Akşamcılar

1930’lardaki İstanbul meyhane kültürünün aktarıldığı bu eserle hem eğlenecek hem de meyhane kültürü üzerine düşünme fırsatı bulacaksınız.


Akşamcılar-Osman Cemal Kaygılı

Akşamcılar…Birçoğumuzun âşina olduğu, birçoğumuzun ise pek de bilgisinin olmadığı akşamcıların, keyifli, eğlenceli bir o kadar da düşündüren dünyasına, İstanbul meyhanelerine ve meyhane sohbetlerine tanıklık etmeye hazır mısınız?

“İstanbul yazarı”, “halk yazarı” olarak tanınan Osman Cemal Kaygılı’nın kaleme aldığı bu eser, içki ve sarhoşlar hakkında ilk izlenimler ve hatıralar ile başlar. “Aaaayt, yakarım haaaa!” nidaları ile sarhoşlarla tanış olunur ve daha ne anılar ne anılar…

Her akşamcının kendine göre alkole başlama sebebi vardır. Laf aramızda yazar, erkeklerin içkiye başlamasında kadınların rolüne dikkat çekiyor. Kadının pek yakından parmağı, tırnağı, fiskesi yoktur ama biraz uzaktan bir hayli tesiri olduğunu  ifade ederek daha sonra iki genç aşığın maceralarını okuyucularla buluşturuyor.

Ya akşamcı nasıl olunur?” derseniz, eserin her bölümünde adım adım akşamcı olma serüvenine şahitlik edeceksiniz. 1. tekil şahıs ile anlatılmaya başlayan eser birden 3. tekil şahsa döner ve Turhan’ın akşamcı olma macerası ve karış karış İstanbul meyhaneleri okuyuculara sunulur.

Buna aşk şerbeti derler bunu nâdan içemez.

Bunu içmez olanın kalbine Leylâ geçemez…” gazeli üzerine Derunî Bey ve Turhan arasında hoş sohbetleri okurken bir yandan da siz de şiirin manası üzerine düşünme şansı yakalayabilirsiniz.

Meyhanelerin olmazsa olmazlarından olan şarkı ve türkü sözleri eserde bir hayli yer almakta. Hele bir de Türk edebiyatının Nedim, Nefî, Fûzulî gibi ünlü şairlerin şiirlerinden örnekler sunulmasının, eserin daha keyifli okunmasına vesile olduğunu söylersek yalan olmaz. Büyük üstat Seyid Nesimî’nin:

Sofular haram demişler şu aşkın şarabına

Ben doldurur, ben içerim, günah benim kime ne?” gibi şah beyitler ile eserin taçlandığını da ifade edebiliriz.

Türk halk kültürünü çok iyi bilen yazar eserinde, halk bilimi ürünlerini de kullanmayı ihmal etmez.Kimi zaman Kerem ile Aslı kimi zaman ise Zuhuri Kolu’ndan bahsederek eseri folklorik anlamda da zenginleştirir.

Turhan gittiği bir meyhanede büyük hiciv ustası Neyzen Tevfik ile tanışma şansı yakalar ve Neyzen Tevfik’ten hicivler de eserde yer alır.

Turhan’ın hayatına Rum, Ermeni, Yahudi pek çok akşamcı girer ve böylece çeşit çeşit  sohbetleri aynı zamanda Turhan’a kurulan tuzakları da eserde bulabiliriz.

Bir yaprak misali meyhane meyhane uçuşan Turhan’ın başına daha neler geldiğini ve sonun nasıl olduğunu merak ediyorsanız mutlaka bu eseri okumanızı tavsiye ederiz. Ve o zaman:

Müheyla oldu meclis sâkiyâ peymâneler dönsün,

Bu bezm-i rûh-bahşın şevkına mestâneler dönsün (Bâkî)

 

Kaynak: Kaygılı, Osman Cemal.(2020). Akşamcılar Bir Akşamcının Defterinden. Ankara: Tün Yayınları.

Yazar

Esra Çam

Peki ben ne yapabilirim?
Bizi okuyor, beğeniyor ve “Peki ben ne yapabilirim?” diye soruyor musunuz? Bağış yaparak bizi destekleyebilirsiniz. Bağışlarınızla faaliyetlerimiz daha sık, daha geniş ve daha etkili olacaktır. TIKLAYINIZ!

Yorum Yap

Kayıt olmadan yorum yapabilirsiniz.




Benzer Yazılar