On beş yıl önceydi. Kavga Günleri kitabımda yeni muktedirlerin davranışlarının sistematiğini nitelemek için din dilini kullanarak “nifak siyaseti” demiştim. Bazı dostlarımız o zaman ağır bulmuşlardı. Şimdi yetmez diyorlar. Çünkü dinden yürüyenlerimizin hemen tamamına yakını, Allah adıyla ve Allah adına konuşarak yanlışlarını da Allah’a yüklüyorlar. Sorumsuzca hüküm verme, yargılama ve hakka girme başta, dedikodu, gıybet, iki veya çok yüzlülükle görünüyorlar.

İnsan söz konusu ise sözü özellikle ince eleyerek söylemek gerekeceği açıktır. Fikir söylenecek veya yorumda bulunulacaksa merkeze kendini alan (ego-nefis) kesin yanlıştadır. Bizde en çok olan da budur. Din, iman veya başka aidiyet gösterişi o egoya sürülmüş soslardır. Bu bakışla, dinden yürüyen, adı şu veya bu olan grupların pıtrak gibi yayıldıkları ve kötülük yaydıkları rahatlıkla söylenebilir.

NE YAŞIYORUZ?

Sözü dosdoğru söylemeye mecburuz: Merdiven altı, dinden yürüyenleri yalana-dolana alıştırdı. Sisteme karşı giriştikleri gizli-saklı hareketlerde sahtelik yol oldu. Alışkanlık huy olabilir. Kolay değişmez. İnsanlar ve olaylar hakkında o kadar rahat hüküm veriyorlar ki dînin en çok sakındırmaya çalıştığı işlerdir. Kâfir (mülhid, zındık) ilan etmeye kadar varıyorlar. Tanrı’nın kimseye vermediği gücü ondan da sanki zorla almış görünüyorlar.

Yaşadıklarımız içinde bu durum tek başına her şeyi bozmaya yetecek bir sapma ve sapkınlıktır. Toplum düzeninin temeline dinamit koymaktır. Buradan gidenin gücü ele geçirince yasak tanımamasına, tek ölçünün kendisi oluşuna şaşılmaz. Hoşuna gitmeyen bir durum karşısında hemen suçlamaya, karalamaya, iftiraya sapması, yapabileceklerini gösterecek en basit davranış hâlidir.

Evet, dinden yürüyenlerimizin bu yol sapmasıyla dinle münasebetleri de büsbütün problemli hâle geldi. Yine söyleyeceğim, bozgunculuğu yol edindiler. Yoksa yalana-talana, hak-hukuk tanımazlığa, dindar görüneni bırak sıradan bir insanın düşmesi kolay kolay mümkün olur muydu? Bunu göreceğiz.

ASIL BAKILACAK YER

Göreceğiz desem de kolay olmadığını biliyorum. Fetö meselesinde olduğu gibi bir şamar oğlanı bulunmazsa, hipnoz altında yapılanların yanlışlığını düşünemeyecek kalabalıklar türetildi. Gerçi Fetö bizi uyandırsa bu hallere düşer miydik? Aynı tas, aynı hamam.

İlla birine bağlanacak ve karşıya hücum edeceksin. “Sahibin” olacak ve “sahibinin sesi” olacaksın. Hava bu. Ortam bu. Ben her gün bir türlü yaşıyorum. Ne zaman iktidarın yaptıklarını eleştirecek bir söz etsem hemen devreye girenler oluyor. “Hamama giren terler”, tenkide açığım. Gel gör ki “sahibinin sesi korosu” böyle çalışmıyor. Söylenenlerin yanlışlığını gösterecek bir gayrete girseler memnun olacağım. Hayır, yaftalıyorlar. Ne anlıyorlar ne de anlama gayretine giriyorlar.

Bunlara yol veren bir sosyal ve siyasi hayat varsa bozgunun merkez üssü ve bakılacak yer orasıdır.

YARATILAN ORTAM

Bozgunun yayılmasını görmek için kenar örneklerden de gidilebilir. Ali Babacan, bir siyasetçi olarak “İktidarı CHP’ye bırakmamak”tan söz etti ya.. İslamcı görünen geleneğin siyasileşmesiyle görünür hale gelen takıntıları düşündüm. Kampçılıkla içine düşürüldüğümüz bozgunu o da görmüyor. Dehşettir. Bu kadar akıllı bir adamı, bu sözleri etmeye iten, hayali gerçekliği veya daha düz ifadelendirmeyle kafa kurgusu’nu anlamadan çare düşünemeyiz.

Her zaman ve her durumda geçerlidir: İnsanı, dış donanımından çok psikolojik yapılanmasıyla değerlendirmeye mecburuz. Aranacak bütünlük oradadır. Politikacının ego şişkinliğini elbette bilir ve kabul ederiz. İnsaf ölçülerini aşacak söz ve değerlendirmeleri de bu egodan sızar. Dini siyasette merkeze alan gelenekten gelen Ali Babacan’ın sözlerinde bu olabilirlikleri aşan bir durum var. Bu bir gaf değil, çam devirme de değil.  Bu sözleri edende hemen fark edilen, vefadan,  insaftan eser olmayışıdır. Bunu aşan bir taraf da var: Dün dediklerini ve yaptıklarını inkâr var. Dahası yol yürüdüğü insanları kandırdığını söylemek var. Erbabı, daha çok sapma ve bozulma sayacaktır.

“DEVR-İ SÂBIK”LAR BİTMEZ

Benim bakışımla, felaketin katmerlenişi, toplumun bu tür sözleri cılız bir eleştiriyle geçiştirenler dışında sessiz karşılamasıdır. Geldiğimiz yeri gösterir. Büyüteçli aynadır. Gösterdiği şudur: Biz toplum halinde veya her birimiz her tür haksızlığa maruz kalabiliriz. O kadar savunmasız haldeyiz. Af buyurun, gücü yeten yettiğine binebilir. Gücü yetmeyen de gücü yeter hale geldiğinde öbürünün tepesine biner. Devr-i sâbıklar bitmez.  İşte üzerinde düşüneceğimiz bozukluk ve bozgun buradadır.

Mesele elbette Ali Babacan değildir. Gücü verdiğimiz ve çok yerde doğru kullanmadığını gördüğümüz Erdoğan da değildir. O gider başkası gelir ve benzer işlere girişme hakkını kendinde görür. Tehlike bu sahtelikler döngüsündedir.  Bizi din diye, Atatürk veya Cumhuriyet diye çürütür. Din diye çürüten en acıtıcısıdır, yaşıyoruz.

Gücü verdiklerimizin yaptıkları olmayacak işlerdir. Hak çiğnemek iyilik bırakmaz. Din diyerek hak gözetilmiyorsa, yargı erkine güven yoksa tutunacak dal kalmaz. Derdimiz ne o parti ne bu parti ne o kişi ne de diğeridir. Derdimiz memlekettir. Ölçüleri olan insanı ve kurallı bir toplumu çağıracağız.

Yaşadığımız bozgunun merkez üssü yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Mehmet Maksudoğlu’na bir cevap: Türkçülük, Yahudiler, kimlik ve tarihî yanılgılar üzerine yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Kapitalizmin ve dinciliğin kadın tasavvuru yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

İlk iki yazıda siyasal İslamcı ideolojinin millet anlayışı farklılığının öne çıkardığı unsurların (grupların) birliği anlayışı ile millî egemenlik ilişkilerine baktım. Üçüncü yazıda da genel Türk kamuoyundaki durumu örneklerle değerlendirdim. Bu yazıda da içerinin içerisine, ideolojik yapılanmanın en yoğun olduğu yere bakmaya çalışacağım. Bu siyasal İslamcı mahallenin kalbi olan imam hatipliler kısmı.

“İmam hatiplerdeki kayıp çocuklar” başlıklı yazıma AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, “İmam hatip mücadelesi bir iman mücadelesidir. İmam hatip mücadelesi bir varlık yokluk mücadelesidir … İmam hatip mücadelesi bir vatan savunmasıdır.”  sözleriyle başlamıştım. Bu ifadeler çok keskin bir ideolojik mücadeleyi anlatıyor. 

Bu mücadelede ÖNDER İmam Hatipliler Derneği en önemli bir unsur. Dernek, yurt sathında çok etkili. İmam hatip politikasındaki en önemli uygulayıcı dense yeridir. Kurultayları onları anlamak için laboratuvar gibi. Konuşmalar, yayımlanan bildiriler, belirlenen şiarlar incelendiğinde önemli sonuçlar veriyor. 

Kurultaylarda cumhurbaşkanlığı düzeyinde dile getirilen “imam hatipli ruhu”nun içinde bulunduğu hâli anlamaya çalışacağım. Çünkü imam hatip okullarındaki Türk çocuklarını da kaybetmeye başladık. Türk Milleti eğitimde izlenen ideolojik politikalar yüzünden nesillerini kaybediyor.

(Çok önemli not: bu çocukları bu ideolojik savrulmadan korumak da Türk Milleti’nin geleceğine sahip çıkmaktır.)

Neyi ve niçin savunmak

Ne ve niçin sorusunun cevaplanabilmesi için bazı kavramları hatırlamak gerekiyor. “Dava”, “imam hatip ruhu” ve “imam hatip nesli”  anahtar isimlendirmeler. 

Hayrettin Karaman, Ensar Vakfı’nın çıkardığı İmam Hatiplilik Şuuru kitabında, “Bu milletin ferdiyle, toplumuyla İslâmileşmesi için eğitim yoluyla hizmet vermelidir.” diyor ve ekliyor: “Ne kadar çok insanı kâmil Müslüman yaparsanız, o ülke ahlâkıyla, suretiyle, hakikatiyle, müesseseleriyle, nizamıyla o kadar çok Müslüman olur.”

“Ben, İmam Hatiplilere Türkiye’yle birlikte Türkiye’nin hatta tüm dünyayı inşa etme vazifesinin verildiğine inanıyorum.” Bu sözler de AKP Genel Başkanı Erdoğan’ın. Önder’in 28 Nisan 2016’daki İmam Hatip Gençlik Buluşması’nda yaptığı konuşmasından.

Bu sözlerin benzerlerini, daha derinlemesine ve geniş analizlere yardımcı olabilecek ifadelerin yüzlercesi arşivlerde. Ama bu ikisi bizim için yeterli. Çünkü bu iki isim dava’nın (!) lokomotifi. Ve söylediklerinde de dine dayalı bir sistem hedefi açıkça görünüyor.

Kurultaya yeniden bakmak

“İmam hatiplerdeki kayıp çocuklar”da Hayrettin Karaman’ın “bedenin büyümesi fakat (imam hatip) ruhun küçülmesi” ile Nurullah Genç’in, Batı medeniyeti karşısında yenilen imam hatipli şikâyeti vardı. Niçin sorusu kafamı tırmaladı. Onun için biraz daha içeri girdim. Baktım ki aslında ciddi bir endişeleri vardı. İşler istedikleri gibi yürümüyordu.

Önder kurultaylarının bir özelliği var. Başlangıçta yılın şiarı diyerek tutulacak yolu, ilkeyi belirliyorlar ve konuşmalar da ona göre oluyor. 2024-2025 yılının şiarı “sadakat” geçen sene “nitelikli gelecek”, önceki “ahde vefa”, ondan önceki yani 2021 “adalet ve merhametle”. İlk bakışta çok güçlü kavramlar. Gayet masum da. İtiraz hiç mümkün değil. Ama dedik ya içine girmek gerekiyor. O zaman biraz daha farklı bakmaya başlıyorsunuz. İdeolojinin çok öne çıktığı görünüyor.

Bir kere yıl boyunca takip edilecek yol belirlenirken hedefe giderken eksiklikleri tamamlamak için düşünülür değil mi? Hedef belli, davayı gerçekleştirmek. Yani ülkeyi Müslüman bir nizama kavuşturmak. Bunun için gerekli olanları ortaya koyuyorlar. Ahde vefa ile nitelikli bir gelecek kurabilirsiniz diyorlar. Ama anlaşılan yetmemiş olmalı ki sadakati de bu yıl belirlemişler. Adalet diyorlar, merhamet diyorlar. Peki, var mı? Sadece Millî Eğitim Bakanlığı bütçesi bile olmadığını gösteriyor. Ve eksikliklerinin artarak devam ettiği görünüyor.

Artar elbette. Çocuklar daha ortaokuldan itibaren ele alınıyorlar. Fakat çocuklar masum ve adiller. Olanı görüyorlar. İçinde yaşıyorlar.

“Şiar”lardaki çağrılar

Şiarlar, ilk bakışta, üslubuyla da etkileyici gibi görünüyor. Ama içine girdiğinizde hiç de öyle değil. 2021 şiarından: “Zamanın Habilleri, kardeşleri(!) tarafından önce kamusal alandan kovuldu. Bin yıla yayılması planlanan zulmün katsayıları dayanılmaz oldu. İmam hatip liselerinin yarım asrı aşan adalet arayışı nihayet son buldu …  Zalimin zulmünden kurtulan zaman artık seninledir.” 

Kardeşliği reddeden bu ifadelerdeki zalim kim? 21’inci yüzyılda Türkiye’yi yönetenlerden öncekiler olduğu açık değil mi? Başka bir açıdan bakınca artık Habil ve kabillerin yer değiştirdiği görülüyor değil mi? Ve en önemlisi tarihiyle ve milletliyle kavga eden bu cümleyi içselleştirmiş bir gönül, gelecekte, adil ve merhametli olabilir mi? 

Mesela 2022’deki “Vefâ mayası tutmayınca insan, boğuldu isyan girdaplarında. Bidayette verilen yemin bozulunca, renkler mahiyetini kaybedip grileşti. Albümlerden maziye bakan gözlerde, devasa yükler bir tüy misali hafifledi … Söz veriyoruz: Makam nâmına, dünyalık adına, şöhret ve unvan yolunda bozmayacağız yeminlerimizi …” Tam da Karaman’ın büyüyen gövde küçülen ruh şikâyetini anlatıyor ama Karaman’dan iki yıl önce.

Gidişat hep kötüye

Yine 2022’deki çağrı manidar; “Hep namlunun ucunda olanlara desteğimizle / Halel getirmeden mekteplerimizin izzetine // İhanet fırtınalarının dev dalgalarıyla dövmeye cüret edecekler kıyılarımızı / İşte o vakit sakın ola ye’se düşme! // Dönelim gel yine tertemiz mazimize!”

Dava’nın (!) gidişatında sapma olduğu ne kadar açık? Zamanı yönetenlere destekte de problemi ortaya koyuyor değil mi? 

2023 şiarında da “Ey mazinin hayali, ânın şahidi, âtinin ÖNDERİ” diyor. Ânı anlatırken de “Nisyan ile matuf olan beşer, bırakıp azmi elinden düşünce hazzın girdabına, zulüm gölgeledi cihanı, gözyaşı suladı çorak toprağı; Ta ki maziyi tutup, vefayı kuşanan, ahde sadık yiğitler mührünü vuruncaya kadar zamana” ifadeleri var. Hazzın girdabına düşen ânı yaşayanlar korkusu burada da görünüyor.

2024 şiarında sertleşme başlıyor. Sadakatte zayıflayanlara, “Veyl (yazıklar) olsun onlara ki” diyor. Sonra sırasıyla sabır, metanet ve teslimiyet, cehd (gayret) ile feth var. (Feth, fetih mi yoksa üstün anlamına gelen fetha mı tam anlaşılamıyor. Metnin içinde ikisi de uyuyor).

Ey batıla veyl edip sabrı ve sebâtı kuşanan … davamızın ÖNDERLERİ … Asırlardan bu yana süregelen şanlı mücadelemize sadık kalmak, devraldığımız şerefli bayrağı yarınlarımıza taşımak asli vazifemizdir… diline, mezhebine, ırkına bakmadan her bir Müslümanı kardeş bileceğiz. Irkçılığı ve düşmanlığı ayaklarımızın altında ezeceğiz… Sadakatimizi sürdüreceğiz imam hatip davasını yaşayan bilince … Hayallerimize sadık kalacak ve yeni bir dünya inşa edeceğiz … Süflî esintilere kurban olmayacak, ayaklarımızı sabit kılacağız.”

İdeolojinin prangasındaki Türk çocukları

Seslendiklerinin tamamı da Türk çocukları. Fakat şiarımız dedikleri bildirilerde tamamen Arap kültürü ve tarihi hâkim. Kimlik bunalımında olduklarını düşünmek çok da yanlış olmaz. Dolayısıyla hakikatle savaşan ideolojik baskı altında eziliyorlar. 

O çocuklar toplumdan soyutlanarak da yaşamıyorlar. Mahalledeki komşusunda, top oynadığı arkadaşında, sırrını paylaştığı dostunda ya da içini kıpır kıpır ettiren ilk aşkında kendisine sağlanan imkanların olmadığını da görüyorlar. 

Artık bilgiye çok çabuk ulaşabiliyor. O bilgiler kendisine söylenenlerin hayat bulmadığını da anlatıyor. İdeolojik kalıplar içindeyken hakikate karşı sorumluluk hissetmediklerini mi düşünmeliyiz?

Sadece başka okullarda ya da diğer mahallelerde de değil, kendi kapalı gettolarında bile ayrıcalıklı bir yaşamın olduğunu fark etmiyorlar mı dersiniz? 

Bu kadar ayrıcalıklı yaşamda adaletin yokluğu onları rahatsız etmiyor mu sanıyorsunuz?

Düşman dediğiniz medeniyetin ürettiği bilgiyi kullanarak düşmanlığın tahkim edilmeye çalışıldığındaki tezatı sorgulamıyorlar mı acaba? 

Elbette fark ediyorlar, elbette rahatsızlar, elbette düşünüyorlar ve elbette sorguluyorlar. 

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2023 Eğitim Vizyonunu açıklarken, “(…) eğitimde bir yanlış yapıldığında nesiller, asırlar kaybedilir. Bunun için attığımız her adımı dikkatle hesaplamak, düşünmek, tartmak, analiz etmek ve ondan sonra hayata geçirmek zorundayız” demişti. Kaybettiklerimiz artık çok görünür hâle geldi.

Artık çocukları rahat bırakma zamanıdır.

Devam edecek…

Siyasal İslamcı siyasette ideolojik çöküş 4 yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

İlk yazıda Türk Milleti’nin dikkatinden kaçırılan ideolojik kavganın bir cephesini yazdım. Lübnan örneği üzerinden dinî grup ve cemaatlerin egemenlik paylaşımına örnek vermiştim. Bu yazıda ise batıya bakacağım. 

Yazmaya başlarken Amin Maalouf ile yapılan söyleşi dikkatimi çekmişti. Bu söyleşiyi seyrederken Nilgün Cerrahoğlu’nun İspanya’yı anlattığı yazıları aklıma geldi. Cumhuriyet Gazetesi arşivine girerek 2013 Ocak ve Şubat aylarındaki yazıları tekrar okudum.

Endülüs’te yaşananlar… 

Niçin İspanya dediğinizi duyar gibiyim. İspanya, egemenlik yapısı itibarıyla özel bir örnek. 1978 Anayasası İspanya’yı oluşturan etnik grupların ve bölgelerin özerkliğini … 17 bölgeden her birinin kendisine ait özerklik yasası bulunmaktadır. Bölgelerin kendi parlamento ve yürütme organları vardır. Resmî dil Castellano (İspanyolca) olmakla birlikte, özerk yönetimlerde ikinci bir resmî dil de kabul edilebilmekte ve bu yönetimler ulusal bayrak yanında kendi bölgesel bayraklarını da kullanabilmektedir.” Bu bilgiler Dışişleri Bakanlığı’mızın internet sitesinden.

Cerrahoğlu, Sosyalist düşünür Fernando Savater’le röportaj yapmış. Savater, “Özerklikler problem haline geldi.” diyor. Ve ekliyor, “Bugün İspanya’nın 17 özerk bölgesinde 17 tedrisat var. Her bölgenin tedrisatı ayrı. Bazı bölgelerde ‘resmi dil İspanyolca’ ile eğitim yapılamıyor. Avrupa’da başka böyle bir ülke yok. Hedef 17 devlet yaratmak değildi. Biz yalnızca daha iyi bir yönetim istiyorduk. Özerklikten çıkarılan dersle bugün söylenecek şey, bazı yetkilerin geri alınmasıdır.”

Savater, “Biz solda belli bir kesim… (iç savaş öncesindeki) Cumhuriyetçiler evet, demokratik, çoğulcu bir İspanya’yı savunuyorlardı ancak savundukları İspanya ‘bir İspanya’ idi; ‘50 İspanya’ değil … Demokratik 1978 anayasasında da ‘bölgesel dillere saygı duyacağız’ ifadesi kullanılırken aynı tutum yansıtılıyor. Ancak bu yapılırken kimse ortak dilin yok edileceğini varsaymamıştı…” yine ekliyor: “ortak aidiyeti yitirdik.”

Cerrahoğlu soruyor, “Yani kopma tehdidi var, öyle mi?” Savater’in cevabı, “Ee var tabii. Yakın dönemde olmasa dahi var!”. (Bu röportajın tarihi Şubat 2013. Katalonya, 2017 Ekim’inde kayıtlı seçmenin %43’üyle bir referandum yapıyor ve bağımsızlık kararı alıyor. Referandum, İspanyol Anayasa Mahkemesi’ne rağmen yapılıyor. Ve Katalan Parlamentosu tek taraflı bağımsızlık ilan ediyor. O dönemin Katalan lideri kaçıyor. Hakkında tutuklama kararı var.)

Başka benzerlikler de var

İspanya anlatılırken bazı hususlar çok tanıdık geliyor. Acı acı gülümsetiyor da. Mesela popülizm o kadar baskın ki, “Hiçbir yolcunun olmadığı, kervan geçmez yerlere hızlı tren istasyonu yapıyorlar. Uçakların inmediği kuş uçmaz yerlere havaalanı konduruyorlar. Profesör ya da öğrencinin bulunmadığı, beş bin nüfuslu kente üniversite yapıyorlar. Milyarlar havaya gidiyor. Niye? ‘O özerk bölgede var. Bende de olacak!’ deniyor. Mantık bu.” Bu ifadeler de Fernando Savater’e ait. Bu tarihte İspanya ağır bir ekonomik krizin içinde. Tıpkı bugün Türkiye’nin içinde bulunduğu ağır kriz gibi. Tercih edilen kararların ağır yükünü Türk Milleti ödüyor.

Savater çözüm için, “‘Ayrılıkçılığa destek gericiliktir … sağ-sol şablonundan çıkıp, ilericiliği, gericiliği konuşmak lazım.” öneriyor. İlericiliği de “Sanırım son kertede ilericilik, Aydınlanma ideallerinin uyarlaması oluyor. Aydınlanma, eğitimdir ve bu tabii laikliktir. Bu, fırsat eşitliği arayışı da demektir.” diyor. (Fırsat eşitliği üzerinde duracağımız önemli bir husus. Ele alacağız. H.P)”

Nilgün Cerrahoğlu çok yakından tanıdığı İspanya’da, “’Demokratikleşmenin olmazsa olmazı’ sayılan yerelleşme ve yerinden yönetimler, ‘egoizmi beslediği’, ‘eşitlik’ ve de ‘dayanışma’ duygularını zedelediği için neredeyse bugün demokrasinin düşmanı sayılmaya başlamış…” diye yazdığı tarih 2013. 

O günlerde İspanya’da ağır bir egemenlik krizi yaşanıyor. Bugünden tam 11 yıl önce. Daha Türkiye’de tek adam sistemi yokken, 15 Temmuz ihaneti olmamışken ve sığınmacılar problemi, Kur Korumalı Mevduat faizleri kanımızı emmeye başlamamışken… 

İttihad-ı anasır böler

İlk yazıda, Lübnan üzerinden dinî grupların ayrılığının ne kadar derin olduğunu yazmıştık. Bugün de İspanya örneği üzerinden etnik unsurların ayrılığının ne kadar tehlikeli olduğunu ortaya koymaya çalıştık. 

Unutulmamalı ki etnik unsurlar milletten sayılırlar. Devletin kuruluşunda ve bugünkü Anayasa’mızda milletin her bir bireyi eşit hâle getirilmiştir. Bireylerin eşitliği, toplumun gücünü ve güçlülüğünü en üst düzeye çıkarmaktadır. 

Grupların/unsurların eşitliği (!) ister dinî olsun ister etnik, ayrılığı, hatta kavgayı getirir. Çünkü bu eşitlik değildir. Egemenliğin ya da menfaatlerin gruplara paylaştırılması, daha doğrusu dağıtılması, demektir. Bu da millet menfaati yerine grup menfaatini öne çıkarır. Daha güçlü veya iktidarla ilişkisi daha iyi olan daha çok alacaktır. Çıkar paylaşımındaki rekabet kıyıcıdır. Devamlı rakipten güçlü olmayı yahut rakibi zayıflatmayı gerektirir. Bu durum toplumun gücünü git gide azaltır. Ve hatta, yok eder.  

Türk halkının dikkatinden kaçırılan kavganın diğer cephesi de budur…

Devam edecek…

İslamcı siyasetteki ideolojik çöküş 2 yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye, 21’inci yüzyılı yaklaşık “200 yıllık yönetim tartışmasıyla (!)” geçirdi. Tartışma (!) hâlen de devam ediyor. Ama örtülü bir tartışma bu. Yirmi iki yıldır iktidarını sürdürenler, bu örtülü tartışmayı ideolojik hedefleri için yapıyorlar. En önemlisi de tarihle hesaplaşma şeklinde gerçekleşiyor. Ama elbette kazanan kendileri de değil. Ve olamayacak da. Bunun iki sebebi var. Birincisi tarihle hesaplaşılmaz, ikincisi dayandıkları ideolojileri hakikate aykırı.

Bu yönetim tartışmasından halkın pek haberi de yok. Olmaması da normal çünkü hem saklıyorlar hem de halkın ilgi sahasında değil. Dinin de örtü olarak kullanılması halkın anlamasını önlüyor.

Bunun için anayasa tartışmaları devam ediyor. Habire yeni bir anayasa yapmaktan bahsediyorlar. Şimdiye kadar söyledikleri birçok şeyden vazgeçmiş gibi görünüyorlar. Mesela cumhurbaşkanı “Anayasa’nın ilk dört maddesiyle ilgili tartışma yok” dedi. Buna benzer açıklamaları AKP sözcüsü Ömer Çelik de yaptı. Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum bunlara vatandaşlık tanımını da ekledi. Vaz mı geçtiler? Kanaatim o ki vazgeçmediler. Bu açıklamalar inandırıcı mı? Elbette değil. Yirmi iki yıldır tam tersi söylenegeldi. Zaman zaman da tekrar ediliyor. 

Peki, bu tartışmanın aslı nedir? Tek cümleyle, millet kavramına yüklenen anlam farklılığı denebilir. Türk Milleti’ne inanmıyorlar. İnanmıyorlar ancak yenemeyeceklerini de anladılar. Fakat durdukları anda düşeceklerini de çok iyi biliyorlar. Ve daha da gizlenerek yollarına devam ediyorlar.

Türkiye ve Türk Milleti yeni bir yol ayrımına yaklaşıyor. Artık yönetime bir şey demenin anlamı pek kalmadı. Alternatif olma iddiasındakilerin farklılaşması gerekiyor.

Lübnan örneği dikkat çeker mi?

Geçtiğimiz günlerde bir dostumun gönderdiği kısa video ilgimi çekti. İnternette uzun söyleşiyi bulup seyrettim. Gazeteci Kürşat Oğuz, Amin Maalouf’la Habertürk için konuşmuştu. Tarihi de 19 Ağustos 2020. Söyleşi, Habertürk TV YouTube kanalında var.

Amin Maalouf, Beyrut doğumlu bir Hristiyan. Fransız vatandaşı ve Fransa’da yaşayan dünyaca ünlü bir yazar. Kürşat Oğuz’la Lübnan’ı konuştular.

Lübnan, 1975’ten 1990’a kadar iç savaş yaşadı. Savaş, farklı dinler ve gruplar arasında oldu. Çözüm de bu farklı din ve grupların egemenliği paylaşmasıyla bulunuyor.

Sohbet, Lübnan Limanı’ndaki büyük patlama ile başlıyor ve Kürşat Oğuz: “Lübnan’daki bu yozlaşmanın sebebi nedir?” diye soruyor. “Cumhurbaşkanı Maruni, başbakan Müslüman, meclis başkanı Şii, vekil sayıları cemaatlere göre kotalara ayrılmış.” Ama bu yöntem gerçekten çözüm olmuş mu? Bu yapı yürüyor mu? Onu Maaluof açıklıyor.

“Bunun demokrasinin bir tanımı olduğunu düşünmüyorum. Bu mevkilerin ve görevlerin dinî aidiyetlere göre dağıtıldığı sistem. Yirmiden fazla cemaat var. Ülke bir anda cemaat liderlerinin koalisyonuna dönüştü. Bir yere adam alınırken artık yeteneğe ve liyakate değil, o kişinin hangi cemaate bağlı olduğuna bakılıyor.”

Ardından gelen, “Ve her topluluk yabancı bir hamiye sahip.” cümlesi önemli ama hemen sonrasındaki “Her cemaati bir millet sayarsanız o zaman her cemaat de kendisine bölgesel ve küresel bir müttefik arar.” ifadesi daha düşündürücü.

Bu yozlaşmayı büyüten de “Yıllardır bu ülkeyi (Lübnan H.P) yeteneksizlik, yozlaşma, rüşvet ve sorumsuzluk yönetiyor.” diyor ve ekliyor: “Hiçbir yanlışın bedeli ödenmediği gibi yanlış olduğu da kabul edilmiyor”. Sonuç ise ağır. “Yurttaş bilincinin olmadığı, ahlaki saygınlığın kalmadığı bir ülke”.

Maalouf’tan, bugün bize çok tanıdık gelen başka cümleler de var: “Dünyadaki birçok anahtar sektörlerde, şirketlerde laboratuvarlarda Lübnanlıları görebilirsiniz. Avrupa’da Amerika’da Avusturalya’da çalışıyorlar. Kendi ülkelerinde de yapabilirlerdi. Ama doğdukları yerde ülkenin sosyal, siyasi ve ekonomik şartları çok bozuldu. Ve onlar dünyanın her yerine kaçmak zorunda kaldılar.”

Ortadoğu’daki şartlar

Lübnan ve Suriye’nin, Birinci Dünya Savaşı’dan sonra Fransız mandasında kaldığını da göz önünde tutarak değerlendirmek gerekir. Bugün yaşadıklarını bu açıdan da bakarak değerlendirmek gerekir.

Erzurum ve Sivas kongrelerinden dünyaya ilan edilen “Manda ve himaye kabul edilemez” kararının ne kadar kıymetli olduğu bir kere daha ortaya çıkıyor.

Kürşat Oğuz, Amin Maalouf’a Atatürk’ü de soruyor. Yazarın dedesi, Atatürk’e olan hayranlığıyla kızına Kemal ismini koymuş. 

Maalouf, “Tarihsel bir figür olarak Atatürk’ün hayranlık duyulacak pek çok özelliği var. Ama bir tanesi çok önemli. Birinci Dünya Savaşı’nı sonlandıran barış antlaşmasının ertesi günü bu antlaşmanın dünyanın pek çok bölgesinde çözümden çok çatışma yarattığı ortaya çıktı. Türkiye üzerinde de yabancı ülkelerin paylaşma planları vardı. Atatürk, hayır dedi. Karar verdiğiniz şeyi ben reddediyorum dedi. Sevr’in ve başka şehirlerin salonlarında karar alanlar ilk kez boyun eğmek zorunda kaldılar. Eğer birinin meşru bir sebebi ve hayır diyecek ahlaki cesareti varsa kazanır. Beni ve muhtemelen dedemi etkileyen budur” 

Bu ahlaki cesaret, savaşırken de savaş sonrasında da devam etmişti. Ve bu ahlaki cesaretin sahipleri Osmanlı Devleti’nin “müessisi (kurucusu) ve sahibi hakikisi Türk Milleti (307 Sayılı TBMM Kararı) … yeni ve yerine millî bir Türkiye devleti (308 Sayılı TBMM Kararı) kaim olmuştur” der. 

Kurulan bu devlette dini grupların hepsi de ortadan kaldırıldı. İnsanlar dinlerini, rahatça ve kendileri olarak yaşamaya başladılar. Ve en önemlisi de din egemenlik sahasından ve iktidar yarışından çıkarıldı. Din kazanmıştı.

İşte Türk halkının dikkatinden kaçırılan kavganın bir cephesi bu…

Yazı devam edecek…(Yazının ikinci bölümü 02.10.2024 Çarşamba günü yayınlanacaktır.)

İslamcı siyasetteki ideolojik çöküş 1 yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Siyasal İslam yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

İslamcı zenginlerin gösteriş takıntısı yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Siyasi okumalar: 2025-2050 yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Ölümünden sonra Rasim Özdenören’in romanı Gül Yetiştiren Adam’dan sıkça bahsedildiğini görüyorum. Bizim Türk Edebiyatı Dergisi’nin son sayısında da vardı. Böyle bahsedilmeler de edebî değerden çok içine düştüğümüz çarkın işleyişiyle ilgili. O ayrı. Ben bu romanın adından çağrışımla halimizi düşündüm. Rasim Bey hayatta olsa, eski günlerdeki gibi konuşsak, “Hayır Abi biz papağan yetiştiriyoruz” demek isterdim.

Evet papağanlık en yüksek değer haline geldi. Anlamadan ezber kutsaması her alana yayıldı. Dine, Kur’an’a bakışımızda bu anlamadan kabul vardı. Şimdi tek değer haline gelme yolunda teşvik ediliyor. Tek başına Kur’an Kursları furyasından bahsetmiyorum. Neredeyse temel eğitim politikası gibi uygulanan bir düşünce düşmanlığı var. Bütün hayatımıza yayılan slogancılığın “ya yuh ya alkış”ı, düşünceyi kovan bir dayatma halinde boğazımızı sıkıyor.

Geçmez zelzele

Başımıza getirdiğimiz bir zelzeledir. Zelzele uzun sürmez. Bizde yıllar yılıdır bu sarsıntının devam etmesi şaşırtıcıdır. Yaşadığımız zelzeleyse tabiata da terstir diyecekle bu bakımdan haklıdırlar. Sıkça, uğradığımız bir hipnozdan bahsediyorum ya, bu da bir göstergesidir. Biraz geri çekilip bakabilenler için dehşetle eşdeğer bir durumdur. Kanıksayanlar, herhalde toprağın normal hareketi bu devamlı sallanmadır diyenler günden güne artıyor. Her türlü yıkım normalleşiyor. 

Yapacak bir şey yok duygusu yerleşiyor. Yaşadıklarımızı tabiat hadisesi gibi görenler, perdenin önünde arkasında oynayanları masum ve masun(dokunulmaz) saymaya nasıl oluyorsa devam ediyorlar. Olanlara kimimiz felaket diyor, kimimiz iğne kendine batınca sövüyor sayıyor ve amigonun sesinden duyulan ezberle “lânet dış güçler” feryadına sarılmaya alıştırılıyor, kimimiz toptan bir kabulle “Allahtan geldi” deyip boyun eğiyor. Sarsıntıyı yaşatan insan eli, bulandırdığı suda balık avlamaya, yapacağını yapmaya devam ediyor. Biz de boğulmaya, soyulmaya devam ediyoruz.

İllüzyonlar diyarı 

Soyut ifadelerle anlatmaya mecbur kaldığımız durum tam da böyledir. Hayatın apaçık gerçekliği, gece ve gündüz kadar açıkken bizi masalsız masallara itebilenler büyük zekâlar olsalar şaşırmam.  Küçük akıllı kurnazlar elinde koca milletin oyuncak edilmesine yanıyorum. 

Fetullah Gülen örneğini gördük. Daha dün Menzil’de neler yaşandığını gördük. Şeyh babalarının ölümünden sonra üç oğul, üç ayrı camide şeyhlik edecekmiş. Amca da başka bir baş olacakmış. Yapacakları işlere bakın diliniz tutulur: Dördü de daha önce verilen tövbeleri iptal etmişler. Yeniden isteyeceklermiş. Allah Allah! Bu nasıl iş?  Hıristiyanlığın tekli günah çıkarmasını, toplu günah çıkarma seanslarına dönüştürmek gibi bir şey. Şirketlerin ceoları kimler olacak belli değil. Saymaya sıkılacağım, utanacağım daha neler… Ve bunun adı da din ve dindarlık. 

Böylesi yaşanmadı

Böyle böyle ne olsa şaşılmayacak bir ortama düştük. Kanunlar, kurallar yine bir yerlerde yazılı duruyor. Uygulanmıyor ve istendiğinde hükümsüz hale gelmesi haber bile olmuyor. Oyunun kuralları değişti diyebilsek, doğrusuyla yanlışıyla bu da bir ölçülülüktür. O da yok. Bu yaz-boz düzeninde başka bir toptancılık geldi. Akşamdan sabaha değişmeyecek kural kalmadı. Kriz devamlı hale geldi ve kargaşa, belirsizlik, öngörülemezlik kural oldu. Her an her şey değişebilir.  “Eskiden de yanlışlar, eksikler, usulsüzlükler olurdu..” deyip geçemeyiz. Böylesi hiç yaşanmadı.

Olanı görmüyoruz, göreceğiz. Gözümüze baka baka bir ters inkılâba girişildi. Siyaset etme kültürü değişti diyemiyorum. Dinden geçinen dindışılıkla kültürsüzlük kutsallaştı. Nasıl bir kutsallıksa… Yarının araştırıcıları, sosyologları tarihin benzerini az gördüğü bir toplum ve siyaset mühendisliğinin kurgusunu analiz edecekler.

Din mi dediniz?

Mehmed Âkif Ersoy büyük bir kafa. Büyük bir öncü, uyarıcı. Bu konularla çok uğraştı. Dini yapıların halkı bozması karşısında feryad etti. İyi ki bugünleri görmedi. Bozulmanın geldiği yeri görse neler derdi neler… Şiirlerini söylediğinde, kürsülerde konuştuğunda halkı uyutanlar rahatsız oldular. Medrese, cami ve dinden geçinenlerin merkezleri sesini duyurmamak için ne lazımsa yaptı. Dikkat edin Âkif’in İslamcılığı, dünün ve bugünün İslamcıları tarafından sevilmez. Necip Fazıl’dan Fesli’ye, Rasim Özdenören’e ve onları takip eden siyasilere kadar pek çoğu Âkif hakkında neler neler dedi. 

Mehmed Âkif,  bu anlayışların dine uymadığı kanaatindedir. Feryâd ediyor:

Âh o din nerde, o azmin, o sebâtın dîni;
O yerin gökten inen dîni, hayâtın dîni?
Bu nasıl dar, ne kadar basmakalıp bir görenek?
Müslümanlık mı dedin? … Tövbeler olsun, ne demek!

Çok açık söyleyişleri var ki bugün söyleyeni hemen susturmaya kalkarlar. Bizim geçmişlerimiz için Kur’an okuma âdetimiz var. Düşününce fena bir şey olmadığı açık. Fakat öyle bir hale geldi ki artık abartmalarımızla o masum ve hatta güzel işi çığırından çıkardık. Anlamadan tekrarı, yüzünden okumayı, papağanlığı kutsallaştırdık. 

Bünye zayıf düşünce

Yüz yıl önce böyle değildi. Çünkü dini yaşayış gelenek çizgileriyle devam ediyordu.  Gelenek görenekler bu şekilde tırpanlanmamış, bu darlık yaygınlaşmamıştı. Prof. Dr. Mete Tunçay’ın dediği gibi, “IŞİD Müslümanlığı Osmanlı tarihinde hiçbir zaman yoktu. Bugün bazı İslamcıların gerçekleştirmek istedikleri şey eskiyi diriltmek değil, yeni bir şey icat etmek.” (Hürriyet’e verdiği mülakat, 10 Temmuz 2016) Bu çok önemli bir meseledir ve maalesef konuşmuyoruz.

Yüz yıl öncesine kadar yaşama kültürümüz kuvvetliydi. Bu anlayış egemen değildi. Egemen değildi ama egemen olma yolunda epeyce mesafe almıştı. Sade vatandaş üzerinde etkileri günden güne artıyordu. Yenileşme döneminin değişmelerine karşı durmak da onlara alan açıyordu. Önemli bir meseledir. Halkı kandırmak için okumuşlarla açılan arayı kullandılar. Böyle böyle semirdiler. 

Söylemiştim, Cihan harbi ve devamında Türk İstiklâl Savaşı sırasında İngilizlerin ajanlarının yüzde doksanı bu dinden geçinenlerdi. O zaman devlet ve millet hayatı için en zayıf halka bunlardı. Bugün de onlar olduğunu Fetullah örneğinde olsun görmemiz lazımdı, görmedik, anlamadık. Aldanmaya, aldatılmaya devam ediyoruz. Yoksa hala onlara prim verir miydik?  

Papağan yetiştiriyoruz yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.