T. C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kırgız Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı ve Kırgızistan’ın Ankara Büyükelçiliğinin ortak girişimiyle Ankara’da düzenlenecek olan

Kırgızistan Kültür Günleri’nde sergi, konferans, film gösterisi ve konser gibi etkinlikler icra edilecek.

Etkinliğin ilk gününde, Ankara Resim ve Heykel Müzesinde yapılacak olan Kırgız Film Günlerinin açılış merasimi gerçekleştirilecek. Aynı gün, Büyük Opera Salonu’nda ise Kırgızistan Kültür Günlerinin açılışı, Geleneksel Kırgız El Sanatları Sergisi ve Gala Konseri icra edilecek.

Etkinliğin ikinci günü ise, Gazi Üniversitesi Mimar Kemaleddin Salonu’nda “Kırgızistan-Türkiye Kültür ve Edebiyat İlişkileri Konferansı” ile başlayacak.

Ardından “Cengiz Aytmatov ve Çağdaşları” başlıklı fotoğraf sergisi açılacak ve Cengiz Aytmatov’un “Beyaz Gemi” isimli uzun hikâyesinden beyazperdeye aktarılan “Şambala” adlı film gösterilecek.

Ankara’da Kırgız Kültür Günleri Yapılıyor yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

“Türk Dünyası” ifadesinden neyi anlayacağız? Daha önce bahsetmiştim: Tarihimizle ilgili Türk ve yabancı birçok tarihçinin, bilim insanının, devlet adamlarının sözleri var. Mesela bunlardan biri, 1933-1952 yılları arasında Türkiye’de bulunan Alman İktisat Profesörü Fritz Neumark’in; “Tarihten Türkler çıkarılırsa, tarih diye bir şey kalmaz” sözüdür.

Arslan Bulut, “İzlenecek Siyaset” başlıklı yazısında; “Aydınlar Ocağı’nın 2005 yılında Kocaeli’de düzenlediği ‘Birinci Türk Dünyası Sosyologlar Kurultayı’nda; Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı (TDAV) Başkanı rahmetli Prof.Dr. Turan Yazgan tarihi bir konuşma yapmış ve ‘Türk Dünyası dünyanın en büyük potansiyel gücüdür ama 18’inci yüzyıldan itibaren soyulmuş ve esir edilmiştir’ demişti (06/05/2021, Yeniçağ)”.

Her şeye rağmen Türkler yok edilememişlerdir. Bugün Türk devlet ve toplulukları arasındaki ilişkiler, 1990 öncesine göre çok daha fazladır ve “Türk Dünyası” kavramı yaygın olarak kullanılmaktadır.

Türk Dünyası neresidir?

“Türk Dünyası” kavramının büyüklüğü, nereden baktığınıza bağlıdır. Eğer “Türk Devletleri Teşkilatı” çerçevesinden bakarsanız, teşkilat içerisinde üye ülke olarak yer alan Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkiye ile gözlemci statüsündeki Macaristan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Türkmenistan coğrafyasını düşünürsünüz. Eğer aynı soydan gelen kardeş, dost ve akraba toplulukları ele alırsanız, bu coğrafyayı biraz daha büyütmüş/ genişletmiş olursunuz.

Kuruluş aşamaları, uğraşı ve fedakârlıkları farklı olsa da Türklerde aile kurmakla devlet kurmak arasında benzerlikler vardır ve Türkler, her iki kurumu da çok önemsemiş ve kutsal saymıştır. Ailelerin, ister birlikte isterse tek tek bulundukları her coğrafya bizi ilgilendirmelidir.

“Türk Dünyası”; sadece Türk devlet ve topluluklarının veya akraba halkların yaşadıkları yerler değildir: Her Türk’ün bulunduğu coğrafya parçası da dahil edilmelidir. Ben, “Türk Dünyası” kavramını bütün dünyaya teşmil etmekteyim. Yani, “Türk Dünyası” denilince; tüm dünyayı akla getirmeli, tüm dünyayı düşünmeliyiz.

Buralarda bulunan tek Türk bile Türklüğün mensubu olarak ve bir misyoner gibi Türk’ü ve Türk Devletleri Teşkilatı’nı temsil etmeli; ancak gerektiğinde teşkilat tarafından korunup kollanmalıdır.

Bugün, “Türk Dünyası” kavramı her yerde ve her ortamda konuşulup değerlendirmeler yapılmaktadır. Çünkü büyük bir potansiyel ortaya çıkmıştır: Dolayısıyla kendisini Türk gören herkesin görev ve sorumluluğu da artmıştır.

Türk Dünyasının birlikteliği

Prof.Dr. Ahmet Bican Ercilasun “Turan Birliği” başlıklı yazısında; “Bağımsız veya özerk, bütün Türk devlet ve topluluklarındaki insanlar arasında Turan birliği düşünce ve ülküsü yaygınlaştıkça devletler de kendi aralarında iş birliği yapmaya mecbur olurlar. Hiçbir devlet, kendi kamuoyunun dilek ve emellerine kayıtsız kalamaz.

Türk devletleri arasında bugün gördüğümüz bazı dayanışma örnekleri, kamuoylarından gelen isteklerin bir sonucudur.

Devletler arasındaki iş birliği elbette önemlidir. Ancak ben, Turan birliği fikrinin kamuoyunda yaygınlaşması olgusunu daha önemli buluyorum. Böyle bir olgunun var olduğunu, daha doğrusu böyle bir sürecin yaşanmakta olduğunu da hissediyorum. En azından benim kendimi bildiğim 1960 yılından bu yana Turan ülküsü, Türkiye’de hiç bu kadar yaygınlaşmamıştı. Mesleğim dolayısıyla Türk Dünyası’nı da izliyorum. Başta Kuzey ve Güney Azerbaycan olmak üzere Türk topluluklarında da Turan fikrinin bu kadar yer ettiğine tanık olmamıştım.

Yükselen ve birleşen Türk Dünyası’nın coğrafyası da bütün insanlığı imrendirecek bir güzellikte olmalıdır. Tabiatın verdiği güzellikler, denizler, ormanlar, akarsular, göller, kırlar ve dağlar, insan eli ve iradesiyle estetiğin en mükemmel ‘form’larına ulaştırılmalıdır (20/12/2020, Yeniçağ)”.

Dr.Reşat Doğru, “Türk Dünyası ve Gerçekler” isimli kitabında; “Türk dünyası kavramı ile genellikle dünya üzerinde yaşayan bütün Türklerin oluşturduğu, coğrafi, tarihi, kültürel vb. değerlerle ortaya çıkan birlik ve bütünlük ifade edilmektedir. Türk dünyası kavramı, yalnızca etnik ortaklığı ifade eden bir kavram değildir. Atalarımız Türk’ün bayrağını, töresini, sevgisini, inancını dünyanın her tarafına taşımışlardır. Hunlardan itibaren ‘Cihan Hakimiyeti’ fikri, hiç unutulmamış, her zaman dile gelmiştir. Bu taşıma acaba bitmiş midir? Hayır, halen devam etmektedir. Zamanımızda da kendisini Türk olarak ifade eden bütün toplulukların, grupların bu yönlü çalışmaları var olacaktır.

Yani Türk dünyası, artık önce içerisinde sonra da dışarıda birlik ve beraberliğini sağlayıp büyük bir güç olarak ortaya çıkmalıdır (s.40).”

Prof.Dr. Kürşat Zorlu, “Sağ ve sol siyaset, Türk Dünyası ve Prometeciler örneği…” başlıklı yazısında; “Öncelikle Dış Türklerin bağımsız ve egemen bir hayat sürmesi, aralarında dayanışmanın derinleştirilmesi ve uzak vadede her alanda bütünleşme hedefinin, Türkçülük yaklaşımının özünde var olduğu vurgulanmalıdır.

Bununla birlikte Türk Dünyasını bir uzlaşma iklimi ve ortaklaşma zemini olarak görmek ve iç siyasi süreçlerden sıyırarak genel kabul çizgisinde sürdürmek gerekiyor. Ve Atatürk’ün soğukkanlı, kapsayıcı, akılcı ve zamana dayalı inşa etme stratejisini devreye koymak. Tüm kesimlerin sürecin içerisinde yer alabilmesi hem Türk dünyasının geleceği hem de makul siyasetin kendisini gösterebilmesi için önemli bir nokta” olduğunu belirtmektedir (16/01/2022, Habertürk).

Yine sayın Zorlu ile Vusal Hasanzadeh’in, TDAV Tarih- Kültür Dergisi’nde yayınlanan “3 Ekim Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Günü Üzerine Genel Değerlendirmeler” başlıklı yazının sonuç kısmında; “…Türk Dünyası açısından ortaya çıkan tarihi fırsatlar o dönemin yetersiz şartları sebebiyle istenilen düzeyde değerlendirilememiş ve birçok proje masa üzerinde kalmış ve uygulamaya geçilememiştir. Bugün yine 30 yıl önce olduğu gibi dünya düzeni değişmekte ve bu kez tarih yeniden Türk Dünyası sahasına büyük fırsatlar sunmaktadır. Türk Dünyası bu fırsatları doğru şekilde değerlendirerek uygularsa bütünleşme istenilen düzeye ulaşacaktır. Bugün Türk Devletleri Teşkilatı gibi bir yapının mevcut olması Türk Dünyası için büyük bir fırsattır. Bünyesinde 5 tam üye, 2 gözlemci üye bulunduran Avrupa’dan Asya’ya uzanan büyük bir jeopolitik konumda bulunan Türk Devletleri Teşkilatı gelecek dönemde uluslararası ilişkilerde çok önemli bir denge rolüne sahip olacaktır (Ekim-2022, s.429)” demektedir.

Türk devlet ve topluluklarını, hatta akraba halkları bir araya getirmek için çalışmalar yapmak gerekmektedir. Bu da her sektörde ve alanlarda iş birlikleri yaparak ve kuruluşlar oluşturarak, her platformda ve uluslararası toplantı ve faaliyetlerde birlikte ve ortak hareket ederek, karşılıkla yardımlaşma ve dayanışma yaparak olacaktır. Yani, “Türk Dünyası”nın birlikteliği için her alanda kurumsallaşmak gerekmektedir. 

Bütünleşme ve birliktelik çabaları yavaş yürüyor gibi görünse de sabırlı olunmalıdır. Herkesin dikkat etmesi gereken husus ise; bu “Millî dava”ya zarar verecek popülist yaklaşımlardan, parti ve yandaş çıkarlarını gözetmekten uzaklaşmak lâzımdır.

Bu konulara sonraki yazılarımda gireceğim.

Türk Dünyası yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Bu yıl üçüncüsü düzenlenen Meykin Asya Müzik Festivaline on üç ülkeden (Azerbaycan, Kırgızistan, Kazakistan, Özbekistan, Macaristan, Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Bosna Hersek, Rusya, Bulgaristan, Kuzey Makedonya, Slovenya ve Sırbistan) 18-35 yaş arasındaki şarkıcılar katıldı.

Yarışmada, Kıbrıslı yetenekli şarkıcı, multi enstrümantalist, söz yazarı ve prodüktör Begüm Tekakpınar, jürinin kararıyla Kırgızistan’dan Ruslan Asankan Ulu ile birlikte birinciliğe lâyık görüldü. Genç sanatçı, bu yarışma için bestelediği ve ilk kez festivalde seslendirdiği “Are You Up Above?” isimli şarkıyı, bir yıl önce vefat eden dedesi için yazdığını söyledi. Sanatçıya Kıbrıslı Türk eğitimci-müzisyen ve besteci Kürşat Tilki kemanıyla eşlik etti.

Ödülün açıklanmasının ardından, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, sosyal medya hesabından yayımladığı mesajda, sanatçıyı şu sözlerle tebrik etti: “Kırgızistan’’da Türksoy’un düzenlediği 3. Meykin Asya Müzik Festivali’ne KKTC’yi temsilen katılan Begüm Tekakpınar festival birincisi seçilmiştir. 13 ülkeden 16 şarkıcının katıldığı yarışmada festival birincisi seçilen Begüm Tekakpınar’ı kutluyor ve tebrik ediyorum.”

Kırgız Cumhuriyeti Kültür, Enformasyon, Spor ve Gençlik Politikası Bakanlığının düzenlediği festivale, Issık Göl Valiliği, Kırgızistan Devlet Radyo Televizyon Kurumu ile TÜRKSOY destek veriyor.

Yarışmanın finali ve ödül merasimi TRT Avaz ekranından canlı olarak yayımlandı.

TÜRKSOY Genel Sekreteri Sultan Raev, sosyal medya hesabından yayımladığı mesajda, “Yarışmada ödül kazanan tüm sanatçılarımızı tebrik ediyorum. Birincilik ödülünü Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nden Begüm Tekakpınar’a vermekten onur duydum.” ifadelerini kullandı.

Kaynak: https://www.kibrisayrinti.com/kktcden-begum-tekakpinar-kirgizistandaki-muzik-yarismasinda-birinci-oldu

KKTC Sanatçısı, Kırgızistan’daki Müzik Yarışmasında Birinci yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Bişkek Akademisi, Çin’in Kırgızistan’daki propaganda ve kamu diplomasisi faaliyetleriyle ilgili bir rapor yayımladı.

Raporda Çin’in Kırgız medyasıyla ilişkileri ve Kırgızistan’daki Çin kökenli medya kuruluşlarının faaliyetleri hakkında bilgilere yer veriliyor. Ayrıca sosyal medyada Kırgız kamuoyunun Çin algısını etkilemeye yönelik yoğun bir içerik girişi olduğuna da dikkat çekiliyor.

Çin Halk Cumhuriyeti, gittikçe büyüyen ekonomisi ile dünyada önemli bir oyuncu olmaya giderken uluslararası ilişkileri de gittikçe önem kazanıyor. Bu konuyu daha önce gündemine alan derneğimiz de Türk-Çin ilişkileri üzerine bir rapor yayımlamıştı.

AGİT Bişkek Akademisinin raporuna ulaşmak için buraya tıklayınız. 

MDM-MİSAK’ın Türk-Çin İlişkileri Raporuna ulaşmak için buraya tıklayınız.

AGİT Bişkek Akademisi’nden Çin Raporu yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı ve Özbekistan Kültür Bakanlığı iş birliğiyle Özbekistan Kültür Günleri kapsamında etkinlik düzenlendi.

“Özbekistan Kültür Günleri Konseri” Türkiye-Özbekistan arasında kültür, sanat ve turizm değerlerinin karşılıklı olarak tanıtılması amacıyla 14 Aralık’ta saat 20.00’de İstanbul Devlet Tiyatrosu Mecidiyeköy Büyük Sahne’de gerçekleştirildi.

Etkinlik alanında “Özbekistan: İpek Yolunun Kalbi” fotoğraf sergisi ile ziyaretçileri, Özbekistan kültürüyle ilgili resimler karşıladı.

Yapılan etkinliğe; Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Özgül Özkan Yavuz, Özbekistan Kültür Bakan Yardımcısı Olim Mirzayev, İstanbul Vali Yardımcısı Özlem Bozkurt Gevrek, Özbekistan Büyükelçisi Alisher Agzamhodjaev, Özbekistan İstanbul Başkonsolosu Amirsaid Agzamhodcaev, Belarus Cumhuriyeti İstanbul Başkonsolosu Aleksei Shved’in yanı sıra Türkiye ve Özbekistan Cumhuriyeti’nden kurum ve kuruluş temsilcileri ile çok sayıda davetli katıldı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın videolu mesajıyla başlayan etkinlik kapsamında Özbekistan’ın ünlü sanatçıları Ozoda Nursayidova, Gülsanam Mamazoyitova ve Otabek Muxammadzoxid’in yanında Mahiçehra Şamuratova, Bahtiyar Artikov, Abdulla Şomagrupov, Aklbek Piyazov, Dılorom Madrahımova ve Sherzod Kenjayev, Özbekistan müziğinden eserler seslendirdi.

Navbahor Dans Topluluğu, Özbek Halk oyunlarıyla Özbekistanlı sanatçılara sahne performanslarında eşlik etti.

Türk Devletleri Teşkilatı’nın iki önemli ülkesi Türkiye ile Özbekistan arasındaki kardeşlik bağlarının daha da güçlendirilmesi için karşılıklı gerçekleştirilen kültür etkinliklerinin devam edeceği yetkililerce ifade edildi.

Özbekistan Cumhuriyeti Türkiye Büyükelçisi Alişer Azamhocayev, Özbekistan Cumhuriyeti Türkiye Başkonsolosu Amirsaid Agzamhodcaev, Gazeteci Yeliz Şenyerli

Özbekistan Cumhuriyeti Türkiye Başkonsolosluğu Başkatibi Şerzod Abdunazarov, Gazeteci Yeliz Şenyerli

Özbekistan Kültür Günlerinde Türkiye’de Kardeşlik Konseri Yapıldı yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

UNESCO Türkiye Millî Komisyonu, Pamukkale Üniversitesi, Pamukkale Üniversitesi Altay Toplulukları Dil ve Kültürleri Uygulama ve Araştırma Merkezi(ALTAY DİLMER) ile Avrasya Yazarlar Birliği’nin iş birliğiyle “Uluslararası Dil Günü Sempozyumu” gerçekleştirildi.

     Müzisyen İrfan Gürdal

Sempozyumun açılışında Türk Halk Müziği Sanatçısı İrfan Gürdal konser verdi.

Sempozyuma ev sahipliği yapan Pamukkale Üniversitesi ALTAY DİLMER Müdürü Prof. Dr. Nergis Biray, İsmail Gaspıralı’nın “dilde, fikirde, işte birlik” ülküsüyle sözlerine başladı. Millî kimlik ve bağımsızlık tasavvuruna dil aracılığıyla vurguda bulunan Prof. Dr. Nergis Biray, Türk dünyasının bu yolla ortak eylem ortaya koyacağına dikkati çekti. Atalarımızın geçmişte taşlara kazıdıklarını, bizler bugün zihinlere kazımak için çabalıyoruz, diyen Prof. Dr. Biray:

Prof. Dr. Nergis Biray

“Uluslararası Türk Dili Günü ilânı, yeni atılımlarımızın başlangıcı olacaktır.” diyerek sözlerini noktaladı.

UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Oğuz Öcal ise Türk dilinin Birleşmiş Milletler nezdinde uluslararası bir dil olarak kabul edilmesi ve Türk dilinin daha görünür bir dil olmasını sağlama yolunda, kültürlerin birbirlerine yaklaşması için çalışmaların sürdürüleceğini ifade etti.

                 Prof. Dr. Öcal Oğuz

Prof. Dr. Öcal Oğuz, “Uluslararası Türk Dili Günü” konusunda UNESCO Türkiye Millî Komisyonu ile UNESCO Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan Millî Komisyonlarının yaptığı çalışmalar hakkında bilgiler verdi.

Avrasya Yazarlar Birliği Başkanı Doç. Dr. Yakup Ömeroğlu da Orhun Abidelerinin Türk milletinin ilk yayını olarak kabul edilebilecek yazılı bir eser olduğunu söyledi.

Doç. Dr. Ömeroğlu konuşmasında:

“Uluslararası Türk Dili Günü ilânı, bu günün uluslararası bir dil bayramına dönüşmesi için önemli bir adım olacaktır.” ifadelerine yer verdi.

UNESCO Türkiye Millî Komisyonu’nun önceki başkanı Prof. Dr. Nabi Avcı: “Türkçe, Birleşmiş Milletlerde kullanılan resmî dillerden olmayı çoktan hak etmiştir.” dedi ve Türk dili ile alakalı çalışmaların okullardan başlayarak tabana yayılması önerisini sundu.

Sonrasında söz alan ev sahibi Pamukkale Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Kutluhan, Uluslararası Türk Dil Günü ilân edilmesinin, çok yerinde bir karar olduğunu ve böyle bir toplantıya ev sahipliği yapmanın gururunu taşıdığını belirtti.

Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun

Toplantı; Prof. Dr. Mustafa İsen’in Türk dili çalışmaları hakkında verdiği bilgilerle ve  Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun’un Türk dilinin coğrafi yayılımı, tarihi derinliği ve lehçeleri ile ilgili yaptığı konuşmasıyla devam etti.

Elazığ Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Buran, tarihi süreçte Türk dilinin kollara ayrılmasından bahsetti ve ortaya koyduğu tasnifin, Uluslararası Türk Dili Günü çalışmalarına da katkı sağlayacağından söz etti.

Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cengiz Alyılmaz da taşlara kazınmış Türkçe anıtlar ve taşlar üzerinde yapılan çalışmalar hakkında bilgi verdi, Türkçenin tarihi süreçteki metinleri ve yayıldığı bölgeler ile ilgili olarak yaptıkları çalışmaları anlattı.

  Prof. Dr. Konuralp Ercilasun

Sempozyumda; Prof. Dr. Konuralp Ercilasun, Türk dilinin tarihi arka planı hakkında bilgiler verdi. Prof. Dr. Ali Akar, “Türk Dil Birliği’nin Tarihi Gerçekleri ve Coğrafi İmkânları” başlıklı bir konuşma yaptı. Prof. Dr. Fatih Kirişçioğlu, Atatürk ve Türk Lehçeleri; Doç. Dr. Sinan Güzel, Kimlik İnşasında Alfabenin Rolü: Türk Dünyası Örneği başlığıyla bu konu hakkında bilgilendirme yaptı.

Sempozyumun sonunda 15 Aralık tarihi “Uluslararası Türk Dili Günü” ilân edildi ve bu günün, Türk dünyasına kut’lu olması dilekleriyle toplantı sona erdi.

Prof. Dr. Öcal Oğuz: Türk Dilinin Uluslararası Olması İçin Çalışacağız yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Japonya’nın Tokyo kentinde düzenlenen Olimpiyat Oyunlarına Kırgızistanlı 16 sporcu katıldı ve üç güreşçi madalya kazandı. 22 yaşındaki Akcol Mahmudov (grekoromen güreşi) ​​77 kiloda finale çıkarak 34 yaşındaki Macaristan’lı rakibi Tamasu Lorintsu’ya 1:2’lik skorla yenildi ve gümüş madalyanın sahibi oldu. Bu, Kırgızistan’ın 2008 Olimpiyatları’ndan bu yana kazandığı ilk gümüş madalyası.
3 Ağustos’ta Meerim Cumanazarova bronz madalya kazandı. Kırgızistan tarihinde olimpiyatlarda bayanlar güreşinde 68 kilo kategorisinde Azerbaycanlı rakibi Alice Manolova’yı 4:1 yenerek bronz madalya kazanan ilk kadın sporcu oldu.
4 Ağustos’ta Aysuluu Tınıbekova bayanlar güreşinde finale yükseldi. Ön final maçlarında rakiplerini kolayca yendi ve finalde rakibine sadece bir puan (3: 4) kaybetti. Japonya’lı Yukako Kawai ve Aysuluu Tınıbekova birbirlerini çok iyi tanıyorlar.Daha önce 2019 yılında Tınıbekova, Kawai’yi iki kez yenmişti ve 2020’de ise başarı Kawai’nin tarafındaydı. Tınıbekova, popüler bir internet sitesine verdiği röportajda, “Bütün Kırgızistan benden altın bekliyordu. İyi hazırlandım ama Allah’ın emriyle gümüş madalya kazandım” dedi. Dünya Güreş Örgütü, Aysuluu Tınıbekova ve Meerim Cumanazarova’yı tarihin yaratıcıları olarak adlandırdı. Bu bilgiler kurulun resmî internet sayfasında yayımlandı.
Kırgızistan şu anda bu üç madalya ile olimpiyatlarda 68. sırada yer alıyor.
Devlet altın madalya kazananlar için 10 milyon som, gümüş için 7 milyon som ve bronz madalya için beş milyon som hediye edeceğine dair söz verdi.

Кыргызстандык балбандар Токиодо 2 күмүш, 1 коло медаль утушту

Азыркы учурда Японияда, Токио шаарында өтүп жаткан олимпиада оюндарына Кыргызстандын атынан 16 спортчу катышып, алардын ичинен эркин күрөш жана грек-рим күрөшү багытында үч спортчу мамлекетке медаль алып келди. 22 жаштагы Акжол Махмудов (грек-рим күрөшү) 77 кг салмакта финалга чыгып, Венгриялык 34 жаштагы атаандашы Тамашу Лоринцудан 1:2 эсебинде жеңилип, күмүш медалга ээ болду. Бул “күмүш” Кыргызстандын 2008-жылкы олимпиада оюндарынан кийин алган алгачкы медалы.
Ал эми 3-августта өлкөгө коло медаль алып келген спортчу Мээрим Жуманазарова болду. Ал аялдар арасындагы күрөштө 68 кг салмакта жарышка чыгып, Азербайжандык атаандашы Элис Манолованы 4:1 эсебинде жеңип, Кыргызстан тарыхында олимпиада оюндарында коло медаль утуп алган алгачкы аял спортчу болуп калды.
4-август күнү кыздар арасындагы күрөш багытында финалга Айсулуу Тыныбекова чыкты. Ал финалга чейинки беттештеринде атаандаштарын оңой жеңип, финалдагы атаандашына болгону бир упай менен (3:4) жеңилип калды. Япониялык Юкако Каваи жана Айсулуу Тыныбекова бири-бирин жакшы таанышат, буга чейин 2019-жылы Тыныбекова Каваини эки жолу жеңип алган болсо, 2020-жылы ийгилик Каваи тарапта болгон. Тыныбекова белгилүү интернет сайттардын бирине берген маегинде “Бүтүндөй Кыргызстан менден алтын күтүп жаткан болчу, даярдыгым дагы өтө мыкты эле, бирок Кудайдын буйругу менен күмүш медалга ээ болдум” деди. Ал эми дүйнөлүк күрөш уюму Айсулуу Тыныбекова жана Мээрим Жуманазарованы тарыхтын жаратуучусу деп атады. Бул маалымат аталган уюмдун социалдык тармактагы баракчасына жарыяланды.
Азыркы тапта бул үч медалдын эсеби менен Кыргызстан олимпиада оюндарында 68-орунда келе жатат.
Мамлекет алтын медаль алган спортчуларга 10 миллион сом, күмүш 7 миллион сом, коло медаль үчүн беш миллион сом акчалай сыйлык убада кылды.

Kaynaklar:

www.azattyk.g
www.sputnik.kg

Kırgız Güreşçileri Tokyo’da 2 gümüş ve 1 Bronz Madalya Kazandı yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Kardeş ülke Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te, Türk birliği yolunda adımlar atılıyor. Birilerine küçük, yetersiz gelebilecek, sayıca çok az kişinin haberdar olduğu bu adımlarla, yazılı ve görüntülü basınımızın alakası -nedense- yok. Gönüllerinde Türk Dünyası diye bir kavram, sevgi, dert, ülkü bulunmayanların sözlerinde ve işlerinde görülmesini bekleyemeyiz.

Bahsettiğim adımlar Manas Üniversitesi Edebiyat Fakültesinin Tercüme Bölümünde atılıyor. Prof. Dr. Ceyhun Vedat Uygur ve Öğretim Üyesi Kalia Kulalieva yönetiminde, Türkiye’den bazı yazarların edebî ürünleri bölüm öğrencileri tarafından Kırgız Türkçesine, Rusça’ya bir yarışma ortamında tercüme ettiriliyor. Derece alan eserler kitaplaştırılıyor.

Bu çalışmalardan 2017 yılında haberim oldu. Çocuklar için yazdığım eserlerden “Bir Garip Doktor” adlı roman Kalia Kulalieva tarafından, “Rüyalar Ülkesinde” adlı roman Sezim Satıbeldieva tarafından Kırgız Türkçesine çevrildi. Bu çalışmalar “Bir Kızıktay Doktur” ve “Tüştör Düynösündö” adlarıyla kitaplaştırıldı. Ayrıca “Arıları Sulama Vakfı” adlı hikâyem Alina Kanıbekova tarafından Kırgız Türkçesine; “Serçe İle Kelebek” adlı hikâyem de “Raniye Ganiyeva” tarafından Rusçaya çevrilerek “Vorobiy Baboçki” adıyla basıldı.

2021 yılında da çağdaş hikâyecilerimizden Necdet Ekici’nin “Karamuk” ve “Kapıcı” hikâyeleri üzerinde tercüme yarışmaları yapıldı. Bu hikâyeleri Aliya Kencekulova ile Mayramgül Gülcigitkızı Kırgız Türkçesine; Mila Mırzabekova ile Hüseyin Yağmur da Rusça’ya çevirdi. Necdet Ekici’nin sosyal medyada yaptığı bir teşekkür paylaşımından bilgi sahibi olduğumuz bu tercümeler henüz kitaplaşmadı. Kısa zamanda basılmasını ümit ediyorum.

2021 yılı içinde, tercüme çalışmalarına, Bişkek’teki “Türk Dilli Devletlerin Siyasetine Destek Fonu (vakfı)” da maddî destek vererek katıldı. Manas Üniversitesi dışındaki bu çalışmada; Azerbaycan Türklerinden Şeki’li şair ve yazar Vaqif Aslan’ın “Ruhlarla Sohbet (Poema – Destan)” adlı eseri Gülzira Şaripova tarafından aynı adla Azerbaycan Türkçesine; “Ruxlar Bılan Suxbet (Poema)” adıyla da Özbek Türkçesine çevrildi. Bu eserler, Bişkek’teki Ulu Toolor yayınevinde basıldı.

Kırgızistan dışındaki diğer Türk Cumhuriyetlerinde ve Türkiye’de de elbette çeviriler yapılmaktadır. Türkiye’de en büyük, kapsamlı çalışma ve yayın faaliyeti Avrasya Yazarlar Birliği tarafından gerçekleştiriliyor. Bu kuruluşun bünyesinde yer alan Bengü yayıncılık, Türk dünyasından şair, yazar ve araştırmacıların 200’e yakın eserini Türkiye Türkçesine çevirterek kitaplaştırmıştır.

Yazımın girişinde ifade ettiğim gibi bu tercüme çalışmaları küçük adımlar olarak görülebilir. Ancak her çalışmanın bir karşılığı vardır. Göle atılan bir taşın etrafında oluşan dalgalar nasıl genişleyerek yayılırsa, bu çalışmalar da aynı anlamda karşılık bulacaktır. Türk Dünyası, ekonomik, siyasî, kültürel irtibatların yanı sıra edebî çalışmalarla da birbirinden haberdar olacak ve kardeşler arasında gönül köprüleri kurulacaktır.

Türk birliği yolunda atılan adımlar yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

Mariya Aytmatova

Cengiz Aytmatov’un adını taşıyan Isık-Göl Forumu başkan yardımcısı Assol Moldokmatova, facebook sayfasında “Büyük yazarın eşi Mariya Urmatovna Aytmatova’nın bu dünyadan ayrılmasıyla ilgili olarak Cengiz Torekuloviç Aytmatov’un ailesine başsağlığı diliyorum” diye yazdı.

Mariya Urmatovna, 13 Temmuz 1942’de Çuy bölgesinde doğdu. Moskova Devlet Sinema Enstitüsü’nde senaryo yazarlığı bölümünden mezun oldu. “Kırgızfilm” stüdyosunda çalıştı ve birçok konulu filmin yapımına katkıda bulundu.

1980 yılında evlenen Mariya Aytmatova ve Cengiz Aytmatov’un, Şirin ile Eldar adında iki çocukları dünyaya gelmişti.

Öte yandan, Kırgız Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, ölüm haberinin ardından bir taziye mesajı yayımladı. Vefatın üzerinden duyduğu derin üzüntüyü dile getiren Cumhurbaşkanı, şunları kaydetti:

“Maria Aytmatova, dünya çapında Kırgızistan’ı yücelten büyük yazarın hayatında sevgi dolu bir eş ve güvenilir bir arkadaş olmanın yanı sıra şefkatli bir anne, sadık bir eş olarak sonsuza dek hafızamızda kalacaktır.”

Cengiz Aytmatov ve Mariya Aytmatova

Kaynak: http://tr.kabar.kg/news/cengiz-aytmatovun-e-i-mariya-aytmatova-vefat-etti/ (20/04/2021)

Cengiz Aytmatov’un eşi Mariya Aytmatova hayatını kaybetti yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.

751 yılında Müslüman Araplar ile Karluk Türkleri’nin Çin orduları karşısında zafer kazandığı savaş olarak bilinen Talas Savaşının yıldönümü nedeniyle düzenlenecek olan konferans, Kırgız Cumhuriyeti ve Türkiye’den çeşitli kurumların işbirliğinde tertip edilecek.

Türk tarihi açısından önemli tarihî, siyasî, askerî, dinî ve kültürel gelişmelere sebep olan Talas Savaşı’nın değişik boyutlarıyla değerlendirileceği konferansa katılmak için hazırlanan bildirilerin 12 Nisan 2021 tarihine kadar gönderilmesi gerektiği belirtildi.

Katılım Şartları ve Önemli Tarihler için bkz. www.talsu.kg

Kaynak: http://www.tdbb.org.tr/?p=16580&lang=tr (28/01/2021)

Kırgızistan’da “Talas Savaşı ve Tarihî Önemi Konferansı” düzenleniyor yazısı ilk önce Milli Düşünce Merkezi üzerinde ortaya çıktı.