Yıkılmış bir imparatorluğun enkazı üzerinde, her köşesi işgal edilmiş bir vatanın bağrından yükselen Kurtuluş Savaşı, Türk milletinin topyekun varoluş mücadelesiydi. Çanakkale’den Sakarya’ya, İnönü’den Kocatepe’ye kadar uzanan cephelerde; kadını, erkeği, yaşlısı ve genciyle her türlü yokluğa, kağnılarla taşınan mermilerin sıcaklığına ve dökülen kana rağmen benzersiz bir destan yazıldı. İnançla, azimle ve vatan aşkıyla örülen bu çetin yolların sonunda kazanılan Büyük Zafer, 29 Ekim 1923’te cumhuriyetin ilanıyla taçlanarak egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu tüm dünyaya ilan etti. Zamanın ötesine geçen bu fikrin, bir milletin yeniden doğuş hikayesinin adıdır cumhuriyet. Sadece bir yönetim biçimi değil, bu toprakların üzerinde atan en özgür kalbin, en gür sesin adıdır. Bugünden geriye dönüp baktığımızda daha iyi anlıyoruz ki cumhuriyet Türk’tür cumhuriyet Atatürk’tür. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün dehası ve Türk milletinin sarsılmaz iradesi olmasaydı, bugün ne özgürce bastığımız bir vatan ne de gururla göğe yükselttiğimiz bir bayrak olabilirdi.
Cumhuriyet, köksüz ve sahipsiz kalmış bir toplumun sığınacağı en güvenli limandır. Tarihin en zorlu virajında, Anadolu insanının elinden tutan o yüce irade bize şunu öğretmiştir: Cumhuriyet kimsesizlerin kimsesidir. Sınıfları, ayrıcalıkları, imtiyazları yıkan; bu ülkenin her bir evladını kanun önünde eşit kılan yegâne güçtür. Sarayların duvarlarını aşan, egemenliği kayıtsız şartsız millete teslim eden bu büyük devrim, en çok da toplumun temel taşlarına can suyu olmuştur.
İşte bu yüzden cumhuriyet kadın hakları demektir; kadının toplumsal hayatta, bilimde, sanatta ve yönetimde hak ettiği yeri almasıdır. Cumhuriyet çocukların rüyası, sokaklarda özgürce koşan evlatlarımızın yarınlara dair beslediği umuttur. O rüyaların gerçeğe dönüşeceği, zincirlerin kırılacağı gençlerin geleceğidir. Kendini özgürce ifade edebilen, fikri hür, vicdanı hür nesiller yetiştirmek, bir tebaa olmaktan çıkıp birey olmaktır Cumhuriyet.
Bugün bizlere düşen en büyük sorumluluk, bu değerlerin sadece geçmişe ait birer anı olmadığını hatırlamaktır. Cumhuriyet Atatürk’ün emaneti Türk milletinin geleceğidir. Onu korumak, sadece geçmişi yad etmekle değil; her alanda daha çok üretmekle, adaleti savunmakla ve muasır medeniyetler seviyesinin üzerine çıkma hedefiyle mümkündür.
Çünkü her şeyden öte, cumhuriyet yaşam kaynağıdır. Bugün, bu aziz emanetin 103. yılını aynı heyecan ve sarsılmaz bir inançla kutlarken; her türlü karanlığa, baskıya ve esarete karşı asırlık çınarımızın gölgesinde hürriyetle çarpan her yürek tek bir sesle haykırmaya devam edecektir:
Yaşasın Cumhuriyet, kahrolsun istibdat,
Ne mutlu türküm diyene!
