![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/images-1.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
The Washington Post’ta yay\u0131mlanan Elizabeth M. Lynch’in kaleminden \u00e7\u0131km\u0131\u015f Mihrig\u00fcl Tursun, gri ba\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fcn aras\u0131ndan \u00e7\u0131km\u0131\u015f koyu sar\u0131 sa\u00e7lar\u0131yla Kongre Salonunda otururken bir anda a\u011flamaya ba\u015flad\u0131. O g\u00fcn orada kendisi Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019daki Uygur T\u00fcrklerinin i\u00e7ler ac\u0131s\u0131 durumunu payla\u015fmak i\u00e7in bulunuyordu.<\/p>\n Mihrig\u00fcl Tursun\u2019un \u00e7evirmeni, \u00fc\u00e7 ayr\u0131 zamanda tutuklu kald\u0131\u011f\u0131 \u00c7in H\u00fck\u00fcmeti’nin toplama kamplar\u0131nda ya\u015fad\u0131klar\u0131 hakk\u0131nda haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamay\u0131 y\u00fcksek sesle okuyordu. \u00c7evirmen Tursun\u2019un ilk tutukluluk s\u00fcrecini anlat\u0131rken \u2013 sal\u0131verildikten hemen sonra d\u00f6rt ayl\u0131k \u00fc\u00e7\u00fczlerinden birinin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc haberini alm\u0131\u015f.-g\u00f6z ya\u015flar\u0131na hakim olam\u0131yordu. Fakat \u00e7evirmeni i\u015fkenceleri anlat\u0131rken ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 tekrar hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131nda – az yemek, i\u015fkence sandalyesinde (tigerchair) elektrikli \u015foka maruz kalmas\u0131 ve adet d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fc durduran ila\u00e7lar enjekte edilmesi ve bunun sonucunda k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, ki bu ABD’li doktorlar taraf\u0131ndan tespit edilmi\u015f \u2013 art\u0131k kendini tutamad\u0131 ve h\u0131\u00e7k\u0131r\u0131klarla a\u011flamaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n Tursun\u2019un \u00e7evirmeni, Zubeyra \u015eamseden, ABD temelli Uygur \u0130nsan Haklar\u0131 Projesi’ninde koordinat\u00f6rl\u00fck yapmaktad\u0131r. Nisan ay\u0131nda \u00c7in H\u00fck\u00fcmeti’nin Uygur T\u00fcrklerinin k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc ve kimli\u011fini kad\u0131nlar\u0131 yeniden yap\u0131land\u0131rarak yok etmek istedi\u011fine ili\u015fkin bir makale kaleme ald\u0131. \u015eamseden\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc bir toplumu yok etmek istiyorsan\u0131z \u00f6nce kad\u0131nlar\u0131n\u0131 yok edin \u015feklinde olup bu g\u00f6r\u00fc\u015f Soyk\u0131r\u0131m Konvansiyonunu ve \u0130nsanl\u0131\u011fa Kar\u015f\u0131 Su\u00e7 doktrinini haz\u0131rlayan hukuk\u00e7ular\u0131n da g\u00f6r\u00fc\u015fleri bu do\u011frultudad\u0131r. Kad\u0131nlara kar\u015f\u0131 \u00f6l\u00fcmc\u00fcl olmayan fakat ona denk zul\u00fcmler orant\u0131s\u0131zca i\u015flenmektedir. Kas\u0131tl\u0131 olarak \u00e7ocuklar\u0131n do\u011fumunu engellemek ve zorla ailelerinden kopart\u0131lmalar\u0131 soyk\u0131r\u0131m te\u015fkil eder. Ayn\u0131 \u015fekilde tecav\u00fcz etmek, seks k\u00f6leli\u011fi, fuh\u015fa zorlama, zoraki gebelik, k\u0131s\u0131rl\u0131\u011fa zorlama ve cinsel \u015fiddetin her biri insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 te\u015fkil etmektedir.<\/p>\n Uluslararas\u0131 hukuk cinsel kimliklendirilmi\u015f toplu zul\u00fcmleri tan\u0131mas\u0131na ra\u011fmen d\u00fcnya Uygur T\u00fcrklerine kar\u015f\u0131 \u00c7in\u2019in kamplarda i\u015fledi\u011fi su\u00e7lara s\u0131rt \u00e7evirmi\u015ftir. Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019daki kamplarda 1.5 milyon Uygur ve di\u011fer T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman topluluklar al\u0131konulmakta olup bunun %27\u2019sini kad\u0131nlar olu\u015fturmaktad\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n Uygur kad\u0131nlar\u0131na yap\u0131lan muamele ise Uygur k\u00fclt\u00fcr\u00fcne a\u011f\u0131r darbe vurmaktad\u0131r.<\/p>\n Tursun\u2019un ifadeleriyle uluslararas\u0131 kamuoyu ilk kez Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019daki kamplarda kad\u0131nlar\u0131n adet d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fc zorla bozmaya y\u00f6nelik faaliyetleri duymu\u015f oldu. Tursun\u2019un a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan sonra di\u011fer kad\u0131nlarda ma\u011fduriyetlerini a\u00e7\u0131klamaya ba\u015flad\u0131lar. Bir i\u015f kad\u0131n\u0131 ve ba\u015fka bir Uygur toplama kamp\u0131 ma\u011fduru olan G\u00fclbahar Celilova k\u0131rk kad\u0131n ile birlikte ayn\u0131 h\u00fccrede tutulmaktayd\u0131.Kad\u0131n mahk\u00fbmlara d\u00fczenli olarak her hafta bir madde enjekte ettiklerini ve bununla d\u00f6ng\u00fclerinin durdu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n Kamplardaki cinsel su\u00e7lar ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 iddialar\u0131 da su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kt\u0131.Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019daki kad\u0131n toplama kamplar\u0131nda tutulan Kazak T\u00fcrk\u00fc olan Sayrag\u00fcl Sauytbay,\u00a0 \u0130srail\u2019de yay\u0131nlanan Haaretz Gazetesine \u015fahit olduklar\u0131n\u0131 anlatt\u0131. Her gece gardiyanlar\u0131n, g\u00fczel mahkumlarla birlikte olup sabah tekrar onlar\u0131 getirdi\u011fini ve kad\u0131n mahkumlardan birine toplu tecav\u00fcz edilirken di\u011fer mahkumlar\u0131n zorla izlettirildi\u011fini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131. \u015eamseden kamplarda tecav\u00fcz\u00fcn yayg\u0131n oldu\u011fundan bahsetmi\u015fti. Kamplar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da Uygur kad\u0131nlar\u0131n zor durumda oldu\u011funu Han \u00c7inlisi erkekler taraf\u0131ndan taciz edilmenin ve cinsel sald\u0131r\u0131ya u\u011framan\u0131n yayg\u0131n oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n \u00c7in H\u00fck\u00fcmeti 2018 y\u0131l\u0131nda Kom\u00fcnist Parti kadrosu i\u00e7in bir program\u0131 h\u0131zla devreye soktu. Programa g\u00f6re Kom\u00fcnist Parti kadrolar\u0131 iki ay\u0131n be\u015f g\u00fcn\u00fc ulusal birli\u011fi \u00f6\u011fretmek amac\u0131yla Uygur ailelerin evinde kalacakt\u0131. Fakat bu Han \u00c7inlisi erkeklerin Uygur kad\u0131nlar\u0131ndan yararlanmas\u0131 i\u00e7in ba\u015fka bir f\u0131rsatt\u0131.——-Buradaki k\u0131s\u0131m yazar taraf\u0131ndan \u00c7indeki Uygur karde\u015flerimize yap\u0131lan zulme ili\u015fkin Ermeni Tehcirine \u00f6rnek verildi\u011fi ve mesnetsiz bir \u00f6rnek oldu\u011fu i\u00e7in \u00e7evirmen taraf\u0131ndan \u00e7evrilmemi\u015ftir.——<\/p>\n Ayr\u0131ca \u00c7in h\u00fck\u00fcmetinin Uygur n\u00fcfusunu en aza indirgemek ve \u00e7ocuklar\u0131 ailelerinden koparmak gibi bir gayreti de var. \u0130nsan haklar\u0131 uzman\u0131 Leta Hong Fincher son kitab\u0131nda, h\u00fck\u00fcmetin Uygur \u00e7iftlere daha az \u00e7ocuk yapmas\u0131n\u0131n ve Uygur kad\u0131nlar\u0131n\u0131n ba\u015fka \u0131rklardan ki\u015filerle evlenmesinin te\u015fvik edildi\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131r. Son raporlara g\u00f6re \u00e7ok say\u0131daki Uygur T\u00fcrk\u00fc \u00e7ocuk da ailelerinden kopart\u0131l\u0131p \u00c7in Devleti\u2019nin onlar\u0131 yeti\u015ftirmesi i\u00e7in yat\u0131l\u0131 okullara yerle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n Uygur kad\u0131nlar\u0131na kar\u015f\u0131 yap\u0131lan cinsel \u015fiddet ve zorla k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, hamile kad\u0131nlar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcrt\u00fclmesi insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 su\u00e7 te\u015fkil etmektedir.O zaman uluslararas\u0131 kamuoyu neden bir \u015fey yapm\u0131yor? Ni\u00e7in farkl\u0131 kamplardaki g\u00f6rg\u00fc tan\u0131\u011f\u0131 kad\u0131nlar \u00e7o\u011fal\u0131rken ve benzer ifadeler verilirken \u00f6zen g\u00f6sterilmiyor. \u00d6zellikle \u00c7in, Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019daki olaylar\u0131 \u00f6zg\u00fcrce ara\u015ft\u0131rmak isteyen uluslararas\u0131 giri\u015fimlere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n Ge\u00e7en ay ABD senatosu Uygur \u0130nsan Haklar\u0131 Kanunu \u00e7\u0131kard\u0131. Fakat yine de ya\u015fanan tecav\u00fcz, zorla k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131rma veya cinsel tacizlere y\u00f6nelik hi\u00e7bir a\u00e7\u0131klama yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r.Kamplar da\u011f\u0131t\u0131lsa bile \u00c7in\u2019in cinsiyet\u00e7i politikalar\u0131 kalacak gibi. Ek olarak d\u00fcnyadaki t\u00fcm \u00fclkeler \u00c7in h\u00fck\u00fcmetinden kamplar\u0131n kapat\u0131lmas\u0131 ve Uygur kad\u0131nlar\u0131na kar\u015f\u0131 i\u015flenen su\u00e7lar\u0131n bir an \u00f6nce durdurulmas\u0131n\u0131 talep etmelidir.<\/p>\n <\/p>\n
\n<\/em>“<\/em>China\u2019s attacks on Uighur women are crimes against humanity” ba\u015fl\u0131kl\u0131\u00a0makalenin \u00e7evirisidir.<\/em><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/millidusunce.com\/misak\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/images-2.jpg\")
<\/p>\n