Ne, ne için?

İskender Öksüz

Devletin kurumları ne içindir?

Devletin saat gibi çalışmasını sağlamak için. Bu kurumlar, personel sayısı, bütçe ve iş yükü bakımından özel sektör kurumlarının çoğundan büyüktür. Hatta mukayese edilemeyecek kadar büyüktür. Bu hâl, kurumları yönetmekle görevlendirilen insanları yorar. Devlette üst düzey bürokrat olmak, insanın hayatının önemli bir kısmını alır götürür. Zor iştir. Bu zorluklara rağmen enerjisini koruyan, işlerin daha çabuk ve daha verimli yapılmasını sağlayan bürokratlar ülkenin gerçek kahramanlarıdır.

Devletin kurumları ne içindir?

Bana ve arkadaşlarıma iyi bir gelir ve prestijli bir makam sağlamak içindir. Fakat asıl güzelliği, bana verdiği siyasi güçtür. Devlet kurumlarının ciddi bütçeleri vardır. O bütçeyi harcama yetkisini ele geçirince benim gücüm tavan yapar. Tek yapmam gereken, beyefendinin arzularını dikkatle izleyip onun taleplerini hızla yerine getirmektir. Yani laf dinlemektir. O beni buralara tayin ettiği için mutlaka altıma tayin etmek isteyeceği yakınları, o yakınlarının da yakınları olacaktır. O kadar. Yoksa bu kurumlar çok eskiden beri var. Zaten kendi kendine çalışır. Benim fazladan bir şey yapmam gerekmez. İşte bürokratın iyisi, bizimkilere iş ve yetki sağlayan, muhalefetin hainlerini kapıdan içeri sokmayandır. Siyasi açıdan nötr olanlar, işleri yürütmeye devam edebilir. Arkadaşlarımızın tayin edilecekleri makamları işgal etmemek, arkadaşlarımızın terfi yolunu tıkamamak kaydıyla.

İstatistik ne içindir?

İstatistikler, bizim yani yönetimin, yöneticilerin başarı karnesidir. Hedeflerimize ne kadar yaklaştığımızın veya yaklaşamadığımızın göstergeleridir. Takdirin ve tenkidin asıl belirleyicisi istatistik olmalıdır. İstatistikler, bir dizi sebep-sonuç zincirinin son noktasını açıklar. Hani hikâyedeki berber koltuğunda oturan müşterinin saçının beyaz mı, siyah mı olduğunu gösteren istatistiklerdir. Yöneticilerin asıl görevi devletin daha iyi, daha verimli ve daha etkili işlemesini sağlamaktır. Ne demişler, “Ölçemediğinizi iyileştiremezsiniz.” İşte istatistik bu ölçme işidir. Dolayısıyla iyileştirmenin, dolayısıyla yönetimin dayanağıdır. Gece sürüşünde yolu aydınlatan farlar gibidir istatistik. Karanlıkta yol alamazsınız. İstatistikler doğru söylemek zorundadır. Yalan söyleyen istatistiklerle kaza mukadderdir.

İstatistik ne içindir?

İstatistikler, bizim yani yönetimin, yöneticilerin haklı olduğunun ispat vasıtasıdır. Seçim vaatlerimizi nasıl yerine getirdiğimizi dosta, düşmana istatistikler gösterir. Onun için istatistikleri temin eden bürokratların, en sadık arkadaşlarımız arasından seçilmesi elzemdir. İstatistik nasıl yapılır? Önce, şuurlu bir arkadaşımız, sonucun ne çıkması gerektiğini iyi bilir. O bilgiye dayanarak, çıkması gereken o sonucu eşeleyip çıkarır. Rakamlar iktidarımızın dayanağıdır. Rakamlar, matematiğin veya istatistiğin değil siyasetin asıl işidir. Onun için öyle uzmanın muzmanın inisiyatifine bırakılamaz. En iyisi şu prosedürdür: Ne çıkması gerektiğine hâkim bir bilinç ve ustalıkla ölçmeler yapılır. Sonuçlar hesaplanıp raporlar hazırlanır ve makama sunulur. Makam, sonuçlar üzerinde takdir yetkisini kullanır, yanlış çıkan sonuçları düzeltir ve iade eder. Bütün bu dikkatli süzmeden, filtrelemeden sonra rakamlar yayımlanır. Sonuçlara nasıl varıldığı katiyen açıklanmaz. Onlar hem devlet sırrı hem ticari sır, velhasıl sır içinde sırdır. Hem size ne yav?

Kanunlar ne içindir?

Adalet mülkün temelidir; yani devletin temelidir. İşte kanunlar, bu adaleti sağlamak içindir. Mülkü sağlam tutmak içindir. Kanunlar vatandaşların kendilerini güvende hissetmesi, birbirlerine ve içinde yaşadıkları topluma güvenmesi içindir. Ancak insanların kendilerini güvende hissettiği toplumlar, ekonomi, fikir ve bilim alanlarında yükselebilir. Kanunların sağladığı güvenin olmadığı bir cemiyette ne sağlıklı düşünce ne de sağlıklı üretim ve ticaret mümkündür. İşte bu yüzden adalet mülkün de toplumun da temelidir.

Kanunlar ne içindir?

Kanunlar, hain muhaliflere haddini bildirmek içindir. Ortalıkta tek muhalif kalmayana kadar kanunlar hızla ve acımadan işlemeli, çatlak sesleri susturmalıdır. Fakat susturma işlevinden daha da önemlisi, çatlak düşünceleri önlemektir. Potansiyel çatlak düşünce sahipleri, benzer düşünceleri dillendirenlere karşı kanunun gücünü görünce, o çirkin düşünceleri düşünmekten vazgeçer. İşte adalet bu yüzden mülkün temelidir. Kanunların gereğince, hızla, acımaksızın işlediği mülkte muhalefet olmaz. Muhalefet yaşadıkça iktidarımıza rahat uyku yoktur. Muhalefetin yok edildiği mülk sapasağlam sürüp gider. Buna “birlik ve beraberlik” denir. Birlik ve beraberliğe karşı olanlar şüphesiz haindir. Kanunlar işte bu hainleri yok etmek içindir.