcrk i\u015f\u00e7ilerin iyi ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak, i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131na giri\u015flerini kolayla\u015ft\u0131rmak ve sigortal\u0131 \u00e7al\u0131\u015fabilmeleri i\u00e7in Kay\u0131tl\u0131 \u0130stihdama Ge\u00e7i\u015f Program\u0131 (K\u0130GEP) y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. Aile, \u00c7al\u0131\u015fma ve Sosyal Hizmetler Bakanl\u0131\u011f\u0131, Sosyal G\u00fcvenlik Kurumu (SGK) ve Uluslararas\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma \u00d6rg\u00fct\u00fc (ILO) T\u00fcrkiye Ofisi i\u015fbirli\u011fiyle y\u00fcr\u00fct\u00fclen program, \u015fimdilik \u0130stanbul, Bursa, Adana, Hatay ve Konya illerini kaps\u0131yor. (Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n te\u015fvik verilen illere daha fazla y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131na da etkisi olabilecek bir unsur olarak de\u011ferlendirmek m\u00fcmk\u00fcn.)<\/em><\/p>\n<p><em>Bu illerde istihdam edilecek her bir Suriyeli ve T\u00fcrk i\u015f\u00e7i i\u00e7in, sosyal g\u00fcvenlik prim bedeline kar\u015f\u0131l\u0131k ayl\u0131k 950 TL te\u015fvik sa\u011flanacak. Te\u015fvikten yararlanmak i\u00e7in T\u00fcrk i\u015f\u00e7inin yeni istihdam edilmesi \u015fart\u0131 aranm\u0131yor, h\u00e2len \u00e7al\u0131\u015fmakta olan i\u015f\u00e7iler i\u00e7in de te\u015fvik al\u0131nabilecek.Program kapsam\u0131nda sa\u011flanan te\u015fvik 6 ay devam edecek. B\u00f6ylece 1 Suriyeli i\u015f\u00e7iyi sigortal\u0131 olarak i\u015fe alan i\u015fveren, 1 T\u00fcrk i\u015f\u00e7i ile birlikte 6 ayda toplam 11 bin 400 TL te\u015fvikten yararlanacak. Ayr\u0131ca, Suriyeli i\u015f\u00e7iler i\u00e7in yap\u0131lacak 372 TL tutar\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fma izni masraflar\u0131 da kar\u015f\u0131lanacak.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Yine 6 Eyl\u00fcl 2019 g\u00fcn\u00fc \u0130\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131 S\u00fcleyman Soylu\u2019nun bas\u0131n mensuplar\u0131na verdi\u011fi deme\u00e7te ifadesi aynen \u015f\u00f6yle;<\/p>\n<p><em>\u201cBu att\u0131\u011f\u0131m\u0131z ad\u0131m, 12 Temmuz&#8217;da ba\u015flad\u0131. \u0130stanbul&#8217;da ortalama \u00e7al\u0131\u015fma izni alan yabanc\u0131 say\u0131s\u0131 700-750&#8217;ydi, Haziran ay\u0131n\u0131n sonuna kadar. Att\u0131\u011f\u0131m\u0131z ad\u0131mla birden bu rakam Temmuz ve A\u011fustosta toplam 7 bin 500&#8217;e \u00e7\u0131kt\u0131. Demek ki att\u0131\u011f\u0131m\u0131z ad\u0131m da do\u011fru ve reaksiyon al\u0131nabilecek bir ad\u0131m.\u201d<\/em> Bu da ge\u00e7ici koruma stat\u00fcleri ile ba\u011fda\u015fmayan bir \u015fekilde, Suriyeliler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir hak kazan\u0131m\u0131 sa\u011flamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir ad\u0131m oldu.<\/p>\n<p>\u0130ktidar\u0131n politikalar\u0131 gere\u011fi; s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131 kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131rmak istemesinin yan\u0131nda, ne yaz\u0131k ki, i\u015f d\u00fcnyas\u0131 da iktidarla paralel, ucuz i\u015f g\u00fcc\u00fc diye Suriyelileri T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131na tercih etmekte. B\u00f6ylece y\u00fcksek istihdam maliyetlerini d\u00fc\u015f\u00fcrmekle kalm\u0131yor, hem madd\u00ee kazanc\u0131 art\u0131yor hem de vergi ve prim \u00f6demekten ka\u00e7arak bu durumdan faydalan\u0131yorlar.<\/p>\n<p>\u0130ktidar\u0131n uzun y\u0131llard\u0131r izledi\u011fi sosyal yard\u0131m politikalar\u0131n\u0131n da b\u00fcy\u00fck etkisiyle, tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde i\u015f\u00e7i bulunamaz olmu\u015ftu. \u00c7o\u011funlu\u011fu Suriyeliler olmak \u00fczere di\u011fer \u00fclkelerden gelen s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar bu alanda b\u00fcy\u00fck bir bo\u015flu\u011fu doldurarak, mevsimlik de olsa istihdama kat\u0131lmaktalar.<\/p>\n<p>Gaziantep gibi nispeten sanayi istihdam\u0131 y\u00fcksek ve tekstil \u00fcretimi yap\u0131lan illerimizde Suriyeliler, at\u00f6lyelerde, \u00f6zellikle haz\u0131r giyim sekt\u00f6r\u00fcnde ucuz ve kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 i\u015f g\u00fcc\u00fc olarak \u00f6nemli bir yere sahipler.<\/p>\n<\/div>\n<h2><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-8362 size-full\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/indir-1.jpg\" alt=\"\" width=\"309\" height=\"163\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/indir-1.jpg 309w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/indir-1-150x79.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/indir-1-300x158.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 309px) 100vw, 309px\" \/><\/h2>\n<h2><strong>S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n sosyal dokumuza etkileri\u00a0<\/strong><\/h2>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Gaziantep, Kilis, Hatay gibi Suriye\u2019ye yak\u0131n ve Suriyeli n\u00fcfusun T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131n\u0131 yer yer ge\u00e7ti\u011fi illerde, ucuz i\u015f g\u00fcc\u00fc olarak Suriyelileri istihdam etmek kadar yayg\u0131nla\u015fan bir durum daha var. \u0130ki ve daha fazla kad\u0131nla beraber ya\u015fama, re\u015fit olmayan Suriyeli k\u0131zlar\u0131n nik\u00e2hs\u0131z olarak, evlilik ad\u0131 alt\u0131nda ya\u015f\u00e7a b\u00fcy\u00fck erkeklerle birlikte olmaya zorlanmas\u0131 ve istismar\u0131 gittik\u00e7e daha da art\u0131yor. Bu hem toplumun temel unsuru olan T\u00fcrk aile yap\u0131s\u0131n\u0131 bozmakta hem de insani olarak \u00fcz\u00fcnt\u00fc yaratmaktad\u0131r. AFAD\u2019\u0131n 2014 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmada, T\u00fcrkiye\u2019deki Suriyeli kad\u0131nlar\u0131n evlenme ya\u015f\u0131n\u0131n 15\u2019e d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Suriyeliler aras\u0131nda erken ya\u015fta evlilik do\u011fal olarak kabul edilirken, Emniyet birimlerinden elde edilen bilgilere g\u00f6re, Suriyeli kad\u0131nlar Suriye\u2019ye d\u00f6nmemek i\u00e7in \u00e7o\u011funlukla r\u0131zaya dayanmayan bi\u00e7imde evlendirilmektedir. Fuhu\u015f ve fuhu\u015fa s\u00fcr\u00fcklenme gibi adl\u00ee vakalar ya\u015fansa da buna dair bir veri payla\u015f\u0131m\u0131 ve sosyal \u00e7al\u0131\u015fma ne yaz\u0131k ki yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Suriye\u2019de sahip olduklar\u0131 resm\u00ee evraka ula\u015fmadaki s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131ndan dolay\u0131, evliliklerde b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fanmakta. Resm\u00ee nik\u00e2h akdi yerine din\u00ee nik\u00e2h akdi ger\u00e7ekle\u015ftirilmekte, bu da hem toplumda hem de hukuki a\u00e7\u0131dan sorun yaratmakta.<\/p>\n<p>Kemal Kiri\u015f\u00e7i\u2019ye g\u00f6re ise; \u201cAncak buradaki as\u0131l problem \u2018kad\u0131nlar\u0131n ve k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015ftaki k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n yerel hanelere ikinci, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc e\u015f olarak evlendirilmeleridir.\u2019 Bu evliliklerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesinin sebebi k\u0131zlar\u0131n\u0131 korumak, yeni edindikleri akrabal\u0131k ba\u011flar\u0131 sayesinde kendi ya\u015famlar\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almak ve ekonomik ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamakt\u0131r.\u201d \u00c7o\u011funlukla da kad\u0131n\u0131n evlendirilmesine ailedeki bir erkek ekonomik nedenlerle karar vermektedir.<\/p>\n<p>Bununla birlikte \u201c Suriyeli gen\u00e7 kad\u0131nlar konusunun, b\u00f6lgedeki T\u00fcrk kad\u0131nlar\u0131 aras\u0131nda cidd\u00ee kayg\u0131lar yaratt\u0131\u011f\u0131 da g\u00f6zlemlenmekte\u201d ve bu d\u00fc\u015f\u00fcncenin sebep oldu\u011fu \u201c(T\u00fcrk) toplumdaki gerilim sebebiyle Gaziantep ve Kilis\u2019te bo\u015fanma ve kad\u0131n depresyon oranlar\u0131n\u0131n\u201d artt\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7ok e\u015flilik Suriye\u2019de ola\u011fan kar\u015f\u0131lanmakla birlikte yaln\u0131zca Suriyeli kad\u0131nlar\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda T\u00fcrkiye\u2019de var olan aile yap\u0131lar\u0131n\u0131 da etkilemektedir. Ailelerin par\u00e7alanmas\u0131na, bunun yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131n\u0131n sosyal yap\u0131s\u0131 \u00fczerinde de\u011fi\u015fikliklerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na sebep olmaktad\u0131r. Bu konu T\u00fcrk aile sosyolojisi \u00fczerinde ba\u015fkala\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 etkisi olacak kadar b\u00fcy\u00fck bir problemdir. Bu konuda detayl\u0131 saha \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yaparak \u00e7\u00f6z\u00fcme y\u00f6nelik politikalar \u00fcretmek ise T\u00fcrkiye i\u00e7in art\u0131k zaruridir.<\/p>\n<p>Medeni Kanun ile tek e\u015flilik, resm\u00ee nik\u00e2h, \u00e7ocuk evlilikleri ile m\u00fcc\u00e2dele, \u00e7ocuk hamileliklerini \u00f6nleme, n\u00fcfus planlamas\u0131 ve do\u011fum kontrol\u00fc gibi alanlarda T\u00fcrkiye\u2019nin uzun y\u0131llard\u0131r kat etti\u011fi yolun sekteye u\u011framas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle bas\u0131na yans\u0131yan \u00e7ocuk anne ve \u00e7ocuk hamileli\u011fi vakalar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar olu\u015fturmaktad\u0131r. Resm\u00ee bir beyanat olmasa da bir\u00e7ok uzmana g\u00f6re, do\u011furganl\u0131k h\u0131z\u0131 1.99\u2019a d\u00fc\u015fen T\u00fcrkiye\u2019de, Suriyeli n\u00fcfus ve do\u011furganl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinden n\u00fcfus art\u0131\u015f h\u0131z\u0131 dengelenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n<h2><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-8366 size-full\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1034157205.jpg\" alt=\"\" width=\"1000\" height=\"541\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1034157205.jpg 1000w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1034157205-150x81.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1034157205-300x162.jpg 300w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1034157205-768x415.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/h2>\n<h2><strong>\u0130leti\u015fim ve dil<\/strong><\/h2>\n<div dir=\"auto\">\n<p>9 Eyl\u00fcl 2019 g\u00fcn\u00fc Avrupa Birli\u011fi T\u00fcrkiye Delegasyonu\u2019nun(EUD) T\u00fcrkiye\u2019deki E\u011fitim-\u00d6\u011fretim y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131 sebebiyle att\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrk\u00e7e ve Arap\u00e7adan olu\u015fan tek tweet, T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n yo\u011fun tepkisini \u00e7ekti. Anayasa dilimizin T\u00fcrk\u00e7e oldu\u011funu yazar ve bu da b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada bilinir. Uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde herhangi bir dil kullan\u0131labilir ama T\u00fcrkiye\u2019de e\u011fitim d\u00f6neminin ba\u015flamas\u0131n\u0131 tebrik etmek i\u00e7in, resm\u00ee dil T\u00fcrk\u00e7e ve Arap\u00e7a imi\u015f gibi kullan\u0131lmas\u0131 bu kapsamda de\u011fildir. Tabi\u00ee ki bu da \u00f6ylesine yap\u0131lm\u0131\u015f bir eylem de\u011fildi. Resm\u00ee olarak 3.7 milyon, gayr\u0131 resm\u00ee rakamlara g\u00f6re ise, 5 milyon oldu\u011fu s\u00f6ylenen Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131ya ev sahipli\u011fi yapmaktay\u0131z. G\u00f6rmezden geldi\u011fimiz ama \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki on y\u0131lda bize b\u00fcy\u00fck sorun te\u015fkil edecek bir ger\u00e7e\u011fimiz var. T\u00fcrkiye\u2019nin resm\u00ee olarak kay\u0131tl\u0131 0-14 ya\u015f grubu \u00e7ift dilli ortamda bulunan, yurtlar\u0131na d\u00f6nmedi\u011fi ve e\u011fitilmedi\u011fi takdirde her biri potansiyel tehdit olabilecek, 1 milyon 423 bin 221 Suriyeli \u00e7ocuk var. Bu konu T\u00fcrkiye i\u00e7in g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e daha da b\u00fcy\u00fcyen bir sorun olarak ortada duruyor. Ancak tek bir dilimiz var ve o da T\u00fcrk\u00e7e olmakla birlikte, resm\u00ee dillerimiz T\u00fcrk\u00e7e ve Arap\u00e7a imi\u015f gibi, EUD bu sorunu ete kemi\u011fe b\u00fcr\u00fcnd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. EUD, T\u00fcrk kamuoyundan gelen yo\u011fun tepki ile tweetini silmi\u015f olsa da bunun bir proje oldu\u011fu iyice a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7ift dilli e\u011fitim tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yak\u0131n zamanda T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok\u00e7a tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015flanaca\u011f\u0131n\u0131 kestirmek de g\u00fc\u00e7 de\u011fildir.<\/p>\n<p>Yine EUD ve UNICEF\u2019in hayata ge\u00e7irmek i\u00e7in 6 Eyl\u00fcl 2019\u2019da ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 bir proje var. T\u00fcrk ve Suriyeli \u00f6\u011frencilerin ortak kullanabilece\u011fi 400 okul in\u015f\u00e2 edip, MEB\u2019e teslim etmek. Anadilleri farkl\u0131 olan T\u00fcrk ve Suriyeli \u00e7ocuklar nas\u0131l ortak e\u011fitim alacak sorusunun cevab\u0131 ise ask\u0131da. Asl\u0131nda bu proje ile T\u00fcrkiye\u2019de kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmak istenilen s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar \u00fczerinden \u00f6n\u00fcm\u00fcze getirilecek talepleri tahmin etmek g\u00fc\u00e7 de\u011fil.<\/p>\n<p><em>Bu da bize Suriyelilerin vatanlar\u0131na neden d\u00f6nmesi gerekti\u011fini,\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Mill\u00ee D\u00fc\u015f\u00fcnce Merkezi\u2019nin bildirisi ile tekrar hat\u0131rlatmakta (<a style=\"background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/millidusunce.com\/suriyeliler-vatanlarina-donmeli\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" data-saferedirecturl=\"https:\/\/www.google.com\/url?q=https:\/\/millidusunce.com\/suriyeliler-vatanlarina-donmeli\/&amp;source=gmail&amp;ust=1568378906329000&amp;usg=AFQjCNEbY_iV9pX0uSCj3r_W1Ap1XRfhJQ\">https:\/\/millidusunce.com\/suriyeliler-vatanlarina-donmeli\/<\/a>)<\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Her ne kadar dilimiz T\u00fcrk\u00e7e olsa da Suriyeli n\u00fcfus sebebiyle sokaklarda, tabelalarda, d\u00fckk\u00e2nlarda, bankalarda ve hatta hastanelerde dahi Arap\u00e7a yaz\u0131m, g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131m\u0131zda \u00e7oktan var olmaya ba\u015flad\u0131. Kamuoyundan gelen yo\u011fun tepkiler kar\u015f\u0131s\u0131nda zaman zaman bunlara m\u00fcdahale edilse de bir s\u00fcre sonra daha \u00e7ok alanda, daha da geni\u015flemi\u015f olarak kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Pratikte \u00e7ift dillili\u011fin \u00f6tesinde \u00e7ok dilli hayata \u00e7oktan ge\u00e7ildi ne yaz\u0131k ki. Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu\u2019da K\u00fcrt\u00e7e, Ermenice, S\u00fcryanice tabelalar, t\u00fcm yurt sath\u0131nda yayg\u0131nla\u015fan \u0130ngilizce ve Arap\u00e7a tabelalar bunu ortaya koymakta.<\/p>\n<p>Kendisi de iyi derecede T\u00fcrk\u00e7e bilen ve bir T\u00fcrkolog olan Kremlin S\u00f6zc\u00fcs\u00fc Dmitriy Peskov ise \u015eubat ay\u0131nda \u00e7arp\u0131c\u0131 bir deme\u00e7 verdi. <em>\u201cM\u00fclteciler konusunda en b\u00fcy\u00fck y\u00fck\u00fc T\u00fcrkiye ta\u015f\u0131yor. 3-4 ay evvel \u0130stanbul&#8217;a gittim, uzun zamand\u0131r ziyaret etmemi\u015ftim. G\u00f6z\u00fcme bir \u015fey \u00e7arpt\u0131. \u0130stanbul, Arap\u00e7a konu\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015f&#8230;\u201d\u00a0<\/em><\/p>\n<p>T\u00fcrk halk\u0131na ra\u011fmen iktidar; Suriyeliler kal\u0131c\u0131 gibi davran\u0131yor. \u00dccretsiz e\u011fitime ula\u015f\u0131m\u0131n T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131 i\u00e7in dahi olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7le\u015fti\u011fi bir ortamda, Suriyeliler i\u00e7in ayr\u0131lan b\u00fct\u00e7e ile s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar e\u011fitim konusunda b\u00fcy\u00fck mesafe kaydetmekte.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye 8 y\u0131ld\u0131r yo\u011fun bir g\u00f6\u00e7e maruz kalmas\u0131na ra\u011fmen, medyan\u0131n Suriyelilere yakla\u015f\u0131m\u0131 da dikkat \u00e7ekecek kadar tutars\u0131z. Ge\u00e7ici koruma kapsam\u0131ndaki Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131 \u0131srarla m\u00fclteci ve g\u00f6\u00e7men olarak adland\u0131rmaktalar. Bu ifadeyi s\u0131kl\u0131kla iktidar mensuplar\u0131 da kullanmakta. Bu da toplumda kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7maktad\u0131r. Bas\u0131n\u0131n haberdar etmekten ziyade y\u00f6nlendirme misyonu y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc ortamda, halk tepkisini sosyal medya arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ortaya koymaya ve sosyal medyada \u00f6rg\u00fctlenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu da son derece kolay \u015fekilde, manip\u00fclasyonlar\u0131n da geni\u015f kitlelere ula\u015fmas\u0131na zemin sa\u011flamakta.<\/p>\n<p>Toplumlar\u0131n dil a\u00e7\u0131s\u0131ndan kendine has k\u00fclt\u00fcrel kodlar\u0131 vard\u0131r. G\u00f6\u00e7men s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc mitolojik d\u00f6nemlerden beri, T\u00fcrklerin g\u00f6\u00e7 edi\u015flerini, \u00f6zg\u00fcr ruhlar\u0131n\u0131 ve yeni yurtlar edini\u015fini k\u00fclt\u00fcrel kod olarak \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Ensar ve muhacir s\u00f6zc\u00fckleri de b\u00f6yledir. Hem din\u00ee \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m\u0131 vard\u0131r ve kullan\u0131lmaktad\u0131r, hem de T\u00fcrk toplumunun k\u00fclt\u00fcrel kodlar\u0131nda, koruyup kollama duygusunu harekete ge\u00e7irir. G\u00f6\u00e7men, ensar ve muhacir s\u00f6zc\u00fckleri bu nedenle T\u00fcrk toplumunda olumsuz alg\u0131lanmaz. Aksine merhamet duygular\u0131n\u0131 harekete ge\u00e7irir. S\u0131\u011f\u0131nmak ve s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ise, k\u00fclt\u00fcrel haf\u0131zam\u0131zda ne kadar insani bir nedenle olursa olsun, olumsuzlu\u011fu \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rarak, o ki\u015filerin birey ve toplum nezdinde \u201cmisafir\u201d olarak alg\u0131lanmas\u0131na yol a\u00e7ar. Zaten hukuk\u00ee olarak da s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131 misafir olarak kabul edip ge\u00e7ici koruma kapsam\u0131nda \u00fclkemizde a\u011f\u0131rl\u0131yoruz. Olan bitenler de bu \u00f6zellikler \u00fczerinden bir toplum m\u00fchendisli\u011fi yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissettirmektedir.<\/p>\n<p>Toplum ileti\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar konusunda kas\u0131tl\u0131 olarak yanl\u0131\u015f kullan\u0131lan kavramlar, son d\u00f6nemde artan bir bilin\u00e7le, topluma do\u011fru \u015fekilde anlat\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Bunu vazife edinen ve topluma b\u0131k\u0131p usanmadan do\u011fru terimleri kullanan, anlatan baz\u0131 birey, STK ve gazetecilerin varl\u0131\u011f\u0131 da sevindirici.<\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-8367 size-full\" src=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/resized_dfa42-d574fffeseta_rapor.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"359\" srcset=\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/resized_dfa42-d574fffeseta_rapor.jpg 640w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/resized_dfa42-d574fffeseta_rapor-150x84.jpg 150w, https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/resized_dfa42-d574fffeseta_rapor-300x168.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Yine son d\u00f6nemlerde de \u00f6zellikle yurt d\u0131\u015f\u0131 men\u015feili, sosyal medya a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 yay\u0131n yapan haber kanallar\u0131; Suriyelilerin, Suriye\u2019ye g\u00f6nderilmeleri ya da kendi arzular\u0131yla d\u00f6nmeleri ihtim\u00e2li kar\u015f\u0131s\u0131nda, s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye\u2019den gitmeyip kal\u0131c\u0131la\u015fmalar\u0131 ad\u0131na yo\u011fun propaganda yapmaktalar. Bu kanallardan birinde* ise sunucu aynen \u015funlar\u0131 dile getirdi.<\/p>\n<p><em>\u201cSuriyeliler \u00f6yle veya b\u00f6yle art\u0131k T\u00fcrkiye\u2019nin ger\u00e7e\u011fi. Suriyelileri d\u0131\u015flamak sorunu \u00e7\u00f6zmeyecek. \u00c7\u00f6z\u00fcm Suriyelileri de \u00fcretime katmak. Bu proje ile hem T\u00fcrklere hem Suriyelilere istihdam sa\u011flanacak. Suriye Krizine Yan\u0131t olarak T\u00fcrkiye\u2019de Dayan\u0131kl\u0131l\u0131k Projesi kapsam\u0131nda Gaziantep\u2019te yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015ftayday\u0131m. Proje AB taraf\u0131ndan finanse ediliyor. Siyasiler i\u015flerine gelince AB para vermiyor diyorlar ama \u00e7ok da do\u011fru de\u011fil. AB bu projeye 50 milyon avro ay\u0131rm\u0131\u015f durumda.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Ama ayn\u0131 sunucu; AB\u2019nin neden Suriyeli m\u00fclteci kotas\u0131 uygulad\u0131\u011f\u0131n\u0131, AB \u00fclkelerinin neden Suriyeli m\u00fclteci almad\u0131\u011f\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye\u2019nin milyarlarca dolar para harcamas\u0131n\u0131 ve Suriyelilere neredeyse tek ba\u015f\u0131na bakmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getir(e)medi. Vermesi gereken mesaj, Suriyelilerin T\u00fcrkiye\u2019de \u00f6yle ya da b\u00f6yle kalacaklar\u0131 ve AB\u2019nin \u00fczerine d\u00fc\u015fen sorumluluklar\u0131(!) yerine getirdi\u011fi idi. \u0130ktidar politikalar\u0131n\u0131n destek\u00e7isi konumundaki T\u00fcrk medyas\u0131n\u0131n baz\u0131 bas\u0131n ve yay\u0131n kurulu\u015flar\u0131 da, ne yaz\u0131k ki bu propagandalara yo\u011fun destek vermekte.<\/p>\n<p>Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalardan g\u00f6r\u00fclen o ki, T\u00fcrkiye\u2019yi y\u00f6netenlerin yapt\u0131klar\u0131 ya da yapmad\u0131klar\u0131 ile AB\u2019nin olmas\u0131n\u0131 istedikleri aras\u0131nda bir paralellik g\u00f6r\u00fclmekte. Gerek medya \u00fczerinden her ak\u015fam tekrar edilen yorumlar gerekse ya\u015fananlar bunu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>Bu \u00e7aban\u0131n nihai amac\u0131n\u0131n ne oldu\u011fu ise art\u0131k T\u00fcrk Halk\u0131n\u0131n m\u00e2l\u00fbmudur.<\/p>\n<p>(Devam edecek&#8230;)<\/p>\n<p>* Bir polemi\u011fe mah\u00e2l vermemek ad\u0131na \u00f6zellikle isim payla\u015f\u0131lmad\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<h2><strong>Kaynaklar:<\/strong><\/h2>\n<div dir=\"auto\">G\u00f6\u00e7 Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Dergisi: T\u00fcrkiye\u2019deki Suriyeli Kad\u0131nlar\u0131n Toplumsal Ba\u011flamda Ya\u015fad\u0131klar\u0131 Sorunlar ve \u00c7\u00f6z\u00fcm \u00d6nerileri. Hilal Bar\u0131n<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00f6\u00e7 Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Dergisi: K\u0131r\u0131lgan Devlet ve Zorunlu G\u00f6\u00e7 \u0130li\u015fkisini Suriye \u00dczerinden Okumak.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dclkemizde g\u00f6rmezden gelinen s\u00fcrekli hal\u0131n\u0131n alt\u0131na s\u00fcp\u00fcr\u00fclen bir sorun olan her yaz\u0131da farkl\u0131 bir boyutuyla ele al\u0131nan Suriyeli S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 Sorunu&#8217;nun Eraslan&#8217;\u0131n bu yaz\u0131s\u0131nda sosyoekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131m\u0131za verdi\u011fi zararlar \u00fczerinde durulmu\u015ftur.<\/p>\n","protected":false},"author":75,"featured_media":8363,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_ef_editorial_meta_date_first-draft-date":"","_ef_editorial_meta_paragraph_assignment":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[63,2,66,67,69],"tags":[],"coauthors":[246],"class_list":["post-8360","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","category-genel","category-siyaset-tarih","category-tehditler","category-yakin-cografya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8360","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/75"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8360"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8360\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8379,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8360\/revisions\/8379"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8363"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8360"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8360"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8360"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=8360"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}