Millî Düşünce Merkezi, Türk siyasi hayatının ve millî egemenliğin önemini derinlemesine ele alacak anlamlı bir panele ev sahipliği yapıyor. “18 Nisan’da Millî Egemenlik Olmasaydı?” başlığıyla düzenlenecek panel, alanında uzman isimleri ve kıymetli akademisyenleri bir araya getirecek.

Panel Yönetici ve Konuşmacıları

Panelin yöneticiliğini Türk dünyasının ve bilim camiasının saygın isimlerinden Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun üstlenecek. Oturumda söz alacak isimler ve konu başlıkları ise şu şekilde:

• Prof. Dr. İskender Öksüz: “Millî Hakimiyet – Millî Devlet”

• E. Büyükelçi Halil Akıncı: “Son Siyasî Gelişmeler ve Türk Devletleri Teşkilatı”

• Av. Şule Nazlıoğlu Erol: “Millî Egemenliği Hedef Alan Kumpas Davaları”

Millî Egemenlik ve Türk Dünyası Ele Alınacak

Panelde, millî devlet yapısının temellerinden Türk Devletleri Teşkilatı bünyesindeki son gelişmelere, hukuk sistemimize yönelik kumpas davalarından millî hakimiyetin geleceğine kadar kritik meseleler masaya yatırılacak.

Özellikle “Terörsüz Türkiye” adı altında yürütülen millî ve üniter yapımızı tasfiye sürecine tepkisini ortaya koyan bütün yurttaşlarımız davetlidir.

Millî Egemenlik Olmasaydı? – Panele Davet yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfının düzenlediği Kubbealtı Sohbetleri’nde yönetim kurulu üyelerimizden Emekli Büyükelçi Halil Akıncı, konuşmacı olarak yer alacak. Halil Akıncı, 2025 yılının son programında “Tarih Boyunca Hindistan ve Türkler” konulu söyleşi gerçekleştirecek.

Tarih: 27/12/2025 Cumartesi

Saat: 16.00

Yer: Çemberlitaş Köprülü Medresesi

Kubbealtı Sohbetleri: Halil Akıncı yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Memleket, hukuksuzluklarla bunalıyor. En az sekiz yıldır devam eden krizlerin ortasındayız. Bu ülkede her kriz hükûmet götürürdü. Krizleri yaratanlar hâlâ seçim kazanıyor. Görülmemiş bir iş. Krizler bile durumu değiştirmiyorsa, “Şimdi değişen ne?” diyecek, öncelikle içeriye, kendimize bakacağız.

Kendisinde hiçbir ölçü bulunmayanlar topluma ayar verecek yerlerde. Ayarsızlık ayar oldu. Nereye baksanız dökülüyoruz. Düzgün tarafımız neredeyse kalmadı.  Baştakiler, onlara koşulan siyasiler, aydınlar ve kurgulanmış mahfiller, birliğimizi torpilliyor. Gün yirmi dört saat, “barış” gibi tarif edilmemiş, içi boş kavramlarla ve ne idiği belirsiz sözlerle devletin kurucusu olan Türklüğe hücum ediliyor.

Her durumda kabahati dışarda aramak budalalıktır. Elimizi kolumuzu bağlar. Önce ne yaptık veya yapmadık da böyle oldu diyerek kendimize bakacağız.

Hayatımızı Bozgun Psikolojisi Esir Aldı

Türk Cumhuriyetlerinden bazılarının Güney Kıbrıs’ta temsilcilik açışı, bozgunculara fırsat ve durumlarını anlamak için bize turnusol kâğıdı oldu. Üniter devlet ve millet yapımıza saldıranların el ovuşturdukları ve iştahlarının azdığı açık. Günlerdir, söylenenlerin haddi hesabı yok. Türkiye ise Türkseveri, sevmezi ve mesafelisiyle yine kendi kendini yemeye devam etme eğiliminde.

Sadece onlar da değil. Durumu objektif değerlendirebilen neredeyse yok. Çünkü orada burada konuşanlar Türk Cumhuriyetlerinin durumunu da, dünyanın gidişini de düşünmüyorlar. Tatsız bir olaya yüzünden bakarak konuşuyorlar.

Sonuç yine Türkiye üzerinde girişilen operasyonlara desteğe çıkıyor. Olanları göreceğiz: Kırk parçalı bir toplum hâline gelmemize çalışıyorlar. Sosyal kriz, bütün krizleri doğuracak kadar derinleşmiş hâlde. Demek ki büyük milletler ve devletler de bu duruma düşebiliyor. Durup bakacağız: Suç varsa bizdedir, suçlu biziz demeden, suçu başkalarında arayarak, problemlerden kaçarak bir yere varamayız.

Türk Devletleri

Üç Türk devletinin Güney Kıbrıs’a diplomatik temsilcilik açma kararı, bu saydıklarımız karşısında konuşulmayacak kadar hafif kalır. Öyleyse kök sebebi konuşmak lazım. Hemen söyleyeyim biz zayıf düştüğümüz için onlar böyle bir girişimi kabullendiler. Elbette bizi çok üzmüştür.

Bu gibi durumlarda çok yönlü değerlendirme argümanlarına sahip olmak gerekir. Bu devletlerin bazıları iki, bazıları üç yüz yıl sonra bağımsız olmuşlardır. Bunun ne demek olduğunu ve dünya şartlarına göre bağımsız kalmanın zorluğunun yaratacağı paniğe benzer stresli ruh hâlini bilmek lazımdır.

Bir tarafta Rusya, diğer tarafta Çin ve Hindistan’la çevrilidirler. Rusya başta olmak üzere hepsi büyük tehdittir. Bu coğrafyada tutunmaları güçlü müttefikler edinmelerine bağlıdır. Yapılanın, var olmak kavgasıyla girişilmiş destek arayışlarının sonucu olduğunu görmek lazımdır. Bize karşı olmak kastıyla yapıldığı kesinlikle söylenemez. Bağımsız kalmaları için Batı’yla ilişkilerin geliştirilmesi onlar için mecburiyettir. Haritaya bakan bunu anlar.

Ayrıca bilelim ki Güney Kıbrıs’ı tanıma yeni de değildir. Türk Cumhuriyetleri kuruluşlarından beri tanıyorlar. Temsilcilik açma yenidir ve yıllardır süren AB ile toplantıların sonucudur. En son yirmi gün önce (4 Nisan) yapılan Semerkand toplantısında imzalanan protokole göredir.

Gizli saklı değildir. Göz önünde ve basına da bilgi verilerek yapılmış toplantılardır.

Bizde Hayal Kırıklığı Normaldir

Şunları da düşünelim: Bizim yaptıklarımız veya yapmadıklarımız konuşulsa belki daha vahim durumlar yaşadığımızı göreceğiz. Annan Planı’nı hararetle destekleyen şimdiki yöneticilerimiz, Kuzey Kıbrıs’ın varlığına kasteden bir anlayışı benimsemişti. Şimdi de değişik planlar dönüyor. Bunları ne biliyor, ne konuşuyoruz. Hükûmetimizin Kıbrıs’la ilgili yanlışları bugün de boyunu aşar.

Yalnız, yönetenlerin hiç olmazsa bu temsilcilik açma konusunda susarak doğru tavır aldıklarını söylemek de gerekecektir. İyi ki bu hengâmede Türk Cumhuriyetleri’nin Kuzey Kıbrıs’ta temsilcilik açmaları hakkında konuşmuyorlar. Susmaları, konuşmalarının açtığı problemlere bakınca daha bir doğrudur. Çünkü doğru yerden bakacakları ve konuşunca doğru konuşacakları çok şüphelidir. 23 yıldır, uluslararası ilişkilerin nezaketine uygun bir dili edindiklerine dair işaret de yoktur. Yine çam devirebilirlerdi. Efelenmeden konuşamamaları başımıza ne büyük dertler açtı, biliyoruz.

Diyeceklerimizin özü şudur: Sakin kalacağız. Öfkeye varan tepkileri büyütmek olacak iş değildir. Olan olmuştur. Geniş düşünerek bakmak ve gereği neyse yapmak lazımdır. Olanın nedeni ve niçini vardır. İşimiz önce anlamak olmalıdır. Anlamak, çok yönlü bir iştir. Önünü sonunu bilmekle olur.

Kardeşler Arasında Sıkıntılar Olur

Tekrarını değişik açılardan bakarak söylemekte fayda görürüm: Türk Cumhuriyetleri dediğimiz devletler, yüzlerce yıllık bir esaretten kurtuldular. Yetmiş yıllık Sovyet döneminde hemen hemen hiçbir temasımız yoktu. Öncesinde de, coğrafi uzaklık ve her birimizin başındaki işler dolayısıyla yakın değildik. Bizden farklı ortamlarda ve şartlarda yaşadılar.

1991’de Sovyetler’in dağılmasıyla kapılar açıldı. Heyecanla uçaklar dolusu gidenler oldu. Ardından irili ufaklı işadamlarımız akın akın gittiler. Bu karşılaşmaların duygusunu yaşayanlardanım. Sadece duyguyla kalınamazdı. Türlü temaslar peş peşe geldi. Birbirimizi görüp tanıdık. Kolay bir iş ve ilişki değildi. Hassasiyetini unutmamak lazım.

2004 yılıydı. Türkmenistan’da TRT Temsilcisiydim. Selçuklu başkenti Merv’deki Sultan Sencer Türbesi’ni TİKA aracılığıyla restore ettirmiştik. O zaman devletimizin şimdi rafa kaldırılan protokol kuralları uygulanırdı. Dışarda yapılan bir iş için bütün partilerden temsilcilerin katılması sağlanırdı. Meclis’te iki parti vardı. Buna göre, Devlet Bakanı Beşir Atalay başkanlığında, Ak partili ve CHP’li milletvekilleriyle beraber geniş bir bürokrat grubu da heyete dâhil edilmişti. Başbakanlık Müsteşarı Ömer Dinçer, Başbakanlık Başmüşaviri Ahmet Davutoğlu da vardı. Projenin sahibi TİKA’nın başkanı Hakan Fidan yeniydi.

Başkent Aşkabat’ta bir değerlendirme toplantısında arka arkaya oturduk. Davutoğlu’na, uluslararası kuralları uygularken Türk Cumhuriyetleri için çok esnek davranmamız gerekeceğinden bahsettim. O hemen döndü ve Hakan Bey için dediklerimi tekrar etmemi istedi. Ertesi gün, Ömer Dinçer ve Ahmet Davutoğlu Ertuğrul Camii’ni ziyaret sonrası hemen yanındaki ofisimize geldiler. Orada da bu minvalde yarım saat konuştuk.

Oya Gibi Örülecek Bir Birlik

Otuz bir yıl sonra, orada konuştuğumuza benzer dikkatlerle hareket etmemiz gerektiğini söyleyebilirim. Bu yapı kolay inşa edilmedi ama kolay yıkılır. Yıkıma yol açmamak için incelikli hareketlerle yürümek lazımdır.  Diplomasiden ileri esnek hamlelerle yürüyeceğiz. Niçin böyle davranmamız gerektiğinin makul sebepleri de vardır.

Sovyet sosyalizminin insan ve değer bırakmayan uygulamasını bilen, o insanlar ve ülkeler hakkında konuşurken çok dikkatli davranır. Keskin denecek kadar ayrı görünen taraflarımızın olması normaldir. Bunları bilmek ve ona göre hareketlerimizi ayarlamak ilk yapacağımız işlerden olmalıydı. Yapamadık. Açık açık konuşan ve yazanlarımız az çıktı. Doğrularımız da yanlışlarımız da oldu.

34 yıl kısa da uzun da sayılmaz. Yapamadıklarımız, eksiklerimiz elbette çok. Yapılanlar da çok değerli. Türk Devletleri Teşkilatı’na kadar gelen süreç çok sancılıydı ve şartlara göre çok iyi götürüldü. Sürecin lokomotifi Türkiye’ydi. Demirel’den sonra bu görevi hatırlatan ve sürecin adımlarını attıracak fikri ve hamleyi başlatan Nazarbayev’di. Şu anda Türkiye’yi yönetenlerin bu meseleye ilgileri her zaman zayıftı. Katılmayabilirlerdi, iyi ki onların şahsi planlarına da uydu ve katıldılar.

Türk Devletleri Teşkilatı

Basite indirilecek bir iş ve başarı değildir. Rusya’nın baskısı tepelerinde dururken Türk Cumhuriyetleri isteseler de kolay kolay ayrı bir birliğe giremezlerdi. Demirel’in gayreti unutulmaz. Türk Devletlerinin yöneticilerini en çok o hazırlamıştır. 2009’da Nazarbayev’in teklifiyle kurulan Konsey, sonra Keneş, en son Türk Devletleri Teşkilatı parlak bir sonuçtur. Halil Akıncı kurucu genel sekreteridir. İğneyle kuyu kazmışlardır. Türkiye’de bu süreci ve meseleleri en iyi bilen Büyükelçi Halil Akıncı’dır.

Güney Kıbrıs’a temsilcilik açacak üç devletimiz de Türk Devletler Teşkilatının üyesidir. Teşkilatın devamıyla ilgili olumsuz bir durum yoktur. Daha gidilecek çok yol vardır. İlişkiler daha ileri gidecek. Biz güçlendikçe şimdi rahatsız olduğumuz karar revize edilecek, gerekirse değişecek, değişmese de aleyhimize değil, lehimize işleyecek. Tek çare güçlenmektir. Güçlü Türkiye, güçlü Türk Dünyası demektir.

Bazı hususları döne döne tekrar ediyorum: Üç Türk Cumhuriyeti’nin Güney Kıbrıs’ta temsilcilik açması bizi rahatsız eder, elbette etmiştir. Doğrudan bize karşı bir tavır olarak değerlendirenlerin bilmeden veya ideolojik darlık ve körlükle konuştukları açık. Rusya, Çin, Hindistan ekseninde araya sıkışmış hisseden bu Türk devletlerinin, Batı’yla yakınlaşma isteği normaldir.  AB de bu yakınlaşmayı fırsat bilerek, verilecek karar için Güney Kıbrıs vetosunu öne sürmüştür ve kabul edilmiştir.

Halil Akıncı Çok Güzel Anlattı

Olanlardan Türkiye kesinlikle haberdardır. “Yapmayın” dendiğine dair bir bilgi de yoktur. Dendiyse de Türkiye’nin bu zayıf hâlinde kendilerine tutunacak dal arayan, ekonomik ve giderek siyasi ortak ihtiyacındaki bu Türk Devletleri nezdinde kabul görmediği de düşünülebilir.

Halil Akıncı’nın pek çok yerde açıklamaları yayınlandı. Bunlardan biri Cumhuriyet’e verdiği şu mülakattır.  Duruma nasıl bakacağımız onun görüşüyle değerlendirilmelidir. Dediği gibi, Türk Devletleri Teşkilatı bin yıl sonra bütün Türklerin bir araya gelmek istedikleri bir topluluktur. Tarihe geçecek büyüklükte bir olaydır. Çok değerlidir. Epeyce mesafe alınmıştır. Yavaş ilerlemesi normaldir. Kurumlaşma tamamlanma yolundadır. Bu tür sarsıntılarla yıkılmayacak kadar da güç kazanmıştır. Nitekim ilk düzeltme veya tamir hamlesi gelmiştir. Türk Cumhuriyetleri Aksakallar Heyeti yakında Kuzey Kıbrıs’ta toplanacak.

Objektif bakacağız: Devletler arasında krizler olur. Kardeşler arasında olanı daha sancılıdır. Akıllı hareketle çözülür ve güçlenerek çıkılır.

Bu olay Türkler arası ilişkilerin sağlamlığını ve irademizi test etmeye de fırsat verdi. Bu sınavdan geçmenin ne kadar değerli olacağını bilmek lazımdır.

Bu İşler Akıl ve Sabır İster yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Şu Alfabe Meselesi

34 harfli alfabenin gündem oluşuna bir açıdan sevinmiştim. Hiç olmazsa alfabe üzerinden dil konuşulacaktı. Ne yazık, öyle olmadı. Yalınkat hazır paylaşımlar yapıldı. Konudan uzaklaşıldı. Aklına eseni yazanlar meydanı doldurdu. Kafalar karıştı.

Okuyanlar, bizim alfabemiz de 34 harfli olacak zannettiler. Bazı harfler üzerinden, “bize gelmez”, “Olmaz! İstemeyiz!” lafları havalarda uçuştu. Konuyu, içinde bulunan, bulunmayan fakat bilen birçok ilim adamı yazdı. İlk anda hatırladıklarım, Vahit Türk, Mesut Şen, Ali Akar ve M.Fatih Kirişçioğlu etraflıca izah ettiler. Okunduğunu ve okunduysa da anlaşıldığını gösteren bir hava yaygınlaşmadı.

Yanlış Yanlış Üstüne

Muziplik bu ya, traji komik işler ortasında zihin boş durmuyor. Bir hafta boyu kafamda bir fikir dolaştı, durdu. Propaganda Bakanlığı gibi çalışan “İletişim Başkanlığı”mızın bu gibi ciddi meselelerle ve kültür konularıyla ilgilenme derdi yok. Olsaydı, esaslı dezenformasyon malzemeleri bulduklarını görür ve peş peşe bildiri ve açıklamalarla ortalığı velveleye verirlerdi.

Şaka bertaraf, bu alfabe konusunu ele alış şeklimiz bize bizi gösterecek önemli bir örnekti. Özellikle Türklük meselelerinde hassas görünen çok parçalı kitlenin durumunu bir daha gördük. Türklük ve Türkiye meselelerini nasıl takip ettiğimizi gördük. Hadi ağır konuşmayalım.. desek de durum ağır. Gördük ki, Sovyetler dağıldıktan sonra Alfabe gibi çokça konuşulan temel bir meselede sıkça yapılan haberlerden bile habersiziz.

Durumumuz Böyleyken Böyle

Neyin ne olduğunu bilmeden, anlamadan üzerine atlıyoruz. Samimiyetle, heyecanla yapıldığı muhakkak. Fakat içinde düşünme kırıntısı yok. Bundan dolayı sosyal medya paylaşımlarından onda yedisi hatalı çıkıyor. Böyle bir ortamı nasıl normalleştirdiğimize bakmak lazım. Evet, bilmemeyi ve bilmeden konuşmayı, hatta ahkâm kesmeyi normalleştirdik.

Bu durumlara nasıl düştüğümüzü anlarsak çok şey değişecek. Soru soracak ve cevabını arayacağız. “Doğru mu?”, “Acaba öyle mi?” diyeceğiz. Peş peşe sorularla doğru bilgiye ulaşacak ve sonra duyuracağız. Böyle yaparsak çok şey değişir. Bizi kimse kolayca peşinde sürükleyemez. İkna edilmemiz gerekir. Bugünkü partiler, dernekler, cemaatler veya kişiler bizi üç beş sloganla kolayca kandıramazlar. Beni meselenin bu tarafı çok ilgilendiriyor.

34 Harfli Alfabeye Gelince

1991 yılında İstanbul’da, Türk Cumhuriyetlerinden ve Türkiye’den uzmanlarla geniş bir katılımla iki gün süren bir alfabe sempozyumu yapıldı. Ben de o salondaydım. Uzun tartışmalar oldu. O şartlarda bu 34 harfli çerçeve alfabede karar kılındı. Başka yol bulunamadı, çünkü Elçibey’in Millî Eğitim Bakanı dostumuz Feridun Celilov başta birçok dil bilgini bazı harflerin hemen kabul edilmesi için ısrar ettiler. Sonunda bu çerçeve alfabe çıktı.

Bu yeni çalışma onun devamıdır. Türk Keneşi’nin kurucu genel sekreteri Büyükelçi Halil Akıncı ve Ahmet Bican Ercilasun gibi iki otorite de söylüyor ki bu çalışmalar hep devam etti. 1991 toplantısı ilim adamlarının işiydi. Sonrakiler devletlerin inisiyatifiyle seçilmiş delegelerin katıldığı resmî toplantılar. Bu tarafı çok önemli. Bitmiş bir iş değil, devam edecek.

Son açıklanan 34 harfli alfabede 1991’e göre tek değişiklik var, W yok, Û var. Tartışılacak bir tercih gibi görünüyor. Tabii bu da bir çerçevedir. Hükumetlerce kabul edilmiş ortak alfabe değildir. Özellikle yeni latine geçecek Türk Devletleri ve topluluklarına tavsiye niteliğindedir.

Olması Gereken

Bir dilin bir tek alfabesi olur. Hedef budur. Ancak zorlu bir süreçtir. Başarılıp başarılamayacağı şuur ve güç işidir. Arapça, İngilizce, Fransızca gibi büyük ve yaygın dillerin alfabesi tektir. Büyük dillerden Türkçe bu imkândan mahrumdur. Slav dillerinde siyasi ayrışma keskinliği dolayısıyla alfabeler farklılaşmıştır. Bizde de bu tehlike var.

Alfabe sadece ilim meselesi değildir. Hatta doğrudan doğruya siyasidir. Sovyet zamanında Türkleri Kiril’e geçirdiler. Her bir Türk bölgesinde ayrı millet, dolayısıyla edebiyat dili oluşturmak istediler. Bunun için alfabelerde de farklılıklar koydular. Birkaç harf ayrılık için yeterdi. Mesela, y harfi bir yerde u sesi verirken, başka bir Türk lehçesi alfabesinde i sesi veriyordu. Bir bakıma şu anda yapılan çalışmalar, o kötü mirasın yüzyılı aşan geçmişinin gölgesinde yapılıyor.

İlk yapacağımız iş Rus bölücülüğüne karşı bir bilinç oluşturmaktı. Bu kötü geçmişi üzüntü ve millî hınçla anma yolunu açmalıydık. O zaman işler daha kolay olurdu. Çerçeve alfabe bu geçmişe karşı tavır alamayışımızdan dolayı şimdilik mecburiyet gibi görünüyor.

1991 sempozyumunda Turan Yazgan’ın yer yer hiddetlenerek hatırlattığı işte bu mirasın reddiydi. Buradan çıkılacak ve ortak alfabeye geçilecek mi? Bunu zaman gösterecek.

Şu Alfabe Meselesi yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

13 Mayıs 2024, Azerbaycan Türkleri için gelecekte gururla anılacak tarihî bir gündür. İkinci Türkçülük Çalışmaları sempozyumunda Azerbaycan’da resmî devlet dilinin adı ve dilin millî kimliği ifade etmesi konuları tartışılmıştır. “Türkçü Düşünce Birliği” (TDB) ikinci bilimsel ve teorik sempozyumunu düzenleyerek Azerbaycan’da Türk millî kimliği açısından önemli bir adım daha atmıştır. Yönetim Kurulu üyelerimiz Emekli Büyükelçi Halil AKINCI ve Prof. Dr. Bican ERCİLASUN’un da katıldığı; TDB’nin Sosyal Araştırmalar Merkezi’nde düzenlediği İkinci Türkçülük Çalışmaları sempozyumunun ana konusu “Dil Meselelerimiz” olarak belirlenmiştir.

TDB Yönetim Kurulu’nun İkinci Türkçülük Çalışmaları “Dil Meselelerimiz” sempozyumunun sonuç bildirgesi aşağıdaki gibidir:

“1- Dilimizin Kuzey Azerbaycan’daki mevcut durumu, birkaç istisna dışında hiçbir dönemde bu kadar yüksek olmamıştı.

 2- Ancak bu durum Kuzey Azerbaycan için geçerlidir, Güney Azerbaycan’da dil alanında hassas sorunlar devam etmektedir.

 3- Bu sorunlar dilimizin resmî adı, kullanım alanının sınırlı olması, yazım kuralları ve alfabesi, terim sorunu, dilimizin yabancı kelimelerle doldurulması, isim ve soyadlarımızın millî olmaması, eğitim sistemi, medyanın, internetin, reklamların, kanunların ve diğer dillerin dili, Türk dünyasında ortak bir iletişim aracının bulunmamasının yanı sıra resmî belgelerin dilinde de kendini göstermektedir.

4- Sıralanan sorunların başında dilimizin gerçek ve tarihi adının resmîleştirilmesi ihtiyacı gelmektedir.

 5- Azerbaycan Cumhuriyeti’nde devlet dili rakipsiz dil statüsünde olmalıdır. Dile ilişkin olarak alınan resmî kararlarda yer alan görevlerin yerine getirilmesi gerekmektedir.

 6- Dilimizin dış etkilerden arındırılmasının önündeki engeller kaldırılmalıdır.

 7- İsim ve soyisimler millîleştirilmesi uzun zamandır ertelenen sorunlardan biridir. Eğitim alanının millîleştirilmesi ve modernleştirilmesi günümüzün talebidir.

 8- Resmî belgelerde olduğu gibi medya, internet, reklam ve benzeri alanlarda da dilimize gereken önem verilmelidir.

 9- Türk dünyasında ortak bir iletişim aracı olarak Türkiye Türkçesinin olanakları daha geniştir.

 Dil bizim kimliğimizdir, hatta varlığımızdır. Dil alanındaki sorunları çözmek günümüzde acil bir görevdir.

 Türkçü Düşünce Birliği – Yönetim Kurulu. Bakü, 13 Mayıs 2024.”

Bu sempozyuma Azerbaycan’ın güneyinden kuzeyinden, Borçalı’dan ve Türkiye’den birçok önemli bilim insanları katılmıştır. Bilindiği üzere Karamanoğlu Mehmet Bey, 13 Mayıs 1277 tarihinde Türkçeyi resmî dil olarak ilan etmiş ve bu nedenle bugün Türkiye’de “Türk Dil Bayramı” olarak kutlanmaktadır. Dil meselelerine ilişkin bu sempozyumun böylesine tarihî bir güne denk gelmesi hem sembolik hem de ilmî açıdan Azerbaycan ve dünya Türklüğü için gurur kaynağıdır.

Azerbaycan’da İkinci Türkçülük Çalışmaları: Dil Meselelerinin Müzakeresi yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Millî Düşünce Merkezi Yönetim Kurulu Üyemiz, Emekli Büyükelçi Halil Akıncı ile birlikte Prof. Dr. ilber Ortaylı ve Prof. Dr. Taşansu Türker, 12 Kasım Pazar günü, saat 13.30’da Nazım Hikmet Kültür Merkezi’nde bir söyleşi gerçekleştirecek.

Maziden Atiye Millî Yükseliş yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye Cumhuriyetinin 100. yılı için Ankara Büyükşehir Belediyesi ile birlikte düzenlediğimiz “Cumhuriyetin İkinci Yüzyılı” paneli 27 Ekim Cuma günü saat 15:00’te, ABB Konferans Salonunda gerçekleştirilecek. Emekli Anayasa Mahkemesi Üyesi Mustafa Yıldırım’ın moderatörlüğünü yapacağı panelde;  E. Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ, E. Büyükelçi Halil Akıncı ve Prof. Dr. İskender Öksüz konuşmacı olarak yer alacak.

“Cumhuriyetin İkinci Yüzyılı” paneli yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Millî Düşünce Merkezi Yönetim Kurulu üyemiz, Emekli Büyükelçi Halil Akıncı 25 Ocak 2022 Salı günü (bu akşam) saat 20:30 da, Kazakistan konusunda, Habertürk Tv’de Fatih Altaylı’nın Teke Tek programında canlı yayın konuğu olacaktır.

Emekli Büyükelçi Halil Akıncı Teke Tek’te yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Türk Devletleri Liderler Zirvesi’nin 29 yıllık bir geçmişi var. 3 Ekim 2009 yılındaki Nahcivan buluşmanın ilk zirve gibi sunuluşu yanlıştır. Türk Keneşi’nin, yeni adıyla Türk Devletleri Teşkilatı’nın kuruluşunun 9. yıldönümü denirse doğrudur.

Hatırlayın, 2009 ve devamında, iktidarımız yönünü Arap coğrafyasına dönmüştü. Batı ile de eski ölçülü yakınlıktan çıkarak sarmaş dolaş olunmuştu. Türklüğe mesafeli, hatta karşı görünüldüğü bir dönemdi. 3 Ekim toplantısı ve sonuçları onun için şaşırtmış ve pek çoğumuzca tereddütle karşılanmıştı. Olan biten sonra anlaşıldı. Bizimkilerin Türklük derdi yokken Nazarbayev’in, bu süreci götüren ve Türkiye’yi de işin içinde ve başında tutan bir akılla hareket ettiğini bütün açıklığıyla gördük. Hiç şüpheniz olmasın, son kararlarda varılan sonucu da o çerçeveledi. Açacağımız mesele budur.

İlk izlenimler

3 Ekim 2009 Nahçıvan Zirvesi’nden dönen Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Prof. Dr. Mustafa İsen’le, 4 Ekim’de Millî Kütüphane’de Türk kadınları Kültür Derneği’nin düzenlediği Türk Tezyini Sanatları panelinde karşılaştık. Fuayede M. Uğur Derman Bey’le üçümüz sohbet ettik. Mustafa Bey, “Yağmur Bey, size güzel haberlerim var!” diyerek bir gün önceki toplantıda alınan kararlardan bahsetti. Bağımsızlıktan o zamana kadar geçen 18 yılda çok şey görmüştüm. İhtiyatla karşıladım: “Çok şey söylendi ama doğru dürüst uygulandığını göremedik. Yanlışlar yapıldı, bize zaman ve zemin kaybettirdi. Bunun da öyle olacağından endişe ederim. Hükûmetimizin Türklüğe bakışı da ortada. Kurulmasına kurulur da bilenlerin ve sancısını çekenlerin iş başına getirileceğinden de emin değilim…” dedim. Türk Klasik sanatlarının yaşayan en büyük uzmanı Prof. M. Uğur Derman Bey de beni tasdik etti.

Sonra şartlar değişti ve bizimkilerin “Kimse bana Türklükle de gelmesin!” dediği günler geride kaldı. Dünyanın gidişi, Türk ülkesinde Türklük etmeyenlere, istemeseler de kendilerine Türk demekten başka çarelerinin olmadığını sayısız olayın diliyle hatırlattı. Çevremizdeki ülkelerle bozuşmalarımızdan biri zihniyet bozgununa dönüşmesi bakımından çok önemliydi. Devlet fikrinden uzaklaşarak hayranlıkla ölçüsüz yöneldiğimiz Arap ülkeleriyle aramız açıldı. Bizimkiler için büyük şoktu.  Ağır faturalar da peşinden geldi.  Uğruna dış politikamızı bağladığımız Filistin’den bile peş peşe darbeler yedik. Batı’dan Doğu’dan uzaklaşarak yalnızlaştık. Türk Dünyasına yönelme fikri bu sırada imdada yetişti. 2009 Nahcivan kararlarının alınması ve şimdi bir ölçüde uygulama aşamasına gelinmesi şuurlu bir tercihten ziyade böyle bir mecburiyetin itişiyledir. Bunu bilerek hareket edeceğiz.

İyi ki Nazarbayev var

Dünya dengeleri de hızla değişti. Çin faktörü devreye girdi. Rusya yeniden büyük oyuncular arasına girdiğini gösterme imkânı buldu. Liderlerimiz arasında Nazarbayev bu değişmeleri iyi görenlerdendi. Türkler için birlikte bir güç olma imkânını değerlendirdi ve 3 Ekim hamlesine girişti. Rusya faktörünü dengelemek ve diğer Türk ülkelerini ikna etmek de ona düştü. Neticede Türk Konseyi kurulma anlaşması imzalandı.

Genel Sekreterlik, Konsey’in can damarı olarak düşünülmüştü ve merkezi İstanbul’da olacaktı. İlk genel sekreter de Türkiye’den seçilecekti. Türk Konseyi Genel Sekreterliği’ne alakasız birinin seçilmesinden endişe ediyorduk.  Bölgeyi, Türk devlet ve topluluklarını bilen Büyükelçi Halil Akıncı atandı ve iyi bir çalışma dönemi geçirerek ayrıldı.  Söylediğim sebeplerden dolayı hükumetimiz için sürpriz bir karardı. Bu seçimde Nazarbayev etkisi var mı bilmiyorum. Çünkü bizimkilerin görevlendirmeleri içinde benim bildiğim tek istisnadır.

Fırsatları kaçırmayalım

Türkiye, İstanbul Zirvesi’nde dönem başkanlığını Âzerbaycan’dan devr aldı. Kurumlaşma adımlarının ilerleyeceği bir dönem olacağını umuyoruz. Temel meselelerde ortak görüşlerin açıklanması dönemine geldik. Beraber hareket ettiğimiz görüldükçe Türklerin dünya düzeninde ağırlığı artacaktır. Çok hassas davranılacağını bekliyoruz. Türkiye yöneticilerinin ne diyeceği, ne yapacağı belli olmaz tavırları süreci frenlememelidir. Son Aksakal atamasındaki sulandırmayı unutmuyoruz. Bu ciddiyetsizliğin izahı yoktur. Kof efelenme diliyle diplomatik dili çarpıştırmak çelik topla yumurtayı tokuşturmak gibidir. Bizim yumurta haliyle kırılır. Bunu on beş yıldır sayıya gelmez olay ve durumda gördük.

Bizimkilerin sulandırmalarına rağmen yol açık. Özbekistan’dan sonra Türkmenistan Teşkilat’a gözlemci sıfatıyla katıldı. Bu iki ülkemiz de üye gibi hareket ediyorlar. Macaristan da gözlemci üye olduğu hâlde hepimizden istekli gidiyor. Bazı Asya ülkeleri sempatiyle takip ediyorlar. Rusya destekler görünüyor ve bir türlü dâhil olmak için istekte bulunuyor. Binali Bey’in densiz-yersiz-zamansız açıklaması inşallah başımıza iş açmaz. Sürece yayılarak bize yarayacak şekilde çözümlenmesi gereken bir meseledir.

Kardeşlik esasına dayalı bir teşkilatlanmanın temeli sağlam. Asıl sağlamlık işbirliği alanlarını artırmayla gelecek. Adımları doğru atmak lazım. İyi seçilmiş heyetlerin yürüteceği bir iştir. Başka türlü başarılı olunamaz. Verilecek mesajlar önce kimlerle temsil edildiğinize bakılarak alınır. Her şeye rağmen liyakat ve ehliyet gözetmeyi yönetenlerimizden bekliyoruz.

Yolumuz açık ama… yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

552. Bilgi Şöleni’nde, “Türkiye, ABD-Rusya sarkacında mı?” sorusuna cevap arayacağız. Konuklarımız; Emekli Büyükelçiler Halil Akıncı ve Faruk Loğoğlu

6 Ekim Çarşamba akşamı saat 21.00’de canlı olarak yayımlanacak programımızda; Türkiye’nin Rusya ve ABD ile olan ilişkileri, son dönemde yaşanan sorunları yakından ele alacak, yapılması gerekenleri ve atılması gereken adımları dile getireceğiz.

Hakan Paksoy’un yöneticiliğini üstleneceği programa anlık olarak soru ve görüşlerinizle katkıda bulunabilirsiniz.

Millî Düşünce Merkezi’nin YouTube kanalı ve Facebook sayfasından canlı yayımlanacak programımıza hepiniz davetlisiniz.

Programı YouTube üzerinden izlemek için: Canlı yayın için tıklayınız

Programı Facebook üzerinden izlemek için:

https://www.facebook.com/millidusuncemerkezi/

Türkiye, ABD-Rusya sarkacında mı? yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.